Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η Λαϊκή Ενότητα στα βιβλιοπωλεία

Η τελευταία συγκέντρωση της UP, μία βδομάδα πριν από το πραξικόπημα

Η Λαϊκή Ενότητα στα βιβλιοπωλεία

  • A-
  • A+

Τα νωπά βιώματα από τη δική μας στρατιωτική δικτατορία και η διεθνής συζήτηση για τα διδάγματα της χιλιανής εμπειρίας ανέδειξαν το εγχείρημα της Λαϊκής Ενότητας σε αγαπημένο θέμα των εκδοτών της Μεταπολίτευσης.

Με μια μοναδική εξαίρεση, η σχετική βιβλιοπαραγωγή μπορεί επίσης να θεωρηθεί οργανικό τμήμα των ζυμώσεων της εποχής μεταξύ των διαφορετικών ρευμάτων της άρτι νομιμοποιημένης και μαζικοποιούμενης τότε ελληνικής Αριστεράς.

Το πρώτο βιβλίο που κυκλοφόρησε, αμέσως μετά την πτώση της χούντας, ήταν η συλλογή των ντοκουμέντων της ΙΤΤ που αποκάλυψε το 1972 η «Washington Post» και κυκλοφόρησαν σε ειδικό τόμο από την κυβέρνηση της UP («Ο ιμπεριαλισμός εναντίον της Χιλής», Αθήνα 1974, εκδ. Ωκεανίς).

Ως επίμετρο, στην ελληνική έκδοση παρατίθενται τα δύο τελευταία κείμενα του Σαλβαδόρ Αλιέντε – η ομιλία του στο επετειακό συλλαλητήριο της 4ης Σεπτεμβρίου 1973 και το συγκλονιστικό ραδιοφωνικό μήνυμά του από το πολιορκημένο προεδρικό μέγαρο το πρωί του πραξικοπήματος.

Προϊόν μιας παρισινής επιτροπής αλληλεγγύης, το βιβλίο «Χιλή. Η ταξική αναμέτρηση» (Αθήνα 1975, εκδ. Βέργος) καλύπτει τα γεγονότα του 1970-1973 από τη σκοπιά της αριστερής πτέρυγας της Λαϊκής Ενότητας κι αποδεικνύεται εξαιρετικά κατατοπιστικό για τον Ελληνα αναγνώστη, καθώς συνδυάζει μια σφιχτή αναλυτική αφήγηση με χαρακτηριστικά ντοκουμέντα από την πάλη γραμμών στο εσωτερικό της χιλιανής Αριστεράς.

Συντηρητικότερων προδιαγραφών, το έργο του διπλωμάτη Αρμάνδο Ουρίβε «Η Μαύρη Βίβλος της βορειοαμερικανικής επέμβασης στη Χιλή» (Αθήνα 1976, εκδ. Αταλάντη) περιέχει μεν κάποια ενδιαφέροντα ντοκουμέντα, υποφέρει όμως δομικά από τη μονοδιάστατα εθνοκρατική οπτική του συγγραφέα, που ισχυρίζεται ότι στόχο του στρατιωτικού πραξικοπήματος αποτελούσε όχι η ανάσχεση του κοινωνικού ριζοσπαστισμού, αλλά «να καταστρέψει το χιλιανό κράτος».

Αρκετά διαφωτιστική, παρά το μικρό μέγεθός της, αποδεικνύεται η μπροσούρα «Χιλή 1970-1975. Πέντε χρόνια αγώνες ενάντια στον ιμπεριαλισμό και την εσωτερική αντίδραση», που εξέδωσε την άνοιξη του 1975 η ΚΝΕ· μεταξύ άλλων περιλαμβάνει το πρόγραμμα της UP κι ένα αρκετά λεπτομερές χρονικό της κρίσιμης τριετίας.

Δεν μπορεί να ειπωθεί το ίδιο για τη νουβέλα του Γκιγιέρμο Ατίας «Ενάντια στο ρεύμα», μια απόπειρα μυθιστορηματικής ανασύστασης των τελευταίων μηνών της κυβέρνησης Αλιέντε με βάση της προδιαγραφές του σοσιαλιστικού ρεαλισμού, που κυκλοφόρησε από τον κομματικό εκδοτικό οίκο (Αθήνα 1981, εκδ. Σύγχρονη Εποχή).

Συλλογή κειμένων του Κινήματος Επαναστατικής Αριστεράς από τον πρώτο χρόνο μετά το πραξικόπημα, με συνοπτική εισαγωγή για την ιστορία της οργάνωσης και τη στάση της απέναντι στην κυβέρνηση της Λαϊκής Ενότητας, είναι «Η αντίσταση στη Χιλή. Ντοκουμέντα του MΙR», που κυκλοφόρησε το 1975 από τις εκδόσεις Εξάντας.

Επίσης συλλογικό έργο, η «Επανάσταση και αντεπανάσταση στη Χιλή» των Πωλ Σουήζυ και Χάρρυ Μαγκντόφ (Αθήνα 1976, εκδ. Καρανάση) περιλαμβάνει άρθρα πλειάδας Αμερικανών μαρξιστών, δημοσιευμένα το 1970-1973 στο πλαίσιο ενός δημόσιου διαλόγου (και άσκησης εποικοδομητικής κριτικής) για την πορεία της UP.

Σαφώς πιο μονοδιάστατη αποδεικνύεται αντίθετα η μπροσούρα «Τα μαθήματα της Χιλής. Μια μαρξιστική ανάλυση», μετάφραση της ανάλυσης Ισπανών ομοϊδεατών, που κυκλοφόρησε τον Αύγουστο του 1981 από τους τροτσκιστές της «Μαρξιστικής τάσης του ΠΑΣΟΚ» ως προειδοποίηση «για να μην επαναληφθεί η τραγωδία της Χιλής και στην Ελλάδα».

Μοναδική μη αριστερή έκδοση της εποχής, από έναν εκδοτικό οίκο που απευθυνόταν στο κοινό της Ν.Δ., το ανώνυμο βιβλιαράκι «Χιλή. Το μαρτύριο ενός λαού» (Αθήνα 1977, εκδ. Ι. Σιδέρης) αντανακλά όλες τις αντιφάσεις της μεταπολιτευτικής δημοκρατικής Δεξιάς.

Το μεγαλύτερο μέρος του καταπιάνεται με την καταδίκη των εγκλημάτων της χιλιανής χούντας, με πηγή εκθέσεις της Διεθνούς Αμνηστίας˙ τα αρχικά όμως κεφάλαια, τα σχετικά με την κυβέρνηση της Λαϊκής Ενότητας, αποτελούν αντιφατικό συμπίλημα αντιαμερικανισμού (βάσει των εγγράφων της ΙΤΤ) και χοντροκομμένου αντικομμουνισμού (με ασχολίαστη παράθεση αποσπασμάτων από τις διακηρύξεις προσώπων και φορέων του αστικού κόσμου που εργάστηκαν για το πραξικόπημα), αφήνοντας τον αναγνώστη σε πλήρη σύγχυση.

Τρεις ολόκληρες δεκαετίες χωρίζουν τις πιο πρόσφατες από τις παραπάνω εκδόσεις από το αμέσως επόμενο εκδοτικό εγχείρημα, το βιβλιαράκι «Χιλή 1972-1973. Η τραγωδία του κοινοβουλευτικού δρόμου», με κείμενα των Λέανδρου Μπόλαρη, Μάικ Γκονσάλες και Λουίς Ανχελ Φερνάντες Ερμάνα, (Αθήνα 2013, εκδ. Μαρξιστικό Βιβλιοπωλείο).

Καθόλου συμπτωματικά, φυσικά: με τον ΣΥΡΙΖΑ καθ’ οδόν προς την εξουσία, τα διδάγματα από την εμπειρία της Λαϊκής Ενότητας κρίνονταν ξανά επίκαιρα.

ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Η σύντομη ζωή της Λαϊκής Ενότητας
Μια περίπτωση όπως η βραχύβια κυβέρνηση της Λαϊκής Ενότητας στη Χιλή, την 42η επέτειο από την αιματηρή ανατροπή της οποίας «γιόρτασαν» χθες με τον τρόπο τους οι πολίτες της μακρινής αυτής χώρας, αποδεικνύεται...
Η σύντομη ζωή της Λαϊκής Ενότητας
ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Εκδοχές του «νέου 1821»
Ξεφυλλίζοντας ημερολόγια και εφημερίδες της Κατοχής, μοιραία εντυπωσιάζεται κανείς από την αντίστροφη συμμετρία των εορτασμών της 25ης Μαρτίου απ’ όλες τις αντιμαχόμενες πλευρές, καθένας με τη δική του...
Εκδοχές του «νέου 1821»
ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Η εθνική αποκατάσταση του αφοριστή
Πώς γιορτάστηκαν, ετεροχρονισμένα, τα πενηντάχρονα του Εικοσιένα ● Ο λόγος ήταν απλός: η επίσημη επέτειος έπρεπε να συμπέσει με την ανακομιδή των λειψάνων του πατριάρχη Γρηγορίου Ε΄ από την Οδησσό.
Η εθνική αποκατάσταση του αφοριστή
ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Ενας μαρξιστής μοναρχοφασίστας
Η άγνωστη ιστορία του Εικοσιένα από τον νεαρό Παναγιώτη Πιπινέλη ● Tο βιβλίο που καθόρισε τη δημόσια συζήτηση για το Εικοσιένα τα τελευταία εκατό χρόνια δεν γράφτηκε από επαγγελματία ιστορικό, αλλά από έναν...
Ενας μαρξιστής μοναρχοφασίστας
ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Αυτοβιογραφία μιας «ζωηρής Αριστεράς»
Προδημοσίευση από το βιβλίο «Ω, λε φιλαλάκο!» του Νίκου Γιαννόπουλου ● Μια λεπτομερής περιδιάβαση στα μονοπάτια που χάραξε μια πτέρυγα της μεταπολιτευτικής Αριστεράς, ριζοσπαστική και θορυβώδης.
Αυτοβιογραφία μιας «ζωηρής Αριστεράς»
ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Η ομηρία της «κατασκοπευτικής φωλιάς»
40 χρόνια από την κατάληψη της πρεσβείας των ΗΠΑ στην Τεχεράνη, που σηματοδότησε τη μετάβαση από τις διαχωριστικές γραμμές του ύστερου Ψυχρού Πολέμου στη μετωπική αναμέτρηση της Δύσης με το πολιτικό Ισλάμ.
Η ομηρία της «κατασκοπευτικής φωλιάς»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας