Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Πέδρο Αλμοδόβαρ: η ταινία της ζωής του

«Πόνος και Δόξα» του Πέδρο Αλμοδόβαρ

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Πέδρο Αλμοδόβαρ: η ταινία της ζωής του

  • A-
  • A+

Πόνος και δόξα ★★★★½☆

(Dolor y Gloria, Ισπανία, 2019, 113’)

♦ σκηνοθεσία: Πέδρο Αλμοδόβαρ
♦ ηθοποιοί: Αντόνιο Μπαντέρας, Πενέλοπε Κρουζ, Λεονάρντο Σμπαράλια

Ξεκάθαρα αυτοβιογραφική, παρότι εμπλουτισμένη και με στοιχεία μυθοπλασίας, η νέα ταινία του Αλμοδόβαρ, με πρεμιέρα στο Φεστιβάλ Κανών, είναι η ταινία της ζωής του: όχι η καλύτερη, όχι η ακριβέστερη, αλλά εκείνη που χρησιμοποιεί για να μιλήσει, με το σινεμά του, για όλες εκείνες τις σχέσεις για τις οποίες έψαχνε τρόπο να εκφραστεί, που έφεραν πόνο πριν φτάσουν στη δόξα, με τη μητέρα του, με τη χώρα του, με τους συνεργάτες του, με τους θεατές. Είναι ένα γράμμα αγάπης στην αγάπη – και, μαζί, η πιο κομψή ταινία της ώριμης αυτοσυγκράτησής του.

Η ιστορία, ιμπρεσιονιστική, πιο κοντά στην «Κακή εκπαίδευση» παρά σε όποια άλλη ταινία του, παρακολουθεί έναν διάσημο σκηνοθέτη –ενσαρκώνει ο Αντόνιο Μπαντέρας, με θαυμάσια στιλιστική ομοιότητα με τον Αλμοδόβαρ, ώς τα πλούσια, πεταχτά μαλλιά του– ο οποίος βρίσκεται σε υπαρξιακή αγωνία: θα μπορέσει το 69χρονο, καταπονημένο σώμα του να αντέξει το γύρισμα ακόμα μιας ή περισσότερων ταινιών; Ο σκηνοθέτης, ο (σωτήρας) Σάλβο, συναντά τον παλιό του πρωταγωνιστή με τον οποίο έχουν ψυχρανθεί για χρόνια και δίπλα του, με διαλείμματα αναδρομής στα παιδικά του χρόνια, στην αναζήτηση της αποδοχής της μητέρας του, στο πρώτο του ερωτικό σκίρτημα, αποδομεί κι ανασυνθέτει τη ζωή του και τη δύναμη της δημιουργίας του.

«Ενδοσκοπικό» για τον Αλμοδόβαρ φυσικά δεν σημαίνει ότι δεν δίνει τη μέγιστη σημασία στην αισθητική. Απλώς εδώ τα χρώματά του είναι ζεστά φωτισμένα, στον ήλιο της παιδικής του ηλικίας, στα κόκκινα του συναισθηματικού παρόντος του. Οι αγαπημένες του αναφορές είναι και πάλι εδώ, απλώς διακριτικές, ζωισμένες, ήσυχες, πανέμορφες. Η ίδια η ταινία θα μπορούσε να είναι μια αναφορά: στον Φελίνι και το «8 ½» του, στον Γκοντάρ και την «Περιφρόνησή» του, στους αγαπημένους του σκηνοθέτες που έκαναν ταινίες για την ψυχοσύνθεσή τους, ακριβώς ως σκηνοθέτες. Μόνο που δεν είναι μια αναφορά: είναι ένας γοητευτικά εγκεφαλικός συλλογισμός πάνω στο βάρος της δημιουργίας, αυτό που τσακίζει μια σπονδυλική στήλη, χωρίς κανέναν μελοδραματισμό, με μια τρυφερή φυσικότητα.

Με μια επιλογή συναρπαστικά «meta», ο αγαπημένος ηθοποιός, σήμα-κατατεθέν του σινεμά του Αλμοδόβαρ, Αντόνιο Μπαντέρας, υποδύεται τον ίδιο τον σκηνοθέτη (με τον συνταρακτικό τρόπο με τον οποίο ο Μπαντέρας παίζει μόνο στον Αλμοδόβαρ και πουθενά αλλού), ο Σμπαράλια ενσαρκώνει τον Μπαντέρας, η Πενέλοπε Κρουζ είναι η μητέρα που συνεχίζει τη διαδρομή που ξεκίνησε με το «Volver» και την κατακλείδα δίνει το «Come Sinfonia» της Mina, της Ιταλίδας ντίβας για την οποία ο Αλμοδόβαρ πάντα ήθελε να κάνει μια ταινία. Ποτέ άλλοτε το σινεμά του Αλμοδόβαρ δεν έμοιαζε τόσο με μια οικογενειακή συνάντηση και, ταυτόχρονα, καθολικό.

Κι αν το θέμα του είναι το σινεμά, ο δημιουργός, ο πόθος, άλλο τόσο είναι ο χρόνος, που στο πέρασμά του αφήνει μόνο αναμνήσεις και αδυναμίες. Που σε αναγκάζει να μετρήσεις την αποτυχία ή την ανικανότητά σου και πάνω της να επιβιώσεις: με στιλ, με πληθωρικότητα, με χιούμορ και με μια καινούργια σεμνότητα. Ο Αλμοδόβαρ, έχοντας αφήσει χιλιόμετρα πίσω τα στερεότυπα του σινεμά του που ακόμα άλλοι μιμούνται, κάνει ένα φιλμ αριστουργηματικό, μια ταινία βαθιά συγκινητική και πνευματική, χωρίς να της λείπει η ελαφρότητα, που θα μπορούσε να θεωρηθεί και επίλογος της φιλμογραφίας του, ή αποχαιρετισμός, αν ο σκηνοθέτης δεν υποσχόταν, όπως κι ο ήρωάς του, να κάνει πολλές ακόμα ταινίες – ή τουλάχιστον μία.

CINERAMA, NOVACINEMA ODEON ΓΛΥΦΑΔΑ, NOVACINEMA ODEON ΜΑΡΟΥΣΙ, ODEON ESCAPE, VILLAGE MALL, VILLAGE PARK ΡΕΝΤΗ, VILLAGE ΠΑΓΚΡΑΤΙ, VILLAGE ΦΑΛΗΡΟ, WEST CITY ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ, ΑΒΑΝΑ, ΑΕΛΛΩ CINEMAX, ΕΜΠΑΣΣΥ NOVACINEMA ODEON, ΚΗΦΙΣΙΑ CINEMAX, ΝΑΝΑ CINEMAX, ΝΙΡΒΑΝΑ CINEMAX, ΡΕΝΑ ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ, ΣΙΝΕΑΚ, 3 ΑΣΤΕΡΙΑ Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟ, ΦΟΙΒΟΣ

Εξολοθρευτής: σκοτεινό πεπρωμένο  ★★★☆☆

(Terminator: Dark Fate, Κίνα, ΗΠΑ, 2019, 128’)

  • σκηνοθεσία: Τιμ Μίλερ
  • ηθοποιοί: Μακένζι Ντέιβις, Αρνολντ Σβαρτσενέγκερ, Λίντα Χάμιλτον

Η sci-fi περιπέτεια του «Εξολοθρευτή» ήταν προορισμένη να γίνει κλασική επιτυχία, από το 1984 κιόλας, όταν τη γέννησε η ζωηρή φαντασία του Τζέιμς Κάμερον, καθώς επανακαθόρισε την έννοια της ρομποτικής απειλής στο σινεμά. Το μελλοντολογικό saga μπορεί να απογειώθηκε το 1991 με το πρώτο σίκουελ, όμως στη συνέχεια η μυθολογία του κούρασε και κουράστηκε, με το αναιμικό «Rise of the Machines» (2003) και το πνιγηρό «Salvation» (2009), μέχρι η ιστορία να χαθεί σε ένα κουβάρι παράλληλων κόσμων στο «Genisys» (2015). Στο «Dark Fate», ο Τζέιμς Κάμερον επιστρέφει πανηγυρικά στο τιμόνι του παραγωγού/μέντορα και χρίζει σκηνοθέτη τον Τιμ Μίλερ («Deadpool»). Οι προθέσεις της ταινίας είναι ξεκάθαρες: ξεχνάμε όσα έχουμε δει μετά το «Τ2» και η ιστορία ξαναμπαίνει στις ράγες της.

Το «Dark Fate» είναι εκ των πραγμάτων στερημένο από το οπτικό σοκ που προκαλούσαν τα μεγαλεπήβολα εφέ της ταινίας του 1991 και ο Μίλερ δουλεύει με τους ψυχολογικούς μηχανισμούς του σασπένς. Μια νέα, ασταμάτητη, φονική μηχανή έρχεται από το μέλλον για να εξολοθρεύσει μια φτωχή Μεξικανή που για κάποιον λόγο αποτελεί απειλή για το μέλλον του πολέμου ανάμεσα σε μηχανή και άνθρωπο. Η εξαιρετικά φωτογενής Μακένζι Ντέιβις είναι πανάξια στον ρόλο του υβριδικού cyborg που θα προστατεύσει την ανυποψίαστη γυναίκα.

Η Λίντα Χάμιλτον επανέρχεται στον ρόλο της Σάρα Κόνορ, ο οποίος σφράγισε τη φήμη της στη σύγχρονη ποπ κουλτούρα. Πέρα από τον κυνισμό της Χάμιλτον και τον εύθραυστο δυναμισμό της Μακένζι, τις εντυπώσεις κερδίζει η σοβαρή, έντιμη παρουσία του Αρνολντ Σβαρτσενέγκερ στον ρόλο του ανθρωποειδούς που έχει πια μεγαλώσει, ενώ δίνει ακόμη τη μάχη για να αποκτήσει ανθρώπινη συνείδηση.

Το «Dark Fate» είναι ψυχαγωγικό σίκουελ και πολλά στοιχεία που έχουν λατρευτεί στη σειρά ταινιών δίνουν βροντερό «παρών»: η φρενήρης καταδίωξη σε αυτοκινητόδρομο, το υγρό μέταλλο που παίρνει το σχήμα της απέθαντης απειλής και οι κρεμαστές αλυσίδες σε βιομηχανικό περιβάλλον. Λείπουν όμως το φιλοσοφικό βάθος για το μέλλον της τεχνολογίας, τα ηθικά διλήμματα των μαχόμενων ηρώων και η δυστοπική αγωνία που έκαναν τον «Εξολοθρευτή» σημείο αναφοράς για τη γενιά του.

NOVACINEMA ODEON ΓΛΥΦΑΔΑ, NOVACINEMA ODEON ΜΑΡΟΥΣΙ, ODEON ESCAPE ΙΛΙΟΝ, ODEON ΟΠΕΡΑ, VILLAGE MALL, VILLAGE PARK ΡΕΝΤΗ, VILLAGE ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ, VILLAGE ΠΑΓΚΡΑΤΙ, VILLAGE ΦΑΛΗΡΟ, WEST CITY ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ, ΑΕΛΛΩ CINEMAX, ΛΑΜΠΡΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ, ΝΑΝΑ CINEMAX, ΝΙΡΒΑΝΑ CINEMAX

Το σενάριο που άναψε φωτιές ★★½☆☆☆

(Tel Aviv on Fire, Λουξεμβούργο, Βέλγιο, Ισραήλ, Γαλλία, 2018, 100’)

  • σκηνοθεσία: Ζαμέχ Ζοαμπί
  • ηθοποιοί: Καΐς Νασίφ, Λούμπνα Αζαμπάλ, Γιανίβ Μπιτόν

Μια κωμωδία για το Παλαιστινιακό: μπορεί η ταινία του Ζοαμπί, πρόταση του Λουξεμβούργου για τα Ξενόγλωσσα Οσκαρ, να μην μπορεί να κρατήσει ώς το τέλος αμείωτη την ενέργειά της, αλλά η ύπαρξή της και μόνο κεντρίζει το ενδιαφέρον – και προκαλεί και ειλικρινές γέλιο.

Η ταινία κινείται ανάμεσα σε δύο κόσμους: την Παλαιστίνη και το Ισραήλ, την πραγματικότητα και τη σαπουνόπερα. «Tel Aviv on Fire» λέγεται, στο φιλμ, μια καθημερινή τηλεοπτική σειρά, ένα κατασκοπικό ρομάντζο την εποχή του Πολέμου των Εξι Ημερών, που σημειώνει τεράστια επιτυχία και στις δύο πλευρές του ορίου Ισραήλ και Παλαιστίνης. Για να εξασφαλίσει την πιστότητα στην ισραηλινή προφορά των ηθοποιών, ο παραγωγός προσλαμβάνει τον αδέξιο ανιψιό του, Σαλάμ. Οταν μια μέρα, καθώς επιστρέφει στην Ιερουσαλήμ από τη Ραμάλα, οι φρουροί σταματούν τον Σαλάμ, εκείνος υποκρίνεται στον διοικητή ότι είναι ο σεναριογράφος της διάσημης σειράς. Από εκείνη τη στιγμή, ο διοικητής ξεκινά να εκβιάζει τον Σαλάμ και τον αναγκάζει να περνά φιλοπαλαιστινιακές αλλαγές στην πλοκή, προκειμένου, απλώς, να εντυπωσιάσει τη γυναίκα του, που είναι φανατική της σειράς.

Η ίδια η σαπουνόπερα είναι ένα μικρό κωμικό αριστούργημα, οι ερμηνείες απολαυστικές, η ιδέα γαργαλιστική, μόνο που η ίδια η κωμωδία, σταδιακά, βαραίνει την πλοκή της και χάνει, στην επανάληψη, ένα μέρος από την ελαφρότητα και την εξυπνάδα της.

ΑΕΛΛΩ, ΔΑΝΑΟΣ, ΕΛΛΗ, ΚΗΦΙΣΙΑ CINEMAX, ΣΠΟΡΤΙΝΓΚ

Ορεινές συμφωνίες ★★☆☆☆

(Ελλάδα, 2019, 80’)

  • σκηνοθεσία: Βαγγέλης Ευθυμίου

Το Ιδρυμα Κωνσταντίνου Μητσοτάκη παρουσιάζει ένα ντοκιμαντέρ για τον πολιτικό άνδρα, την προσωπική και δημόσια ζωή του, τα περιβαλλοντικά ενδιαφέροντά του, την εγγύτητά του με τη φύση, ειδικά της Κρήτης, και τις στιγμές της πορείας του που ο ίδιος θεωρούσε πιο σημαντικές. Δεν υπάρχει νόημα να αναζητήσει κανείς στην ταινία ιστορική αλήθεια – το φιλμ είναι, εξ ορισμού, μια αγιογραφία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, όπως η φιγούρα του σχηματίζεται από λόγια της οικογένειας και των συνεργατών του, αλλά και άφθονα ντοκουμέντα, από home movies της οικογένειας ως πολύτιμο φωτογραφικό υλικό και συνεντεύξεις.

Εξαλείφοντας, αναγκαστικά, κάθε αντίλογο, η ταινία χάνει αυτόματα και την όποια έντασή της (αντίθετα, για παράδειγμα, με το «Ενα βήμα μπροστά» για τον Γιάννη Μπουτάρη ή ακόμα και το «Στο νήμα» για τον Αλέξη Τσίπρα) κι απλώς αφήνει στη σκέψη μια αίσθηση της διαφοράς των πολιτικών καιρών, μια ανάμνηση ενός πολύ πρόσφατου, αλλά πολύ μακρινού παρελθόντος. Και καταλήγει προεπιλεγμένου ενδιαφέροντος, λίγο σαν το ντοκιμαντέρ-ανάθεση για τα 100 χρόνια ΚΚΕ, αλλά και με μια δόση νοσταλγίας, σαν να βλέπεις ρετρό δελτία ειδήσεων, με ομορφότερη εικόνα.

ΣΙΝΕΜΑ
Σαρωτικός χωρισμός Τζοχάνσον - Ντράιβερ και το κύκνειο άσμα της Ανιές Βαρντά
Το συγκινητικότερο στοιχείο στη νέα ταινία του Νόα Μπόμπακ είναι ο τίτλος της. Αυτή είναι μια ιστορία χωρισμού, διαζυγίου, αλλά κάθε τέτοια είναι η ιστορία μιας σχέσης, πριν διαλυθεί, πριν γίνει ταινία: είναι...
Σαρωτικός χωρισμός Τζοχάνσον - Ντράιβερ και το κύκνειο άσμα της Ανιές Βαρντά
ΣΙΝΕΜΑ
Το τολμηρό αριστούργημα του Μάρτιν Σκορσέζε
Ο «Ιρλανδός» έχει τη γοητεία του σκοτεινού σύμπαντος του Σκορσέζε, αλλά το πηγαίνει ένα βήμα παρακάτω, χωρίς να δώσει στον θεατή του επιλογή. Γι’ αυτήν του την ταινία, που μοιάζει με επίλογο του έπους που...
Το τολμηρό αριστούργημα του Μάρτιν Σκορσέζε
ΣΙΝΕΜΑ
Ενας σύγχρονος Ουγκό στο παρισινό γκέτο
Πρώτη ταινία μυθοπλασίας του ντοκιμαντερίστα Λατζ Λι, οι «Αθλιοι» είναι μια σύγχρονη θεώρηση της σχέσης της εξουσίας με τους «πληβείους», μια υπενθύμιση των σκονισμένων ιδεών της ελευθερίας και της ισότητας,...
Ενας σύγχρονος Ουγκό στο παρισινό γκέτο
ΣΙΝΕΜΑ
«Ο Κεν Λόουτς ήταν ο ήρωάς μου»
Ντέμπι Χάνιγουντ: Πώς η 47χρονη εκπαιδευτικός ξαφνικά έγινε η πρωταγωνίστρια στη νέα ταινία «Δυστυχώς, απουσιάζατε», του σπουδαίου Βρετανού σκηνοθέτη
«Ο Κεν Λόουτς ήταν ο ήρωάς μου»
ΣΙΝΕΜΑ
Η Ρενέ Ζελβέγκερ, alter ego της Τζούντι Γκάρλαντ
Μια μέτρια ταινία με μια συγκλονιστική ερμηνεία, ικανή να διαλύσει κάθε αντίσταση, είναι η νέα αυτή εκδοχή ενός πορτρέτου της Τζούντι Γκάρλαντ στον τελευταίο χρόνο της ζωής της, βασισμένη στο θεατρικό έργο του...
Η Ρενέ Ζελβέγκερ, alter ego της Τζούντι Γκάρλαντ
ΣΙΝΕΜΑ
Αγιογραφία Βαρουφάκη από Γαβρά και Χοακίν Φίνιξ για Οσκαρ
Ο Κώστας Γαβράς την πίστη που ο ίδιος νιώθει, στην ταινία «Ενήλικοι στην αίθουσα» δεν καταφέρνει στιγμή να τη μετουσιώσει κινηματογραφικά σε κάτι παραπάνω από ένα μονόπλευρο «λυσάρι» της ταραγμένης πολιτικής...
Αγιογραφία Βαρουφάκη από Γαβρά και Χοακίν Φίνιξ για Οσκαρ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας