Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Καθαρός θρίαμβος ο νέος «Ντον Κάρλο»

Στιγμιότυπα από την πρεμιέρα του βερντιανού «Ντον Κάρλο» σε σκηνοθεσία Νίκολας Χάιτνερ στην ΕΛΣ

© Χάρης Ακριβιάδης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Καθαρός θρίαμβος ο νέος «Ντον Κάρλο»

  • A-
  • A+

Ακέραιος θρίαμβος σε κάθε επίπεδο υπήρξε η πρεμιέρα του βερντιανού «Ντον Κάρλο» στην πεντάπρακτη εκδοχή της Μόντενα από την ΕΛΣ (8/12/2019). Η αψεγάδιαστα υλοποιημένη, διεθνών προδιαγραφών παραγωγή υποστηρίχθηκε από διπλή διανομή στην οποία συμμετείχαν ξένοι και Ελληνες μονωδοί. Την παράσταση διηύθυνε ο γνώριμος και φετινός «φιλοξενούμενος καλλιτέχνης» της ΕΛΣ, Γάλλος αρχιμουσικός Φιλίπ Ογκέν.

Η αρχικά ανακοινωθείσα ως νέα παραγωγή σε σκηνοθεσία του Βρετανού σκηνοθέτη Γκρέιαμ Βικ ακυρώθηκε για λόγους υγείας του. Ετσι έργο παρουσιάστηκε σε σκηνοθεσία του Βρετανού σερ Νίκολας Χάιτνερ (2008), στην επιτυχημένη συμπαραγωγή του Βασιλικού Θεάτρου Κόβεντ Γκάρντεν με τη νεοϋορκέζικη ΜΕΤ και την Εθνική Οπερα της Νορβηγίας (Οσλο). Ας θυμίσουμε εδώ ότι όλες οι προηγούμενες εγχώριες παρουσιάσεις του «Ντον Κάρλο» πιστώνονται στην ΕΛΣ: Ηρώδειο (Μαργαρίτα Βάλμαν, 1966), Ολύμπια (Ντίνος Γιαννόπουλος 1987/88, 1988/89), Μέγαρο Μουσικής (Λουκίνο Βισκόντι 1965, 2005/06, συμπαραγωγή).

Ο έμπειρος Νίκολας Χάιτνερ πρότεινε μια άρρηκτα συνεκτικής εικαστικής αισθητικής σκηνοθεσία, καλαίσθητη, αφηγηματικά ισορροπημένη και ευανάγνωστη, με προσεγμένες μεταπτώσεις και θεατρικά υπογραμμισμένες εκπλήξεις καλαίσθητου εντυπωσιασμού. Επιπλέον καθοδήγησε τους έξι πρωταγωνιστές με ιδιαίτερη επιτυχία στο πλάσιμο συγκροτημένων, σαφώς διακριτών χαρακτήρων.

Ως επί το πλείστον αφαιρετικά/υπαινικτικά, αλλά εμπλουτισμένα σε κομβικές σκηνές με αναφορές σε εικονογραφία του ισπανικού «Χρυσού αιώνα», τα σκηνικά του Ιρλανδού Μπομπ Κρόλεϊ υποδήλωσαν πειστικά και με σαφήνεια χώρους και τόπους, ενώ, υποστηριζόμενα από τους τελειοθηρικά φροντισμένους, θεατρικούς φωτισμούς του Βρετανού Μαρκ Χέντερσον, δημιούργησαν αβίαστα υποβλητικές ατμόσφαιρες, στηρίζοντας έξοχα τη δράση.

Στο ίδιο μήκος κύματος, τα πλούσια, χρωματικώς επίτηδες υποτονισμένα ιστορικά κοστούμια του Κρόλεϊ και η εικαστικά στιλιζαρισμένη κινησιολογία της Βρετανής Σκάρλετ Μακμίν ολοκλήρωσαν μιαν αιθέρια, δυναμικά αρθρωμένη σκηνική αφήγηση, ιδανικά συντονισμένη προς το πνεύμα και την παλίμψηστη δραματουργία των Σίλερ/Βέρντι. Αριστοτεχνικά εντυπωσιακές ήσαν οι σκηνές στο μοναστήρι με τον τάφο του Καρόλου Ε΄ Πράξης, η σκηνή στους κήπους με την «Αρια του βέλου», η μεγάλη κορυφωματική σκηνή της «Πράξης πίστης» («Auto da fe»), η αναμέτρηση Φιλίππου-Ιεροεξεταστή, η τελική σκηνή.

Ενα έργο με έξι ιδιαίτερα απαιτητικούς βασικούς ρόλους, ο «Ντον Κάρλο», απαιτεί τίποτε λιγότερο από διανομή ικανών, κατά κανόνα διεθνών αστέρων μονωδών. Μουσικά η παράσταση ήταν μια πανδαισία βερντιανών φωνών. Τον επώνυμο ρόλο ενσάρκωσε άριστα ο ακμαίος Αργεντινός τενόρος Μαρτσέλο Πουέντε: ερμήνευσε με ευγενές πάθος, με φωτεινή, άριστα εστιασμένη, ρωμαλέα φωνή –αληθινό θείο δώρο!– και γενναιόδωρο, τελειοθηρικά πλασμένο τραγούδι.

Παράλληλα, σκηνικά, κράτησε αδιάλειπτα το ενδιαφέρον. Παρ’ ότι όχι όσο νεανική υποβάλλει ο ρόλος, η 52χρονη έμπειρη Ιταλίδα υψίφωνος Μπάρμπαρα Φρίτολι υπήρξε μια ιδανικά ευγενής, σαγηνευτικά ευαίσθητη και ευάλωτη Ελισάβετ, με αισθαντικό, απολαυστικά καλοπλασμένο λυρικό τραγούδι. Φωνητικά ρωμαλέα, μουσικοαισθητικά πειστική και κυρίως ερωτικώς πειστικά απειλητική υπήρξε η Εμπολι της Ρωσίδας μεσοφώνου Εκατερίνα Γκουμπάνοβα, συγκινητικός, λάβρα δυναμικός, υψηλών θερμοκρασιών ο Ροντρίγκο του ακμαίου, διεθνώς μεσουρανούντος βαρύτονου Τάση Χριστογιαννόπουλου.

Αν και κάπως νεανικός ο Φίλιππος του Ρώσου βαθύφωνου Αλεξάντερ Βινογκράντοφ διέθετε το απαραίτητο φωνητικό βάρος και κύρος˙ ομοίως ο υποχθόνιος Μέγας Ιεροεξεταστής του Πολωνού βαθύφωνου Ράφαλ Σίβεκ. Αψογα ισορροπημένα φωνητικά, γι’ αυτό και μοναδικά απολαυστικά ήσαν όλα τα ντουέτα –Ντον Κάρλο/Ελισάβετ, Ντον Κάρλο/Ροντρίγκο, Φίλιππος/Ροντρίγκο, Φίλιππος/Ιεροεξεταστής, Φίλιππος/Ελισάβετ–, καθώς επίσης τέλεια ισορροπημένες οι πολυπρόσωπες σκηνές. Αξιοπρεπείς ήσαν οι ερμηνείες των υποστηρικτικών ρόλων. Εξαιρετικής ποιότητας ήταν οι επιδόσεις της Ορχήστρας και της Χορωδίας της ΕΛΣ υπό τον έμπειρο Ογκέν: συντονισμένο, εκφραστικά καλοεπεξεργασμένο παίξιμο, πολύ καλό δέσιμο συνόλων μεταξύ τους, ισορροπημένη σε δυναμικές και φραστική, ακριβής συνοδεία στο τραγούδι. Μια παράσταση-σταθμός για την ΕΛΣ!

ΥΓ.1: Ας οργανώσει το ΚΠΙΣΝ καλύτερα την άστοχη διαχείριση του πάρκινγκ: το να διώχνουν δίχως περαιτέρω εξηγήσεις μία ώρα (!) πριν από την παράσταση της ΕΛΣ τους προσερχόμενους, ανακατευθύνοντάς τους στον χώρο του Τάε Κβον Ντο υπήρξε επιεικώς απαράδεκτο, αγγίζοντας τα όρια του απερίφραστου… σαμποτάζ! Οχι τυχαία, πολλοί θεατές έχασαν την Α’ Πράξη!

ΥΓ.2: Στην αίθουσα, τα υπερβολικά φωτεινά χρώματα των πλαισίων σκηνής και τάφρου και οι υπερβολικά φωτεινές επιγραφές των σημάτων Εξόδου κινδύνου υπονομεύουν την παρακολούθηση των παραστάσεων. Καλό το υπερ-design του Ρέντσο Πιάνο, αλλά υπάρχουν και αυτονόητες λειτουργικές προδιαγραφές!

ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Μπάσο, Χρυσικόπουλος και Βιβάλντι πέρα απ’ τα όρια
Στις 10/2/2020, στο πλαίσιο των μουσικών εκδηλώσεων με εισιτήριο που διοργανώνει το ΚΠΙΣΝ, η Καμεράτα/Ορχήστρα των Φίλων της Μουσικής, υπό τον τσεμπαλίστα Μάρκελλο Χρυσικόπουλο, παρουσίασε έργα του Βιβάλντι με...
Μπάσο, Χρυσικόπουλος και Βιβάλντι πέρα απ’ τα όρια
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Καθηλωτικός «Βότσεκ»
Τελική δοκιμασία ενηλικίωσης, στην οποία ανταποκρίθηκε με θαυμαστή επιτυχία, ήταν για την ΕΛΣ το πρώτο της ανέβασμα της όπερας «Βότσεκ» του Αλμπαν...
Καθηλωτικός «Βότσεκ»
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Μια δούκισσα στον λάκκο της λαγνείας
Σε πανελλήνια πρώτη παρουσίασε η Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ την όπερα «Πούδρα στο πρόσωπό της» («Powder her face», 1995) του Τόμας Αντες, ιδιοφυούς «κακού παιδιού» της αγγλικής μουσικής των ’90s.
Μια δούκισσα στον λάκκο της λαγνείας
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
«Τραβιάτα» με ιδανική διανομή
Ριψοκίνδυνη πρόβαλε εξαρχής η επιλογή της ΕΛΣ να αναθέσει στον χορογράφο Κωνσταντίνο Ρήγο τη σκηνοθεσία της βερντιανής «Τραβιάτας», δεύτερης συμμετοχής του θεσμού στο φετινό Φεστιβάλ Αθηνών.
«Τραβιάτα» με ιδανική διανομή
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Διασχίζοντας το σύμπαν του Μπάρτοκ με τέσσερα έγχορδα
Πριν από λίγο καιρό είχαμε την τύχη να ακούσουμε ζωντανά στην Αθήνα το κορυφαίο γαλλικό κουαρτέτο εγχόρδων «Διοτίμα» (δυστυχώς μόνον) στα πρώτα δύο κουαρτέτα εγχόρδων του Μπάρτοκ (Στέγη Ωνασείου, 28/3/2019,...
Διασχίζοντας το σύμπαν του Μπάρτοκ με τέσσερα έγχορδα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας