Αθήνα, 33°C
Αθήνα
Αίθριος καιρός
33°C
34.0° 31.3°
3 BF
41%
Θεσσαλονίκη
Ελαφρές νεφώσεις
30°C
31.2° 28.5°
2 BF
52%
Πάτρα
Αίθριος καιρός
29°C
28.8° 28.0°
2 BF
63%
Ιωάννινα
Αίθριος καιρός
24°C
23.9° 23.9°
1 BF
64%
Αλεξανδρούπολη
Αίθριος καιρός
28°C
28.0° 27.9°
2 BF
61%
Βέροια
Σποραδικές νεφώσεις
29°C
29.3° 27.0°
0 BF
50%
Κοζάνη
Ελαφρές νεφώσεις
23°C
25.6° 23.4°
3 BF
57%
Αγρίνιο
Αίθριος καιρός
31°C
31.3° 31.3°
1 BF
38%
Ηράκλειο
Αίθριος καιρός
30°C
31.5° 28.8°
1 BF
61%
Μυτιλήνη
Αίθριος καιρός
31°C
31.1° 29.9°
3 BF
45%
Ερμούπολη
Αίθριος καιρός
29°C
30.8° 29.4°
2 BF
54%
Σκόπελος
Ελαφρές νεφώσεις
29°C
28.7° 27.9°
2 BF
74%
Κεφαλονιά
Ελαφρές νεφώσεις
25°C
24.9° 24.9°
0 BF
88%
Λάρισα
Σποραδικές νεφώσεις
28°C
30.2° 27.9°
3 BF
51%
Λαμία
Ελαφρές νεφώσεις
30°C
30.5° 30.1°
1 BF
52%
Ρόδος
Αίθριος καιρός
29°C
29.8° 28.8°
4 BF
58%
Χαλκίδα
Αίθριος καιρός
31°C
33.2° 30.8°
2 BF
40%
Καβάλα
Αίθριος καιρός
29°C
28.8° 27.3°
0 BF
62%
Κατερίνη
Σποραδικές νεφώσεις
29°C
30.0° 28.6°
2 BF
60%
Καστοριά
Σποραδικές νεφώσεις
25°C
24.7° 24.7°
1 BF
50%
ΜΕΝΟΥ
Τρίτη, 23 Ιουλίου, 2024
parastasi-rixardos
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η όψη του τυράννου σήμερα, μπροστά μας και μέσα μας

Εξαιρετική η σκηνοθεσία της Ρουμπίνης Μοσχοχωρίτη, όσο για την ερμηνευτική απόδοση του Ορέστη Τζιόβα που πρωταγωνιστεί ως Ριχάρδος αλλά και ως πρωταγωνιστής του ρόλου του, αρκεί να πω ότι, πέρα από καθετί, θα άξιζε κανείς να δει την παράσταση στον Κεραμεικό και μόνο για την εκφραστική του δεινότητα.

Αυτή η παράσταση σχετίζεται έμμεσα με τη δική μας εφημερίδα! Γιατί ο «Ριχάρδος ο Γ’», σε διασκευή Ανδρέα Φλουράκη, ανεβασμένος στο Σύγχρονο Θέατρο του Κεραμεικού από τη σκηνοθέτρια Ρουμπίνη Μοσχοχωρίτη, δεν αφορά μόνο το ανέβασμα του συγκεκριμένου κλασικού έργου στο σύγχρονο περιβάλλον της διαπάλης για εξουσία. Αφορά τον εγκιβωτισμό των μηχανισμών του, που γεννούν φόβο, τρέφουν την καταπίεση και οπλίζουν τα τέρατα, στο σύστημα παραγωγής της σκηνικής τέχνης. Αν δείτε καλά, άλλωστε, ο «Ριχάρδος ο Γ’» συνοδεύεται στη διασκευή του Φλουράκη από έναν «αστερίσκο». Που σημαίνει πως ενέχει σημεία κρυφά, που πρέπει να έρθουν στο φως. Κάτι για το οποίο εργάστηκε πριν από λίγα χρόνια η δημοσιογράφος που σήμερα καλύπτει τη θέση αρχισυντάκτριας στο δικό μας πολιτιστικό τμήμα.

Το έργο του Φλουράκη μπορεί να ενταχθεί σε πολλές κατηγορίες. Η πρώτη το χαρακτηρίζει ως προς τη σχέση του με το σεξπιρικό έργο και του προσδίδει τον τίτλο της «ελεύθερης διασκευής». Μια άλλη το κατατάσσει στον χώρο του «δραματοποιημένου ντοκιμαντέρ», καθώς χρησιμοποιεί το ανέβασμα του «Ριχάρδου», για να μεταφέρει τις πρόσφατες αποκαλύψεις που συγκλόνισαν τον χώρο και να φτάσει με αυτές πέρα από τη συγκεκριμένη ιστορία, στο τερατώδες παρασκήνιό της. Υπάρχει, όμως, ακόμα μια κατηγορία, στην οποία επίσης εντάσσεται η δραματουργία του Φλουράκη. Είναι η κατηγορία των έργων που κινούνται μεταξύ του μέσα και έξω θεατρικού χώρου, φανερώνοντας τη διπλή όψη της σκηνής και δείχνοντας τα πλάσματά της στις δύο παλίμψηστες εκδοχές τους: Από τη μια σαν τα μαγικά εκείνα πλάσματα της καλλιτεχνικής ιδιοφυΐας και μεταμόρφωσης. Και, από την άλλη, σαν τους επαγγελματίες της σκηνής, τους γεμάτους αδυναμίες και παραξενιές, αλλά -όπως συμβαίνει εδώ- και τους έτοιμους να επιβάλουν τον ναρκισσισμό τους, με όποιο κόστος.

Ενας νέος, λοιπόν, απόφοιτος κάποιας Δραματικής Σχολής, γεμάτος όνειρα και ελπίδες, ίσως και πλεονάζοντα παρορμητισμό, πετυχαίνει από τα πρώτα κιόλας βήματά του να προσληφθεί στον θίασο ενός γνωστού πρωταγωνιστή, που ανεβάζει τον «Ριχάρδο». Γι’ αυτόν είναι μια σπουδαία ευκαιρία να πετύχει την αναγνώριση, στην αφετηρία κιόλας της πορείας του. Εχει μερικούς δισταγμούς, αλλά… ποιος δεν θα ζήλευε την τύχη του;…

Οι πρόβες ξεκινούν και μοιάζουν να περιγράφουν μια «τυπική» κατάσταση στο θέατρο, με τον βασικό ρόλο του κλασικού έργου να ερμηνεύεται από τον σκηνοθέτη και πρωταγωνιστή –απόλυτο άρχοντα της παραγωγής– και τους υπόλοιπους να ακολουθούν πιστά την κάθε λογική ή παράλογη εντολή του. Το παράδειγμα, όμως, δεν τελειώνει εδώ. Ο σκηνοθέτης - πρωταγωνιστής είναι φανερό πως έχει κι άλλες βλέψεις για τον νεαρό συνάδελφό του… Η πίεση που ασκεί σε αυτόν φανερώνεται από την πρώτη κιόλας συνάντησή τους κι ολοένα αυξάνεται. Πρόκειται για καθαρή αυθαιρεσία, μπερδεμένη με το «έθος» της συντεχνίας και αμπαλαρισμένη με τη δήθεν ανωτερότητα του «μάστορα» απέναντι στους «μαθητευόμενους» συναδέλφους του –πράγματα που μας πάνε δηλαδή πίσω, στον Μεσαίωνα.

Υπάρχει, βέβαια, και η γραμμή που ενώνει το μέσα και έξω έργο. Και αυτός ο πρωταγωνιστής, σαν τον Ριχάρδο, κρύβει το πρόσωπό του πίσω από τη μάσκα του ενάρετου, κάτω από το προσωπείο του «καλλιτέχνη». Το ένα θέατρο κρύβει, λοιπόν, το άλλο, και το πρώτο, το σκοτεινό στα νοήματά του έργο του Σέξπιρ καλύπτει το δεύτερο, το σκοτεινό στις πράξεις του παρασκήνιο του ανεβάσματός του.

Μα κάποτε όλα έρχονται στο φως. Οχι εντός του ουροβόρου όφεως που περιγράψαμε, μα όταν ο κύκλος της σιωπής σπάσει και ο πάλαι ποτέ νέος ηθοποιός, σαραντάρης πια, ώριμος και κατασταλαγμένος επαγγελματίας, εκτός σκηνής πλέον, μετά τη φρικτή εμπειρία του βιασμού του, θα αποφασίσει να μιλήσει σε μια δημοσιογράφο, αποκαλύπτοντας τα πάντα. Δύο εαυτοί συναντιούνται τώρα και συστήνονται. Εαυτοί που χωρίστηκαν κάποτε με τη βία και ζητούν να ξανασμίξουν πάλι στο φως. Στη μακράν πιο εμπνευσμένη στιγμή της παράστασης –ίσως μια από τις σπουδαιότερες του συγγραφέα–, ο ηθοποιός με μαγικό τρόπο μοιράζεται την ίδια σκηνή με τον κατοπινό εαυτό του, στον παρηγορητικό χωροχρόνο της σκηνής, για να παίξουν εκεί, δίνοντας ο ένας στον άλλον το βλέμμα που του οφείλει και στερήθηκε τόσα χρόνια. Είναι η στιγμή μιας ελευθερίας που κατακτιέται, όταν κοιτάξεις το τέρας στα μάτια.

Είναι μια σπουδαία παράσταση και –παραδόξως– όχι μόνο σε ό,τι αρχικά δείχνει ότι στόχευσε. Θέλω να πω πως, με όλη την παραπάνω εισαγωγή, θα περίμενε κανείς το σεξπιρικό υπο-κείμενο του «Ριχάρδου» να έρχεται σε δεύτερη μοίρα, για χάρη, έστω, του επίκαιρου χαρακτήρα της διασκευής. Κάθε άλλο! Το πλέον εντυπωσιακό είναι πως εδώ έχουμε μια καθ’ όλα σημαντική απόδοση του περίφημου σεξπιρικού έργου, έστω και εντός… παρένθεσης. Σε αυτό νομίζω πιστώνονται τρεις παράγοντες. Πρώτα, η εξαιρετική σκηνοθεσία της Ρουμπίνης Μοσχοχωρίτη, που έστησε τη διασκευή του «Ριχάρδου», επιχειρώντας να δημιουργήσει την ατμόσφαιρα γνήσιου ελισαβετιανού θεάτρου, ακόμη και στη μορφή πρόβας, χωρίς την ίδια στιγμή να μειώσει στο ελάχιστο τον σκληρό νατουραλισμό του εξωτερικού πλαισίου της παράστασής της. Από την άλλη, είναι η συμμετοχή της σεξπιρολόγου καθηγήτριας του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών, Ξένιας Γεωργοπούλου, που φανερά συνέβαλε στην άρτια απόδοση του «Ριχάρδου». Τρίτος καθοριστικός παράγοντας είναι ο ίδιος ο Ορέστης Τζιόβας. Που πρωταγωνιστεί σαν Ριχάρδος αλλά και σαν πρωταγωνιστής του ρόλου του! Για την ικανότητά του να μπαινοβγαίνει στον ρόλο και για την ερμηνευτική απόδοσή του θα μπορούσε να γραφεί ξεχωριστό δοκίμιο. Αρκεί να πω ότι, πέρα από κάθε τι, θα άξιζε κανείς να δει την παράσταση στον Κεραμεικό και μόνο για την εκφραστική του δεινότητα.

Από κοντά, όμως, έρχονται και οι συνάδελφοί του, που φτάνουν σε εξίσου σπουδαίο αποτέλεσμα, αν και εκ των πραγμάτων μικρότερου βεληνεκούς. Θα διακρίνω τον Σπύρο Κυριαζόπουλο, που παίζει τον σαραντάρη πρώην ηθοποιό με το βλέμμα στραμμένο στο νεανικό, το ξοδεμένο του πρόσωπο -αξίζει να τον παρατηρήσει κανείς, όταν βρίσκεται στη σκοτεινή μεριά της σκηνής. Κι έπειτα, στον Γιώργη Παρταλίδη, σαν τον νέο ηθοποιό, τον γεμάτο όνειρα, μα και απόλυτα ρεαλιστικές απόψεις για τον χώρο που ανοίγεται μπροστά του. Ο ρόλος του, όμως, δεν είναι του «αγαθού» ή του «αθώου». Είναι του νέου επαγγελματία, που γνωρίζει τις κακοτοπιές, αλλά παρασύρεται από τα όνειρα και τη σκληρή πραγματικότητα του επαγγέλματος. Και βέβαια –ας σημειωθεί αυτό–, η περίπτωσή του δεν αφορά μόνο το θέατρο. Απλώς το θέατρο είχε τα κότσια, θέλω να πιστεύω και τα εργαλεία –και ο «Ριχάρδος» είναι ένα από αυτά– να διεκδικήσει με θάρρος την κάθαρσή του. Η διανομή συμπληρώνεται από τους Ντένια Ψυλλιά, Μαρία Καρακίτσου, Δημήτρη Καραβιώτη, Γιώργο Δεμελίδη και Δανάη Τάγαρη.

Η πρωτότυπη μουσική του Κώστα Νικολόπουλου έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον. Μεταφέρει με κάποιον τρόπο τον υπόκωφο ήχο που συνοδεύει την πορεία του ανθρώπου προς το Κακό. Το ίδιο εξαιρετική είναι η κίνηση της Σοφίας Μαρτίου, καθώς και τα κοστούμια της Χαράς Κονταξάκη. Στο σύνολό της μια παράσταση αντάξια όχι μόνο του Ριχάρδου που διασκευάζει αλλά και της όψης του τυράννου σήμερα –μπροστά μας και μέσα μας.

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Η όψη του τυράννου σήμερα, μπροστά μας και μέσα μας

ΣΧΕΤΙΚΑ ΝΕΑ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας