Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Είμαστε καταδικασμένοι να συμβιώνουμε με τους άλλους

Γιάννης Χουβαρδάς.© ΜΑΡΙΟΣ ΒΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Είμαστε καταδικασμένοι να συμβιώνουμε με τους άλλους

  • A-
  • A+
Σκηνοθετεί στο Εθνικό Θέατρο την πικρή κωμωδία του Μολιέρου «Ο Μισάνθρωπος» με πρωταγωνιστή τον Μιχαήλ Μαρμαρινό, ένα έργο για την αλήθεια και το ψέμα, για τη δυνατότητα ενσωμάτωσης μέσα σε μια κοινωνία αμφιλεγόμενη και μεταβαλλόμενη, απρόθυμη να υποταχθεί στα δικά μας μέτρα.

«Οχι, είναι απέχθεια γενική, μισώ όλους τους ανθρώπους.
Μισώ τους μεν γιατί είν’ αισχροί, καθάρματα μεγάλα
τους δε γιατί με τους αισχρούς τα πάνε μέλι γάλα
και δεν αισθάνονται γι’ αυτούς το ρωμαλέο μένος
που πρέπει στους ενάρετους να εγείρει ο διεφθαρμένος».

Αυτός μόνος, ολομόναχος απέναντι σε όλους, αυτός με ιερή οργή απέναντι σε μια κοινωνία υποκριτική, ψεύτικη, κακόβουλη, ανήθικη. Αυτός και οι απόλυτες αξίες του. Ασυμβίβαστος, φανατικά προσηλωμένος στην αρετή, στην αλήθεια και μόνο σ’ αυτήν. Πώς μπορεί να συγκατοικήσει με τους άλλους αυτός ο αθεράπευτα ειλικρινής; Μοναδική επιλογή του είναι η έξοδος, η μοναξιά: «Θέλω να φύγω πέρα, σε μια ερημιά, κι ανθρώπινο να μη μυρίζω αέρα»…

Είναι ο Αλσέστ, ο χολερικός ήρωας του Μολιέρου στον «Μισάνθρωπο» που παρουσιάζεται στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Τον ρόλο ερμηνεύει ο Μιχαήλ Μαρμαρινός, την παράσταση σκηνοθετεί ο Γιάννης Χουβαρδάς στην εξαιρετική έμμετρη μετάφραση της Χρύσας Προκοπάκη που είχε κάνει για το ανέβασμα του έργου το 1996 από τον Λευτέρη Βογιατζή.

Μια κωμωδία που δεν είναι τόσο κωμωδία, όπως μας λέει ο Γιάννης Χουβαρδάς, καθώς το έργο, αν και σατιρίζει με οξύτητα τα υποκριτικά ήθη της εποχής, θέτει επί τάπητος το βασανιστικό θέμα της αναζήτησης της αλήθειας αλλά και την αντοχή μας στο γεγονός της μη εξεύρεσής της.

• Η παράστασή σας έχει μια παραξενιά από τη διανομή ακόμα. Στον πρωταγωνιστικό ρόλο ένας γνωστός σκηνοθέτης, ο Μιχαήλ Μαρμαρινός. Δεν είναι το πρώτο όνομα που θα ερχόταν στο μυαλό μας για τον ρόλο του Αλσέστ.

Εμένα ήταν το πρώτο όνομα που ήρθε στο μυαλό μου. Η παραξενιά που λες είναι το ζητούμενό μου. Μια ξεχωριστή παρουσία στον ρόλο του Αλσέστ που σηματοδοτείται και ως «βιογραφία», ως αποτύπωμα δημόσιου βίου από τον Μιχαήλ, άνθρωπο ο οποίος δεν είναι απλώς ένας ηθοποιός, όσο καλός κι αν είναι, που, πράγματι, δεν παίζει συχνά αλλά όταν το κάνει το παίξιμό του έχει μια ελαφρά διαφοροποίηση από τον -καλώς εννοούμενο -ρεαλισμό, που ανήκει στην πρωτοπορία, κινείται στο όριο αυτού που λέμε mainstream και έξω από το ρεύμα.

Ενας φανατικός μοραλιστής καλλιτέχνης της ζωής και της τέχνης μέσα σε φανατικά αμοραλιστικές εποχές, μια περσόνα που ταίριαζε στον ήρωα του έργου ο οποίος βρίσκεται οριστικά αλλού όντας μέσα σε μια κοινωνία που χορεύει και τραγουδάει στον ίδιο παρακμιακό σκοπό.

• Ο Αλσέστ δηλαδή μέσα από τα σημαινόμενα της προσωπικότητας του Μιχαήλ Μαρμαρινού;

Ο Αλσέστ-Μιχαήλ είναι ένας σκηνοθέτης της ζωής, της σκηνής, του κινηματογράφου, ένας Γκοντάρ του καιρού μας θα έλεγα, μια και ο κινηματογράφος έχει τη θέση του στην παράσταση. Εντάσσεται ως ηθοποιός φέροντας την προσωπικότητά του, συνθήκη που ο ίδιος διαχειρίζεται στη σκηνή πολύ διακριτικά και δημιουργικά.

Αλλά και ο Γιάννης Βογιατζής παίζει κι αυτός φέροντας τη δική του βιογραφία, ένα αντίστροφο καθρέφτισμα του Μιχαήλ, ηθοποιός που στη δεύτερη καλλιτεχνική του πορεία έκανε μια πλήρη ανατροπή στον τρόπο της τέχνης και της ζωής του με τρόπο ιδιαίτερο. Στην παράσταση δεν παρατηρούμε το χαρακτηριστικό μολιερικό ντουέτο, τρίο, κουαρτέτο. Ηθελα από την αρχή ώς το τέλος να κυριαρχεί η αίσθηση ότι δεν υπάρχει ούτε αρχή ούτε τέλος.

Ολα όσα συμβαίνουν στη διάρκεια μιας γιορτής, χαρά, φλερτ, μελαγχολία, ωμότητες, βία, κινούνται διαρκώς μέσα σε μια ρευστή κατάσταση, έτσι όπως όταν μπαίνεις σ’ ένα πάρτι που παρατείνεται αυθαίρετα ώς το ξημέρωμα. Ο Αλσέστ, ένας άνθρωπος με εντελώς διαφορετική αντίληψη, παρατηρεί, καταγράφει, κρίνει αυτούς που δίνουν τον τόνο στην κοινωνική και πολιτική ζωή, μιλάει για το ψέμα και την αλήθεια.

• Η εγγενής διαφορετικότητά του υπερβαίνει την ανάγκη της στοιχειώδους κοινωνικοποίησης;

Διαφορετικότητα που ώς ένα σημείο την έχει χτίσει επιμελώς ο ίδιος. Ο βασικός τόνος του κόσμου δεν του ταιριάζει. Εχει επιλέξει να είναι στην από εδώ μεριά, όχι στην από εκεί. Κάνοντας συνεχώς κριτική, μέσα κι έξω ταυτόχρονα. Λέει πολύ συχνά: Θα φύγω, θα πάω σε μια ερημιά. Απόφαση που μένει ανοιχτή ώς το τέλος. Το κεντρικό μοτίβο στη σκέψη του είναι πως πρέπει να είμαστε απολύτως ειλικρινείς ό,τι κι αν μας κοστίζει.

• Σε αντίθεση με τον καλοπροαίρετο, ήρεμο και συγκαταβατικό φίλο του Φιλέντ (Χρήστος Λούλης).

Ο Φιλέντ είναι συμβιβαστικός, συμπορεύεται, παίρνει τους ανθρώπους όπως είναι, τον καθένα με τα καλά και τα τρωτά του. Εκεί που ο Αλσέστ εξοργίζεται από την υποκρισία, αυτός αντιμετωπίζει το θέμα σαν να βρίσκεται σε ζωολογικό κήπο και παρακολουθεί άγρια θηρία.

Ολους λίγο-πολύ μας διακρίνει κάποτε ένα είδος μισανθρωπισμού. Συχνά, κάπως επιφανειακά, σχολιάζουμε κάποιον ως μισάνθρωπο. Εδώ βλέπουμε την απόκλιση στην ακραία της μορφή καθώς ο ήρωας διαχωρίζει τους ανθρώπους σε άσπρους και μαύρους, δεν αναγνωρίζει ανάμεσα καμιά απόχρωση του γκρι.

Κι επειδή η διάγνωσή του για την κοινωνία, σωστά και δίκαια, είναι μαύρη, ο ίδιος τοποθετεί τον εαυτό του στην περιοχή του άσπρου. Κι είναι αλήθεια πως δεν κάνει καμιά παραχώρηση για κανέναν, ούτε καν για τον εαυτό του.

• Και η μοίρα τον τιμωρεί να ερωτευτεί τη χήρα Σελιμέν (Αλκηστις Πουλοπούλου) που εκπροσωπεί αυτήν ακριβώς την κοινωνία που απεχθάνεται… Ο ίδιος μάλιστα ανήκει στην τάξη που στηλιτεύει για την υποκρισία της.

Οπως ξέρουμε σε κάθε κοινωνική τάξη η υποκρισία είναι παρούσα, αλλάζει η γλώσσα, η έκφραση, αλλά το περιεχόμενο είναι ίδιο. Σε όλες τις τάξεις, τότε και τώρα, το ψέμα είναι ζωτικό, χωρίς αυτό δεν επιβιώνεις. Ναι, ο ιδιοφυής Μολιέρος βάζει αυτόν τον τύπο να ερωτευτεί αθεράπευτα μια γυναίκα κατ’ εξοχήν δείγμα της κοινωνίας που μισεί. Η καταδίκη του είναι ν’ αγαπάει αυτήν και καμία άλλη.

Ενα κορίτσι που υποκρίνεται, αλλάζει πρόσωπα, φλερτάρει με όλους, δεν λέει σχεδόν ποτέ την αλήθεια, ούτε στον εαυτό της. Θέλει να τη λυτρώσει. Είναι το αίτημά του στη ζωή ώστε να βεβαιωθεί πως υπάρχει νόημα να αντέχει κανείς μέσα σ’ αυτή την άθλια κοινωνία.

Θα τη συγχωρήσει για τις απιστίες, θα της ζητήσει να τον ακολουθήσει μακριά απ’ όλα αυτά στην ερημιά, αλλά εκείνη αρνείται την προσφερόμενη σωτηρία. Ο Αλσέστ αποφασίζει να τη χωρίσει, αλλά αυτό του κοστίζει αφάνταστα. Είναι η οριστική ρήξη με οτιδήποτε μπορεί να τον συνδέει με την ανθρώπινη υπόσταση. Μετά θα είναι πια ένας ερημίτης.

• Τελικά, πρόκειται για κωμωδία;

Αυτό είναι το ερώτημα. Εγώ δεν το βλέπω ως κωμωδία. Η μόνη φορά που ακούμε αυτή τη λέξη μέσα στο έργο είναι από τον Φιλέντ όταν απευθυνόμενος στον Αλσέστ λέει: «Μ’ αυτό το θείο μένος σου κατάντησες αηδία, όπου και να πηγαίνεις γίνεσαι κωμωδία».

Δηλαδή ένας άνθρωπος ακραίος, ανίκανος να συγχωρήσει τους άλλους, ακόμα και τον εαυτό του, καταντάει κωμωδία. Κι αυτό κάτι σημαίνει για την πρόθεση του συγγραφέα ο οποίος δεν στόχευε να κάνει τον κόσμο να γελάσει αλλά να μιλήσει για τον εαυτό του.

Μιχαήλ Μαρμαρινός και Αλκηστις Πουλοπούλου

Βρισκόταν σε πολύ δύσκολη περίοδο. Είχε αρχίσει να μεγαλώνει, με προβλήματα υγείας, παντρεμένος με μια πολύ νεότερή του γυναίκα η οποία τον απατούσε. Και ο ίδιος είχε μια δόση μισανθρωπισμού, όπως άλλωστε όλοι οι μεγάλοι κωμωδιογράφοι μ’ έναν τρόπο, ξεκινώντας από τον Αριστοφάνη.

Το έργο δεν παροτρύνει σε εκτονωτικό γέλιο όπως λέμε, αντίθετα στη διάρκειά του ανοίγει πολλές πόρτες που οδηγούν σε αβύσσους και χαράδρες. Σε αρκετά σημεία οι θεατές θα χαμογελάσουν, θα καγχάσουν, θα αφεθούν στο γέλιο της αναγνώρισης, θα καθρεφτιστούν, θα προβληματιστούν, θα αντιμετωπίσουν τον εαυτό τους.

Υπάρχουν η αστειότητα, η γελοιότητα, η παρωδία, όμως όλα αυτά μαζί με μεγάλες δόσεις σκληρότητας, μελαγχολίας, επικινδυνότητας, σε σημείο που σκέφτεσαι πως αυτό προδίδεται μόνο και μόνο από τον τίτλο του έργου. Ο κεντρικός ήρωας μισεί τους ανθρώπους, πόσο κωμωδία μπορεί να είναι αυτό;

• Μπορούμε να αλλάξουμε κάποιον; Να του μεταγγίσουμε άλλη ηθική, αισθητική; Να τον κάνουμε να υιοθετήσει τη δική μας κοσμοαντίληψη;

Είναι δύσκολο κι αν συμβεί δεν οφείλεται στο ότι έχεις σχεδιάσει, προγραμματίσει και δουλέψει πάνω σ’ αυτό - ίσως να είχες και το αντίθετο αποτέλεσμα. Θα γίνει μάλλον επειδή κάτι συνέβη, ένα γεγονός που προκάλεσε τη δυναμική για αλλαγή, για μετατόπιση.

Οι άνθρωποι αλλάζουμε τόσο σταδιακά μέσα στα χρόνια που οι διαφοροποιήσεις δεν προλαβαίνουν να κυριαρχήσουν καθώς όπως αλλάζουμε τόσο αργά, τόσο μεταβάλλεται κι ο κόσμος μαζί μας.

Από πολύ νωρίς έχω καταλάβει πως είναι μάταιη η προσπάθεια να φέρνεις τον άλλο στα μέτρα σου, ακόμα κι όταν ξέρεις ότι τον οδηγείς σωστά. Δεν σημαίνει ότι έχω αποφύγει το λάθος, πολλές φορές μού συνέβη καθώς είναι τάση της ανθρώπινης φύσης. Να μη φεύγουμε αλλά να κάνουμε κριτική υποκύπτοντας στην ανάγκη να δικαιώσουμε την παρουσία μας.

• Πώς μπορεί να ζει κανείς αμόλυντος αλλά μόνος χωρίς να οδηγηθεί στην τρέλα;

Δεν μπορώ να φανταστώ τι είδους κόλαση θα είναι αυτό. Στην κοινωνία μας έχουμε δει πως είναι αδύνατον καθώς αυτομάτως περιθωριοποιείσαι, απομονώνεσαι και μέσα σου.

Οταν επιτρέψουμε στη ματιά μας να ακτινογραφήσει τόσο ευκρινώς, τόσο δραστικά την κοινωνία, κανείς δεν ξέρει πού οδηγεί μια τέτοια διάγνωση. Ακόμα κι αν μπορείς να βγεις έξω από την κοινωνία δεν σημαίνει πως πρέπει να το κάνεις. Είναι απάνθρωπο να ζεις κυνηγώντας μια τέτοια φιλαλήθεια.

• Από την άλλη, μεγαλώνοντας δεν έχουμε ανάγκη από ένα πιο καθαρό πλαίσιο ζωής; Δεν επιθυμούμε λιγότερα βαρίδια, αναγκαστικούς συμβιβασμούς, σχέσεις ρηχές που λίγο-πολύ ανεχόμαστε μέσα στην καθημερινότητα;

Συμφωνώ, όμως ο ήρωας υποστηρίζει πως και σ’ αυτή την περίπτωση, εφόσον είσαι υποχρεωμένος να παρακολουθείς τον συμβιβασμό, την υποκρισία, το ψέμα, αρκεί για να υποφέρεις. Ο μόνος τρόπος είναι να φύγεις μακριά. Ποιος έχει την πολυτέλεια, τη δυνατότητα, τα εφόδια να ζήσει μόνος; Οι περισσότεροι είμαστε καταδικασμένοι να συμβιώνουμε με τους άλλους.

O Μπρεχτ, αυτός ο μεγάλος μάστορας του συμβιβασμού, έλεγε πως η ζωή είναι η ύψιστη τέχνη της συμβίωσης. Να μένεις στον κοινό δρόμο όπου μπορούν να πραγματωθούν στόχοι, όνειρα. Ο Μολιέρος μέσα από τον Μισάνθρωπο το αφήνει μετέωρο, δεν παίρνει θέση. Είναι εξίσου με τους μεν και με τον δε. Δεν ηθικολογεί κι αυτό είναι υπέροχο, στοιχείο που καθιστά το έργο του άτρωτο.

Δεν υπάρχει αντικειμενική αλήθεια

• Σήμερα, καθώς η πληροφορία στη διάδοσή της μεταλλάσσεται, εμπλουτίζεται, «βελτιώνεται», πώς κανείς εντοπίζει, αποθησαυρίζει την αλήθεια;

Πιστεύω ότι ο κόσμος ήταν πάντα έτσι, απλώς η τεχνολογία έκανε πλέον το θέμα ξεκάθαρο καθώς η είδηση πολλαπλασιάζεται με γεωμετρική πρόοδο.

Δεν είναι τυχαία η κυριαρχία των fake news. Δεν υπάρχει πλέον είδηση, υφίσταται μόνο εντός εισαγωγικών, το γεγονός γίνεται δυσδιάκριτο αφού αλλοιώνεται, κυριολεκτικά, μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου. Η είδηση φτάνει στ’ αυτιά μας φιλτραρισμένη μέσα από εκατοντάδες αναγνώσεις, ερμηνείες.

Μπορεί να συμβεί κάτι εδώ μπροστά μας, ένα ατύχημα π.χ. το οποίο θα αναπαραχθεί σε δεκάδες εκδοχές διηθημένο μέσα από το βλέμμα των όποιων μαρτύρων, μέσα από τη μέθοδο αξιολόγησης του καθενός. Δεν υπάρχει αντικειμενική περιγραφή αφού ακόμα και τη στιγμή που προσλαμβάνεις το γεγονός συγχρόνως το επεξεργάζεσαι.

• Μετέωροι και μοιραίοι λοιπόν; Χωρίς πίστη σε κάτι, σε κάποιον;

Εγώ προκαλώ τον οποιονδήποτε σήμερα να κοιτάξει γύρω του και να πει - αλλά να το εννοεί: «Κόβω το χέρι μου γι’ αυτόν τον άνθρωπο». Εγώ δεν μπορώ να το πω. Ακόμα και ο πιο καλοπροαίρετος, που στον παρόντα χρόνο εννοεί απολύτως αυτό που υπερασπίζεται, μπορεί να μεταβάλει άποψη και να μας προδώσει.

Προσωπικά το διαχειρίζομαι καθώς ποτέ δεν έψαχνα να έχω πίστη, να κρεμαστώ, να σωθώ διά κάποιου. Βέβαια οφείλουμε, δονκιχωτικά, να παλεύουμε για την αλήθεια, όμως η κρίση δεν είναι ποτέ αντικειμενική. Ακούμε μια είδηση και αναρωτιόμαστε για την αλήθεια της. Θα αναγκαστούμε να υιοθετήσουμε μια άποψη περί αυτής. Αυτήν που μας καλύπτει σύμφωνα με την επιθυμία, την ψυχολογική ανάγκη, τη διανοητική μας δυνατότητα. Θα μείνουμε με τη στενάχωρη βεβαιότητα ότι δεν θα μπορέσουμε να γίνουμε ποτέ κάτοχοι της πραγματικής αλήθειας.

• Μπορούμε να φανταστούμε έναν κόσμο απόλυτης αλήθειας έτσι αλλοτριωμένοι όπως είμαστε από το ψέμα;

Να μου επιτρέψεις να τον φαντάζομαι σαν γυάλινο κόσμο κι όχι όπως του Τένεσι Ουίλιαμς. Εναν πολύ παγωμένο κόσμο. Ενώ τώρα έχει ζωή, κινείται, συστρέφεται. Κάποιος σου φαίνεται πότε καλός, πότε κακός, πότε αληθινός, πότε ψεύτικος. Δεν είναι ο κόσμος που θα θέλαμε, αλλά είναι δημιουργικός. Αυτόν έχουμε, μέσα σ’ αυτόν ζυμωνόμαστε και μεταβαλλόμαστε καθημερινά. Εγώ δεν πιστεύω στον ιδανικό κόσμο. Στον όνομά του έχουν γίνει μεγάλα εγκλήματα.

• Και στο όνομα του υπάρχοντος ρεαλιστικού κόσμου έγιναν επίσης εγκλήματα…

Πολύ σωστά. Αλλά ας μην το παίρνουμε τόσο βαριά. Πιο νέος προβληματιζόμουν. Προϊόντος του χρόνου συνειδητοποιείς αυτό που λέμε σχετικότητα. Ας βοηθάμε όσο μπορούμε τους άλλους για να αντέχουν. Σήμερα, στη δουλειά μου στο θέατρο, δεν ξεχωρίζω ποιο είναι το καλύτερο.

Ζυγίζουν εξίσου το να εκφράζομαι προσωπικά, να εκτονώνομαι αν θέλεις, και το να βοηθάω τους συνεργάτες μου να αντέχουν. Με αφορμή τα κείμενα, τα θέματα, να καθρεφτίζονται, να βλέπουν τον εαυτό τους πάνω στη σκηνή κι ας τρομάζουν μερικές φορές, δεν πειράζει. Ας μη φοβούνται οι άνθρωποι να τρομάξουν στο θέατρο. Να μένουν ανοιχτοί, να αφήνονται να ταξιδέψουν με κάτι, ακόμα κι αν τους πάει στην άκρη του γκρεμού. Κι ας ξαναγυρίσουν μετά.


INFO: Εθνικό Θέατρο-Κεντρική Σκηνή (Αγ. Κωνσταντίνου 22, τηλ. 210 5288170). «Ο Μισάνθρωπος» του Μολιέρου. Μετάφραση: Χρύσα Προκοπάκη. Σκηνικά: Εύα Μανιδάκη. Κοστούμια: Ιωάννα Τσάμη. Κίνηση: Σταυρούλα Σιάμου. Μουσική: Κορνήλιος Σελαμσής. Φωτισμοί: Σίμος Σαρκετζής. Παίζουν: Μιχαήλ Μαρμαρινός, Χρήστος Λούλης, Δημήτρης Παπανικολάου, Αλκηστις Πουλοπούλου, Ελενα Τοπαλίδου, Εμιλυ Κολιανδρή, Κωνσταντίνος Αβαρικιώτης, Λαέρτης Μαλκότσης, Στάθης Λιβαθινός (video), Γιάννης Βογιατζής. Μουσικός συνεργάτης και μουσικός επί σκηνής: Γρηγόρης Ελευθερίου. Παραστάσεις: Tετάρτη, Κυριακή στις 19.00, Πέμπτη, Παρασκευή, Σάββατο στις 20.30

ΘΕΑΤΡΟ
Δεν κρεμάστηκα ποτέ από ρόλους
Από τους παλιούς και πιο στενούς συνεργάτες του Θόδωρου Τερζόπουλου, ένας αφοσιωμένος στην τέχνη του ηθοποιός, πρωταγωνιστεί μαζί με τη Σοφία Χιλλ και τον Αντώνη Μυριαγκό στη «Νόρα», έτσι όπως διασκεύασε το...
Δεν κρεμάστηκα ποτέ από ρόλους
ΘΕΑΤΡΟ
Το θέμα στο θέατρο δεν είναι το «πόσο» αλλά το «πώς»
Σκηνοθετεί «Μικρές ιστορίες για αγρίους», μια ενδιαφέρουσα παράσταση στη Σκηνή Rex του Εθνικού Θεάτρου που αφορά τους νέους και την εφηβική ηλικία, βασισμένη σε ιστορίες του Γάλλου συγγραφέα και εκπαιδευτικού...
Το θέμα στο θέατρο δεν είναι το «πόσο» αλλά το «πώς»
ΘΕΑΤΡΟ
Το θέατρο δεν είναι επάγγελμα αλλά μια άλλη ζωή
Δύο παραστάσεις της παίζονται με επιτυχία αυτό το διάστημα, η σεξπιρική «Κωμωδία των παρεξηγήσεων» στο θέατρο «Κατερίνα Βασιλάκου» και το αριστούργημα του Γκ. Μπίχνερ «Βόιτσεκ» στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά. Και...
Το θέατρο δεν είναι επάγγελμα αλλά μια άλλη ζωή
ΘΕΑΤΡΟ
Το κατά Μαρία Ευαγγέλιο
H Ασπασία Κράλλη ερμηνεύει την Παναγία, τη μητέρα του Ιησού, που διηγείται τη ζωή της και τη ζωή του γιου της με έναν άλλο τρόπο, όχι εκείνο των Ευαγγελιστών, της Χριστιανικής Εκκλησίας, αλλά έτσι όπως το...
Το κατά Μαρία Ευαγγέλιο
ΘΕΑΤΡΟ
Ο «Δον Κιχώτης» μάς έδωσε την ανάγκη για το όνειρο
Ο Αλόνσο Κιχάδα είναι ένας απλός αγρότης που όμως έχει διαβάσει πολλά βιβλία για τον ιπποτισμό. Γι’ αυτό αποφασίζει να γίνει κι αυτός ιππότης με το όνομα Δον Κιχώτης. Κι έτσι ο δονκιχωτισμός μπήκε -ευτυχώς-...
Ο «Δον Κιχώτης» μάς έδωσε την ανάγκη για το όνειρο
ΘΕΑΤΡΟ
«Φράνκι και Τζόνι», μια νύχτα στο Μανχάταν
Ενας μάγειρας σε συνοικιακό εστιατόριο και μια σερβιτόρα αναζητούν την αδελφή ψυχή και μια δεύτερη ευκαιρία στις ζωές τους. Ο Τάσος Ιορδανίδης και η Ιωάννα Παππά πρωταγωνιστούν στη βραβευμένη ρομαντική κομεντί...
«Φράνκι και Τζόνι», μια νύχτα στο Μανχάταν

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας