• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.5°C / 27.8°C
    3 BF
    42%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.0°C / 29.4°C
    2 BF
    51%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    28°C 28.0°C / 28.0°C
    3 BF
    48%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    27°C 22.0°C / 26.9°C
    1 BF
    41%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    22°C 21.9°C / 21.9°C
    3 BF
    49%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.0°C / 27.0°C
    2 BF
    53%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    20°C 20.4°C / 23.4°C
    2 BF
    52%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.3°C / 26.3°C
    2 BF
    39%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    25°C 23.2°C / 25.8°C
    4 BF
    59%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    24°C 22.3°C / 23.9°C
    3 BF
    57%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.8°C / 25.4°C
    5 BF
    44%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    4 BF
    67%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.9°C / 28.9°C
    2 BF
    58%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.9°C / 24.0°C
    0 BF
    53%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    23°C 20.5°C / 23.4°C
    0 BF
    43%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.8°C / 26.0°C
    2 BF
    68%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 24.7°C / 26.0°C
    0 BF
    44%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.0°C / 26.0°C
    2 BF
    67%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.7°C / 27.8°C
    2 BF
    37%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    22°C 22.4°C / 22.4°C
    0 BF
    65%

Ξεχασμένα στιγμιότυπα από την αγωνία των παραμονών του Β' Παγκοσμίου πολέμου: δεξιά, ομαδική προσευχή στη Μονμάρτρη υπέρ της ειρήνης (27.8.1939). Αριστερά: Λονδρέζοι στην Ντάουνινγκ Στριτ προσπαθούν να καταλάβουν από τη γλώσσα του σώματος των υπουργών αν έρχεται πόλεμος (22.8.1939- AP Photo)

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Σημειώσεις στο περιθώριο του πολέμου

  • A-
  • A+
Η λογο­κρισία της «εχθρικής» προπα­γάνδας ανοίγει τον δρόμο στον Αρμα­γεδδώνα

Ακόμη κι αν γλιτώσουμε τελικά τον Τρίτο Παγκόσμιο, μάλλον δεν θ’ αποφύγουμε τη συμβολική κήρυξή του στο πεδίο της ενημέρωσης, μέσω της νεκρανάστασης ψυχροπολεμικών πρακτικών που οι περισσότεροι θεωρούσαν -αφελώς- αδιανόητες στην εποχή της μπλογκόσφαιρας.

Η τρισάθλια «ενημερωτική» εκπομπή του χριστιανορθόδοξου φονταμενταλιστή Ρώσου σκηνοθέτη Νικίτα Μιχαλκόφ, που μας απασχόλησε εκτενώς την περασμένη εβδομάδα, κατέβηκε λ.χ. προ ημερών από το Διαδίκτυο, με το αιτιολογικό ότι «παραβαίνει την πολιτική του YouTube για τη ρητορική μίσους». Οι ενδιαφερόμενοι έχασαν έτσι τη δυνατότητα να πληροφορηθούν από πρώτο χέρι ότι τα τανκς του Πούτιν θα μας σώσουν από την ντροπή των ομόφυλων γάμων, αλλά και ν’ απολαύσουν τον «νέο Τσόρτσιλ», Βολοντίμιρ Ζελένσκι, να ξεσαλώνει σε παλιότερες αντιδυτικές/«αντιφασιστικές» παρλάτες του στο ίδιο ακριβώς ομοφοβικό μήκος κύματος.

Οι φρικαλέες πάλι σκηνές με τον βασανισμό αιχμάλωτων Ρώσων στρατιωτών από Ουκρανούς ομολόγους τους, που τους πυροβολούσαν εν ψυχρώ στα πόδια πολύ μετά την παράδοσή τους στα περίχωρα του Χάρκοβο, δεν αναρτήθηκαν στη σχετική ιστοσελίδα του BBC (το ρεπορτάζ του οποίου επιβεβαίωσε κατά τα άλλα την αυθεντικότητά τους), με την αμήχανη δικαιολογία ότι τα επίμαχα πλάνα «είναι υπερβολικά παραστατικά για να τα δείξουμε στην ολότητά τους» (the footage is toο graphic to show in full). Λες και οι ανταποκρίσεις από την Ουκρανία μεταδίδονται για λόγους αναψυχής!

«Οταν αυτοί που είναι ψηλά μιλάνε για ειρήνη, ο απλός λαός ξέρει πως έρχεται ο πόλεμος. Οταν αυτοί που είναι ψηλά καταριούνται τον πόλεμο, οι διαταγές για επιστράτευση έχουν υπογραφεί» | Μπέρτολτ Μπρεχτ, «Γερμανικό εγχειρίδιο πολέμου»

Ως γνωστόν, η αποτελεσματικότερη (και μακροπρόθεσμα πιο επικίνδυνη) μορφή πολεμικής κι εθνικιστικής προπαγάνδας δεν ασκείται με την προβολή ψεύτικων πληροφοριών, εξαπάτηση που αργά ή γρήγορα έρχεται συνήθως στο φως, όσο με τη μονομερή προβολή των εγκλημάτων του αντιπάλου, αποκρύπτοντας τις αντίστοιχες οικείες επιδόσεις. Η μανιχαϊκή εικόνα που παράγει αυτή η αποσιώπηση δεν σταματά στην απατηλή εξιδανίκευση των ημετέρων. Από ένα σημείο και μετά, υποδεικνύει σαν μοναδική λύση τον ίδιο τον πόλεμο, σαν επιβεβλημένη απάντηση σε μια μονόπλευρη (υποτίθεται) κτηνωδία –και η υπεράσπιση της ειρήνης στοχοποιείται σαν πέμπτη φάλαγγα (ή, έστω, αντικειμενικός σύμμαχος) του δαιμονοποιημένου «κακού». Το διαπιστώνουμε ξανά, όχι μόνο από την καταστολή του αντιπολεμικού κινήματος στην εμπόλεμη Ρωσία, αλλά κι από τις επιθέσεις που δέχονται οι ψύχραιμες φωνές στην αναίμακτη Δύση –με αντιπροσωπευτικότερο παράδειγμα, στα καθ’ ημάς, την οργανωμένη κατασυκοφάντηση που δέχτηκε η (ευτυχώς μαζικότατη) αντιπολεμική συναυλία της 29ης Μαρτίου στα Προπύλαια.

Déjà vu?

Οι εμπειρίες του παρόντος επηρεάζουν δραστικά, ως γνωστόν, τον τρόπο που (ξανα)διαβάζουμε τις ιστορικές πηγές. Το ζήσαμε με την εθνικιστική υστερία του 1992 και την κρίση χρέους της περασμένης δεκαετίας, το ξαναζούμε τώρα με το μακελειό της Ουκρανίας. Ο επιμελητής της στήλης νιώθει έτσι την ανάγκη να μοιραστεί με τους αναγνώστες του ένα κείμενο που του φάνηκε ξαφνικά ανατριχιαστικά οικείο: τις αναμνήσεις ενός γνωστού λογοτέχνη, εν έτει 1941, για το πρόσφατο -τότε- σταδιακό κατρακύλισμα της ανθρωπότητας στον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο. Μπορεί ο Πούτιν σήμερα να θυμίζει περισσότερο Μπους παρά Χίτλερ και το διεθνές σκηνικό να παραπέμπει ευθέως στο 1914 κι όχι στο 1939· σε αντίθεση όμως με το χαζοχαρούμενο φιλοπόλεμο ξέσπασμα των ντοπαρισμένων μαζών, με το οποίο η Ευρώπη υποδέχτηκε τον Α΄ Παγκόσμιο, η σημερινή διάχυτη επίγνωση των επιπτώσεων μιας γενικευμένης σύρραξης δεν απέχει και πολύ από την παρακάτω περιγραφή:

«Τις τελευταίες μέρες του Αυγούστου 1939 είταν πια φανερό πως η Ειρήνη των ανθρώπων περνούσε τις τελευταίες στιγμές της. Ολοι περιμέναμε κάτι τραγικό να συμβεί κι όλοι όμως είχαμε μερικές αμφιβολίες. Το έγκλημα είτανε τόσο μεγάλο που κανένας δεν ήθελε να πιστέψει πως οι υπεύθυνοι θα φτάνανε ώς τις τελευταίες συνέπειες. Ολοι λέγαμε ότι την τελευταία στιγμή κάποιος θα υποχωρούσε μ’ όλο που τα πράγματα είταν φτασμένα σε τέτοιο σημείο που να μη βλέπει κανείς ποιος θα μπορούσε να υποχωρούσε και με ποιο τρόπο. Οι αρχηγοί των κρατών μοιάζανε με χαρτοπαίχτες που χωρίς να έχει κανένας καλό χαρτί μπλοφάραν καθένας με την ελπίδα ότι ο άλλος θα είχε χειρότερο» (Ασημάκης Πανσέληνος, «Φύλλα Ημερολογίου», Αθήνα 1993, σ. 15).

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΚΡΥΦΑ ΧΑΡΤΙΑ
Από την Μπούτσα στη Σούδα
Κακώς αιφνιδιάστηκαν κάποιοι από το πανηγυρικό ξέπλυμα του ναζιστικού Τάγματος Αζόφ στην ελληνική Βουλή, στο πλαίσιο της βιντεοσκοπημένης ομιλίας του Ουκρανού προέδρου.
Από την Μπούτσα στη Σούδα
ΚΡΥΦΑ ΧΑΡΤΙΑ
Ο αγνώριστος παγκόσμιος πόλεμος
Με το ενδεχόμενο ενός Τρίτου Παγκόσμιου Πολέμου να προβάλλει απειλητικά στον ορίζοντα, η ριζική αναθεώρηση του Δεύτερου καθίσταται όλο και πιο αναγκαία για όλες τις εμπλεκόμενες, άμεσα ή έμμεσα, πλευρές.
Ο αγνώριστος παγκόσμιος πόλεμος
ΔΡΟΜΟ-ΛΟΓΙΑ
Με τη σωστή πλευρά της Ιστορίας
Οσοι ενημερώνονται αποκλειστικά από τις δυτικές πηγές ξέρουν –ή νομίζουν ότι ξέρουν– μόνο τα εγκλήματα πολέμου κατά αμάχων που διενεργούν τα δίποδα τέρατα της «βάρβαρης» ρωσικής πλευράς.
Με τη σωστή πλευρά της Ιστορίας
ΕΥΡΩΠΗ
Εμπειροι πολεμικοί ανταποκριτές λένε «όχι» στη μονομερή ενημέρωση
Με ανοιχτή επιστολή τους, έντεκα γνωστοί Ιταλοί πολεμικοί ανταποκριτές κατακρίνουν τον τρόπο με τον οποίο καλύπτεται ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Εμπειροι πολεμικοί ανταποκριτές λένε «όχι» στη μονομερή ενημέρωση
ΑΠΟΨΕΙΣ
«Είναι οι δορυφορικές εικόνες πολεμική προπαγάνδα;»
Η εικόνα που έχουμε για τον πόλεμο στην Ουκρανία δεν «αντανακλά» απλώς κάποια πραγματικότητα, αλλά σε μεγάλο βαθμό «παράγεται» από μία εταιρεία: τη Maxar Technologies.
«Είναι οι δορυφορικές εικόνες πολεμική προπαγάνδα;»
ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»
Όταν ο δρόμος για τον ουρανό είναι κλειστός
Από τη ρωσική εισβολή και την έναρξη του πολέμου, οι κάτοικοι της Ουκρανίας κοιτάζουν συνεχώς τον ουρανό – περιμένοντας βόμβες και πιέζοντας τις ευρωπαϊκές χώρες να κλείσουν τον εναέριο χώρο επάνω από τη δική...
Όταν ο δρόμος για τον ουρανό είναι κλειστός

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας