Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Με απασχολεί πώς θα με θυμάται ο γιος μου

Νίκος Δαββέτας

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Με απασχολεί πώς θα με θυμάται ο γιος μου

  • A-
  • A+

Δέκα ερωτήσεις, περισσότερο αφορμές και σπινθήρες για μια συνομιλία, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα ο Νίκος Δαββέτας, απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, εντός κι εκτός αφηγηματικής επιφάνειας, διαθέσεις, εμμονές, αναγωγές.

● Γράφετε συνεχώς το ίδιο βιβλίο ή στο έργο σας εντοπίζετε τομές και ασυνέχειες;

Γράφω το ίδιο βιβλίο, με διαφορετικά προσωπεία, σε διαφορετικές ηλικίες. Επανέρχομαι κάθε τόσο στις συγγραφικές εμμονές μου, φυσικά με τις εμπειρίες και τη γνώση που προσθέτει ο χρόνος. Δυστυχώς (ή ευτυχώς), κάθε απόπειρα να δραπετεύσω από τις εμμονές μου με οδηγεί ξανά σ’ αυτές!

● Εκτός από τη λογοτεχνία, τι άλλο καθορίζει και φωτίζει το έργο σας…

Πρωτίστως η Ιστορία, ιδιαίτερα όταν οι αντίπαλες δυνάμεις που συγκρούονται έχουν το δικό τους δίκιο, είναι δηλαδή «εξίσου νόμιμες». Δευτερευόντως, νομίζω, η ζωγραφική. Σε όλα σχεδόν τα βιβλία μου υπάρχει ως ήρωας ένας ζωγράφος. Σε πολλές σελίδες ξεπροβάλλει αιφνιδιαστικά η εικόνα ενός εμβληματικού πίνακα, που προσπαθεί να βοηθήσει στην αφήγηση. Μην ξεχνάτε πως το γνωστότερο μυθιστόρημά μου, «Η Εβραία νύφη», βασίζεται στον ομώνυμο πίνακα του Ρέμπραντ.

● Υπάρχει κάποιο βιβλίο που βιαστήκατε να το παραδώσετε στον εκδότη σας και κάποιο άλλο που το απωθείτε, το «φοβάστε» μέχρι σήμερα…

Πιστεύω πως ένα βιβλίο τελειώνει μέσα σου όταν βαρεθείς να το διορθώνεις, όταν πια δεν θέλεις να το βλέπεις άλλο. Η χρονική στιγμή που φτάνεις σε αυτό το όριο, που λες «δεν πάει άλλο», είναι κάθε φορά διαφορετική και επηρεάζεται από χίλιους δυο αστάθμητους παράγοντες.

Απωθώ μονάχα ορισμένα νεανικά μου ποιήματα, αν και πολλοί νεότεροι μου λένε ότι τους αρέσουν.

● Τρεις τίτλοι βιβλίων που σας σφράγισαν, στο πέρασμα του χρόνου, εντός κι εκτός κειμένου…

Τα βιβλία που μας σφραγίζουν ως αναγνώστες συνήθως δεν είναι τα ίδια που μας σφραγίζουν ως συγγραφείς. Θαυμάζω π.χ. τον «Μόμπι Ντικ», αλλά δεν διανοήθηκα ποτέ να γράψω ένα παρόμοιο «έπος», με την τεχνική μάλιστα του Μέλβιλ. Εξαιρέσεις βεβαίως υπάρχουν. Γενικά, μιλώντας, θα έλεγα πως κάποια έργα του Κούντερα και του Ροθ συγκαταλέγονται σε αυτά που μου χάρισαν αναγνωστική απόλαυση, αλλά παράλληλα μου άνοιξαν νέους αφηγηματικούς δρόμους. Από τα νεανικά μου αναγνώσματα, τα δοκίμια του Γιώργου Σεφέρη και του Ζήσιμου Λορεντζάτου.

● Υπάρχουν αρνητικές κριτικές που σας βοήθησαν και θετικές που υπομειδιάσατε;

Θυμάμαι μια αρνητική κριτική από την αείμνηστη Μάρη Θεοδοσοπούλου στην «Ελευθεροτυπία», που αρχικά με είχε ενοχλήσει για τον προσωπικό της τόνο, αλλά σε βάθος χρόνου πιστεύω ότι με βοήθησε να διορθώσω τη συγγραφική μου πορεία. Θα επαναλάμβανα όμως για την κριτική (θετική ή αρνητική) τη γνωστή ρήση του Ιμρε Κέρτες: «Κάθε κατανόηση αποτελεί και μια παρανόηση».

● Υπάρχει κάποιος παλαιότερος και κάποιος νεότερος Ελληνας συγγραφέας που σας έλκει η γραφή του…

Από τους τεθνεώτες, ο Γιώργος Ιωάννου. Από τους παρόντες, ο Θανάσης Βαλτινός. Και στους δυο με γοητεύει ο τρόπος που σμιλεύουν τη φράση.

● Σήμερα, υπάρχουν λογοτεχνικές συντροφιές που διαμορφώνουν το πνευματικό κλίμα της εποχής;

Ευτυχώς πρόλαβα τις μεγάλες λογοτεχνικές συντροφιές που συζητούσαν ώρες ατέλειωτες στα στέκια της εποχής: το «Ντόλτσε», την «ταβέρνα της Μίνας», τον «Σβίγγο», τον «Απότσο». Τώρα συναντιόμαστε τα βράδια στο Facebook και μετράμε τους ζωντανούς. Τι κλίμα να διαμορφώσεις από εκεί;

● Για ποιον λόγο η παρουσία της ελληνικής λογοτεχνίας εκτός συνόρων είναι τόσο νωθρή και αποσπασματική…

Να ρωτήσετε καλύτερα τους αρμοδίους στο υπουργείο Πολιτισμού.

● Η πολιτική συγκυρία, εντός και εκτός της χώρας, αλλά και η γλώσσα και ο τρόπος της ενημέρωσης αγγίζουν το συγγραφικό εργαστήρι σας;

Με αγγίζουν φυσικά, μα προσπαθώ να κρατώ αποστάσεις από τα επικαιρικά στοιχεία. Η πεζογραφία δεν έχει σχέση με τη δημοσιογραφία. Οπως λέει κάπου ο Φίλιπ Ροθ, «πρωτίστως πρέπει να επιβληθείς αισθητικά σε ό,τι σε ωθεί να γράφεις, να αποφύγεις τον πειρασμό του ιδεαλισμού».

● Σας απασχολεί αν, μεταθανατίως, θα σας θυμούνται μέσα από το έργο σας…

Με απασχολεί πώς θα με θυμάται ο γιος μου. Η διάρκεια μέσα στον χρόνο είναι ψευδαίσθηση. Στην πραγματικότητα, γράφοντας γεμίζεις με άμμο τα συρτάρια σου.


Ο Ν. Δαββέτας (Αθήνα, 1960), συγγραφέας και κριτικός, έχει μέχρι σήμερα εκδώσει δώδεκα βιβλία (έξι ποιητικά, έξι πεζογραφικά). Τέσσερα μυθιστορήματά του -«Το θήραμα», «Λευκή πετσέτα στο ρινγκ», «Η Εβραία νύφη», «Ο ζωγράφος του Μπελογιάννη»- έχουν συμπεριληφθεί στις βραχείες λίστες των κρατικών βραβείων. Τελευταίο του έργο το «Ωστικό κύμα» (Πατάκης, 2016). Εχει μεταφραστεί στις κυριότερες ευρωπαϊκές γλώσσες. Πρόσφατα επανακυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Πατάκη «Η Εβραία νύφη» (τιμήθηκε το 2010 με το βραβείο μυθιστορήματος της Ακαδημίας Αθηνών).

ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Σχεδόν σωματικός δισταγμός για όλες τις βεβαιότητες
Δέκα ερωτήσεις για μια συνομιλία ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα η Μάρω Δούκα απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, διαθέσεις, εμμονές, αναγωγές.
Σχεδόν σωματικός δισταγμός για όλες τις βεβαιότητες
ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Φοβάμαι πως η λογοτεχνία πλέον δεν διαμορφώνει κλίμα
Δέκα ερωτήσεις, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα ο Ηλίας Μαγκλίνης απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, εντός κι εκτός αφηγηματικής επιφάνειας,...
Φοβάμαι πως η λογοτεχνία πλέον δεν διαμορφώνει κλίμα
ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Δεν κοιμάμαι και ξυπνάω με την έγνοια της αθανασίας
Δέκα ερωτήσεις, περισσότερο αφορμές και σπινθήρες για μια συνομιλία ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα o Μιχάλης Μακρόπουλος
Δεν κοιμάμαι και ξυπνάω με την έγνοια της αθανασίας
ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Το πολιτικό ημερολόγιο εισβάλλει στο συγγραφικό μου εργαστήριο
Δέκα ερωτήσεις για μια συνομιλία, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα o Νικόλας Σεβαστάκης, απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, διαθέσεις, εμμονές,...
Το πολιτικό ημερολόγιο εισβάλλει στο συγγραφικό μου εργαστήριο
ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Κάποιοι να με ανακαλύψουν σε μια βιβλιοθήκη, τυχαία…
Δέκα ερωτήσεις, περισσότερο αφορμές και σπινθήρες για μια συνομιλία, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα η Αγγέλα Καστρινάκη απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να...
Κάποιοι να με ανακαλύψουν σε μια βιβλιοθήκη, τυχαία…
ΣΤΟ ΝΤΙΒΑΝΙ ΤΟΥ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ
Γράφω λίγο και δημοσιεύω ακόμα λιγότερο
Δέκα ερωτήσεις, περισσότερο αφορμές και σπινθήρες για μια συνομιλία, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη κι ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα ο Γιάννης Παλαβός, απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να...
Γράφω λίγο και δημοσιεύω ακόμα λιγότερο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας