• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 14.3°C / 16.2°C
    3 BF
    51%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 10.8°C / 14.7°C
    2 BF
    49%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    15°C 12.6°C / 14.9°C
    3 BF
    48%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 4.9°C / 4.9°C
    1 BF
    87%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 11.9°C / 11.9°C
    3 BF
    54%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 10.1°C / 11.0°C
    1 BF
    52%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    7°C 7.4°C / 7.4°C
    2 BF
    49%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 13.0°C / 13.0°C
    1 BF
    51%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 14.9°C / 17.1°C
    3 BF
    55%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 10.9°C / 12.9°C
    2 BF
    66%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 16.1°C / 16.8°C
    3 BF
    48%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.9°C / 12.9°C
    3 BF
    62%
  • Κεφαλονιά
    Αραιές νεφώσεις
    15°C 14.9°C / 14.9°C
    4 BF
    58%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 10.1°C / 11.1°C
    0 BF
    58%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    16°C 13.5°C / 16.0°C
    1 BF
    40%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 16.8°C / 17.7°C
    3 BF
    56%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 14.2°C / 16.0°C
    2 BF
    43%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    12°C 10.3°C / 11.6°C
    2 BF
    57%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 12.7°C
    2 BF
    64%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 7.6°C / 7.6°C
    1 BF
    50%
Φωτ.: Elina Giounanli
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Ο Μποστ έχει μια τόλμη που τείνει να εκλείψει»

  • A-
  • A+
Ο σκηνοθέτης μιλά για την πολλαπλών μηνυμάτων «μποστική» Μήδεια που ανεβάζει με το Εθνικό Θέατρο στην Επίδαυρο ως μια κίνηση αποκατάστασης ενός μεγάλου συγγραφέα που οφείλει να πάρει «τη θέση που του αξίζει στη συλλογική μας αντιμετώπιση», αλλά και που λειτουργεί πάντα ως αντίδοτο στην πολιτική ορθότητα.

«Μπορεί η επανάστασις γεννεί χαμηλοφώνως ανεξαρτήτου εποχής συντελεσθέντος φόνος; Εντάξει Μποστ δεν είμαστε και ούτε έχει ταίρι, θα ανέβει στην Επίδαυρο μέσα στο καλοκαίρι. Και είναι η πρώτη η φορά, ελληνικό και νέο, έργο εκεί που θα σταθεί και μάλιστα σπουδαίο. Και τι καλόγεροι είναι αυτοί και τι παιδεραστία, της Μήδειας είναι η γραφή, δεν είναι και αστεία. Τα σφάζει βέβαια τα παιδιά, του Ιάσονα, αυτού, και είναι και παράσταση με υπογραφή Εθνικού».

Τη σκηνοθεσία ανέλαβε ο Γιάννης Καλαβριανός που μας μιλά όχι μόνο για αυτή την επιλογή αλλά και για έναν μοναδικό και πολύπλευρο καλλιτέχνη που συνδύασε το έντεχνο με το λαϊκό, σατιρίζοντας εύστοχα τις κακοδαιμονίες μας. Τον Μποστ.

● Μήδεια και μάλιστα του Μποστ;

Η Μήδεια του Μποστ ήταν από τις πρώτες παραστάσεις που είχα δει στο Θέατρο Στοά... Εκτιμώ τον συγκεκριμένο θίασο, γνωρίζω το έργο του Μποστ και αργότερα γνώρισα και την οικογένειά του... Με ενδιέφερε όλος αυτός ο κόσμος που ξεδιπλώνει αυτός ο πολυπρισματικός καλλιτέχνης, οι πίνακες, τα σκίτσα, τα θεατρικά, οι γελοιογραφίες του, οπότε όταν μου έγινε η πρόταση είπα «ναι», αυτό είναι κάτι που με κάποιο τρόπο αισθάνομαι ότι συγγενεύω. Κι ας μην μπορείς να καταλάβεις τι είναι αυτό που σου προκαλεί αυτή την εγγύτητα...

● Τι κάνει τον Μποστ ξεχωριστό για σας;

Εχει μια παιδικότητα και μια αφέλεια στον τρόπο που αντιμετωπίζει την πραγματικότητα και κάτι με ακουμπάει σε αυτόν τον τρόπο.

● Ο τρόπος που χειρίζεται τη γλώσσα;

Τη χρησιμοποιεί με τους τρόπους της λαϊκής τέχνης που με συγκινούν ιδιαίτερα. Απευθύνεται στον πολύ κόσμο με μια γλώσσα που θα καταλάβει, γιατί ο δεκαπεντασύλλαβος που χρησιμοποιεί είναι τόσο εγγεγραμμένος στην ελληνική εμπειρία: έχουμε τα δημοτικά, τα βυζαντινά έπη, τον Διγενή και τον Ερωτόκριτο μέχρι πολύ αργότερα τον Σολωμό, τον Ρίτσο, τον Γκάτσο. Μας είναι τόσο οικείος που είναι σαν να μιλάμε τη γλώσσα μας, έχει εγγραφεί ως ο φυσικός τρόπος έκφρασης των Ελλήνων. Ταυτόχρονα απέχει όμως από τους δημιουργούς των δημοτικών τραγουδιών γιατί ήταν ένας λόγιος άνθρωπος που κατέκτησε την απλότητα μέσω μιας μεγάλης πορείας και μελέτης.

Εκανε έναν ολόκληρο κύκλο για να μπορεί να ζωγραφίσει απλά, να ξαναγράψει απλά, ώστε να απευθύνεται στους πολλούς. Είναι ένας τρόπος με τον οποίο κι εγώ αντιμετωπίζω τα πράγματα, θέλω να κάνω ένα θέατρο που να απευθύνεται στους πολλούς με όρους πολυτέλειας, όχι με ακριβές παραγωγές αλλά με όρους σοβαρότητας, να απευθύνομαι στην πυκνή πλευρά των ανθρώπων αλλά με όσο το δυνατόν πιο απλό τρόπο.

● Τολμηρή και η επιλογή της Μήδειας.

Θεωρείται ένα προσιτό έργο. Αυτό δεν σημαίνει ότι στερείται στέρεης κατασκευής. Νομίζω ότι είναι ένα έργο συμπαγές που από τη μία αφήνει να αναδειχτεί ως βασικός πρωταγωνιστής η γλώσσα, και αυτό μου φάνηκε πολύ ωραίο συστατικό της πρότασης του Εθνικού. Δηλαδή ο Μποστ έφτιαξε έναν πολύ ιδιότυπο λεκτικό κόσμο με εσκεμμένα συντακτικά λάθη, μια μείξη καθαρεύουσας, αρχαΐζουσας, νεοελληνικών και αρχαίων για να καυτηριάσει τον γλωσσικό αχταρμά που φαινόταν ως μεγάλο πρόβλημα για τόσα χρόνια, μέχρι που φτάσαμε στο σήμερα και αυτά που ακούγαμε να είναι λάθη, έχουν σχεδόν νομιμοποιηθεί μέσω της τηλεόρασης. Για παράδειγμα, ακούμε παρουσιαστές, υπουργούς, άτομα που έχουν δημόσιο λόγο και βήμα να κάνουν τρομακτικά συντακτικά λάθη. Και μου φάνηκε πολύ ωραίο σχόλιο το να ανεβάσουμε ένα έργο που ουσιαστικά σατιρίζει όλη την ημιμάθεια που τείνει να επικρατήσει και να γίνει κανονική...

● Ωστόσο οι αιχμές δεν αφορούν μόνο το γλωσσικό ζήτημα.

Αφορά και το θέμα που πραγματεύεται... Ο Μποστ βασίζεται στον μύθο, αλλά δίνει τις δικές του εξηγήσεις, ότι η Μήδεια δεν σκότωσε τα παιδιά της λόγω ζηλοτυπίας. Δεν είναι τόσο απλό. Για να φτάσει ώς εκεί ένας άνθρωπος κάτι έχει συμβεί. Εχει διαταραχτεί όλη η δομή του εαυτού του, έλεγε χαριτολογώντας ο Μποστ για να διορθώσει τον αρχαίο συνάδελφο. Ωστόσο δεν σατιρίζει το έργο, αλλά τον τρόπο που διαβάζουμε την αρχαιοελληνική γραμματεία. Η Μήδεια είναι μια πριγκίπισσα που έχασε το βασίλειό της, την οικογένειά της, σκότωσε τον αδελφό της για να φύγουν και να γλιτώσουν με τον Ιάσονα και βρέθηκε σε έναν ξένο τόπο.

Εχει αποκοπεί από οτιδήποτε συνιστούσε τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς της. Εκανε δυο παιδιά ως ερωτευμένη σύζυγος και μετά ο Ιάσονας της το αφαίρεσε και αυτό, οτιδήποτε δηλαδή συνιστούσε την αίσθηση του εαυτού. Δεν είναι μόνο μια γυναίκα που απατήθηκε. Θίγονται και άλλα θέματα, όπως π.χ. ότι νεαρά παιδιά πήγανε με μια καλόγρια και μετά με έναν καλόγερο, θίγει δηλαδή ακόμα και ζητήματα παιδεραστίας. Στη συγκεκριμένη εποχή και από το Εθνικό είναι πολύ τολμηρό να θιγούν αυτά... Και όλα αυτά είναι μια πρόταση για τη συνέχιση του αρχαίου θεάτρου στο μέλλον.

● Φυσικά κάτι λέει το ότι η νέα διοίκηση του Εθνικού ανεβάζει ένα έργο που θίγει την παιδεραστία και ακόμη περισσότερο στους κόλπους της Εκκλησίας, όπως έχει φανεί με τα σκάνδαλα που αποκαλύπτονται με τόση χρονοκαθυστέρηση...

Δεν φοβήθηκε η νέα διοίκηση να κάνει ένα τέτοιο έργο ώστε να θίξουμε κάποια πράγματα. Για τα υπόλοιπα, υπεύθυνη να αποφανθεί είναι η Δικαιοσύνη...

● Είναι η πρώτη φορά που ανεβαίνει νεοελληνικό έργο στην Επίδαυρο;

Πιο σύγχρονα έργα έχουν ανέβει από ξένους, αλλά από ελληνικούς θιάσους εγώ θυμάμαι μόνο μία παράσταση βασισμένη στο Σύσσημον του Παναγιωτόπουλου που έκανε ο Κακάλας. Είναι η πρώτη φορά που ανεβαίνει ένα νεοελληνικό θεατρικό έργο που συμπυκνώνει και σχολιάζει με κομψότητα την καθημερινότητα και έχει ρίζες στην αρχαιότητα με πολύ ουσιαστικό τρόπο, καθώς είναι ένα έργο λόγου κυρίως. Ενα έργο που δίνει έμφαση στη γλώσσα και όπου τα πράγματα λέγονται με μια παιδική ευθύτητα...

● Θα μπορούσε σήμερα, την εποχή της πολιτικής ορθότητας, να γραφεί ένα τέτοιο έργο;

Και ο Μποστ αντιμετώπισε περιορισμούς και μάλιστα στις αρχές της δεκαετίας του ’60 με «Το επάγγελμα της μητρός μου», που ήταν η ιστορία μιας συζύγου που για να βγάλει χρήματα αποφασίζει να γίνει πόρνη και ο σύζυγός της ψάχνει να της βρει πελάτες. Το δημοσίευε στην «Καθημερινή» και απολύθηκε. Πάντως τόλμησε να το γράψει. Δεν ξέρω αν θα μπορούσε να γίνει σήμερα κάτι τέτοιο σε μια ευρείας κυκλοφορίας εφημερίδα. Ο Μποστ έχει μια τόλμη που τείνει να εκλείψει. Ισως οι συγγραφείς να αυτοπεριορίζονται. Εχει επικρατήσει ένας καθωσπρεπισμός...

Ο Μποστ κατάφερνε να αντιμετωπίσει όλες τις διαχρονικές κακοδαιμονίες των Ελλήνων με αυτόν τον τρόπο. Δεν ασχολείται με επικαιρικά ζητήματα με την έννοια της επιθεώρησης. Είχε την ευφυΐα να εντοπίσει αυτά που μας αφορούν και θα μας αφορούν για χρόνια και γι’ αυτό συνεχίζει να είναι επίκαιρος και να ανεβαίνει. Και θεωρώ ότι είναι μια σημαντική χειρονομία και θεσμικά να νομιμοποιηθεί ως ο μεγάλος συγγραφέας που είναι – καθώς, επειδή χρησιμοποιεί συστατικά της λαϊκής τέχνης, είμαστε λίγο καχύποπτοι απέναντί του σε σχέση με την αξία του. Ετσι αποκαθίσταται και ανοίγει προς το ευρύ κοινό και παίρνει τη θέση που του αξίζει στη συλλογική μας αντιμετώπιση...


📌 ΙNFΟ: Μήδεια του Μποστ, από το Εθνικό Θέατρο, στο Αρχαιο Θέατρο της Επιδαύρου.
Δραματουργική επεξεργασία: Γιάννης Καλαβριανός - Ερις Κύργια.
Σκηνοθεσία: Γιάννης Καλαβριανός.
Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη. Κοστούμια: Βάνα Γιαννούλα.
Μουσική: Θοδωρής Οικονόμου.
Χορογραφία: Μαριάννα Καβαλλιεράτου.
Παίζουν (αλφαβητικά) Γιώργος Γλάστρας (Τροφός), Θανάσης Δήμου (Οιδίποδας), Ανδρη Θεοδότου (Αντιγόνη), Στέλιος Ιακωβίδης (Ευριπίδης), Θανάσης Ισιδώρου (Ψαράς), Σύρμω Κεκέ (Καλόγρια), Μαρία Κοσκινά (Κορυφαία), Φανή Παναγιωτίδου (Εξάγγελος), Γιώργος Σαββίδης (Καλόγερος), Σταύρος Σβήγκος (Ιάσονας), Γαλήνη Χατζηπασχάλη (Μήδεια).
Χορός (αλφαβητικά) Μαρία Κωνσταντά, Ειρήνη Μακρή, Λυγερή Μητροπούλου, Ελπίδα Νικολάου, Κατερίνα Πατσιάνη, Ματίνα Περγιουδάκη, Μαριάμ Ρουχάτζε, Θεοδοσία Σαββάκη, Νιόβη Χαραλάμπους.
Μουσικοί επί σκηνής: Παρασκευάς Κίτσος κοντραμπάσο, Θοδωρής Οικονόμου πιάνο, μουσική διεύθυνση Δημήτρης Χουντής σοπράνο σαξόφωνο, Μαρία Χριστίνα Harper άρπα.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΘΕΑΤΡΟ
«Τι θα συνέβαινε αν επέστρεφε στη ζωή κάποιος αγαπημένος μας;»
Ο Σύλλας Τζουμέρκας σκηνοθετεί την παράσταση «Φάκελος Βάνκαου» βασισμένη στην «Αλκηστη» του Ευριπίδη και μιλά στην «Εφ.Συν.» για το έργο.
«Τι θα συνέβαινε αν επέστρεφε στη ζωή κάποιος αγαπημένος μας;»
ΘΕΑΤΡΟ
«Οταν δολοφονείς ή βιάζεις η καταδίκη είναι αιώνια»
Ο Βασίλης Μαυρογεωργίου διασκεύασε και σκηνοθετεί τους «Επιτρέποντες» του Μενάνδρου και μιλά στην «Εφ.Συν.» λίγο πριν την παρουσίαση τους στην Μικρή Επίδαυρο.
«Οταν δολοφονείς ή βιάζεις η καταδίκη είναι αιώνια»
ΘΕΑΤΡΟ
«Τα μάτια τέσσερα» στη χώρα όπου η Δικαιοσύνη είναι απαξιωμένη
O Γιώργος Πυρπασόπουλος σκηνοθετεί «Τα μάτια τέσσερα» του Γιάννη Τσίρου και μιλά στην «Εφ.Συν.» για την προσέγγιση της παράστασης.
«Τα μάτια τέσσερα» στη χώρα όπου η Δικαιοσύνη είναι απαξιωμένη
ΘΕΑΤΡΟ
Η Ελένη του Ευριπίδη, του Παπαβασιλείου και της «διπλανής πόρτας»
«Στους αιώνες των αιώνων επαναλαμβάνουμε τα ίδια λάθη» λέει η πρωταγωνίστρια της παράστασης του ΚΘΒΕ, που επιτέλους πάει στην Επίδαυρο στις 12 και 13 Αυγούστου.
Η Ελένη του Ευριπίδη, του Παπαβασιλείου και της «διπλανής πόρτας»
ΘΕΑΤΡΟ
Να νιώσουμε πως οι «Πέρσες» είμαστε εμείς
Η επέμβαση του Δ. Καραντζά στο έργο αφορά τελικά ένα σχετικά μικρό μέρος του και στοχεύει στην απεικόνιση κυρίως και λιγότερο στην κειμενική του διάσταση με ένα αποτέλεσμα όμως ριζοσπαστικό.
Να νιώσουμε πως οι «Πέρσες» είμαστε εμείς
ΘΕΑΤΡΟ
«Πάμε κόντρα στην ηττοπάθεια που αφαιρεί τη δύναμη του πολίτη για αλλαγές»
Ο Αλέξανδρος Ραπτοτάσιος σκηνοθετεί την «Αντιγόνη» για το Φεστιβάλ Αθηνών και μιλά στην «Εφ.Συν.» για την προσέγγιση του έργου και τη διαχρονικότητά του στα ζητήματα δικαιωμάτων.
«Πάμε κόντρα στην ηττοπάθεια που αφαιρεί τη δύναμη του πολίτη για αλλαγές»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας