• Αθήνα
    Αραιές νεφώσεις
    3°C 1.2°C / 4.2°C
    2 BF
    73%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    2°C -0.4°C / 3.8°C
    2 BF
    41%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    5°C 3.8°C / 5.0°C
    5 BF
    64%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    1°C 0.9°C / 0.9°C
    4 BF
    40%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    0°C -0.1°C / 1.3°C
    4 BF
    59%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    0°C -1.2°C / 0.4°C
    1 BF
    49%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    -5°C -4.6°C / -3.2°C
    2 BF
    42%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    2°C 1.8°C / 1.8°C
    2 BF
    71%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 5.5°C / 7.8°C
    4 BF
    58%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    3°C 1.8°C / 2.9°C
    3 BF
    75%
  • Ερμούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    6°C 6.2°C / 6.6°C
    5 BF
    61%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    2°C 2.3°C / 2.3°C
    6 BF
    52%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 7.1°C / 7.1°C
    5 BF
    57%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    0°C -0.1°C / 1.7°C
    2 BF
    51%
  • Λαμία
    Ήπιες χιονοπτώσεις
    2°C -0.5°C / 1.7°C
    1 BF
    86%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    9°C 8.8°C / 8.8°C
    3 BF
    43%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    2°C 1.1°C / 3.6°C
    0 BF
    90%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    3°C 2.7°C / 2.7°C
    2 BF
    45%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    0°C -0.3°C / 1.1°C
    2 BF
    50%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    -4°C -3.9°C / -3.9°C
    2 BF
    63%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πολιτική, διάνοια και κέφι στο κέντρο του αληθινού θεάτρου

  • A-
  • A+
Αναρωτιέμαι προσωπικά πόσο συχνά βλέπουμε στο θέατρό μας έναν πολιτικό λόγο τέτοιου βάθους και πυκνότητας.

Διακρίθηκε από την πρώτη κιόλας παρουσία της στο θέατρό μας την περσινή σεζόν. Και απολύτως δίκαια, όπως και να το δει κανείς, συνεχίζει και φέτος. Ακόμη μια εντυπωσιακή κατάθεση από τον Κωνσταντίνο Μάρκελλο, με το σημαντικότερο ίσως θεατρικό πόρισμα της υγειονομικής -και όχι μόνο υγειονομικής…- πρόσφατης κρίσης. Και μαζί του ένα από τα πλέον αξιόλογα σχήματα στον χώρο του μουσικού θεάτρου που είδαμε τελευταία…

Για να είμαστε ειλικρινείς, κανονικά, σε μια πνευματική κίνηση που εκτός από το να παράγει θα ήθελε να αξιολογεί τα κεκτημένα της, παραστάσεις σαν τη «Χορευτική πανούκλα» θα είχαν ήδη προκαλέσει ευρεία συζήτηση μεταξύ των στοχαστών του θεάτρου, εκκινώντας έναν διάλογο που θα αφορούσε πέρα από το καλλιτεχνικό και το πολιτικό μέρος της.

Δεν πρόκειται όμως για αιφνιδιασμό. Τη συγγραφική και σκηνοθετική εργασία του Μάρκελλου την έχουμε σημειώσει και εκθειάσει και παλιότερα, όμως τη φορά αυτή είναι η κλίμακα της προσπάθειας που ξεπερνά κάθε προηγούμενη εντύπωση. Ακολουθώντας μια διαδικασία «επική», ο Μάρκελλος μιλάει και αυτή τη φορά για τη σύγχρονη εμπειρία προβάλλοντας παραβολικά μια παλιότερη ιστορία: στη βάση της βρίσκεται και πάλι ένα αληθινό γεγονός, που όσο κι αν ακούγεται παράξενο, συνέβη στη Στουτγάρδη, στον όψιμο Μεσαίωνα. Τότε λοιπόν, όπως λένε τα χρονικά, μια ομάδα ανθρώπων άρχισε να χορεύει δαιμονισμένα, χωρίς φανερό λόγο και χωρίς φανερή εξωτερική παρότρυνση.

Το έργο ωστόσο του Μάρκελλου δεν μένει στο ίδιο το γεγονός. Εκείνο που τον ενδιαφέρει εδώ δεν είναι το αίτιο που προκάλεσε το μοναδικό φαινόμενο, όσο η διαχείρισή του από την πολιτεία, από την εξουσία και από τους αιώνιους φορείς της: το κράτος, την εκκλησία, τους υγειονομικούς υπεύθυνους, τους επαγγελματίες επαναστάτες, από το ίδιο το θέατρο…

Με άλλα λόγια, το νόημα στη «Χορευτική πανούκλα» του Μάρκελλου βρίσκεται στην απόπειρα μιας ανιστορικής, αναγωγικής και διαλεκτικής ανάλυσης ενός συγκεκριμένου ιστορικού γεγονότος με στόχο διδακτικό και πολιτικό. Σε μια τυπική γι’ αυτή τη φόρμα επεισοδιακή δομή (στη δραματουργία έχει συμβάλει και η Ελένη Στεργίου), το γεγονός προκαλεί αρχικά την απορία των Αρχών, έπειτα έρχεται η απόπειρα αντιμετώπισής του, στο τέλος η προσπάθεια εκμετάλλευσής του προς όφελος της τάξης.

Η ομάδα των ανθρώπων που έχει μολυνθεί με τον μεταδοτικό «ιό του χορού» προκαλεί εκτός από έκπληξη και φόβο, την αίσθηση μιας απειλής για την ίδια την καθεστηκυία τάξη, καθώς -στην ανάλυση του Μάρκελλου- υπάρχει στην ίδια την ξέφρενη κινητικότητα των φορέων της «πανούκλας» η αμφισβήτηση της επιβεβλημένης και θεσμικής κανονικότητας. Οπως είναι επόμενο, η «Πανούκλα» του Μάρκελλου μάς οδηγεί πίσω, στην Πανούκλα του Αρτό και του Καμί.

Εδώ έρχεται η πρώτη έκπληξη, που δεν αφορά άλλο από το βάθος της διανοητικής (όσο και λογοτεχνικής) ικανότητας του συγγραφέα. Από αυτήν την παρέλαση των θεσμών που επιχειρούν να αντιμετωπίσουν, να εγκολπωθούν ή να διαχειριστούν το υγειονομικό, μεταφυσικό, κοινωνικό πρόβλημα θα περίμενε κανείς μια στερεότυπη ανάλυση. Καθόλου…

Εδώ έχουμε στη θέση της μια εξαιρετικά σύνθετη, διαλεκτική αλλά και τολμηρή προσέγγιση, που πέρα από τα εσκαμμένα προχωρά σε μια υψηλού επιπέδου τομή στον τρόπο άσκησης της προπαγάνδας από μεριάς των θεσμών, με τρόπο ώστε να φανερώνει το πώς κάθε κρίση μεταβάλλεται από πιθανή αμφισβήτηση (και αυτο-αμφισβήτηση) σε εργαλείο ανάδειξης της αναγκαιότητάς τους. Η διάνοια του έργου είναι τέτοια που μπορεί να αντιπαραβληθεί με κάθε ανάλογο «κλασικό» πολιτικό ρεπερτόριο, ξεκινώντας ασφαλώς από τον ίδιο τον Μπρεχτ.

Αναρωτιέμαι προσωπικά πόσο συχνά βλέπουμε στο θέατρό μας έναν πολιτικό λόγο τέτοιου βάθους και πυκνότητας. Κι έχω ακόμη τον φόβο μήπως μια μεταφορά εδώ του μηνύματός του οδηγήσει άθελά μου στην απλοποίηση και εκλαΐκευσή του στα στενά μέτρα της σύντομης κριτικής. Κανονικά, τα όσα λέει και παρατηρεί ο Μάρκελλος θα έπρεπε να απασχολήσουν πολύ εκτενέστερα δοκίμια και μια πολύ πιο συγκεντρωμένη σκέψη από εκείνη του απλού θεατή.

Ομως η δεύτερη εντύπωση από την παράσταση του Σύγχρονου Θεάτρου είναι και η πλέον καθοριστική. Και αφορά αυτή τη φορά την ίδια την παράσταση, την υλοποίηση του αρχικού δραματικού σχεδίου της. Γιατί και εδώ, στο σανίδι πια της σκηνής, η μεταφορά της ενέργειας και του δυναμισμού της επικής σύνθεσης είναι κάτι αληθινά σπάνιο για τα ελληνικά δεδομένα. Μοιάζει αρχικά με μουσικό θέατρο τσέπης το εγχείρημα της ομάδας στο Σύγχρονο Θέατρο. Μα μόλις αρχίσει να ξεδιπλώνεται στην πράξη, με πλήρη αυτοπεποίθηση και αρτιότητα που ξαφνιάζει, με το σύνολο των ικανών νέων ηθοποιών και με τη μουσική δραματουργία του Λευτέρη Βενιάδη, αυτό που τελικά βλέπουμε είναι μια απολύτως ξεχωριστή στιγμή του νεανικού μας θεάτρου.

Από τις θαυμαστές συνεκφωνήσεις των ερμηνευτών και τα άριστα εκτελεσμένα μουσικά μέρη μέχρι τον ίδιο τον χορό (έξυπνα δοσμένος από την Ηρώ Κόντη σαν ένα τρέμουλο που παραπέμπει στην εσωτερική ανησυχία και την υπαρξιακή αναστάτωση) και βέβαια μέχρι την παρένθετη μουσική... συναυλία, η «Χορευτική πανούκλα» δεν έχει τίποτα να ζηλέψει ή να διεκδικήσει από τις μεγάλες, επαγγελματικές προτάσεις του μουσικού θεάτρου.

Το αντίθετο μάλλον συμβαίνει: εδώ το μουσικό θέατρο καταλήγει στη ρίζα του, σε εκείνη την αρχή που αναζητάμε εις μάτην στα θεωρητικά πονήματα γύρω από τον Μπρεχτ. Ιδού πώς μια «πολιτική» πρόταση -και μάλιστα όχι επιδερμική, αλλά οδυνηρά περίπλοκη- συνδυάζεται με ό,τι πιο ψυχαγωγικό, για να φτάσουν διάνοια και κέφι μαζί σε μια αφήγηση κοντά στο κέντρο του αληθινού θεάτρου. Εκτός από τον συγγραφέα και σκηνοθέτη και τον συνθέτη της παράστασης, στην αφήγηση και στον χορό συμμετέχουν ακόμα οι Ελένη Στεργίου, Γιάννης Μαστρογιάννης, Χρήστος Παπαδόπουλος, Μυρτώ Παπά, Πάνος Ζουρνατζίδης, Λευτέρης Βενιάδης, Ιλία Αλγκάερ.

Υπάρχει από μέρους μας κάποια κριτική παρατήρηση για το σύνολο της παράστασης; Ναι, αν και αυτή δεν αφορά τίποτα άλλο παρά την κάπως υπερβολική δραματουργική φιλοδοξία της, που ζητάει να πει σε λίγο χρόνο πολλά - ίσως περισσότερα από όσα μπορούν να προσλάβουν οι θεατές της.

Η ατοπική σκηνογραφία μαζί με τα υπεριστορικά κοστούμια της παράστασης, δοσμένα με επιμέλεια από τη Νίκη Ψυχογιού.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΘΕΑΤΡΟ
Σαν ωρολογιακή βόμβα έτοιμη να εκραγεί
Ο Βόυτσεκ γίνεται ένας αδικημένος ποιητής, η καταραμένη όψη της ανθρώπινης παράλογης μοίρας, ο εγκληματίας και τρελός που κι αν καταδικάζεται από τα δικαστήρια του κόσμου, δικαιώνεται σε ένα άλλο επίπεδο.
Σαν ωρολογιακή βόμβα έτοιμη να εκραγεί
ΘΕΑΤΡΟ
Τρέλα άκρως δημιουργική και νεανική
Το «Σπιρτόκουτο» αποτελεί ένα μεταμοντέρνο μιούζικαλ, παιγμένο και εκτελεσμένο άριστα, γεμάτο εκρήξεις και γέλιο και με τη χαρακτηριστική θρηνητική νότα στο τέλος.
Τρέλα άκρως δημιουργική και νεανική
ΘΕΑΤΡΟ
Μια ταπεινή αυλή στα σαλόνια του μιούζικαλ
Το εγχείρημα του Χρήστου Σουγάρη παραβιάζει συχνά το πνεύμα του έργου του Καμπανέλλη, ενώ απουσιάζει η κατάρτιση των ηθοποιών στην απαιτητική τέχνη του μιούζικαλ.
Μια ταπεινή αυλή στα σαλόνια του μιούζικαλ
ΘΕΑΤΡΟ
Να νιώσουμε πως οι «Πέρσες» είμαστε εμείς
Η επέμβαση του Δ. Καραντζά στο έργο αφορά τελικά ένα σχετικά μικρό μέρος του και στοχεύει στην απεικόνιση κυρίως και λιγότερο στην κειμενική του διάσταση με ένα αποτέλεσμα όμως ριζοσπαστικό.
Να νιώσουμε πως οι «Πέρσες» είμαστε εμείς

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας