• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    33°C 32.2°C / 34.8°C
    4 BF
    33%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 29.9°C / 34.8°C
    2 BF
    38%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    31°C 31.0°C / 35.4°C
    2 BF
    47%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    32°C 31.9°C / 31.9°C
    2 BF
    40%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.9°C / 32.4°C
    4 BF
    37%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    33°C 29.6°C / 36.6°C
    2 BF
    47%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 29.0°C / 29.8°C
    2 BF
    30%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    34°C 34.1°C / 34.1°C
    2 BF
    32%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.8°C / 32.7°C
    4 BF
    48%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.5°C / 28.9°C
    4 BF
    48%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 27.8°C / 29.4°C
    4 BF
    42%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.7°C / 30.7°C
    3 BF
    74%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.9°C / 28.9°C
    2 BF
    70%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    35°C 32.3°C / 34.9°C
    0 BF
    29%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    35°C 32.3°C / 34.9°C
    1 BF
    25%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 28.2°C / 29.8°C
    2 BF
    45%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    33°C 32.7°C / 33.4°C
    2 BF
    23%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.8°C / 29.3°C
    2 BF
    65%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    30°C 30.3°C / 33.3°C
    3 BF
    59%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    30°C 30.2°C / 30.2°C
    0 BF
    50%

Ο Γιώργος-Εμμανουήλ Λαζαρίδης ερμηνεύει «Το ισοκράτημα ενός ενήλικα», συνοδευόμενος από την ΕΣΟΕΡΤ υπό την Ζωή Τσόκανου

Φωτ.: Χάρης Ακριβιάδης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Επαναπροσέγγιση του κοντσέρτου αλλιώς....

  • A-
  • A+
Ξανακούγοντας «Το ισοκράτημα ενός μεσήλικα» του Κουμεντάκη. Το έργο αυτό έχει κάθε δυνατότητα να καταλάβει θέση στον κανόνα του βασικού ρεπερτορίου της ελληνικής μουσικής αλλά και -γιατί όχι;- της σύγχρονης δυτικής ευρύτερα.

Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα συναυλία έδωσε η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ στο κρατικό Μέγαρο Μουσικής στο πλαίσιο του κύκλου «Σύγχρονα Ελληνικά Κοντσέρτα» (4/5/2022). Διηύθυνε η καλλιτεχνική διευθύντρια της ΚΟΘ, Ζωή Τσόκανου. Στόχος αυτού του κύκλου είναι να παρουσιαστούν σε σειρά συναυλιών συνθέσεις γραμμένες τα τελευταία χρόνια, οι οποίες να αναπροσεγγίζουν με διάφορους τρόπους την ιστορικά καθιερωμένη μορφή του κοντσέρτου, δηλαδή να περιλαμβάνουν έναν κυρίαρχης παρουσίας σολίστα ο οποίος παίζει συνδιαλεγόμενος προς το ορχηστρικό σύνολο.

Στο επίκεντρο ενδιαφέροντος της συγκεκριμένης συναυλίας βρέθηκε το «Κοντσέρτο αρ. 4 για πιάνο, κουαρτέτο σαξοφώνων και ορχήστρα εγχόρδων» με την επωνυμία «Το ισοκράτημα ενός μεσήλικα» (2009) του Γιώργου Κουμεντάκη. Στην ερμηνεία του έργου συνέπραξαν ο Θεσσαλονικιός πιανίστας Γιώργος-Εμμμανουήλ Λαζαρίδης και το Κουαρτέτο Σαξοφώνων S.T.A.B. (Γκουίντο ντε Φλάβιις, Στάθης Μαυρομμάτης, Παναγιώτης Σκύφτας, Ιλια Σαμσόνονφ). Το κοντσέρτο είναι παραγγελία του ΟΜΜΑ: γράφτηκε το 2009 και πρωτοπαρουσιάστηκε από τον ίδιο σολίστα και την Καμεράτα το 2011 (βλέπε «Ελευθεροτυπία», 15/2/2011).

Οι εντυπώσεις που άφησε η συναυλία στην -απογοητευτικά μισοάδεια- αίθουσα ήσαν πολύ καλές. Η βραδιά ξεκίνησε με το «Πρελούδιο στο απομεσήμερο ενός φαύνου» του Ντεμπισί. Εργο εμβληματικό για τον λεγόμενο μουσικό εμπρεσιονισμό, δόθηκε κατά πώς ταιριάζει: με αιθέριο, πτητικό ήχο, προσεγμένα δοσμένες μεταπτώσεις και εύπλαστη φραστική, η οποία αρθρωνόταν με περαστικά μυώδη ένταση όταν προσλάμβανε μελωδικό χαρακτήρα. Πολύ καλές ήσαν οι κρίσιμες σολιστικές συνεισφορές από τα ξύλινα πνευστά. Ακολούθησε «Το ισοκράτημα ενός μεσήλικα» (2009) του Κουμεντάκη.

Η εκ νέου ζωντανή ακρόαση του έργου έντεκα χρόνια αργότερα και, κυρίως, μετά από αυτήν της «Φόνισσας» (2014), φώτισε τώρα ακόμη μια κρίσιμη διάσταση ενδιαφέροντος: αυτήν του προχωρημένου βήματος προς την τελική ωρίμανση μιας μουσικής γλώσσας που οικειοποιείται με ευφυΐα και ευαισθησία παραδοσιακά και βυζαντινά ακούσματα, συνυφαίνοντάς τα με δομές και λογικές σύνθεσης της σύγχρονης, δυτικής μουσικής. Το κοντσέρτο ηχεί σαφώς μινιμαλιστικό στην αποδομητική διαχείριση των θραυσμάτων μνήμης του αυθεντικού υλικού, όσο και στην απουσία εξελικτικής επεξεργασίας του μουσικού υλικού –που εδώ παραπέμπει στην εσωτερική λογική του τροπικού παραδοσιακού και ψαλτικού μέλους.

Ωστόσο, εφάπτεται μόνον επιφανειακά προς τον διεθνή μινιμαλισμό, Αμερικανικό και «Ιερό», ορίζοντας δικό του, ιδιαίτερο ενεργό πεδίο συγκινησιακής απήχησης και πρόσληψης. Αισθαντική έως αισθησιακή, η αριστοτεχνική σύντηξη («fusion») παραδοσιακού, βυζαντινού και σύγχρονου ήχου μορφοποιείται εδώ μέσα από νέφη και ριπές ακουσμάτων, σπαράγματα μελωδιών, ψαλτικά «ίσα» που στην κατακλείδα γίνονται φωνητικά, εμπρεσιονιστικό σονάρισμα εγχόρδων που περιβάλλει τους σολίστες, μελισματικούς θύλακες σολιστικών μονολόγων και σωρευτικές κορυφώσεις πρωτογονικού ρυθμικού οίστρου. Ιδανικοί ερμηνευτές, πιάνο (Λαζαρίζης) και κουαρτέτο σαξοφώνων (S.T.A.B.) εξέφεραν τη μουσική ως λαϊκοί οργανοπαίχτες σε οίστρο ή ως ψάλτες σε λατρευτική κατάνυξη, αντιστρέφοντας τη λογική ενός τυπικού, «μοντέρνου» «δυτικού» κοντσέρτου, εγγράφοντας το όλο στο μεταμοντέρνο, πανταχόθεν ανοιχτό παγκοσμιοποιημένο πεδίο.

Μακριά από οιανδήποτε εγκεφαλική διαδικασία, το θαυμαστά αβίαστο αποτέλεσμα διέπεται από αδιαμεσολάβητη ευφορία και, ταυτόχρονα, είναι συγκινητικά οικείο, που θα πει ότι φέρει αναγνωρίσιμα ανατολικομεσογειακό DNA. Σήμερα θα λέγαμε ότι, λόγω του ιδιαίτερου στίγματος και της μουσικοαισθητικής σαφήνειας με την οποία ο Κουμεντάκης υλοποιεί εδώ τις προθέσεις του, το έργο αυτό έχει κάθε δυνατότητα να καταλάβει θέση στον κανόνα του βασικού ρεπερτορίου της ελληνικής μουσικής αλλά και -γιατί όχι;- της σύγχρονης δυτικής ευρύτερα.

Η συναυλία ολοκληρώθηκε με τη «Συμφωνία αρ. 1, της Ανοιξης» του Σούμαν. Δίχως περιττές βιασύνες ή υπερβάλλουσα νευρικότητα, η Τσόκανου εστίασε ευθέως και εύστοχα στην ανάδειξη του κινητικού συντακτικού της ρομαντικής δραματουργίας του Σούμαν, στοχεύοντας να διαπλάσει μια αθλητικά νευρώδη, μελωδική εκτέλεση, ευανάγνωστα οργανωμένη σε ενότητες και υποενότητες μέσω μεταπτώσεων και καλοζυγιασμένων στίξεων. Το κατόρθωσε κυρίως ορίζοντας λειτουργικό ωστικό παλμό και βασιζόμενη στα πνευστά. Αντίθετα, τα έγχορδα της ΕΣΟΕΡΤ δεν διέθεταν ούτε τον συμπαγή όγκο, ούτε την εγρήγορση, ούτε την ακρίβεια εστίασης που θα τους επέτρεπαν να δεσπόζουν ηχητικά, προσφέροντας την απαραίτητα φινιρισμένη φραστική και, κυρίως, τον συνεκτικό ιστό στην ανάγνωση.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Συμφωνικές συναυλίες από ελληνικές ορχήστρες
Έργα Σκαλκώτα, Μάλερ, Σούμπερτ και Σεν-Σανς είχε την ευκαιρία να παρακολουθήσει το αθηναϊκό κοινό στα πλαίσια των συναυλιών της Κρατικής Ορχήστρας και της Φιλαρμόνιας Ορχήστρας Αθηνών.
Συμφωνικές συναυλίες από ελληνικές ορχήστρες
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Η αγγλική ορχήστρα Φιλαρμόνια παίζει στο Μέγαρο Μουσικής
Ο πολυβραβευμένος 29χρονος Νοτιοκορεάτης Σεόνγκ-Τζιν Τσο χάρισε μιαν ιδανική ανάγνωση του απαιτητικού και περίφημου «Κοντσέρτου για πιάνο αρ. 2» του Προκόφιεφ.
Η αγγλική ορχήστρα Φιλαρμόνια παίζει στο Μέγαρο Μουσικής
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Ελληνικές ορχήστρες συνοδεύουν Ελληνες σολίστες
Η Συμφωνική Ορχήστρα του Δήμου Αθηναίων και η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών με έργα Μότσαρτ, Σιμπέλιους και Μπραμς/Σένμπεργκ προσέφεραν με την παρουσία Ελλήνων σολίστ δύο πολλά υποσχόμενες συναυλίες στο μουσικό...
Ελληνικές ορχήστρες συνοδεύουν Ελληνες σολίστες
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Η «Συμφωνία των θλιμμένων ασμάτων» του Γκούρετσκι, από τον Γιώργο Πέτρου
Την περίφημη «Συμφωνία αρ.3, των θλιμμένων ασμάτων» του Πολωνού Χένρικ Γκούρετσκι επέλεξαν ως κεντρικό έργο της φετινής πασχαλινής συναυλίας τους η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ και ο καλλιτεχνικός της...
Η «Συμφωνία των θλιμμένων ασμάτων» του Γκούρετσκι, από τον Γιώργο Πέτρου
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Ξανακούγοντας Μάντζαρο με επικαιροποιημένα ανακλαστικά
Η ΚΟΑ υπό τον Σπύρο Προσωπάρη αφιέρωσε μια συναυλία στον Νικόλαο Χαλικιόπουλο Μάντζαρο (1795-1872) με αφορμή τη φετινή επέτειο των 150 χρόνων από τον θάνατό του.
Ξανακούγοντας Μάντζαρο με επικαιροποιημένα ανακλαστικά
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Καβάκος και Πάτσε συνδυάζουν ρομαντισμό και μοντερνισμό
Ύστερα από την ιδιαίτερα επιτυχημένη του συναυλία στην οποία διηύθυνε την ΚΟΑ (28/11/2021), o Λεωνίδας Καβάκος επανήλθε στην Αθήνα για μια συναυλία μουσικής δωματίου, οργανωμένη από τον σύλλογο «Οι Φίλοι της...
Καβάκος και Πάτσε συνδυάζουν ρομαντισμό και μοντερνισμό

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας