Και η ποινή: πλειστηριασμός

Είναι αποκαλυπτικός ο δημόσιος διάλογος για τους πλειστηριασμούς. Η πρώτη εντύπωση είναι ότι πρόκειται για υπόθεση που διαπνέεται από μια σχεδόν θρησκευτικού χαρακτήρα αίσθηση ηθικής.

Αυτοί που «μοιράζουν την τράπουλα», ακολουθώντας λογικές ανάλογες με των πιο οπισθοδρομικών ιερωμένων, εμφανίζουν τα θύματα ως οκνηρούς, μαλθακούς, φυγόπονους, που αποφεύγουν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους.

Τους προσάπτουν και αντικοινωνικές συμπεριφορές, αφού με τη στάση τους διαχέουν τις συνέπειες στην υπόλοιπη κοινωνία, η οποία θα κληθεί να επωμιστεί το κόστος.

Ετσι, η δέουσα απάντηση είναι τα «καζάνια της κόλασης» που έχουν στηθεί στις αίθουσες των ειρηνοδικείων και στο χαοτικό σύμπαν του διαδικτύου.

Για να σταθεί αυτή η θεολογικού χαρακτήρα προσέγγιση των πλειστηριασμών, οι πιστωτές, δηλαδή οι τραπεζίτες, αποκτούν την ηθική και τη θεσμική νομιμοποίηση με το να υποβαθμίζονται, να αγνοούνται και τελικά να παραγράφονται οι δικές τους ευθύνες και παραλείψεις.

Η γνώση από τη δράση και την πρακτική που ακολούθησαν την τελευταία δεκαετία οι ανά τον κόσμο τραπεζίτες ανατρέπει αυτή την επιλογή.

Αρκεί να προστρέξει κανείς στις μηχανές αναζήτησης για να διαπιστώσει ότι την περίοδο 2013-2015 οι ρυθμιστικές και δικαστικές Αρχές επέβαλαν τεράστια πρόστιμα σε ευρωπαϊκές και αμερικανικές τράπεζες για ανάρμοστες και κολάσιμες πρακτικές: Wells Fargo, JP Morgan Chase, Citigroup, Bank of America, Ally Financial, Credit Suisse, HSBC, Deutsche Bank, BNP, Royal Bank of Scotland, Barclays είναι μερικές από αυτές που έπειτα από έρευνες διαπιστώθηκε ότι παρέβησαν τους νόμους.

Τιμωρήθηκαν για παραπλανητικές πρακτικές παροχής καταταναλωτικών δανείων και πιστωτικών καρτών, για παράνομες χρεώσεις, για χειραγώγηση επιτοκίων, ισοτιμιών και πολυτίμων μετάλλων.

Επίσης τιμωρήθηκαν για τις διαδικασίες που ακολούθησαν στις κατασχέσεις και στους πλειστηριασμούς των σπιτιών… κακοπληρωτών, για τις μεθοδεύσεις που έκαναν στις χορηγήσεις δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου, με αποτέλεσμα εκατομμύρια δανειολήπτες να μην επωφεληθούν από την πτωτική πορεία των επιτοκίων.

Ο έλεγχος και ο κολασμός έγιναν κατόπιν εορτής, δηλαδή αφού οι φουκαράδες είχαν χάσει το σπίτι τους ή είχαν πληρώσει «καπέλα» για παράνομες χρεώσεις ή είχαν χάσει τις αποταμιεύσεις τους.

Μπορεί οι καμπάνες να ήταν «ψίχουλα» σε σχέση με τα κέρδη, αλλά τουλάχιστον τα θύματα είχαν την ηθική δικαίωση ότι τελικά ήταν όντως θύματα.

Στη δική μας περίπτωση, όμως, τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Από το 2008 μέχρι σήμερα ουδείς ουσιαστικά ασχολήθηκε με τις πράξεις και τις παραλείψεις των δικών μας τραπεζιτών.

Οι κυβερνήσεις και η κεντρική τράπεζα δεν ερεύνησαν αν και στην Ελλάδα ακολουθήθηκαν ανάλογες και αντίστοιχες πρακτικές με εκείνες των ξένων.

Ουδείς ασχολήθηκε για να αναζητήσει ευθύνες στις χορηγήσεις των εκατοντάδων χιλιάδων δανείων που σήμερα είναι «κόκκινα». Ουδείς ασχολήθηκε για το αν οι τράπεζες έδρασαν με βάση τους νόμους που καθορίζουν τους όρους και τις προϋποθέσεις χορήγησης των δανείων ή αν τους παρέβησαν.

Ουδείς έψαξε για «καπέλα». Κανείς δεν ασχολήθηκε με τις επενδύσεις που έκαναν οι τράπεζες σε επενδυτικά προϊόντα που αποδείχθηκαν τοξικά.

Ακόμα και οι λιγοστές υποθέσεις που ερευνήθηκαν αφορούσαν δάνεια «επωνύμων» των οποίων οι επιχειρήσεις κατέρρευσαν.

Οσο αμελείς αποδείχθηκαν αυτοί που «μοιράζουν την τράπουλα» στην αναζήτηση τυχόν ευθυνών των τραπεζιτών, τόσο επιμελείς ήταν στην απόδοση ευθυνών στους δανειολήπτες.

Τους χαρακτήρισαν «στρατηγικούς κακοπληρωτές», «μπαταχτσήδες», «κακοπληρωτές», «ανεύθυνους»…

Χρησιμοποίησαν όλους τους χαρακτηρισμούς για να προσδώσουν στις πράξεις τους ηθική νομιμοποίηση.

Ταυτόχρονα σχεδίασαν και τον κολασμό τους στην παραμικρή του λεπτομέρεια, χωρίς να λάβουν υπόψη τους την εμπειρία και χωρίς να προβλέψουν διαδικασίες που να εξασφαλίζουν δικαιοσύνη.

Γιατί κανείς δεν έχει ασχοληθεί με το αν οι διαδικασίες και οι μηχανισμοί των πλειστηριασμών εξασφαλίζουν αδιάβλητες διαδικασίες ή αν παραβαίνουν τους κανόνες του ανταγωνισμού και λειτουργούν σε τελευταία ανάλυση σε βάρος του δανειολήπτη που αδυνατεί να αποπληρώσει το δάνειό του.

Για παράδειγμα, ουδείς έχει ασχοληθεί με τη σχέση αυτών που καθορίζουν τις εμπορικές αξίες με τις τράπεζες, όπως επίσης κανείς δεν ενδιαφέρεται αν αυτός που θα ορίσει την τιμή εκκίνησης ενός ακινήτου που βγάζει στο σφυρί μια τράπεζα είναι θυγατρική της, υπάλληλός της ή συνεργάτης της. Θα αρκούσε μια προσεκτική έρευνα στις λίστες που το ίδιο το υπουργείο Οικονομικών έχει αναρτήσει στο διαδίκτυο.

Επίσης, κανείς δεν έχει μιλήσει για τις πρακτικές των τραπεζιτών που οδήγησαν σε αυτήν την πλημμυρίδα των «κόκκινων δανείων».

Κανείς δεν ζήτησε να αξιοποιηθεί η εμπειρία των Αρχών των ΗΠΑ και της Μεγάλης Βρετανίας που ανακάλυψαν τις παράνομες χρεώσεις, τα παιχνίδια με τη χειραγώγηση των επιτοκίων και τις παρατυπίες στις κατασχέσεις και τους πλειστηριασμούς.

Και κανείς δεν αξιοποίησε τη συζήτηση που έγινε το 2013 στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, από την οποία προέκυψε μια κοινοτική οδηγία.

Προφανώς για τους δικούς μας είναι πιο εύκολος στόχος ο εργάτης από το Πέραμα που θα ξεσπιτωθεί παρά ο μεγαλοτραπεζίτης.

Αυτή είναι η μοναδική εξήγηση για την απροθυμία όλων των υπευθύνων να διαγράψουν από την ιστορία τη δράση των τραπεζών την περίοδο που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν τα σημερινά «κόκκινα» δάνεια.

*δημοσιογράφος και συγγραφέας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας