• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 8.6°C / 11.9°C
    0 BF
    54%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 4.2°C / 7.4°C
    3 BF
    42%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    9°C 7.0°C / 10.7°C
    1 BF
    78%
  • Ιωάννινα
    Καταχνιά
    2°C 1.9°C / 4.2°C
    1 BF
    100%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 6.9°C
    3 BF
    42%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    6°C 3.6°C / 6.8°C
    2 BF
    49%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    1°C 0.4°C / 2.9°C
    3 BF
    100%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    7°C 6.6°C / 10.1°C
    2 BF
    84%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 11.4°C / 14.1°C
    2 BF
    72%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 5.9°C / 9.9°C
    3 BF
    62%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 12.4°C / 14.6°C
    6 BF
    47%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 10.6°C
    8 BF
    52%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 9.9°C / 11.9°C
    3 BF
    76%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    3°C 1.9°C / 4.5°C
    0 BF
    84%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    8°C 4.5°C / 9.0°C
    2 BF
    81%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 6.8°C / 10.4°C
    1 BF
    83%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 8.2°C / 12.0°C
    3 BF
    71%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 6.3°C / 7.1°C
    2 BF
    38%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    6°C 3.9°C / 7.5°C
    3 BF
    58%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    1°C 0.8°C / 0.8°C
    2 BF
    79%
Φωτ.: Σοφία Μανώλη
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Στις τρεις πίτσες, η μία δώρο! Ιδού η στρατηγική του υπουργείου Πολιτισμού!»

  • A-
  • A+
Ο σκηνοθέτης και καλλιτεχνικός διευθυντής του θεάτρου «Πόρτα» έχει μία υπερδραστήρια σεζόν, τρεις σκηνοθεσίες και... νεύρα με την έλλειψη στρατηγικής για τον πολιτισμό και το σύστημα των επιχορηγήσεων.

Σε πυρετώδη δραστηριότητα βρίσκεται ο Θωμάς Μοσχόπουλος: η πρώτη παράσταση που σκηνοθετεί μόλις ανέβηκε, η δεύτερη ετοιμάζεται για τα τέλη Νοέμβρη, οι πρόβες για το παιδικό που θα ανεβεί τον Δεκέμβριο («Ο μαγικός κύκλος ή η ωραιότερη ιστορία του κόσμου και άλλα τέτοια παραμύθια») ξεκινούν.

Πρόκειται για συνδυασμό της αφύπνισης μετά την υποχρεωτική παύση λόγω πανδημίας, αλλά και συμβατικών υποχρεώσεων λόγω επιχορήγησης και δεσμεύσεων προς τους συνεργάτες του.

Η δύσκολη και ασταθής ισορροπία μεταξύ καλλιτεχνικής δημιουργίας και διεύθυνσης του θεάτρου «Πόρτα», που του εμπιστεύτηκε πριν από επτά χρόνια η Ξένια Καλογεροπούλου, είναι ένα από τα πολλά θέματα που έπεσαν στο τραπέζι. Οταν έχει κανείς το προνόμιο να βρίσκεται απέναντι σε έναν από τους πλέον δραστήριους, πολυσχιδείς και καλλιεργημένους Ελληνες σκηνοθέτες, η συζήτηση φτάνει μακριά.

● Αυτό το διάστημα είσαι σε διπλές πρόβες!

Δεν είναι πρώτη φορά. Το ρεκόρ μου είναι τριπλές! Είχα πει ότι δεν θα το ξανακάνω ποτέ, αλλά έρχεται η ζωή να σε διαψεύσει.

● Ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά...

Ξεκίνησε το «Πόσο Κοστίζει να Ζεις» της Μαρτίνα Μαγιόκ, που πήρε το Πούλιτζερ με το συγκεκριμένο έργο. Αναμειγνύει τον αμερικάνικο ρεαλισμό με την κεντροευρωπαϊκή ευαισθησία, με οπτική λιγότερο τετραγωνισμένη από αυτή των αμερικάνικων έργων. Ηταν να ανεβεί πέρυσι τον Μάρτιο. Είναι ίσως η παράσταση που έχω δουλέψει χρονικά περισσότερο στη ζωή μου. Κλείνουμε ένα χρόνο! Δεν ξέρω αν είναι καλό ή κακό, γιατί καμιά φορά το αποτέλεσμα πάσχει από υπερεπεξεργασία. Το επόμενο, που έχει πρεμιέρα τέλη Νοεμβρίου, είναι το «Ο Γιατρός της Τιμής του» του Καλντερόν.

Μαζί με το «Η ζωή είναι ένα όνειρο», θεωρούνται τα αριστουργήματά του. Μου κάνει τρομερή εντύπωση γιατί η ισπανική αναγέννηση έχει τόσο παραγκωνιστεί. Μάλλον λόγω της επικράτησης του βικτωριανού αποικιοκρατικού πνεύματος που μας φόρτωσε τον Σέξπιρ –που δεν λέω ότι είναι κακός, αλλά δεν είναι ο μόνος. Υπάρχει πολύ σοβαρή δραματουργία και ποίηση από χώρες που δεν κυριάρχησαν στην υδρόγειο. Είναι terra incognita. Αυτό είναι καταπληκτικό! Εχεις ένα σπουδαίο έργο που δεν το γνωρίζει το κοινό: δεν θα δεις τον 15ο Αμλετ της ζωής σου όπου ξέρεις κάθε λεπτομέρεια. Δεν ξέρεις καν τι θα γίνει παρακάτω!

● Ομολογώ πως το συγκεκριμένο έργο του Καλντερόν δεν το ξέρω.

Γιατί, πόσα έργα του Λόπε ντε Βέγα ξέρεις, εκτός από το «Φουέντε Οβεχούνα»; Και υπάρχουν αριστουργήματα. Ο προγραμματισμός αναγκαστικά συμπυκνώθηκε λόγω πανδημίας, και επειδή είχα κλείσει ηθοποιούς με συμβόλαιο. Το τρίτο είναι το παιδικό. Ξεκινήσαμε να το κάνουμε μαζί με τη Σοφία Πάσχου, αλλά γέννησε ένα υπέροχο παιδάκι πριν από λίγες μέρες κι έτσι το κάνω μόνος, με τη βοήθειά της όσο μπορεί.

● Είναι πολύ αγχωτικό. Οι πρόβες σε ένα έργο απορροφούν πλήρως τη συγκέντρωσή σου.

Αν το ένα δεν ήταν ήδη δουλεμένο πλήρως θα ήταν στα όρια του αδύνατου. Η αναζήτηση κοινής γλώσσας με τους ηθοποιούς είναι το πιο κουραστικό. Αυτό ευτυχώς υπήρχε. Είμαι ευτυχής από τη συνάντηση με νέα παιδιά που δεν κουβαλάνε τη δική μου φθορά, αλλά μόνο όρεξη για κάτι που έχουν στερηθεί, και πέφτουν με τα μούτρα. Με παρασύρει ο ενθουσιασμός και ξεκουράζομαι μαζί τους. Είμαι λίγο βαμπίρ, ρουφάω αίμα παρθένου!

Είναι συνδυασμός πολύ νέων που μόλις έχουν τελειώσει τη σχολή, αλλά και κάποιων έμπειρων, που δεν έχουν ακόμα φθαρεί σε αυτόν το σισύφειο κύκλο που ζούμε όλοι σε αυτή τη χώρα: κάνεις κάτι, έχεις κοπιάσει και σε ελάχιστο χρόνο τελειώνει γιατί δεν μπορεί να βρει τον χώρο του. Επιβάλλεται να παράγεις χωρίς να χαίρεσαι το αποτέλεσμα, γιατί μετά πρέπει να σκεφτείς το επόμενο και το επόμενο...

● Αυτή η διαρκής παραγωγή, στην οποία πολλοί αναγκάζονται για βιοποριστικούς λόγους, είναι πρόβλημα και πολιτικό και καλλιτεχνικό.

Βέβαια. Ηθοποιοί παίζουν στην ίδια σεζόν σε δύο παραστάσεις επειδή δεν τα βγάζουν πέρα. Υπάρχει και η λαιμαργία «να είμαι παντού», αλλά υπάρχει κι αντικειμενικό πρόβλημα. Με τα οικονομικά δεδομένα που αντιμετωπίζουμε, με τίποτα δεν σου φτάνει μία δουλειά. Επίσης, με την αβεβαιότητα που υπάρχει, όταν σου έρθει δουλειά δεν μπορείς να πεις όχι. Φυσικά και είναι καλλιτεχνικό, εγώ θα πάω πιο πολύ στο πολιτικό όμως. Η παντελής έλλειψη στρατηγικής για τον πολιτισμό είναι καταφανής. Πιο συγκεκριμένα: κληθήκαμε να κάνουμε αίτηση για επιχορήγηση διετούς προγραμματισμού.

Το δέλεαρ ήταν η εξασφάλιση δυο ετών για το χαρτζιλίκι που είναι οι επιχορηγήσεις -γιατί για χαρτζιλίκι πρόκειται. Παρόλα αυτά, εμείς του διετούς παγιδευτήκαμε και πήραμε λιγότερα χρήματα από ό,τι αν κάναμε αίτηση για μία παράσταση! Το όριο ήταν 90.000. Το πιστέψαμε, γιατί για ένα έργο παίρναμε 30.000, οπότε για τα τρία έργα που ζητούσαν, 3 χ 30.000 = 90.000. Βγήκαν οι επιχορηγήσεις, πήραμε 60.000 για τη διετία, ενώ υπάρχουν μονοετείς που πήραν 30 ή και 45.000. Ανθρωποι της επιτροπής μού είπαν: «Δεν υπήρξε κανένα πλάνο και κάποιος μας είπε “Κόψτε από τις διετείς επιχορηγήσεις!”».

Και λες, εγώ γιατί δεσμεύτηκα να κάνω τρεις παραγωγές, ενώ μπορούσα να κάνω μία; Αν θέλεις να πάρεις τις 60.000, πρέπει να κάνεις τις τρεις παραγωγές που υποσχέθηκες, αλλιώς δεν θα πάρεις τίποτα. Είναι εκβιασμός. Στις τρεις πίτσες, η μία δώρο! Ιδού η στρατηγική του υπουργείου!

«Πόσο Κοστίζει να Ζεις» της Μαρτίνα Μαγιόκ με τους Μ. Βελέντζα, Αμ. Καβάλη, Ειρ. Μακρή, Φ. Στρατηγό

©Patroklos Skafidas

● Είσαι ένας πολύγλωσσος άνθρωπος με ευρύτητα παιδείας. Εχεις θητεύσει στο φιλμ, το θέατρο και την όπερα. Πώς πέρασες από το ένα στο άλλο;

Μεγάλωσα δίγλωσσος. Η μητέρα μου είναι βορειομακεδόνα με ρίζες απ’ όλη την πρώην Γιουγκοσλαβία. Οπότε το διπλό υπήρχε πάντα. Δεν θα εκφραζόμουν πιο εύκολα αν συγκεντρωνόμουν σε ένα αντικείμενο. Απ’ όταν κατάλαβα τι κάνει ο σκηνοθέτης, στα 13 μου, θυμάμαι τον εαυτό μου να θέλει να είναι σκηνοθέτης περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. Με ενδιέφερε το θέατρο, αλλά όχι να είμαι πάνω στη σκηνή.

Δεν είχα το ψώνιο να εκτίθεμαι. Ηθελα να είμαι ο manipulator! Επειδή βαριόμουν εύκολα, έψαχνα μάλλον να βρω κάτι που να ανανεώνεται διαρκώς, να βρίσκουν διέξοδο τα διαφορετικά μου ενδιαφέροντα. Για μένα το ιδανικό θα ήταν να πετάγομαι από το ένα στο άλλο. Με ενδιαφέρουν περιπτώσεις σαν τον Μπέργκμαν, που έκανε και όπερα και σινεμά και θέατρο.

● Αν ήθελες τότε να ασχοληθείς με τη σκηνοθεσία, τι σπούδαζες;

Ξεκίνησα μαζί την αγγλική φιλολογία και τη δραματική σχολή -ήταν το πιο κοντινό σε σπουδές θεάτρου που μπορούσες να κάνεις. Μόλις τελείωσα τη σχολή, με πήρε βοηθό του ο Δημήτρης Μαυρίκιος γιατί κατάλαβε ότι αυτό ήθελα. Είχα σκοπό να φύγω για σπουδές στο εξωτερικό. Αλλά μπήκα πρακτικά στη δουλειά, η μαθητεία μου ήταν με τη λογική της αναγεννησιακής: κάθομαι δίπλα στον μάστορα και μαθαίνω. Ρώτησαν τον Πίτερ Μπρουκ: «Τι πρέπει να κάνει κανείς για να γίνει σκηνοθέτης;». Και είπε: «Να πείσει τους άλλους ότι είναι»! Δεν μπορεί να σε διδάξει κάποιος τίποτε άλλο πέρα από τεχνική και μια μεθοδολογία. Ούτε το ταλέντο διδάσκεται –αν υπάρχει- ούτε ο τρόπος με τον οποίο χειρίζεσαι ανθρώπους και καταστάσεις.

Το μαθαίνεις μόνος σου με πολύ κόπο και πόνο. Το θέμα της παιδείας είναι πολύ σοβαρό. Πρέπει να ξεκινήσει κανείς ανεβάζοντας τον πήχη στις δραματικές σχολές. Το μεγάλο πρόβλημα στη σχολή είναι να τοποθετήσω τη σκηνοθεσία σε ένα πεδίο με αντικειμενικά κριτήρια. Φυσικά και στην Τέχνη υπάρχουν προσωπικοί τόνοι, αλλά υπάρχει και μια γραμματική. Δεν θες να τη χρησιμοποιήσεις;

Τουλάχιστον πρέπει να τη γνωρίζεις. Δεν είναι μόνο το ένστικτο. Πάμε να συνεχίσουμε με τη φόρα του ερασιτέχνη που είχαμε στην πρώτη μας δουλειά. Και δημιουργούμε αυτό το παγωμένο στιλ, το οποίο δυστυχώς είναι πολύ ασφαλές εμπορικά. Οπως η κόκα κόλα δεν αλλάζει το χρώμα του κουτιού της ή το γραφιστικό της, εμπορικά είναι ασφαλές να ξέρεις τι θα δεις. Αισθάνομαι σαν να έχει χαθεί η περιέργεια. Ολοι ψάχνουν μια καταξίωση γρήγορη, βιαστική και εξασφαλισμένη.

● Είσαι στη διεύθυνση του θεάτρου «Πόρτα». Αυτό είναι άλλο από το καλλιτεχνικό έργο. Συνδυάζονται;

Το καλλιτεχνικό έργο αποκομμένο από τον πραγματισμό είναι μία βαρετή ουτοπία. Ομφαλοσκοπώντας λες «Είμαι καλλιτέχνης». Οχι! Επίσης, δεν μπορείς να κάνεις κάτι και να το ανακαλύψουν μετά από μία δεκαετία. Ο,τι κάνεις γίνεται τώρα και εξαφανίζεται. Αρα πρέπει να συνδυαστεί με το πρακτικό κομμάτι. Από την άλλη, αν είσαι μόνο πρακτικός, είσαι έμπορος, χάνεται εντελώς οτιδήποτε καλλιτεχνικό. Η ισορροπία ανάμεσα στα δυο είναι προϊόν τρομερού άγχους.

● Οταν πρωτοζητήθηκε η υποβολή ενδιαφέροντος για την καλλιτεχνική διεύθυνση του Εθνικού, μου είπες πως δεν σκόπευες να είσαι υποψήφιος.

Μέχρι κι από το υπουργείο με πήραν και με ρώτησαν «Μα δεν ενδιαφέρεστε;». Οχι! Ακόμα το ίδιο λέω. Πήρα τηλέφωνο τον Γιάννη Μόσχο και του είπα «Ούτε ψύλλος στον κόρφο σου! Καλή δύναμη!». Εχοντας δει ως συνεργάτης τι σημαίνει κρατικό θέατρο, νομίζω ότι δεν θα μπορούσα να αντέξω ψυχικά. Θέλει να θυσιάσεις πράγματα που εγώ δεν έχω σκοπό να θυσιάσω: την ψυχική και σωματική σου υγεία, τα προσωπικά σου οράματα.

Δεν θέλω να θυσιαστώ για το ελληνικό θέατρο. Θα θυσίαζα το θέατρο για τη ζωή μου. Πρέπει να είναι κανείς ταγμένος για να το κάνει. Πιστεύω σε αυτό που πρότειναν ο Ακύλλας Καραζήσης, ο Νίκος Χατζόπουλος κι η Αργυρώ Χιώτη για συνδιεύθυνση του Εθνικού. Αλλιώς γιατί να πεθάνω στον βωμό της όποιας καρέκλας; Είμαι πολύ εγωιστής για να ακολουθήσω τέτοια πορεία.

● Αναφέρθηκες στη μαθητεία σου κοντά στον Δημήτρη Μαυρίκιο. Ζούμε σε μια χώρα, σε μια εποχή, όπου κανείς δεν αναγνωρίζει επιρροές ή δασκάλους. Ολοι αισθάνονται αυτοφυείς. Δάσκαλοι όμως υπάρχουν.

Νομίζω πως αρχίζουν και σπανίζουν οι μαθητές που θέλουν να βρουν τον δάσκαλο. Είναι βέβαια φειδωλοί κι οι άνθρωποι πια, προσπαθώντας να κρατήσουν το μετερίζι τους στο εμπορικό κομμάτι... Λέει ο Κανέτι στο «Μάζα και Εξουσία»: Πάντοτε η οποιαδήποτε μορφή εξουσίας στερεί τη γνώση. Θέλει να την κρατάει για τον Μάγο της φυλής, που θα λέει: εγώ ξέρω. Επίσης δεν υπάρχει χρόνος να επικοινωνήσεις.

Εχει δημιουργηθεί μια ψευδαίσθηση ότι όλα γίνονται γρήγορα, εύκολα, με το πάτημα ενός κουμπιού στον υπολογιστή. Η αίσθηση ότι χρειάζεται χρόνος επώασης και ωρίμανσης αποθαρρύνει πολλούς. Υπάρχουν δάσκαλοι. Ο Δημήτρης Μαυρίκιος, η Ξένια Καλογεροπούλου ή ο Διονύσης Φωτόπουλος, με τον τρόπο τους αποτελούν ένα φάρο, κι όποιος ενδιαφέρεται να πλεύσει, θα τον χρησιμοποιήσει. Ας πάψουμε να γκρινιάζουμε. Θα μου πεις, το ίδιο δεν έκανα κι εγώ πριν με το υπουργείο; Ναι. Αλλά ταυτόχρονα προσπαθώ να πάω παραπέρα. Να κάνω τις συνθήκες πιο βιώσιμες στον μικρόκοσμό μου, στην πρόβα, στη δουλειά μου, και ει δυνατόν να περάσει κάτι τόσο δα στους θεατές. Κανένας μας δεν θα αλλάξει τον κόσμο. Μπορούμε να αλλάξουμε λίγο τη ζωή μας.

Οχι περιμένοντας να έρθει το θαύμα να μας σώσει. Μου ήρθαν και θαύματα: δουλειές στο εξωτερικό ουρανοκατέβατες. Ο καλλιτεχνικός διευθυντής ενός μεγάλου φεστιβάλ στον Καναδά είδε την «Αλκηστη» στην Επίδαυρο και μου είπε «Θέλω να έρθεις». Από τότε, πέρυσι ήταν ο πρώτος χρόνος που δεν δούλεψα εκεί, λόγω καραντίνας. Δεν άλλαξε η ζωή μου, ίσα-ίσα καταργήθηκε κι ο μύθος του εξωτερικού. Προβλήματα έχουν κι αυτοί -διαφορετικά ίσως, αλλά κάποια δικά μας είναι λιγότερο προβληματικά από τα δικά τους!

● Οπως;

Δεν μπορούν καθόλου να λειτουργήσουν out of the box. Αν δεν είναι όλα τακτοποιημένα και ξεκάθαρα δεν έχουν καμία ευελιξία. Κι υπάρχει τέτοια επιβολή της πολιτικής ορθότητας που οδηγεί σε στείρες καταστάσεις. Ξεκινάνε λέγοντας τι πρέπει να σκεφτούν. Δεν έχουν ελευθερία να υπάρξουν διονυσιακά και παρορμητικά και μετά αν χρειαστεί να συμμαζέψουν κάτι. Συναντάς υπέροχους ανθρώπους, πολύ καλούς τεχνίτες στη δουλειά τους, αλλά τους λείπει η σπίθα. Εμείς από σπίθα έχουμε μπόλικη, την οποία ξοδεύουμε δεξιά-αριστερά.

*Δημοσιογράφος, σκηνοθέτης και μεταφραστής


⚫ INFO: Το «Πόσο Κοστίζει να Ζεις» της Μαρτίνα Μαγιόκ παρουσιάζεται στο θέατρο «Πόρτα» έως τις 14 Νοεμβρίου κάθε Σάββατο στις 21.00 και Κυριακή στις 19.00, κι από 22 Νοεμβρίου κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 21.00.
Μετάφραση-Σκηνοθεσία: Θωμάς Μοσχόπουλος.
Σκηνικά-κοστούμια: Βασίλης Παπατσαρούχας.
Σχεδιασμός φωτισμών: Νίκος Βλασόπουλος.
Βοηθός σκηνοθέτη: Ρωμανός Μαρούδης.
Φωτογραφίες: Πάτροκλος Σκαφίδας.
Video: Βασίλης Παπατσαρούχας.
Παίζουν: Μελαχρινός Βελέντζας, Αμαλία Καβάλη, Ειρήνη Μακρή, Φώτης Στρατηγός.
Προπώληση εισιτηρίων εδώ. Η παράσταση είναι κατάλληλη για θεατές άνω των 16 ετών

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΘΕΑΤΡΟ
Σαν σάτιρα ηθών και φάρσα εξαπάτησης
Αν οι «Παίκτες» ενδιαφέρουν έναν σύγχρονο σκηνοθέτη, δεν είναι από μόνοι τους, αλλά σαν βάση για να χτίσει πάνω τους τη δική του πρόταση όπως κάνει και ο Γιώργος Κουτλής.
Σαν σάτιρα ηθών και φάρσα εξαπάτησης
ΘΕΑΤΡΟ
«Ηθελα να μιλήσω πάρα πολύ για το τι φέρνει η φτώχεια»
Το «Killer Joe» παρουσιάζεται πρώτη φορά στην Ελλάδα σε σκηνοθεσία Γιάννη Στάνκογλου, είναι σύγχρονο και έχει ήδη μεταφερθεί στον κινηματογράφο με τον Μάθιου ΜακΚόναχι στον πρωταγωνιστικό ρόλο.
«Ηθελα να μιλήσω πάρα πολύ για το τι φέρνει η φτώχεια»
ΘΕΑΤΡΟ
«Κάναμε μια αναρχική παράσταση»
Γιάννης Κακλέας και Πάνος Βλάχος μιλούν για τη συνεργασία τους πάνω στο κείμενο του Ντάριο Φο και την παράσταση που είναι γεμάτη ποιητικό ριζοσπαστισμό.
«Κάναμε μια αναρχική παράσταση»
ΘΕΑΤΡΟ
Το «Σύνδρομο της Εύας» και όλα όσα συμβαίνουν στα παρασκήνια
Εμπνευσμένο από ιστορίες των θεατρικών παρασκηνίων γεμάτο ζωντάνια, μαύρο χιούμορ, σασπένς και απρόβλεπτους ήρωες, «Το Συνδρομο της Ευας» έχει δύο κεντρικές ηρωίδες.
Το «Σύνδρομο της Εύας» και όλα όσα συμβαίνουν στα παρασκήνια

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας