• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 14.7°C / 20.1°C
    3 BF
    51%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 15.3°C / 19.1°C
    3 BF
    41%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    21°C 18.2°C / 22.0°C
    1 BF
    53%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 11.9°C / 16.1°C
    1 BF
    50%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 13.5°C
    2 BF
    76%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    14°C 14.0°C / 15.7°C
    2 BF
    59%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 10.4°C / 11.5°C
    2 BF
    46%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 18.7°C / 18.7°C
    1 BF
    59%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 19.3°C / 20.8°C
    3 BF
    67%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    19°C 18.5°C / 18.9°C
    4 BF
    52%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    20°C 19.4°C / 20.4°C
    5 BF
    52%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    16°C 16.2°C / 16.2°C
    2 BF
    40%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.9°C / 19.9°C
    2 BF
    83%
  • Λάρισα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    18°C 15.1°C / 17.9°C
    2 BF
    42%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    18°C 16.7°C / 18.8°C
    2 BF
    56%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    22°C 22.1°C / 22.8°C
    4 BF
    44%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 13.8°C / 19.0°C
    0 BF
    55%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 13.3°C / 18.3°C
    2 BF
    55%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    16°C 15.0°C / 17.7°C
    1 BF
    48%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.9°C / 11.9°C
    0 BF
    60%

Ο Θέμης Μουμουλίδης 

Ελίνα Γιουνανλή
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Ως κοινωνία έχουμε γίνει εξαιρετικά παθητικοί»

  • A-
  • A+
«Ξαναδιαβάζοντας» την «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» που μ' ένα ισχυρό καστ παρουσιάζεται στις 19 και 20 του μηνός στην Επίδαυρο, ο σκηνοθέτης Θέμης Μουμουλίδης επιχειρεί αυτή τη φορά να αναδείξει «την εφιαλτική σχέση της τραγωδίας του Ευριπίδη με τη δυστοπία της εποχής μας»

Σε λίγες μέρες η «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» θα ανεβεί στην Επίδαυρο. Ο Θέμης Μουμουλίδης, που σκηνοθετεί για τρίτη φορά το εμβληματικό έργο του Ευριπίδη, ήθελε να έχει έναν δυνατό θίασο και το πέτυχε: η Μαρία Πετεβή θα είναι η «Ιφιγένεια», ο Λάζαρος Γεωργακόπουλος «Αγαμέμνων», ο Γιώργος Χρυσοστόμου «Αχιλλέας», η Ιωάννα Παππά «Κλυταιμνήστρα», ο Ακης Σακελλαρίου «Μενέλαος» και ο Παντελής Δεντάκης «Πρεσβευτής-Αγγελος». Η παράσταση έχει κάνει ήδη ένα δυναμικό ξεκίνημα από την Αρχαία Ηλιδα και συνεχίζει περιοδεία με κύριο σταθμό αυτόν του αρχαίου θεάτρου της Επιδαύρου.

Συνομιλώντας με τον σκηνοθέτη δεν θα μπορούσαμε να μην τον ρωτήσουμε γιατί επανέρχεται ξανά και ξανά στην «Ιφιγένεια εν Αυλίδι»: «Τώρα, επιχειρούμε να επανατοποθετήσουμε τα όρια, αναδεικνύοντας την εφιαλτική σχέση της τραγωδίας του Ευριπίδη με τη δυστοπία της εποχής μας», μας λέει.

«Η "Ιφιγένεια" είναι η τραγωδία της Ιστορίας και η θυσία της είναι ένα διαχρονικό ζήτημα, που φτάνει στο σήμερα πιο επίκαιρο από ποτέ, ως απάντηση αλλά και ως ερώτημα: Πώς συμπλέκεται με τον φόβο, τη σκοπιμότητα, τη ματαιοδοξία, την ιδιοτέλεια, τα παιχνίδια εξουσίας, το κυνήγι της δόξας, του πλούτου και της ηδονής, τον θανάσιμο συνδυασμό ισχύος και απληστίας; Πώς συμπλέκεται με κάθε πόλεμο, ένοπλο ή οικονομικό, με κάθε έγκλημα; Τι θυσιάζουμε και σε ποιους βωμούς; Η θυσία είναι μια καθημερινή υπόθεση πλέον. Και δεν μιλάω μόνο για τη σωματική θυσία (όπως γίνεται στον πόλεμο, τον οποίο ζούμε και πάλι!) αλλά και για την αθωότητα (και αυτή θυσιάζει η Ιφιγένεια) ή την αξιοπρέπεια. Τι λέει ουσιαστικά η ηρωίδα; Οτι θέλει να πεθάνει, αλλά με τον τρόπο που θα επιλέξει η ίδια. Ο θάνατος αυτός όμως δεν είναι μόνο βιολογικός. Υπάρχουν, για παράδειγμα, άνθρωποι που έχουν αποσυρθεί από τον δημόσιο λόγο για να σώσουν την αξιοπρέπειά τους, μέσω της σιωπής τους. Είναι και αυτός ένας "θάνατος": υπάρχει μια σιωπηλή κοινωνία, πολύ ουσιαστική κατ' εμέ, η οποία δεν θορυβεί, ειδικά όταν γύρω της γίνεται πολλή φασαρία για ασήμαντους λόγους.

»Ταυτόχρονα, τα παιχνίδια απληστίας και εξουσίας που αναδεικνύει ο Ευριπίδης δεν έχουν σταματήσει έως σήμερα: ο πόλεμος που γίνεται στην Ουκρανία συμβαίνει ενώ ταυτόχρονα έχουμε και πολλούς, άλλους, παράλληλους οικονομικούς πολέμους. Μιλάμε για υποδούλωση του ανθρώπου και δυστυχώς ως κοινωνία έχουμε γίνει εξαιρετικά παθητικοί. Δεν συμμετέχουμε. Φταίει ενδεχομένως και το πολιτικό σύστημα (όχι μόνο της χώρας μας, αλλά παγκοσμίως), ακριβώς επειδή υπηρετεί συμφέροντα άκριτα ή με μόνο σκοπό το προσωπικό κέρδος. Φταίει και η ματαιοδοξία των ανθρώπων που θέλουν να αναλάβουν εξουσίες ή ηγεσίες, δίχως να είναι διατεθειμένοι να θυσιάσουν τίποτε προσωπικό. Οι περισσότεροι ηγέτες πλέον είναι υποταγμένοι στα συμφέροντα μεγάλων εταιρειών. Αυτή είναι η σύγχρονη Τροία: ο καθημερινός στόχος των μεγάλων επιχειρήσεων. Τα δε θύματα της Τροίας είναι καθημερινά και χιλιάδες. Είναι η παγκόσμια κοινωνία. Και εμείς, παρ' όλα αυτά, ξεκινάμε μια εκστρατεία για την Τροία με μεγάλη αυταπάρνηση! Ποτέ δεν ήταν η "Ελένη" ο λόγος της εκστρατείας. Αλλο αναζητούμε και ενώ γνωρίζουμε τα δεινά που αυτό θα φέρει και τις θυσίες που απαιτεί, είμαστε έτοιμοι για τον "πόλεμο". Ταυτόχρονα, στεκόμαστε απαθείς απέναντι σ' αυτά τα δεινά και τις θυσίες. Είναι ένα περίεργο δίπολο αυτό που παρατηρούμε σήμερα στις κοινωνίες: από τη μια, αυταπάρνηση στον αγώνα για όλο και αυξανόμενο κέρδος (για τον "διαμοιρασμό των λαφύρων") και από την άλλη παθητικότητα, απογοήτευση και αδιαφορία».

Παρά την κατάσταση αυτή, ωστόσο, του επισημαίνουμε πως με αφορμή την αποφυλάκιση Λιγνάδη, για πρώτη φορά στην Ιστορία, καλλιτεχνική κοινότητα και θεατές πήραν θέση και λόγο ξεκάθαρα και μάλιστα μέσα στα ίδια τα θέατρα, έναν χώρο εκ γενετής πολιτικό.

«Χαίρομαι πολύ για όλες αυτές τις αντιδράσεις που είδαμε φέτος το καλοκαίρι. Και εμείς διαβάσαμε την ανακοίνωση του ΣΕΗ στην παράσταση στην Καλαμάτα, την πρώτη μέρα. Φυσικά και δεν είναι "εργαλειοποίηση του πολιτισμού", ούτε έχει να κάνει με έναν συγκεκριμένο κομματικό χώρο. Προσωπικά είμαι μέλος του ΣΥΡΙΖΑ, ωστόσο όταν ήταν να διαβαστεί η ανακοίνωση, το αποφάσισαν οι ίδιοι οι ηθοποιοί και συνυπογράψαμε όλοι αυτή την απόφαση... Αλλά, δεν είναι μόνο η δίκη Λιγνάδη ή το #MeToo. Πρέπει να παλέψουμε για πάρα πολλά στον χώρο του πολιτισμού», μας λέει ο Θέμης Μουμουλίδης. Κι επισημαίνει: «Πρέπει να παλέψουμε για την αξιοπρέπειά μας. Για να γίνει ο χώρος του ελληνικού θεάτρου και χώρος ουσιαστικής επαγγελματικής απασχόλησης και όχι οι ηθοποιοί να έχουν ως πάρεργο την υποκριτική, είτε εξαιτίας πολιτικών του ΥΠΠΟΑ είτε επειδή είναι δυσανάλογα πολλοί σε σχέση με την ελληνική πραγματικότητα. Θεωρώ ότι θα έπρεπε να στηθεί από την αρχή το σύστημα της κρατικής εκπαίδευσης όσον αφορά το θέατρο. Είμαστε υποχρεωμένοι να στηρίξουμε τη θεατρική πράξη και μέσα από σπουδές! Ταυτόχρονα, όποιος εργάζεται στο θέατρο, θα πρέπει να θεωρείται αυτονόητο ότι θ' αμείβεται για κάθε δευτερόλεπτο που δίνει στη δουλειά του. Εδώ όμως τείνει να γίνει αυτονόητο ακριβώς το αντίθετο!

»Ταυτόχρονα, έχουμε τον θεσμό των περιφερειακών θεάτρων που παραπαίει (σ.σ. ο ίδιος υπήρξε καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας). Είναι τραγικό πως εδώ και 20 χρόνια καμία κυβέρνηση δεν επιλέγει να επαναπροσδιορίσει τον θεσμό των περιφερειακών θεάτρων: θέατρα που στήθηκαν σε πολλές περιπτώσεις σε λάθος περιοχές για λάθος λόγους. Καμία κυβέρνηση δεν το τόλμησε αυτό. Και φτάνουμε στο σήμερα, που οι επιχορηγήσεις των ΔΗΠΕΘΕ δεν ξεπερνούν τα 60.000 ευρώ για το καθένα, χρήματα που μετά βίας αρκούν για μία παραγωγή, και παρ' όλα αυτά το υπουργείο θεωρεί ότι υπάρχει ο θεσμός των ΔΗΠΕΘΕ. Πώς υπάρχει; Δεν υπάρχει! Εχει τελειώσει! Η κ. Μενδώνη, για παράδειγμα, δίνει 1,5 και 2 εκατομμύρια για να κάνει ένα δικό της φεστιβάλ, το "Ολη η Ελλάδα, ένας πολιτισμός", το οποίο θα μπορούσε υπό προϋποθέσεις να είναι και κάτι σημαντικό. Ωστόσο με τα ίδια χρήματα θα μπορούσε να αναβαθμίσει τον θεσμό των περιφερειακών θεάτρων. Να βάλει κριτήρια, να συνομιλήσει με την τοπική κοινωνία και όχι να κρύβουμε το πρόβλημα κάτω από το χαλί. Σήμερα πάντως είναι αδύνατον να υπάρξει περιφερειακό θέατρο αξιώσεων - απλά ομφαλοσκοπούμε... Να μια θυσία. Θυσία είναι και αυτό».

Ο Ευριπίδης στην «Ιφιγένεια» διερωτάται αν μπορεί να υπάρχει μια αλλαγή παραδείγματος, έπειτα από 20 χρόνια Πελοποννησιακού Πολέμου... «Ποια 20 χρόνια; Εδώ έχουν περάσει 20 αιώνες και καμία αλλαγή κανενός παραδείγματος δεν υπάρχει! Πάλι γίνονται πόλεμοι (κυριολεκτικά ή μεταφορικά) από ιδιοτέλεια και ματαιοδοξία, πάλι σκοτώνονται άνθρωποι σε εκστρατείες δίχως κανέναν λόγο (κυριολεκτικά και μεταφορικά). Να πιάσουμε την ελληνική πραγματικότητα που είναι "θύμα" σειράς λανθασμένων πολιτικών; Τι να πρωτοπούμε;... Ισως κάποτε ο πολιτισμός αποβάλει την εγγενή, θανάσιμη δυσφορία του και η πρόοδος πάψει να συμμαχεί με τη βαρβαρότητα. Ισως...».


ℹ️ Info: Η παράσταση θα παιχτεί 19, 20/8 στην Επίδαυρο στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών-Επιδαύρου (προπώληση: viva.gr) και θα συνεχίσει περιοδεία: 21/8 Δελφοί, 22/8 Ιωάννινα (Θέατρο ΕΗΜ-Φρόντζου), 25/8 Λάρισα (Κηποθέατρο Αλκαζάρ), 26/8 Βόλος (Θερινό Δημοτικό Θέατρο Ν. Ιωνίας).

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΘΕΑΤΡΟ
Μεταξύ «υπερβολικού νεωτερισμού» και «τηλεοπτικής άλωσης», μια κατευναστική παράσταση
Η Επίδαυρος μας αποχαιρέτησε για φέτος με την ακέραια, μεστή αλλά και συνεχώς -ως οφείλει πάντα- ειρωνική Ιφιγένεια του Θέμη Μουμουλίδη, τακτικού επισκέπτη του Ευριπίδη και της Αυλίδας του τα τελευταία χρόνια.
Μεταξύ «υπερβολικού νεωτερισμού» και «τηλεοπτικής άλωσης», μια κατευναστική παράσταση
ΘΕΑΤΡΟ
«Κάθε λεπτό που περνάει μεταμορφωνόμαστε»
Ο περφόρμερ-δημιουργός, Ευριπίδης Λασκαρίδης, ο οποίος στο μεταίχμιο μεταξύ χορού, θεάτρου και εικαστικών τεχνών παρουσιάζει απόψε και αύριο την «Τουρνέ» στη Μικρή Επίδαυρο, μιλάει στην «Εφ.Συν.» για την...
«Κάθε λεπτό που περνάει μεταμορφωνόμαστε»
ΘΕΑΤΡΟ
Τα «Κομμάτια μιας γυναίκας» στην Πειραιώς 260
Ο παγκοσμίου φήμης σκηνοθέτης του θεάτρου και του κινηματογράφου, Κορνέλ Μούντρουτσο έρχεται στο Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου με τη νέα του παράσταση. Παρουσιάζει ένα καθηλωτικό οικογενειακό δράμα, με ηρωίδα μια...
Τα «Κομμάτια μιας γυναίκας» στην Πειραιώς 260
ΘΕΑΤΡΟ
Ο Φέρτης συναντά την Πασπαλά
Το βουκολικό ειδύλλιο «Δάφνις και Χλόη» του Λέσβιου συγγραφέα Λόγγου, παρουσιάζεται στο Μικρό Θέατρο Αρχαίας Επιδαύρου σε σκηνοθεσία Δημήτρη Μπογδάνου με πρωταγωνιστές τους Γιάννη Φέρτη και Ελλη Πασπαλά.
Ο Φέρτης συναντά την Πασπαλά
ΘΕΑΤΡΟ
«Πέρσες» σε χρόνο ενεργού ενεστώτα
Ο Αρης Μπινιάρης δημιούργησε μια παράσταση υψηλή και μαζί λαϊκή, με κύριο πρωταγωνιστή τον Χορό, έναν Χορό πολεμιστών με άφθονη τεστοστερόνη που κάποτε είχαν κατακτήσει τον μισό κόσμο, κρατώντας ο ίδιος τη...
«Πέρσες» σε χρόνο ενεργού ενεστώτα
ΘΕΑΤΡΟ
«Η απογοήτευση είναι όπλο του συστήματος»
«Παλεύω να πραγματώσω τα όνειρά μου μέσα από την τέχνη», λέει ο Γιάννης Κακλέας, που κινείται από το εμπορικό θέατρο μέχρι την Επίδαυρο με επιτυχία, απολαμβάνοντας τις αντιφάσεις του. Ανεβάζει δύο έργα του...
«Η απογοήτευση είναι όπλο του συστήματος»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας