Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
«Η επαφή με τα κείμενα του Παπαδιαμάντη είναι θεραπευτική»
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Η επαφή με τα κείμενα του Παπαδιαμάντη είναι θεραπευτική»

  • A-
  • A+
Μία ηθοποιός και τρεις μουσικοί στο Θέατρο Ροές αφηγούνται το αίνιγμα που κρύβει μέσα του το υπέροχο αθηναϊκό διήγημα του κορυφαίου Σκιαθίτη συγγραφέα.

«Ο ξένος μουσουλμάνος είχε παγώσει εκεί όπου εκάθητο κι ενύσταζε. Διά να ζεσταθεί, έβγαλε το νάι του και ήρχισε να παίζει τον τυχόντα ήχον, όστις του ήλθε κατ’ επιφοράν εις την μνήμην.

Νάι, νάι, γλυκύ.
Νάζι — κατά εν ζήτα ελαττούται.
Αύρα, ουρανός, άσμα γλυκερόν, μελιχρόν, αβρόν, μεθυστικόν.
Νάι, νάι.
Κατά δύο κοκκίδας, διαφέρει διά να είναι το Ναι, οπού είπεν ο Χριστός.
Το Ναι το ήμερον, το ταπεινόν, το πράον, το Ναι το φιλάνθρωπον».

Το υπέροχο διήγημα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη «Ο Ξεπεσμένος Δερβίσης» μας φέρνει η Φένια Παπαδόδημα και το Αθηναϊκό Μουσικό Θέατρο στο Θέατρο Ροές για δύο μόνο παραστάσεις, στις 9 και 10 Νοεμβρίου. Μια παράσταση που παίχτηκε την άνοιξη του 2018 στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.

Ηρωας σ’ αυτό το αθηναϊκό διήγημα του Παπαδιαμάντη είναι ένας φτωχός και άστεγος δερβίσης που περιπλανιέται στην Αθήνα, στους δρόμους και τα καφενεία, στον σταθμό του Θησείου. Ψάχνοντας να βρει ένα τόπο να σταθεί, να προφυλαχτεί από τη βροχή θα συναντηθεί μ’ έναν σαλεπιτζή που θα τον κεράσει σαλέπι και κουλούρι, παραμελώντας τον καθωσπρέπει Αθηναίο που περίμενε να αγοράσει το ρόφημά του…

«Ο ξεπεσμένος δερβίσης είναι ένα φάντασμα που κυκλοφορεί ανάμεσα μας» λέει η Φένια Παπαδόδημα. «Σαν κομμάτι του εαυτού μας σε μια άλλη διάσταση ζωής που δεν τολμούμε ίσως να βιώσουμε. Είναι η ανωνυμία, η έλλειψη κάθε ταυτότητας και κοινωνικής αναφοράς. Ισως αυτό που πολύ θα ποθούσαμε να γίνουμε. αλλά δεν έχουμε το θάρρος και τη δύναμη να το τολμήσουμε. Είναι ένα αηδονάκι που κελαηδάει χαμένο μέσα στο δάσος, παίζει το νέι του, χωρίς σκοπό, χωρίς ακροατήριο, χωρίς να περιμένει αναγνώριση. Είναι ακόμη ένας ξένος προς κάθε τι γνώριμο σε μας: γλώσσα, θρησκεία, τρόπος ζωής».

Τρεις μουσικοί και μία ηθοποιός επί σκηνής, αφηγούνται το αίνιγμα που κρύβει μέσα του το αθηναϊκό διήγημα του Α. Παπαδιαμάντη. Τα visuals της Ερατώς Τζαβάρα συνομιλούν με το αφήγημα και τις ζωγραφιές του Γιώργου Κόρδη, μεταφέροντας τον θεατή εκεί που το παρελθόν και το παρόν γίνονται μάρτυρες μιας κοινής αλήθειας: της αποδοχής του ξένου.

«Κι αυτό δεν αφορά σε καμιά πολιτική άποψη ή θρησκευτική κατεύθυνση, αλλά είναι ζήτημα καρδιάς», λέει η Φένια Παπαδόδημα. «Αλλωστε, ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης πάντα εκεί στοχεύει στα διηγήματά του, στην καρδιά. Και πάντα με τρόπο ενορχηστρωμένο και μουσικό. Στον “Ξεπεσμένο Δερβίση”, ο συγγραφέας μιλάει για ένα μεγάλο εσωτερικό “ναι”, σε ό,τι μας είναι ξένο, εχθρικό ακόμη, σε ό,τι είναι δύσκολο να αποδεχτούμε. Στις μέρες μας, ακριβώς επειδή όλα τρέχουν, μας βολεύει να ξεχνάμε, να προσπερνάμε. Είναι μια νέα συνθήκη αυτός ο λανθάνων αυτισμός που καλλιεργείται άθελά μας. Είναι σπαρμένος με σλόγκαν χαράς, αρμονίας, θετικότητας και ευδαιμονίας, σαν τα προϊόντα αδυνατίσματος. Σ’ αυτόν τον νέο, εμπορευματοποιημένο, silicon κόσμο μας με τα πλαστικά του άνθη και αρώματα, με τον προηχογραφημένο ήχο της θάλασσας για meditation και τις ρυζογκοφρέτες για τη φόρμα μας, είναι πραγματικά καλό να διαβάσουμε ξανά τον Α. Παπαδιαμάντη».

Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, η επαφή με τα κείμενα του Αλ. Παπαδιαμάντη είναι θεραπευτική, πιστεύει η ηθοποιός.

«Στον ρυθμό της γλώσσας του ο χρόνος σταματάει, τα πιο τετριμμένα γεγονότα που αφηγείται φέρουν μια ατμόσφαιρα μεταφυσική, σαν να τρυπώνει από την κλειδαρότρυπα ο Θεός στην απλή περιγραφή μιας κουζίνας, ενός καφενείου, ενός καπέλου, μιας βάρκας. Σαν να μπαίνει κανείς σ’ ένα περιβόλι που ευωδιάζει από λουλούδια ζωντανά. Εκεί που ο χρόνος κυλάει διαφορετικά. Το να ανατρέξουμε στη γλώσσα του, στο πνεύμα του, είναι το ίδιο σπουδαίο με το ν’ ακούσουμε το αληθινό κυματάκι, να θυμηθούμε όσα μας έχουν βαθιά συγκινήσει, όσα μας έχουν συντρίψει για να ξαναγεννηθούμε, όσα μας κάνουν απλούς, ανεπιτήδευτους. Γιατί εκεί κρύβεται η ανυπέρβλητη μαγεία του, όπως έγραφε και ο Ελύτης, στην ανεξήγητη δύναμη της απλότητάς του».


📍Info: Θέατρο Ροές, (Ιάκχου 16, Κεραμεικός, τηλ.: 2103474312). «Ο Ξεπεσμένος Δερβίσης» του Α. Παπαδιαμάντη. Ζωγραφιές: Γιώργος Κόρδης. Visuals: Ερατώ Τζαβάρα. Φωτισμοί: Στέβη Κουτσοθανάση. Μουσική διεύθυνση: Γιώργος Παλαμιώτης. Ηχητικά τοπία: Χρήστος Νταούλας, Γιώργος Γαργάλας. Μουσική: Φένια Παπαδόδημα. Παίζουν: Χάρης Λεπρικής (νέι), Παναγιώτης Κωστόπουλος (τύμπανα), Γιώργος Παλαμιώτης (μπάσο), Φένια Παπαδόδημα (πιάνο-φωνή). Στις 9 και 10 Νοεμβρίου, ώρα 22.00.

ΘΕΑΤΡΟ
Ροκ ορατόριο για το 1821
Ο νέος σκηνοθέτης, μετά το «Θείο Τραγί» του Σκαρίμπα που γνώρισε τόση επιτυχία, παρουσιάζει μια δουλειά πάνω στην Επανάσταση. Ενα θεατρικό, μουσικό και οπτικό γεγονός ταυτόχρονα. Επανα­λαμβάνεται στο gazARTE,...
Ροκ ορατόριο για το 1821
ΘΕΑΤΡΟ
Ο πλοίαρχος Φον Τραπ δεν ενέδωσε στον ναζισμό
Αυστρία του 1930. Η νεαρή και γεμάτη ζωντάνια Μαρία (Νάντια Κοντογεώργη) εγκαταλείπει το μοναστήρι και αναλαμβάνει τη διαπαιδαγώγηση των επτά παιδιών του Φον Τραπ (Ακης Σακελλαρίου), ο οποίος τους...
Ο πλοίαρχος Φον Τραπ δεν ενέδωσε στον ναζισμό
ΘΕΑΤΡΟ
Ο Διόνυσος επέστρεψε στους Δελφούς
Ολοκληρώθηκε το μεγάλο αφιέρωμα στον διεθνή σκηνοθέτη και δάσκαλο Θόδωρο Τερζόπουλο που διοργάνωσε το Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών με την υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση στους Δελφούς. Παρουσιάστηκαν οι...
Ο Διόνυσος επέστρεψε στους Δελφούς
ΘΕΑΤΡΟ
Ζούμε τον υπαρκτό... σουρεαλισμό
Κάνει και σχολιάζει τα πάντα με τον δικό του, μοναδικό τρόπο. Ετσι, χωρίς δέος ο Τζίμης Πανούσης ντεμπουτάρει στην Επίδαυρο και με μπόλικο αυτοσχεδιασμό θα ερμηνεύσει τον Τρυγαίο στην «Ειρήνη» του Αριστοφάνη,...
Ζούμε τον υπαρκτό... σουρεαλισμό
ΘΕΑΤΡΟ
Ενας μοναχικός και αλύτρωτος ρεμπέτης
Η μουσική βιογραφία «Κώστας Νούρος: ξένος δυο φορές» του σπουδαίου τραγουδιστή σμυρναίικων τραγουδιών ξεδιπλώνεται σε δύο ταβέρνες του Πειραιά, τον «Ρούκουνα» και τον «Μπαρμπαδήμο» από το 40μελές πειραιώτικο...
Ενας μοναχικός και αλύτρωτος ρεμπέτης
ΘΕΑΤΡΟ
Τα φαντάσματα του φασισμού
Μπορεί η ιδεολογία να γίνει θέατρο; Ο σκηνοθέτης Νίκος Καμτσής στήνει μια φανταστική συνάντηση ανάμεσα στον σπουδαίο φιλόσοφο και τον μεγάλο συνθέτη, το έργο των οποίων εκμεταλλεύτηκε ο Χίτλερ για να ντύσει...
Τα φαντάσματα του φασισμού

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας