• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 9.6°C / 12.3°C
    3 BF
    81%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 7.9°C / 11.2°C
    2 BF
    68%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 12.0°C / 13.3°C
    4 BF
    78%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 5.9°C / 8.3°C
    1 BF
    60%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 10.7°C
    3 BF
    76%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 7.0°C / 9.3°C
    1 BF
    80%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    3°C 3.4°C / 5.6°C
    2 BF
    81%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 8.8°C / 8.8°C
    2 BF
    82%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 13.2°C / 14.1°C
    2 BF
    87%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 10.9°C / 12.3°C
    1 BF
    87%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 12.2°C / 15.4°C
    3 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 13.5°C / 13.5°C
    5 BF
    77%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 14.3°C / 14.3°C
    3 BF
    73%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 8.4°C
    0 BF
    93%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 7.8°C / 10.1°C
    2 BF
    81%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 14.8°C / 14.8°C
    1 BF
    88%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.7°C / 12.1°C
    0 BF
    80%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.0°C / 11.0°C
    2 BF
    77%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 8.7°C / 11.2°C
    1 BF
    73%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 5.4°C / 5.4°C
    1 BF
    89%

Ντελιβεράδες: δυο αιώνες στον δρόμο

  • A-
  • A+

Η πρόσφατη απεργία courier και delivery φέρνει στην επιφάνεια ένα επάγγελμα που εδώ και διακόσια χρόνια αντικατοπτρίζει τις σχέσεις εργασίας και παραγωγής κάθε εποχής. Ακόμη και αν οι απεργοί… σιχαίνονται τη δημοσιότητα.

Το 1833 η εφημερίδα New York Sun δημοσίευσε την παρακάτω αγγελία: «Προς τους ανέργους: Αρκετοί άντρες μπορούν να βρουν απασχόληση πουλώντας αυτή την εφημερίδα». Ο πρώτος, βέβαια, που λέγεται ότι ανταποκρίθηκε και προσελήφθη δεν ήταν άντρας.

Ηταν ένα δεκάχρονο αγόρι που άκουγε στο όνομα Μπάρνι Φλάχερτι. Η ιστορία, ή τουλάχιστον ο αστικός μύθος της εποχής, θεωρεί τον Μπάρνι σαν το πρώτο paperboy ή newsboy, ένα δηλαδή από τα παιδιά που για τους επόμενους δυο αιώνες πουλούσαν εφημερίδες στους δρόμους ή τις μοίραζαν με τα ποδήλατά τους στους συνδρομητές.

Οταν ο Μπάρνι έπιασε δουλειά η παιδική εργασία ήταν όχι μόνο νόμιμη αλλά και «ηθική». Οπως μου εξηγούσε πριν από μερικά χρόνια ο Κορεάτης οικονομολόγος Χα Τζουν Τσανγκ, οι υποστηρικτές της ελεύθερης αγοράς γίνονταν πυρ και μανία αν κάποιος υποστήριζε ότι το κράτος έπρεπε να απαγορεύσει την απασχόληση ανηλίκων.

Το σκεπτικό τους, το οποίο διάνθιζαν με θεωρίες περί φυσικού δικαίου, έλεγε ότι αφού υπάρχουν παιδιά που θέλουν να εργαστούν και εργοδότες που θέλουν να τα προσλάβουν, το κράτος δεν έχει κανένα λόγο να παρέμβει.

Ο Μπέρνι ήταν ένας ντελιβεράς ή κούριερ των αρχών του 19ου αιώνα και όπως κάθε ντελιβεράς (από τον αγγελιοφόρο των θεών Ερμή μέχρι τους σημερινούς διανομείς της λεγόμενης διαμοιραστικής οικονομίας) αντικατόπτριζε τις εργασιακές συνθήκες αλλά και τις σχέσεις παραγωγής της εποχής του.

Οι ώρες και οι συνθήκες εργασίας, όπως επίσης και ο συνολικός αριθμός των διανομέων αναλογικά με τον απασχολούμενο πληθυσμό, προσφέρουν μια ιδιαίτερα αναλυτική εικόνα για τη συνολική κατάσταση της οικονομίας – με τον ίδιο τρόπο που ακόμη και το μικρότερο τμήμα ενός φράκταλ, στη Φυσική και στα Μαθηματικά, περιέχει τις πληροφορίες που συνθέτουν τη συνολική εικόνα.

Ενας οικονομολόγος θα εξηγούσε την αύξηση των ντελιβεράδων, αλλά και των καταστημάτων εστίασης στην Ελλάδα ως αποτέλεσμα της «τριτογενοποίησης της οικονομίας» αλλά και της χαμηλής ελαστικότητας ζήτησης των τροφίμων – η ζήτηση τροφίμων δεν μπορεί να περιοριστεί συγκριτικά με άλλα προϊόντα και αρχίζει να καταλαμβάνει μεγαλύτερο τμήμα της αγοράς.

Πιο απλά -αν και ελαφρώς απλουστευτικά- το να ανοίγουν περισσότερα σουβλατζίδικα που χρειάζονται περισσότερους ντελιβεράδες είναι δείγμα κρίσης και όχι ανάπτυξης σε μια οικονομία.

Στις πιο αναπτυγμένες οικονομίες οι ντελιβεράδες μετατράπηκαν σε πειραματόζωα της λεγόμενης διαμοιραστικής οικονομίας που καταπατά στοιχειώδη εργασιακά δικαιώματα: λειτουργώντας μέσω εφαρμογών όπως το deliveroo (αντίστοιχο της uber ή του airbnb) δεν θεωρούνται πλέον εργαζόμενοι αλλά αυτοαπασχολούμενοι και συνεπώς χάνουν τα επιδόματα αδείας, ασθενείας ή μητρότητας, αλλά και κάθε μορφή συλλογικής εκπροσώπησης και διεκδίκησης.

Οπως θα μπορούσαν να μας πουν όμως και τα paperboys στην Αμερική του 19ου αιώνα, εκεί που χτυπά η καρδιά της πιο βαριάς εκμετάλλευσης γεννιούνται και οι πιο δυνατές αντιστάσεις.

Στις 21 Ιουλίου του 1899 τα paperboys, που εργάζονταν σε δυο από τους μεγαλύτερους εκδότες της εποχής, τον Πούλιτζερ και τον Χιρστ, κατέβηκαν σε απεργία ζητώντας αύξηση μισθών και αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας. Και μπορεί να μην ήταν η πρώτη απεργία τους αλλά ήταν αυτή που έμεινε στην ιστορία.

Οι ανήλικοι διανομείς κατέλαβαν για ημέρες τη γέφυρα του Μπρούκλιν προκαλώντας κυκλοφοριακή συμφόρηση στη Νέα Υόρκη. Τα πρωινά έσκιζαν τις εφημερίδες που έφταναν σε ορισμένα κιόσκια ενώ συχνά συγκρούονταν με τους (μεγαλύτερους σε ηλικία) απεργοσπάστες που προσλάμβανε ο Πούλιτζερ.

Το αποτέλεσμα ήταν ότι σε λίγες ημέρες η κυκλοφορία της εφημερίδας Νew York World έπεσε από τα 360 στα 125 χιλιάδες φύλλα, αναγκάζοντας τον Πούλιτζερ και άλλους εκδότες να δεχτούν αρκετά από τα αιτήματα των απεργών.

Σχεδόν έναν αιώνα αργότερα οι ντελιβεράδες που εργάζονται μέσω της πλατφόρμας Deliveroo στην Αγγλία πραγματοποίησαν μια από τις μεγαλύτερες και πιο επιτυχημένες απεργιακές κινητοποιήσεις στον χώρο της διαμοιραστικής οικονομίας, αναγκάζοντας την εταιρεία να αποσύρει προτάσεις που ισοδυναμούσαν με κατάργηση της κατώτατης εξασφαλισμένης αμοιβής που λαμβάνουν.

Στην Ιταλία, αντίστοιχες κινητοποιήσεις βρήκαν άμεσα συμπαράσταση από οργανώσεις και συλλογικές κουζίνες που εξασφάλιζαν δωρεάν γεύματα στους διανομείς που απεργούσαν.

Προχωρώντας στην αντεπίθεση, ομάδες διανομέων στην Αγγλία και την Καλιφόρνια επιχειρούν τώρα να δημιουργήσουν πλατφόρμες σαν το uber ή το deliveroo, οι οποίες θα ελέγχονται από τους ίδιους τους εργαζόμενους, οι οποίοι ούτως η άλλως κατέχουν και τα μέσα παραγωγής, δηλαδή τα ποδήλατα, τα μηχανάκια και την εργατική τους δύναμη.

Οι ντελιβεράδες αποτελούσαν ανέκαθεν εικόνα της εξαθλίωσης που επιφυλάσσει κάθε οικονομικό σύστημα στους εργαζομένους. Μόνο που σε ορισμένες περιπτώσεις μετατρεπόταν στη χειρότερη άμμο για τα γρανάζια του συστήματος.

ΥΓ: Ζητήσαμε περισσότερες πληροφορίες για τα αιτήματα της πρόσφατης απεργίας delivery και courier από τη Συνέλευση Βάσης Εργαζομένων Οδηγών Δικύκλου. Μας απάντησαν ευγενικά ότι δεν μιλάνε σε δημοσιογράφους! Οπότε, ψαχτείτε μόνοι σας στη διεύθυνση sveod.gr

 Διαβάστε
 What’s Yours Is Mine (εκδόσεις ΟΡ)

Η σκοτεινή πλευρά της διαμοιραστικής οικονομίας που αρχίζει να κυριαρχεί και στον χώρο των delivery και των courier

Δείτε
Newsies (1992)

Χολιγουντιανής αισθητικής μιούζικαλ της Disney για την απεργία των ανήλικων διανομέων εφημερίδων του 1899

info-war.gr

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
INFOWAR
McJobs: 80 χρόνια στο μενού της εκμετάλλευσης
Η δημιουργία των McDonald’s άλλαξε για πάντα την αγορά εργασίας στον χώρο των υπηρεσιών με τρόπους που δεν θα μπορούσε να προβλέψει ούτε ο Κάρολος Μαρξ. Ο κίνδυνος τώρα είναι -εν μέσω πανδημίας- να αρχίσουμε...
McJobs: 80 χρόνια στο μενού της εκμετάλλευσης
INFOWAR
Malls: ο θάνατος του (μεγαλο)εμποράκου
Γιγαντιαία malls, που συνόδευσαν για μισό αιώνα τον αμερικανικό καταναλωτισμό, οδηγούνται σε αργό και επώδυνο θάνατο, όπως και η μεσαία τάξη των ΗΠΑ. Μαζί τους εξαφανίζονται όμως και αρκετές από τις αυταπάτες...
Malls: ο θάνατος του (μεγαλο)εμποράκου
INFOWAR
Επάγγελμα: εξολοθρευτής συνδικάτων
Η διαρροή εσωτερικών εγγράφων μιας αμερικανικής αλυσίδας πολυκαταστημάτων έφερε στο φως τον καλοκουρδισμένο μηχανισμό που χρησιμοποιούν οι εταιρείες για να αποτρέπουν την ίδρυση συνδικάτων. Μια νέα...
Επάγγελμα: εξολοθρευτής συνδικάτων
INFOWAR
Η μητέρα όλων των μαχών για τη διαμοιραστική οικονομία
Στην Καλιφόρνια εργαζόμενοι και εταιρείες της λεγόμενης gig economy σκάβουν τα χαρακώματα στα οποία θα δοθεί μια από τις σημαντικότερες μάχες του πολέμου που θα καθορίσει το μέλλον της εργασίας για τον 21ο...
Η μητέρα όλων των μαχών για τη διαμοιραστική οικονομία
INFOWAR
Αϊ-Βασίλης VS Amazon: η απόλυτη συγκριτική δοκιμή
Ορισμένα από τα μεγαλύτερα δίκτυα λιανικού εμπορίου του πλανήτη, όπως η Amazon, θα παρουσιάσουν σε λίγες ημέρες τον απολογισμό δραστηριοτήτων του 2018. Για άλλη μια φορά θα αποδειχτεί ότι ο όγκος και η...
Αϊ-Βασίλης VS Amazon: η απόλυτη συγκριτική δοκιμή
INFOWAR
ΗΠΑ: Η Δεξιά σκοτώνει τους ψηφοφόρους της
Εκατομμύρια Αμερικανοί πολίτες που ετοιμάζονται να δώσουν την ψήφο τους σε ακροδεξιούς υποψηφίους των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ δεν γνωρίζουν ότι μπορεί να το πληρώσουν χάνοντας...
ΗΠΑ: Η Δεξιά σκοτώνει τους ψηφοφόρους της

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας