• Αθήνα
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 10.6°C / 13.4°C
    0 BF
    82%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 9.3°C / 12.3°C
    1 BF
    90%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 13.0°C / 13.8°C
    2 BF
    82%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 7.2°C / 7.9°C
    0 BF
    95%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 8.0°C
    1 BF
    87%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 9.4°C / 11.0°C
    0 BF
    97%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.2°C / 7.4°C
    0 BF
    92%
  • Αγρίνιο
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 11.8°C / 11.8°C
    2 BF
    86%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 11.5°C / 14.8°C
    3 BF
    79%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.7°C / 11.7°C
    2 BF
    77%
  • Ερμούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 13.8°C / 14.4°C
    3 BF
    64%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    10°C 10.1°C / 10.1°C
    2 BF
    68%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 15.1°C / 15.1°C
    3 BF
    86%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.7°C / 12.3°C
    0 BF
    100%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 10.5°C / 12.3°C
    1 BF
    88%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.8°C / 15.4°C
    4 BF
    68%
  • Χαλκίδα
    Σποραδικές νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 12.7°C
    0 BF
    87%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.0°C / 11.0°C
    1 BF
    72%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.7°C / 13.4°C
    0 BF
    100%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    6°C 6.1°C / 6.1°C
    1 BF
    96%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η έκδοση της «Ναυπλίας»

  • A-
  • A+

Από τον πρόεδρο του Προοδευτικού Συλλόγου Ναυπλίου «Ο Παλαμήδης», Θεοδόση Σπαντιδέα, λάβαμε επιστολή σχετικά με το δημοσίευμα «Υπόθεση Λαμπρυνίδη. Η ιστορία έρμαιο των διαχειριστών της» της συνεργάτιδάς μας, δημοσιογράφου Μικέλας Χαρτουλάρη, το οποίο δημοσιεύτηκε στις 3-4 Ιουλίου 2021. Ο συντάκτης της επιστολής παρουσιάζει μια «νηφάλια και πλήρως επιστημονικά τεκμηριωμένη μεθοδολογία» μέσα από το πρίσμα της οποίας, κατά τη γνώμη του, «πρέπει να αντιμετωπιστεί η προσπάθεια έκδοσης της ‘‘β εμπλουτισμένης γραφής’’ του αρχικού κειμένου» της «Ναυπλίας».


Ακολουθεί ολόκληρη η επιστολή:

Ναύπλιο 14 Ιουλίου 2021
ΠΡΟΣ Την Εφημερίδα των Συντακτών
ΘΕΜΑ: «Περί ΝΑΥΠΛΙΑΣ»

Αγαπητοί φίλοι,

Στο φύλλο της εφημερίδας σας του Σαββατοκύριακου 3-4 Ιουλίου 2021 δημοσιεύσατε στο ένθετο ΄΄Νησίδες΄΄ άρθρο της κυρίας Μικέλας Χαρτουλάρη με τίτλο ΄΄Η ιστορία έρμαιο των διαχειριστών της΄΄. 

Το άρθρο αφορούσε στην ΄΄υπόθεση Μιχαήλ Λαμπρυνίδη΄΄ (δηλαδή το βιβλίο του συγγραφέα ΄΄Η ΝΑΥΠΛΙΑ΄΄). 

Θέτοντας τα πράγματα στην πραγματική, επιστημονική τους διάσταση, πέραν οποιασδήποτε μικροπολιτικής σκοπιμότητας ή όψιμου ΄΄ιστορικού ενδιαφέροντος΄΄ οφείλουμε να επισημάνουμε τα ακόλουθα : 

Το χειρόγραφο της ΄΄β΄ γραφής΄΄ της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄ αποτελεί αναμφισβήτητα σημαντικό κεφάλαιο της τοπικής ιστορίας του Ναυπλίου. Η αξία του έγκειται κυρίως στο ότι έως τις μέρες μας δεν υπάρχει κάποιο άλλο σύγχρονο κείμενο το οποίο να εξετάζει την ιστορία της πόλης συστηματικά και σε τόσο μεγάλο χρονικό εύρος. Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, λοιπόν, η προσπάθεια έκδοσης της ΄΄β΄ εμπλουτισμένης γραφής΄΄ του αρχικού κειμένου, πρέπει να αντιμετωπιστεί (πέρα από  συναισθηματισμούς) μέσα από το πρίσμα μίας νηφάλιας και πλήρως επιστημονικά τεκμηριωμένης μεθοδολογίας. 

Σε αυτό το πλαίσιο οποιαδήποτε επιστημονικά σοβαρή προσπάθεια προβλέπει τα ακόλουθα:

(α) την διάσωση του χειρόγραφου κειμένου ώστε να μην καταστραφεί από τη φυσιολογική φθορά του χρόνου και να είναι διαθέσιμο στον οποιοδήποτε μελλοντικό ερευνητή επιθυμεί να το διεξέλθει. Κάτι τέτοιο είναι εφικτό αφενός μέσω της φωτογράφισης και ψηφιοποίησης του πρωτογενούς υλικού και αφετέρου μέσω της συντήρησής του από εξειδικευμένους επιστήμονες. Η διαδικασία της φωτογράφισης και ψηφιοποίησης έχει ήδη ολοκληρωθεί και το σώμα του κειμένου θα είναι διαθέσιμο στο σύνολό του μετά την ολοκλήρωση της έκδοσης στο ευρύ κοινό μέσα από την ιστοσελίδα του συλλόγου μας. Για την συντήρηση του χειρογράφου, ο Σύλλογός μας βρίσκεται είναι ήδη σε επαφή με το Τμήμα Συντήρησης Χειρογράφων του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ) ώστε να δρομολογηθεί και αυτή η διαδικασία.  

(β)     την επιστημονική επεξεργασία που προβλέπεται για ένα κειμενικό τεκμήριο. Κάτι τέτοιο σημαίνει, πρωτίστως, την αξιόπιστη μεταγραφή του, πράγμα που δεν είναι ιδιαίτερα εύκολο, αφενός λόγω των ιδιοτυπιών του γραφικού χαρακτήρα του συντάκτη (οι οποίες χρειάζονται συστηματική αποκωδικοποίηση) και, αφετέρου, λόγω της ιδιορρυθμίας της δομής και οργάνωσης του ίδιου του χειρογράφου (χειρόγραφες σελίδες εναλλασσόμενες ή συμπληρούμενες με προσθήκες έντυπων σελίδων και με πληθώρα χειρόγραφων σημειωμάτων διαφόρων μεγεθών τα οποία δεν έχουν αριθμηθεί αλλά συμπληρώνουν το σώμα του κυρίως κειμένου και πρέπει, αφού αναγνωστούν, να τοποθετηθούν στην ορθή θέση σύμφωνα με τις επιταγές του συντάκτη).

Ένα τέτοιο εγχείρημα είναι ιδιαίτερα χρονοβόρο εφόσον αποσκοπεί στη διάσωση της ακρίβειας των πληροφοριών που επιθυμεί να εκθέσει ο συγγραφέας. 

Για τους δύο παραπάνω λόγους αλλά και εξαιτίας του μεγέθους του κειμένου μπορούμε να κατανοήσουμε γιατί έως σήμερα, σαράντα χρόνια μετά την πρώτη επιστημονική ενασχόληση με το χειρόγραφο (το 1981) κανένας έγκριτος ή μη επιστήμονας δεν ανέλαβε τη συστηματική μεταγραφή του. 

(γ)  τον φιλολογικό σχολιασμό του κειμένου, δηλαδή (ενδεικτικά): (α) τη διόρθωση γλωσσικών και ορθογραφικών σφαλμάτων (πολλά από τα οποία δυστυχώς εξακολουθούν να υπάρχουν και στην πρόσφατη έκδοση του κειμένου της α΄ γραφής), (β) την ανάδειξη των προσθηκών της β΄ γραφήςόπως προκύπτουν μέσα από την παραβολή της με την α΄ γραφή, (γ) τον εντοπισμό των βιβλιογραφικών πηγών του συντάκτη (τόσο εκείνων που αναφέρονται όσο και εκείνων που αποσιωπώνται ή παραλείπονται), (δ) τη σύνταξη γλωσσαρίου που θα επεξηγεί το ειδικό λεξιλόγιο κεφαλαίων του κειμένου και (ε) τη σύνταξη λεπτομερούς ευρετηρίου προσώπων και πραγμάτων.

Η ολοκλήρωση των παραπάνω βημάτων εξασφαλίζει (από φιλολογικής πλευράς) την αξιόπιστη αποκατάσταση του πρωτότυπου κειμένου ώστε να είναι δυνατή στη συνέχεια η περαιτέρω μελέτη και επεξεργασία του από τον ειδικό ιστορικό επιστήμονα. Οποιαδήποτε προσέγγιση που παρακάμπτει ή απαξιώνει την παραπάνω διαδικασία καταδηλώνει άγνοια ως προς την επιστημονική πρακτική που εφαρμόζεται σε όλες τις ανάλογες περιπτώσεις και –κυρίως– εγκυμονεί κινδύνους για την εγκυρότητα και αξιοπιστία της όποιας επιστημονικής ιστορικής προσέγγισης του κειμένου. Εκθέτει δε σημαντικά και τον ιστορικό επιστήμονα. Η διαδικασία, λοιπόν, της μεταγραφής και φιλολογικής αποκατάστασης του κειμένου βρίσκεται σε εξέλιξη και προχωρά με ταχείς ρυθμούς, αποκαλύπτοντας ενδιαφέρουσες πληροφορίες. 

Σχετικά τώρα με τον (αναφερόμενο στο άρθρο της κυρίας Μικέλας  Χαρτουλάρη) ιστορικό υπομνηματισμό και σχολιασμό του κειμένου της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄, εξεταζόμενου πλέον ως ιστορικού τεκμηρίου, σημειώνουμε τα παρακάτω:

  Το περιεχόμενου του κειμένου όπως προκύπτει και από τον τίτλο του ΄΄Η Ναυπλία από των αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι των καθ’ ημάς΄΄ υποδηλώνει την εξέταση της ιστορίας της περιοχής σε ένα εξαιρετικά ευρύ ιστορικό πλαίσιο. Όπως συμβαίνει συνήθως σε τέτοιες περιπτώσεις και όπως άλλωστε διαφαίνεται και από την έκταση που το ίδιο το χειρόγραφο αφιερώνει στις διάφορες περιόδους (πβ. Αρχαίοι Χρόνοι: 60 σελίδες… Ρωμαϊκοί και Βυζαντινοί Χρόνοι: 66 σελίδες… Ελληνική Επανάσταση και Άλωση του Ναυπλίου 130 σελίδες… Μετεπαναστατική – Καποδιστριακή Περίοδος: 298 σελίδες κλπ), ο πλούτος των πληροφοριών ανά περίοδο είναι εκ των πραγμάτων ανισομερής, προφανώς λόγω των πηγών αλλά και του προσωπικού ενδιαφέροντος του συντάκτη του. 

  Στην περίπτωση μας, και με βάση τα όσα μας έχει έως τώρα αποκαλύψει η μελέτη του χειρογράφου, το ενδιαφέρον του συντάκτη φαίνεται να εστιάζεται περισσότερο στη νεώτερη – επαναστατική και μετεπαναστατική περίοδο, δηλαδή στο υλικό (με βάση τον δικό του χωρισμό) του β΄ τόμου του κειμένου της Ναυπλίας. Παρ’ όλα αυτά, εκτιμούμε πως προκειμένου ένα τόσο σημαντικό για την τοπική ιστορία του Ναυπλίου κείμενο να αποκτήσει ενδιαφέρον και για τον σύγχρονο μελετητή, οφείλει να σχολιαστεί και από ιστορικούς επιστήμονες (ενδεχομένως και αρχαιολόγους ειδικά για τα θέματα της ιστορικής τοπογραφίας της πόλης όπου υπάρχουν σφάλματα στο κείμενο) ειδικευμένους σε κάθε μία από τις χρονικές περιόδους της ιστορίας της. 

   Πρακτικά, κάτι τέτοιο προϋποθέτει (εκτός από την διατύπωση ειδικών ιστορικών σχολίων σε συγκεκριμένα χωρία του κειμένου) και ανάδειξη της πιο πρόσφατης βιβλιογραφίας για την κάθε περίοδο της ιστορίας της πόλης. Με αυτόν τον τρόπο, θεωρούμε ότι το κείμενο αποκτά μεγαλύτερη σπουδαιότητα και γίνεται περισσότερο διαχρονικό καθώς ξεπερνά τα όρια της εποχής κατά την οποίαν γράφτηκε. Αποκτά, δε, ενδιαφέρον τόσο για τον ειδικό αλλά και για τον μη ειδικό αναγνώστη. 

  Και αυτή η διαδικασία έχει προβλεφθεί και συμπεριλαμβάνεται στο εγχείρημα της έκδοσης της β΄ γραφής του κειμένου της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄.

  Κλείνοντας θα θέλαμε να επισημάνουμε ότι η παρούσα επιστολή αναφέρει πράγματα προφανή και αυτονόητα για όλους όσοι γνωρίζουν τη διαδικασία μελέτης και ανάλυσης ενός οποιοδήποτε κειμένου. Δεν φαίνεται, όμως, να είναι τόσο αυτονόητα για το ευρύ κοινό που δεν είναι εξοικειωμένο με τη μεθοδολογία και τις πρακτικές της φιλολογικής και ιστορικής επιστήμης, πράγμα που δημιουργεί συγχύσεις και παρανοήσεις. 

   Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο κρίναμε αναγκαία την παρέμβαση αυτή, αλλά και για να προφυλάξουμε όσους συμπολίτες μας επιθυμούν καλόπιστα να ενημερωθούν για την τόσο σημαντική για την πόλη μας έκδοση της β΄ γραφής της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄. 

  Οποιαδήποτε σκέψη ή άποψη διατυπώνεται γενικόλογα ή υπεραπλουστευτικά πάνω στο συγκεκριμένο θέμα αφήνει σοβαρά έκθετο τον εκφραστή ή τους εκφραστές της. 

  Το κείμενο της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄ είναι ένα σημαντικό ιστορικό τεκμήριο για την πόλη του Ναυπλίου και εκτιμούμε ότι σύντομα θα είναι στη διάθεση οποιουδήποτε ερευνητή επιθυμεί να μελετήσει και να προβάλλει τις πτυχές που αναδεικνύουν τη σπουδαιότητα του Ναυπλίου στην Ελληνική ιστορία, όπως ο ίδιος ο συντάκτης του έργου Μιχαήλ Λαμπρυνίδης επιδίωκε πρωτίστως να τονίσει. 

  Θεωρούμε επίσης, ότι η επιτυχία του παρόντος εγχειρήματος θα αποτελέσει ένα καλό προηγούμενο που θα επιτρέψει σταδιακά την ανάδειξη και άλλων δημοσιευμένων και –κυρίως– αδημοσίευτων εργασιών του ανδρός με συστηματικό και επιστημονικό τρόπο ο οποίος θα σέβεται πρωτίστως την αξία των ίδιων των κειμένων. 

  Το έργο της ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄ ανήκει στο Ναύπλιο και στους Ναυπλιώτες. Για το λόγο αυτό, εν μέσω πανδημίας και οικονομικής δυσπραγίας και μετά την τεσσαρακονταετή αδράνεια όλων, πρώιμων και όψιμων, θεωρητικά ΄΄ενδιαφερομένων΄΄ και δήθεν ΄΄ειδικών΄΄, ο Πολιτιστικός Σύλλογος ΄΄ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ΄΄, ο οποίος διαθέτει πενιχρά οικονομικά μέσα, ζήτησε την αρωγή του Δήμου Ναυπλιέων και του ΔΟΠΠΑΤ Ναυπλίου, ώστε μαζί να προβούν στην έκδοση της β΄ γραφής της  ΄΄ΝΑΥΠΛΙΑΣ΄΄. 

  Οποιαδήποτε άλλη αναζήτηση οικονομικών πόρων, από σωτήρες των χειρογράφων, που για σαράντα και πλέον έτη σιώπησαν και απλά θεωρητικολογούν, θα μπορούσε να παρεξηγηθεί και να θεωρηθεί προσπάθεια μικροπολιτικής εκμετάλλευσης. 

Ευελπιστώντας ότι η επιστολή μας θα δημοσιευθεί από την εφημερίδα σας στις σελίδες των «Νησίδων»…

Ο Πρόεδρος
Σ. Σπαντιδέας


Η απάντηση της συνεργάτιδάς μας Μικέλας Χαρτουλάρη

Με ικανοποίηση διαπιστώνω ότι στην απάντηση που υπογράφει ο από το 2015 πρόεδρος του Ναυπλιώτικου Προοδευτικού Συλλόγου «Ο Παλαμήδης», έχουν ενταχθεί κάποιες από τις προτάσεις που είχα διατυπώσει αναλυτικά, στη δική μου επιστολή-πρόταση για συζήτηση προς το Δ.Σ. του «Παλαμήδη» (15/2/2021), όταν ήρθαν στα χέρια μου μερικά ενδιαφέροντα κατάλοιπα του προπάππου μου Μιχαήλ Λαμπρυνίδη. Τις προτάσεις αυτές, τις είχαμε συζητήσει εκτενώς με την ιστορικό Ευτυχία Λιάτα, που μελέτησε επιστημονικά την αναθεωρημένη «Ναυπλία», ταξινόμησε το Αρχείο Λαμπρυνίδη και «άνοιξε» το θέμα στο Διεθνές Συνέδριο Πελοποννησιακών Σπουδών του 1981. Αυτές «χωνεύτηκαν» συνοπτικά στο δημοσίευμα της «Εφ.Συν.» (3-4/7/2021), όπου εντάχτηκε σχετικό σχόλιό της καθώς και του επίσης ιστορικού Μαρίνου Σαρηγιάννη, για το τι σημαίνει σήμερα για την ιστορική επιστήμη η ανάσυρση από την αφάνεια της διττής «υπόθεσης Λαμπρυνίδη». Το ζητούμενο όλων μας ήταν η αναβαθμισμένη και με ιστορικούς όρους ανάδειξη από ειδικούς επιστήμονες τόσο της αναθεωρημένης «Ναυπλίας», που ρίχνει νέο φως στην καποδιστριακή και οθωνική περίοδο, όσο και του υπόλοιπου ανεξερεύνητου έργου του Λαμπρυνίδη, που συνιστά γλαφυρή πηγή κοινωνικής ιστορίας του πρώιμου 20ού αιώνα καθώς αποτυπώνει σε δημοσιογραφικά άρθρα την καθημερινότητα και τα διακυβεύματα της εποχής του.

Είναι λοιπόν θετικό ότι ο συντάκτης της επιστολής υπόσχεται την έκδοση επιτέλους της β’ γραφής της «Ναυπλίας» και αναγνωρίζει ότι αυτή χρειάζεται να γίνει με επιστημονικούς όρους. Επίσης θετικό είναι ότι ο Δήμος Ναυπλίου και ο ΔΟΠΠΑΤ ενέταξαν αυτό το εγχείρημα στον δημοτικό προϋπολογισμό. Το «οικονομικό» ήταν για χρόνια η επίσημη αιτιολογία για την ολιγωρία του «Παλαμήδη». Δυστυχώς, στην επιστολή δεν αναφέρεται συγκεκριμένη χρονική δέσμευση για την ολοκλήρωση του εγχειρήματος. Επίσης, υπάρχουν ορισμένες επιμέρους προσεγγίσεις του θέματος αρκετά προβληματικές, όπως η έμφαση στη φιλολογική και όχι στην ιστορική αντιμετώπιση που απαιτεί η «ανάσταση» αυτού του αδιαμφισβήτητα ιστορικού-κοινωνικού-πολιτικού έργου του 1914, που πάντως είναι γραμμένο σε στρωτή καθαρεύουσα και δεν έχει ανάγκη «γλωσσαρίου» για να αποκρυπτογραφηθεί. Αλλά δεν θα ήθελα να προχωρήσω σε δίκη προθέσεων. Ας περιμένουμε με καλή πίστη τα αποτελέσματα του εγχειρήματος, μαζί με πολλά μέλη της κοινότητας των ιστορικών και με το ανήσυχο κοινό της «Εφ.Συν.» που εκδήλωσαν ενδιαφέρον μετά το δημοσίευμα.

Μια παρατήρηση προς τον συντάκτη της επιστολής: Η «Ναυπλία» οπωσδήποτε ξεχωρίζει ανάμεσα στα έργα της τοπικής ιστοριογραφίας αλλά και τα υπερβαίνει. Δεν «ανήκει στο Ναύπλιο και στους Ναυπλιώτες» αποκλειστικά, αλλά στο πανελλήνιο, καθώς φωτίζει τη διαμόρφωση όσο και την ιστορική μνήμη της σύγχρονης Ελλάδας. Είναι ένα δημόσιο αγαθό.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
MEDIA
Press Cafe: Αυτοπανωλεθρία λέγεται
Το σχόλιο του για το περιστατικό με τον Χριστόφορο Ζαραλίκο και τη Σάσα Σταμάτη δημοσίευσε στα κοινωνικά μέσα δικτύωσης ο Γιάννης Αγγελάκας υπερασπιζόμενος τον καλλιτέχνη.
Press Cafe: Αυτοπανωλεθρία λέγεται
MEDIA
Οι φάκελοι Σεφέρη και Σικελιανού στην Ασφάλεια με την «Εφ.Συν.-Σαββατοκύριακο»
Μία μοναδική προσφορά για τους αναγνώστες της «Εφημερίδας των Συντακτών-Σαββατοκύριακο» στις 21 Αυγούστου, με την έκδοση των 3,90 ευρώ, από τη σειρά: «Οι φάκελοι των λογοτεχνών στην Ασφάλεια».
Οι φάκελοι Σεφέρη και Σικελιανού στην Ασφάλεια με την «Εφ.Συν.-Σαββατοκύριακο»
MEDIA
«Ο έρωτας στα χρόνια της επανάστασης» στην «Εφ.Συν.-Σαββατοκύριακο»
Mε αφορμή την επέτειο από την εκτέλεση του Ρήγα και των επτά συντρόφων του τον Ιούνιο του 1798 στο Βελιγράδι, η «Εφ.Συν.» κυκλοφορεί με τρία ερωτικά διηγήματα των Ελλήνων επαναστατών.
«Ο έρωτας στα χρόνια της επανάστασης» στην «Εφ.Συν.-Σαββατοκύριακο»
MEDIA
Τα εγκλήματα των ναζί στην Κρήτη
Η «Εφ.Συν.» τιμά τα 80 χρόνια από τη Μάχη της Μεγαλονήσου • Το ντοκουμέντο της «Εκθεσης της Κεντρικής Επιτροπής Ωμοτήτων εν Κρήτη» με τις υπογραφές των Ν. Καζαντζάκη, Ι. Καλιτσουνάκη και Ι. Κακριδή, καθώς και...
Τα εγκλήματα των ναζί στην Κρήτη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας