• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 21.7°C / 25.7°C
    2 BF
    49%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    24°C 20.7°C / 24.9°C
    1 BF
    66%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    23°C 21.0°C / 23.2°C
    1 BF
    76%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.9°C / 17.9°C
    1 BF
    94%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    21°C 20.9°C / 20.9°C
    0 BF
    83%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    22°C 21.0°C / 22.1°C
    0 BF
    68%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.4°C / 18.7°C
    2 BF
    68%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    22°C 22.0°C / 22.0°C
    1 BF
    71%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.3°C / 24.9°C
    4 BF
    73%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    23°C 21.8°C / 22.9°C
    3 BF
    73%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 24.8°C / 26.4°C
    4 BF
    47%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.6°C / 24.6°C
    2 BF
    64%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.3°C / 24.3°C
    3 BF
    87%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    21°C 20.1°C / 20.9°C
    2 BF
    78%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    24°C 19.5°C / 24.9°C
    1 BF
    56%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.8°C / 24.3°C
    2 BF
    62%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    22°C 21.1°C / 25.4°C
    1 BF
    53%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    22°C 21.7°C / 21.7°C
    2 BF
    58%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    23°C 19.7°C / 23.4°C
    2 BF
    80%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    19°C 19.1°C / 19.1°C
    0 BF
    78%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Η μελοποιημένη ποίηση μας έχει προσφέρει θεοβάρετα τέρατα και τερατάκια»

  • A-
  • A+
Ο τραγουδιστής των KollektivA κυκλοφόρησε νέο, σόλο άλμπουμ με τίτλο «Κακή φωτιά», με 11 ποιήματα σημαντικών Ελλήνων ποιητών σε μελοποίηση του Θοδωρή Καρέλλα και τη συμμετοχή του Μίλτου Πασχαλίδη.

Σας δίνω τα στοιχεία κατευθείαν ώστε να ξέρετε ποια είναι η αφορμή για τη συζήτηση που κάναμε με τον Θανάση Χουλιαρά, τον τραγουδιστή των KollektivA, για μελοποιημένη ποίηση, τραγούδι, στίχο, ερμηνεία και άλλα πολλά.

Ο Θανάσης έβγαλε νέο, σόλο, άλμπουμ με τίτλο «Κακή φωτιά» και περιλαμβάνει έντεκα ποιήματα σημαντικών Ελλήνων ποιητών σε μελοποίηση του συνθέτη και τραγουδοποιού Θοδωρή Καρέλλα και τη συμμετοχή του Μίλτου Πασχαλίδη.

«Με τον Θοδωρή γνωριζόμαστε αρκετά χρόνια και έχουμε συνεργαστεί στο παρελθόν τόσο δισκογραφικά όσο και συναυλιακά», λέει ο Θανάσης. «Εκτιμώ ιδιαίτερα το τραγουδοποιητικό του έργο αλλά και τη συνολικότερη στάση του στον χώρο. Το καλοκαίρι του 2019 με προσέγγισε για να τραγουδήσω, στο πλαίσιο μιας σχετικής συναυλίας, τρία νέα, ακυκλοφόρητα τραγούδια του, τα οποία αφορούσαν μελοποιήσεις Ελλήνων ποιητών.

Οι συγκεκριμένες μελοποιήσεις με ενθουσίασαν εξαρχής και με δεδομένο ότι εκείνο το διάστημα ήμουν σε αναζήτηση υλικού κατεξοχήν ελληνικού τραγουδιού για την επόμενη σόλο δουλειά μου τον ρώτησα αν έχει έτοιμα κι άλλα τραγούδια. Ο Θοδωρής μού αποκάλυψε ότι τα συγκεκριμένα τραγούδια αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης εργασίας του μελοποιημένης ελληνικής ποίησης, που, υπό τον γενικό τίτλο “Δοκιμασία”, περιλαμβάνει παραπάνω από 50 κομμάτια! Επιλέξαμε 11 με γνώμονα, από τη δική μου την πλευρά τόσο το γούστο όσο και το στοιχείο της ερμηνευτικής πρόκλησης και από εκεί ξεκίνησε η διαδικασία δημιουργίας του άλμπουμ».

Πιο δύσκολη είναι η ποίηση στην ερμηνεία σε σύγκριση με τους «κλασικούς» στίχους;

Χωρίς να καταφεύγουμε σε απόλυτες τοποθετήσεις, θεωρώ ότι η ερμηνεία της ποίησης είναι μάλλον μια πιο σύνθετη διαδικασία συγκριτικά με την ερμηνεία «κλασικών» στίχων. Ο ποιητικός λόγος απαιτεί μια πολυεπίπεδη προσέγγιση για την εσωτερίκευση και βαθύτερη κατανόηση των συμπυκνώσεων και των αφαιρέσεων που μπορεί να φέρει, ενώ ταυτόχρονα ο ερμηνευτής πρέπει να αφομοιώσει και το μουσικό ύφος του συνθέτη.

Με λίγα λόγια απαιτείται ένα διπλό «χώνεμα» του ποιήματος αφενός στην πρωταρχική, λογοτεχνικής αναφοράς μορφή του και αφετέρου στη νέα του «φύση», όπως αυτή προκύπτει από τη μελοποίηση.

Ποια είναι τα όρια μεταξύ ποίησης και «κλασικού» στίχου;

Πολλές φορές είναι εντελώς ασαφή με ό,τι αυτό μπορεί να επιφέρει στις ερμηνευτικές απαιτήσεις π.χ. τίθεται το ερώτημα: ένας ερμηνευτής που καλείται να ερμηνεύσει Αλκη Αλκαίο ερμηνεύει «κλασικό» στίχο ή ποίηση;

Παίζει ρόλο η μουσική;

Και η ίδια η μουσική φόρμα παίζει καθοριστικό ρόλο στις ενδεχόμενες ερμηνευτικές απαιτήσεις. Ενας απλοϊκός στίχος ή ακόμα και και μια συνθηματικού χαρακτήρα στιχουργική καταγραφή μπορεί να αποθεωθεί μέσα από την κατάλληλη «αληθινή» ερμηνεία.

Η ιστορία του rock ’n’ roll περιλαμβάνει πλείστες τέτοιες στιγμές. Εν τέλει, η απόσταση από ένα πειστικό «fuck you, I won’t do what you tell me» σ’ ένα πειστικό «γκρεμίστε», το οποίο είναι η κατακλείδα του ποιήματος «Ο Γκρεμιστής» του Κωστή Παλαμά για να έρθουμε και στα του άλμπουμ, μπορεί να μην είναι τόσο μεγάλη.

Τι παραπάνω προσφέρει η μελοποίηση στην ποίηση;

Θα έλεγα ότι οι μελοποιήσεις ποιημάτων αποτελούν γεγονότα αναδρομικών επαναγνώσεών τους υπό την ιδιαίτερη εκείνη συνθήκη που παρέχει η μουσική γλώσσα. Αν και εκ των πραγμάτων δεν μπορούν ποτέ να διαχωριστούν πλήρως από την πρώτη ύλη του ποιητικού λόγου, ορίζουν, ωστόσο, ένα νέο, αυτόνομο αισθητικό γεγονός. Η εσωτερική ένταση της παραπάνω αντίθεσης αποτελεί κι έναν από τους λόγους που σταθερά οι δημιουργοί νιώθουν την παρόρμηση για νέες μελοποιήσεις.

Και πώς κρίνεται αν αυτές είναι επιτυχημένες ή όχι;

Εξαρτάται από την ποιότητα και το βάθος της αισθητικής συνδιαλλαγής εντός του τρίπτυχου «συνθέτης - ποίημα - εποχή». Επί της ουσίας αυτό που επιτυγχάνει μια επιτυχημένη μελοποίηση είναι να φέρει στο φως τη δυνατότητα για διακειμενικές αναγνώσεις, στοιχείο που υπάρχει εγγενώς στην πραγματικά μεγάλη ποίηση.

Από την άλλη, τι προσφέρει η ποίηση στο τραγούδι;

Από τη μια το στοιχείο μιας συνολικής, ενίοτε φιλοσοφικής, θεώρησης και από την άλλη η ασύγκριτη βυθοσκόπηση της ανθρώπινης ψυχής που μπορεί να παράσχει ο ποιητικός λόγος έχουν αποτελέσει έναυσμα για τραγούδια και ολοκληρωμένα μουσικά έργα ιδιαίτερα φιλόδοξης πνοής.

Χωρίς υπερβολές, κάποια από τα κορυφαία και πιο ολοκληρωμένα έργα του νεοελληνικού πολιτισμού εκκινούν από τον λόγο των ποιητών. Ιδίως σε περιόδους που ο «κλασικός» στίχος μοιάζει να δυσκολεύεται να συγχρονιστεί με το πνεύμα της εποχής, η διαχρονική ποίηση γίνεται προνομιακός (και σωτήριος) χώρος άντλησης λόγου.

Μόνο... θετική είναι η μελοποίηση;

Ας αναφέρουμε χωρίς ντροπές ότι η υπόθεση μελοποιημένη ποίηση μας έχει «προσφέρει» και θεοβάρετα τέρατα και τερατάκια!

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
«Θέλω να κρατήσω το δικό μου ύφος και τη δική μου αισθητική»
Η Τζένη Γεωργιάδη, θα μας συστηθεί στη μουσική σκηνή «Σφίγγα» παρουσιάζοντας τη δισκογραφική της πορεία αλλά και τραγούδια που της έδωσαν γνωστοί δημιουργοί.
«Θέλω να κρατήσω το δικό μου ύφος και τη δική μου αισθητική»
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Ακούσαμε με zoom τον νέο δίσκο των Πυξ Λαξ
Το νέο τους άλμπουμ παρουσίασαν διαδικτυακά οι Πυξ Λαξ με τίτλο «Μέσα από τις φωνές των φίλων». Ο δίσκος περιλαμβάνει 16 τραγούδια του συγκροτήματος που τα διασκευάζουν άλλοι καλλιτέχνες καθώς επίσης τρία νέα...
Ακούσαμε με zoom τον νέο δίσκο των Πυξ Λαξ
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
«Ισως σκοντάψουμε σε καλώδια αλλά κι αυτό από το πάθος μας για τη μουσική»
Ο πρώτος δίσκος των Least Concern, «Midnight Blue», κυκλοφόρησε το 2020, αλλά τους γνωρίζουμε και από τη διασκευή τους στο «Sarajevo» των Magic De Spel. Το «Sarajevo» που το έκαναν «Syria». Εξαιρετική...
«Ισως σκοντάψουμε σε καλώδια αλλά κι αυτό από το πάθος μας για τη μουσική»
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
«Αυτό που κάποτε ήταν αυτονόητο, σήμερα το βιώνω σαν μικρό θαύμα»
Για τρεις παραστάσεις η Μαρία Παπαγεωργίου με τους συνεργάτες της μας ταξιδεύουν στο μουσικό τους ταξίδι στην Κεντρική Σκηνή του Σταυρού του Νότου.
«Αυτό που κάποτε ήταν αυτονόητο, σήμερα το βιώνω σαν μικρό θαύμα»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας