Η λογική στην εξουσία

Οι νέοι του Μάη του 1968 πάλλονταν για «τη φαντασία στην εξουσία», ένα σύνθημα που μέσα στη γλυκιά αχλή που τυλίγει τη νιότη του παρελθόντος μας έγινε συνώνυμο πολιτικών στοχεύσεων των μη συντηρητικών δυνάμεων για τις επόμενες δεκαετίες. Η φαντασία εξισωνόταν με την έμπνευση που θα έφερνε λύσεις γρηγορότερα, προσπερνώντας τα εμπόδια που βάζει η εμμονή της λογικής στις απαιτήσεις σφαιρικότητας και πληρότητας των πολιτικών προτάσεων.

Ως συνεπαγωγή, «η λογική στην εξουσία» εκλαμβανόταν ως ανέμπνευστη και ψυχαναγκαστική. Και ο πολιτικός λόγος των κομμάτων, ιδιαιτέρως των κομμάτων στα αριστερά του δεξιού ημισφαιρίου, πλημμύριζε από ελκυστικές πλην όμως απροσδιόριστου περιεχομένου λέξεις, όπως αλλαγή, δύναμη, όραμα. Λέξεις οι οποίες ακουμπούσαν στο θυμικό με τρόπο που νάρκωνε τη μνήμη και συγχωρούσε αποκλίσεις μεταξύ υποσχέσεων και πραγματικότητας.

Ομως οι καιροί είναι πιο απαιτητικοί πλέον. Τα μεγαλόσχημα σχέδια μεταρρυθμίσεων δεν πείθουν, η μνήμη οξύνθηκε και οι ψηφοφόροι τιμωρούν. Η λογική παίρνει τη θέση που της αξίζει ως κριτήριο αξιολόγησης των λύσεων που προτείνονται από υποψηφίους και από κόμματα.

Τι όμως σημαίνει πρακτικά η «λογική στην εξουσία»; Κατά πρώτον, σημαίνει συγκροτημένο σχεδιασμό και προσγειωμένες εκτιμήσεις. Κατά δεύτερον, σημαίνει και προθυμία ανάληψης ευθυνών ή αλλιώς προθυμία να εφαρμόσεις το συγκροτημένο και προσγειωμένο σχέδιό σου, αδιαφορώντας για το πολιτικό κόστος. Διαφορετικά, η λογική μένει εκτός εξουσίας και μάλλον σπαταλιέται.

Αν συμφωνήσουμε ότι η «λογική στην εξουσία» είναι το πολιτικό ζητούμενο, πώς θα πρέπει να κινηθούμε στις επικείμενες εκλογές για την ανάδειξη ηγεσίας του νέου προοδευτικού κόμματος;

Η πρώτη σκέψη είναι ότι σε ένα δικομματικό σύστημα, ακόμα και αν αυτό είναι ατελές, ο ρόλος κομμάτων πιο μικρού μεγέθους εκλαμβάνεται ως περιθωριακός εξαιτίας της απόστασής τους από την προοπτική εξουσίας. Στο επιχείρημα αυτό οφείλει κανείς να αντιπαραθέσει τεκμήρια έντονης μεταβλητότητας των κομματικών επιλογών του κοινού, αλλά και την αυξημένη βούληση και την ανάγκη σχηματισμού ευρύτερων κυβερνητικών συνασπισμών.

Η εκλογική πορεία ενός νέου κόμματος υπό συνθήκες κατακερματισμού των επιλογών ψήφου δεν είναι προδιαγεγραμμένη, ενώ ο ρόλος ενός κόμματος του ενδιάμεσου χώρου στη διαμόρφωση κοινοβουλευτικών ή και κοινωνικών πλειοψηφιών είναι παραπάνω από προφανής. Το κριτήριο της «λογικής στην εξουσία» αφορά λοιπόν και τις κάλπες για τον νέο προοδευτικό φορέα.

Ποιος από τους υποψηφίους προτάσσει τη λογική έναντι του συναισθήματος; Αυτός που στηλιτεύει τον στραγγαλισμό των άξιων δημόσιων υπαλλήλων από το κομματικό κράτος, αυτός που διατήρησε το ταμείο του κόμματός του πλεονασματικό, αυτός που δεν κολάκευσε τον εύκολο θυμό ούτε το 2015, κατά των Ευρωπαίων, ούτε και αργότερα, άκριτα κατά του συνόλου των πρωτοβουλιών της κυβέρνησης Τσίπρα. Αυτός που κάνει επίκληση στο συναίσθημα μόνο όταν αναφέρεται στο αίσθημα αδικίας μειονοτήτων που διεκδικούν τις ατομικές τους ελευθερίες.

Και ποιος υποψήφιος δεν φοβάται τις ευθύνες ανάληψης εξουσίας; Αυτός που δεν θα αφήσει τη χώρα χωρίς κυβέρνηση επιλέγοντας να κερδίσει τα φώτα ακόμα μιας εκλογικής αναμέτρησης. Λογική και ευθύνη. Στη μάχη της προσεχούς Κυριακής έχουν τον δικό τους υποψήφιο: τον Σταύρο Θεοδωράκη.

* Επίκουρος καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας και διευθυντής του Ινστιτούτου «Π στο Τετράγωνο – Πρόοδος στην Πράξη»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας