• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    4°C 1.6°C / 6.8°C
    0 BF
    75%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    2°C -0.1°C / 4.9°C
    0 BF
    59%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    3°C 2.0°C / 9.0°C
    2 BF
    65%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    -6°C -6.1°C / -0.3°C
    1 BF
    93%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 6.9°C
    4 BF
    66%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    1°C -1.0°C / 3.6°C
    1 BF
    64%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    -5°C -4.6°C / -2.7°C
    2 BF
    54%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    2°C 1.6°C / 4.6°C
    1 BF
    64%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    5°C 3.2°C / 7.0°C
    2 BF
    70%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    -5°C -5.1°C / -5.1°C
    2 BF
    56%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    7°C 4.5°C / 7.4°C
    1 BF
    57%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.6°C / 4.6°C
    3 BF
    56%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    9°C 9.3°C / 9.3°C
    1 BF
    63%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    -1°C -1.2°C / -1.2°C
    0 BF
    74%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    3°C 3.4°C / 3.4°C
    1 BF
    58%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C -0.2°C / 6.0°C
    2 BF
    51%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    4°C 2.0°C / 7.0°C
    1 BF
    73%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    4°C 4.4°C / 4.4°C
    2 BF
    51%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    1°C -1.3°C / 5.0°C
    1 BF
    66%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    -4°C -4.2°C / -4.2°C
    1 BF
    55%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η «βρόμικη ενηλικίωση» των παιδιών του Eurobasket

  • A-
  • A+

Πολύ άξια η παράσταση του «Εθνικού Ελληνορώσων» έσπασε το φράγμα της μιας σεζόν και επαναλαμβάνεται φέτος στο «Από Μηχανής» για μερικά ακόμη «μονά». Καλύπτει πίσω από μια φαινομενικά απλή υπόθεση και μια ευθεία ρεαλιστική απόδοση, χρόνια προεργασίας από μεριά του σκηνοθέτη Γιώργου Παλούμπη, βαθιά εμπειρία και γνώση από τη μεριά του συγγραφέα Αντώνη Τσιοτσιόπουλου, καθώς και εκείνη την αναγκαία για το θέατρο -όπως εξάλλου και για κάθε ομαδική εργασία- ευτυχή συνεύρεση μερικών καλών παικτών που συγκροτούν μια -ανώτερη των μελών της- ομάδα.

Δεν είναι φαντάζομαι δύσκολο για όσους έχουν παρακολουθήσει την πορεία του Γιώργου Παλούμπη από το ξεκίνημά της σχεδόν, να κατανοήσουν τους λόγους της επιτυχίας. Διαμορφωμένος στο περιβάλλον τού «Επί Κολωνώ», ο σκηνοθέτης διαθέτει την πλέον ισχυρή και τεκμηριωμένη δεξιότητα χειρισμού σε αυτό το είδος θεάτρου -με έμφαση στους ανδρικούς ρόλους.

Ελάχιστοι άλλοι στο ελληνικό θέατρο γνωρίζουν το πώς να αποδίδουν πάνω στη σκηνή την ενέργεια και ταλάντωση της μιας αυτής «δράσης», το ταπεινό και ιερό αυτό δισκοπότηρο του ρεαλισμού, που περιγράφεται κάπως έτσι: ξεχωριστές προσωπικότητες, με διακριτά αλλά και μυστικά συμφέροντα, με πολλές και μύχιες πλευρές, θα χάσουν για λίγο την ατομικότητά τους στην αγκαλιά μιας «παρέας», που συνδέεται συνήθως με την παιδική τους ηλικία, ώσπου να την ανακτήσουν πάλι βίαια και τις περισσότερες φορές με κόστος την οδυνηρή αποκάλυψη της βαθύτερης και αναπόδραστης μοναξιάς τους. Αυτό το μοτίβο, ο δραματουργικός αυτός δρόμος, όσο και αν ακούγεται απλός, έχει δώσει μερικά από τα συγκλονιστικότερα έργα του ρεαλισμού.

Ειδικά όταν, όπως συμβαίνει εδώ, οι συμπληρωματικές κλίμακες, η «παιδική ηλικία», η «συντροφιά» ή «η μοναξιά» προέρχονται από στρώματα της κοινής απόθεσης για μια φυλή και για μια εποχή, με αναγνωρίσιμα και φυλαγμένα σημάδια και πληγές, κομμάτια που όλα μαζί ονομάζονται «ιθαγένεια».

Σε μια τέτοια περίπτωση συμβαίνει το εξής: κάτι το φαινομενικά απλό και κοινό, σαν ας πούμε μια παρτίδα τάβλι, ένα οικογενειακό δείπνο, μια συνάντηση γύρω από μια τηλεόραση ή, τέλος, ένα ματσάκι μπάσκετ για μερικά κουρασμένα παλικάρια των 80ς και 90ς, μπορούν να ανοίξουν δρόμο για μερικά σημαντικά και άγρια τοπία μνήμης και αυτογνωσίας.

Αυτό συμβαίνει κι εδώ, στο έργο τού Ανδρέα Τσιοτσιόπουλου. Κάπου στην Ελληνορώσων, μια κάποια παρέα από τους κάποιους ανώνυμους σαραντάρηδες συναντιέται για το μηνιαίο ματσάκι μπάσκετ, στον απόηχο της σχολικής ζωής, και ίσως στον μοναδικό πλέον χώρο όπου μπορούν να συναντηθούν οι ενήλικες ζωές τους έτσι, ανεπιτήδευτα, χωρίς στολές εργασίας, με ένα κοντό παντελόνι και μια σκισμένη φόρμα. Είναι μια τυπική αγοροπαρέα, με το προνόμιο να διατηρεί ακόμη το περιθώριο εφηβικής σαχλαμάρας, χοντρού πειράγματος κι άφθονης και ευφάνταστης σκατολογίας στη μάλλον ρυθμισμένη υπόλοιπη ζωή της.

Το πόσο είναι δυνατόν να διατηρηθεί η αθωότητα σε ένα τέτοιο στενό ντουλάπι μνήμης και πάνω σε ένα παγκάκι γηπέδου, όταν όλη η άλλη ζωή παραμένει χωμένη στις ενοχές, είναι το τελικό αποτέλεσμα του παιχνιδιού. Και όπως είναι επόμενο σε τέτοια έργα, μια αναπάντεχη εξέλιξη στη διάρκεια της συνάντησης θα οδηγήσει την παρέα των σαραντάρηδων έφηβων στην τραυματική υπενθύμιση της βρόμικης ενηλικίωσής της.

Αυτά και πολλά άλλα σημαίνουν την αξία του έργου του Τσιοτσιόπουλου. Κι ωστόσο, θα ήθελα προς το παρόν να τα αφήσω στην άκρη, μαζί με όσα ο «Εθνικός» αποκαλύπτει για τη «βρόμικη ενηλικίωση» των παιδιών του Eurobasket. Θα ήθελα να σταθώ σε κάτι άλλο, που σπανιότερα επισημαίνεται και σχολιάζεται: στην ίδια τη θεατρικότητα της παράστασης. Ο Παλούμπης πέτυχε εδώ σχεδόν το απόλυτο, ξεπερνώντας τον ίδιο του τον παλιό εαυτό κι εκείνο το θαυμάσιο -και αρκετά κοντινό με τον «Εθνικό» σε θεματολογία και ανάπτυξη- δικό του «Penalty» στο «Επί Κολωνώ» πριν από 13 χρόνια. Εδωσε μια παράσταση όπου το κείμενο «λιώνει» και εξαερώνεται, γίνεται λόγος προφορικός και από κάποια στιγμή και μετά λόγος απομαγνητοφωνημένος. Εδωσε μια διδασκαλία-κοστούμι στα μέτρα των ηθοποιών, προφανώς στηριγμένη σε δημιουργικούς αυτοσχεδιασμούς κι άφθονη προσωπική συμμετοχή. Και δίδαξε από σκηνής ευρήματα που θα μπορούσαν να αποτελέσουν ξεχωριστό σεμινάριο: Το αρχικό ντύσιμο-γδύσιμο των ρόλων επί σκηνής, οι εξαιρετικές είσοδοι και, πάνω από όλα, το κανονικότατο παιχνίδι μπάσκετ που παίζεται αληθινά στη μικρή σκηνή τού Από Μηχανής, ενώπιον των θεατών και με μόνο προστατευτικό διαχωριστικό ένα τρύπιο συρματόπλεγμα (σκηνικό της Ηλέκτρας Σταμπούλου).

Θυμίζω πως ένα αληθινό παιχνίδι εντός του θεατρικού παιχνιδιού είναι από μόνο του αρκετό για να ανεβάσει το νατουραλιστικό σασπένς στα ύψη, να δημιουργήσει αίσθηση κοινής χαράς αλλά και να φέρει ανησυχία στο κοινό, καθώς κάνει την παράσταση μετέωρη: σαν την παρουσία ενός αληθινού ζώου επί σκηνής, το αληθινό παιχνίδι είναι απρόβλεπτο και «ζωντανό», αντιθεατρικό στοιχείο παραγωγής και μαζί υπερ-θεατρικό καλλιτεχνικό εύρημα.

Δεν έχουμε άλλον καλύτερο στο θέατρό μας από τον Στάθη Σταμουλακάτο για να παίξει ακριβώς τον ρόλο που παίζει τώρα στον «Εθνικό» (και είδαμε πριν στη «Στέλλα Κοιμήσου» του Οικονομίδη). Φέρει κατά κάποιον τρόπο την ιθαγενή, πολύ δική μας εκδοχή της κοινοτοπίας τού (μεταπολιτευτικού) κακού: βαθιά διαβρωμένος, φανερά ένοχος από τη μια, και την ίδια στιγμή -εδώ σας θέλω!- γοητευτικός και αξιαγάπητος. Αληθινά, όταν μπαίνει στη σκηνή, την γεμίζει με την πληθωρική, αμφίσημη, λαϊκή, χυμώδη και οζώδη ελληνικότητά του.

Από κοντά και ο Μάκης Παπαδημητράτος -ρόλος που διασχίζει δεκαετίες στο ελληνικό θέατρο για να φτάσει στην Ελληνορώσων -αν δεν κάνω λάθος, όταν τον πρωτοείδαμε με ενάργεια, βρισκόταν στον Βύρωνα και κατοικούσε σε μια αυλή των θαυμάτων. Ο κτηνίατρος του Θάνου Αλεξίου είναι εξαιρετικός στην ελαφριά παρανοϊκή του στάση. Πιο πέρα, βρίσκεται ο «αόρατος» φίλος του Στέλιου Δημόπουλου, ο αμέτοχος ακόμα και στην ίδια του την ενοχή. Αρκεί να δούμε τον τρόπο με τον οποίο ο Κώστας Φυτίλης παίζει τον «άσχετο με την παρέα» για να καταλάβουμε σε τι επίπεδο έχει γίνει η ερμηνεία των ρόλων στις πρόβες. Τέλος, ο ίδιος ο Αντώνης Τσιοτσιόπουλος κρατά τον ρόλο του δικηγόρου: προσέρχεται στο «μονό» ζητώντας μια έστω γωνιά που θα μπορούσε για λίγο να σταματήσει να υποκρίνεται.

Αληθινό θέατρο, με ερμηνείες φανερές και υπόγειες, με πρόσωπα, άτομα και σύνολα, με κοινωνικά στερεότυπα και εθνικές ανατροπές. Οπως και να το δεις, ο «Εθνικός Ελληνορώσων» διεκδικεί από τώρα θέση στη γενεαλογία του θεάτρου μας.

  

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΘΕΑΤΡΟ
Παραλείποντας τους ηθοποιούς...
Ο Δημήτρης Λάλος προσεγγίζει την «Ιλιάδα» από την πλευρά του Εκτορα, με τη μορφή ραψωδιακής αφήγησης και η Ελενα Μαυρίδου μεταφέρει τον «Λάμπρο» του Σολωμού με σκιές σαν κόμικς.
Παραλείποντας τους ηθοποιούς...
ΘΕΑΤΡΟ
Ο μύθος ενός εγκλωβισμένου Ανθρώπου
Ο «Προμηθέας» του Καραθάνου είναι ο μύθος ενός Ανθρώπου εγκλωβισμένου πρώτα σε έναν μετεωρίτη στο σύμπαν και έπειτα, κλεισμένου σε κάποιο τραύμα του στις εσχατιές του νου.
Ο μύθος ενός εγκλωβισμένου Ανθρώπου
ΘΕΑΤΡΟ
Ρεσιτάλ σκηνοθεσίας και ερμηνειών
Βαθύ, πιο ώριμο κι ακόμα επίκαιρο, το επιτυχημένο έργο του Γιάννη Τσίρου, σε σκηνοθεσία Γιώργου Παλούμπη, οργώνει το χώμα ενός κοινωνικού πεδίου από το οποίο αναδεύονται ρίζες της κοινής πατριαρχικής...
Ρεσιτάλ σκηνοθεσίας και ερμηνειών
ΘΕΑΤΡΟ
Στο σύμπαν της Πατριαρχίας
Στα πλαίσια του Φεστιβάλ Αθηνών παρουσιάστηκε στην Πειραιώς 260 το έργο «Σχολείο των γυναικών» του Μολιέρου σε σκηνοθεσία του Έκτορα Λυγίζου.
Στο σύμπαν της Πατριαρχίας
ΘΕΑΤΡΟ
«Φοίνισσες» σε γκρο πλαν
Ο Ευριπίδης έχει φέτος την τιμητική του στο Φεστιβάλ της Επιδαύρου. Μα για το Εθνικό ειδικά οι «Φοίνισσες» έχουν ιδιαίτερη σημασία. Εχουν συνδεθεί στενά όχι μόνο με το κρατικό μας θέατρο, μα και με έναν από...
«Φοίνισσες» σε γκρο πλαν
ΘΕΑΤΡΟ
Μυστικιστικό παραμύθι για τη γέννηση της Τέχνης
Το σημαντικότερο τόλμημα του φετινού φεστιβάλ και πιθανόν το περισσότερο καλλιτεχνικά ενδιαφέρον είναι οι σπάνιοι και πολύτιμοι «Ιχνευταί» του Σοφοκλή, διδαγμένοι από τον Μιχαήλ Μαρμαρινό το περασμένο τριήμερο...
Μυστικιστικό παραμύθι για τη γέννηση της Τέχνης, με τα «εργαλεία» του Μαρμαρινού

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας