• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 25.7°C / 30.2°C
    3 BF
    53%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.3°C / 27.6°C
    3 BF
    57%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 25.0°C / 29.8°C
    2 BF
    46%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    2 BF
    39%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    1 BF
    57%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    28°C 28.0°C / 28.0°C
    1 BF
    91%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 24.4°C / 24.4°C
    1 BF
    44%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 27.4°C / 27.4°C
    1 BF
    37%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    25°C 23.6°C / 25.8°C
    2 BF
    67%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 26.8°C / 29.9°C
    2 BF
    45%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.4°C / 26.8°C
    2 BF
    57%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.0°C / 24.7°C
    1 BF
    73%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    0 BF
    65%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.8°C / 28.9°C
    3 BF
    49%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.5°C / 28.3°C
    2 BF
    46%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.8°C / 28.8°C
    4 BF
    48%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    29°C 26.9°C / 30.4°C
    2 BF
    32%
  • Καβάλα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    24°C 24.3°C / 24.3°C
    2 BF
    69%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    28°C 25.6°C / 27.7°C
    2 BF
    80%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 17.5°C / 17.5°C
    1 BF
    82%
ΣΠΥΡΟΣ ΣΤΑΒΕΡΗΣ

Η πολιτική και υπαρξιακή Λούλα Αναγνωστάκη

  • A-
  • A+

Νιώθεις στ’ αλήθεια ένα σφίξιμο όταν περνάς το κατώφλι του σπιτιού της Λούλας Αναγνωστάκη. Κι ένα ακόμα μεγαλύτερο όταν τη βλέπεις να κάθεται ασάλευτη στην κουνιστή πολυθρόνα του σαλονιού της.

Φιγούρα επιβλητική, φοράει ένα κατακόκκινο κραγιόν κι εκείνα τα χαρακτηριστικά μαύρα γυαλιά της που ποτέ δεν αποχωρίζεται και ποτέ δεν κατάλαβα αν συμπλήρωναν το στιλ μιας ξεχωριστής καλλιτέχνιδας ή αν έκρυβαν σαν μάσκα τον ψυχισμό της. Μάλλον το δεύτερο.

«Πολύ ωραίο» λέει όταν ο ηθοποιός Μάνος Καρατζογιάννης, που σκηνοθετεί το τελευταίο της έργο «Σε σας που με ακούτε», της διαβάζει λεπτομερώς τις σκηνοθετικές οδηγίες αλλά και κάποιες σύντομες αναλύσεις για τους χαρακτήρες.

Ο ίδιος, άλλωστε, μελετά καιρό τα θεατρικά της και η δραματουργία της αποτέλεσε θέμα του διδακτορικού του.

Το «Σε σας που με ακούτε» ξανανεβαίνει δώδεκα χρόνια μετά την αξέχαστη, πρώτη του παράσταση από τον Λευτέρη Βογιατζή.

Αφορμή είναι το μεγάλο αφιέρωμα στο «Ιδρυμα Κακογιάννης» για τα πενήντα χρόνια της Λούλας Αναγνωστάκη στο θέατρο.

Της θυμίζω ότι ο Βογιατζής το είχε χαρακτηρίσει ως «μια συνάντηση όλων των έργων της».

«Πολλά λένε», μου απαντά.

Να σας πω κάτι; Αυτόν που γράφει κανένας δεν μπορεί να τον καταλάβει. Οσα και να πουν, όσες αναλύσεις και να κάνουν, κανείς δεν θα καταλάβει τι είχα στο μυαλό μου τη στιγμή που έγραφα. Ούτε κι εγώ δεν ξέρω τι είχα, για να σας πω την αλήθεια. Οταν γράφω δεν σκέφτομαι. Γράφω αυτό που μου ‘ρχεται στον νου εκείνη την ώρα και μετά τρέχα γύρευε. Αυθόρμητα, δηλαδή. Σχεδόν αυτόματα.

«Αυτό το έργο πάντα με γοήτευε», λέει ο Μάνος Καρατζογιάννης.

Η Αναγνωστάκη θέτει το ερώτημα κατά πόσο η προσωπική μας ιστορία μπορεί να γίνει αποδεκτή από το πλήθος. Ζούμε σε μια εποχή ξεκομμένη απ’ το συναίσθημα, με δυσκολία στο να μετακινήσουμε και να μετακινηθούμε. Τα πρόσωπα του έργου είναι όλα ηττημένα και κάνουν την υπέρβαση -την επανάσταση- να αποδεχτούν κάτι συλλογικό. Είναι σαν να σου λέει ότι το πραγματικά επαναστατικό δεν θα έρθει μέσα από τα επαναστατικά τσιτάτα, αλλά από τη δυνατότητα του καθενός μας να αφηγηθεί την προσωπική του ιστορία.

«Στην Ευρώπη θα έρθουν τα πάνω κάτω», «η ψαλίδα ανοίγει κι ο φτωχός γίνεται φτωχότερος».

Η Αναγνωστάκη μοιάζει σχεδόν προφητική στο έργο αυτό από το μακρινό και πολύ διαφορετικό 2002 που το έγραψε. Ακόμα και για έναν στρατό που θα έρθει και θα εκτελεί λαούς κάνει νύξη.

«Αυτό που φοβόμαστε και τώρα έβλεπα», λέει όταν τη ρωτώ τι ήξερε που οι άλλοι αγνοούσαν. «Ε, δεν είναι δα και τόσο απίθανο να δει κανείς την πραγματικότητα, την πολιτική, αν ξέρει να βλέπει καλά. Μπροστά του είναι. Στο κάτω κάτω, τα ίδια είναι πάντα. Δεν αλλάζουν», λέει και συγκινείται.

«Πάντως αυτό το έργο πρέπει να είναι το αγαπημένο σας», της λέει ο Καρατζογιάννης για να ελαφρύνει το κλίμα.

«Μπα. Κανένα έργο μου δεν αγαπάω», τον αποστομώνει με συνοπτικές διαδικασίες.

Παρακολουθώντας την πρόβα τού «Σε σας που με ακούτε», λίγο αργότερα, έχω την αίσθηση ότι το ανέβασμα που επιχειρεί ο νεαρός σκηνοθέτης δεν είναι και τόσο ρεαλιστικό.

Οι σιωπές και η αφαίρεση κυριαρχούν. «Αλήθεια είναι», μου λέει.

«Παίζουμε με τη σημειολογία. Κι αυτό γιατί η Αναγνωστάκη δίνει φωνή στα πρόσωπα του έργου να εκμυστηρευτούν σ’ ένα φανταστικό κοινό τις αγωνίες τους, τον τρόμο τους απέναντι στη νέα τάξη πραγμάτων, αλλά και την προσωπική ανασφάλεια που τους προκαλούν η κοινωνική διαφθορά και η παρακμή».

Εκεί και η Ολια Λαζαρίδου. Κρατάει τον ρόλο της Ελσας. «Νιώθω πολύ κοντά στην Αναγνωστάκη», λέει.

«Καταλαβαίνω τον πλάγιο λόγο της. Είμαι κι εγώ άνθρωπος που φοβάται τις κυριολεξίες, τα “κατάματα”. Μου αρέσει να κοιτάζω πρώτα λοξά μέχρι να δω κάτι κανονικά. Την κυριολεξία τη μιλούν μόνο οι τεχνοκράτες, αν τη μιλούν. Ο λόγος εδώ είναι σαν προσωπείο.

»Ερχεται να κρύψει, όχι να φανερώσει. Είναι πολιτικός, αλλά και βαθιά υπαρξιακός. Μια υπαρξιακή κραυγή για το ποιος είμαι σε συνάρτηση με τον εαυτό μου και το πλήθος. Εγώ βλέπω το έργο σαν καθρέφτη που έχει σπάσει και βλέπουμε στα κομμάτια του τον ψυχισμό των ανθρώπων. Είναι η ίδια εντύπωση που έχω και για την εποχή μας.

»Η αλήθεια βρίσκεται σκορπισμένη μέσα σε μικρά κομματάκια ενός καθρέφτη που έχει σπάσει, αλλά σε κάθε μικρό κομματάκι μπορείς να τη δεις όλη. Οπως και στο έργο. Κάθε μικρή φράση περιέχει όλη την κοσμοθεωρία της Αναγνωστάκη».

Ποια είναι όμως στ’ αλήθεια η Αναγνωστάκη;

«Αυτή που τόλμησε να μιλήσει μια πολύ προσωπική γλώσσα και να είναι ο εαυτός της σε δύσκολους καιρούς», απαντά η Ολια Λαζαρίδου.

Info:

Παίζουν ακόμα οι Μαρία Ζορμπά, Αντριαν Φρίλινγκ, Αντρέας Κοντόπουλος, Δανάη Επιθυμιάδη, Γιάννης Καραούλης, Μάνος Στεφανάκης, Κλεοπάτρα Μάρκο και Γιώργος Σαββίδης. Από 10 Δεκεμβρίου έως 3 Ιανουαρίου, στο Ιδρυμα «Μιχάλης Κακογιάννης» (Πειραιώς 206, Ταύρος). Αναλυτικές πληροφορίες για το αφιέρωμα στο 210 3418550.

 

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΘΕΑΤΡΟ
«Δεν ήμουν πολιτικός καριέρας, μια αουτσάιντερ ήμουν»
Η Λυδία Κονιόρδου ερμηνεύει τον «Μέγα Ιεροεξεταστή», το φιλοσοφικό κείμενο του Ντοστογιέφσκι από το έργο του «Αδελφοί Καραμάζοφ», και με την ευκαιρία αυτήν μας μιλάει για την παράσταση, για τη θητεία της στο...
«Δεν ήμουν πολιτικός καριέρας, μια αουτσάιντερ ήμουν»
ΘΕΑΤΡΟ
Ενας πρωθυπουργός-παιδί πήρε την κουδουνίστρα του και πήγε στην Ευρώπη
Ο σπουδαίος σκηνοθέτης, Βασίλης Παπαβασιλείου, είναι κατά γενική παραδοχή και ένας μοναδικός θεατρίνος. Επιστρέφει στο σανίδι, στο Θέατρο Τέχνης, με έναν δικό του σπαρταριστό μονόλογο. Τίτλος; «Σιχτίρ ευρώ,...
Ενας πρωθυπουργός-παιδί πήρε την κουδουνίστρα του και πήγε στην Ευρώπη
ΘΕΑΤΡΟ
Το δημοψήφισμα ήταν ατόπημα, η συμφωνία το μη χείρον βέλτιστον
Με μια ομάδα οκτώ Γιαπωνέζων ηθοποιών και μουσικών, μαστόρων του Νο, παρουσιάζει την επόμενη εβδομάδα στην Επίδαυρο τη «Νέκυια», το ταξίδι του Οδυσσέα στον Αδη. Και στο μεταξύ, μακριά, από το Τόκιο, ζει με...
Το δημοψήφισμα ήταν ατόπημα, η συμφωνία το μη χείρον βέλτιστον
ΘΕΑΤΡΟ
«Η ιδέα του διχασμού βαθαίνει μέσα στην κοινωνία»
Πόλεμος ή ειρήνη; Ο Αριστοφάνης απαντά διά στόματος Δικαιόπολη στους «Αχαρνής» που παρουσιάζονται την Παρασκευή και το Σάββατο στην Επίδαυρο με πρωταγωνιστή τον Βασίλη Χαραλαμπόπουλο. Μια πολιτική κωμωδία για...
«Η ιδέα του διχασμού βαθαίνει μέσα στην κοινωνία»
ΘΕΑΤΡΟ
Τη διγλωσσία στον ΣΥΡΙΖΑ την κατανοώ, τη Ραχήλ Μακρή όχι
Τέσσερις οι σκηνοθεσίες του Σταμάτη Φασουλή φέτος και μάλιστα έργων από όλα τα θεατρικά είδη. Η κωμωδία του Νόελ Κάουαρντ «Φάντασμα με γόβες» στο θέατρο Γκλόρια, «Δικηγόρος Ντάροου», το πολιτικό...
Τη διγλωσσία στον ΣΥΡΙΖΑ την κατανοώ, τη Ραχήλ Μακρή όχι
ΘΕΑΤΡΟ
O βασιλιάς Υμπύ στη χώρα του απαρτχάιντ
Από τη Νότια Αφρική έρχεται ο Ουίλιαμ Κέντριτζ, ο πρωτοποριακός εικαστικός και σκηνοθέτης, φέρνοντας μαζί του χειροποίητες κούκλες και πρωτόγονα animations. Η δουλειά του δεν είναι «αθώα» αλλά βαθιά πολιτική,...
O βασιλιάς Υμπύ στη χώρα του απαρτχάιντ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας