• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    31°C 28.9°C / 32.4°C
    3 BF
    43%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 22.6°C / 26.1°C
    3 BF
    65%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    27°C 27.1°C / 31.0°C
    3 BF
    62%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 24.9°C
    2 BF
    50%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 29.6°C / 29.9°C
    3 BF
    51%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    27°C 24.0°C / 29.4°C
    2 BF
    45%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 23.7°C / 25.4°C
    2 BF
    36%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    2 BF
    43%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 27.1°C / 30.8°C
    4 BF
    57%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.9°C / 27.3°C
    1 BF
    57%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    27°C 27.4°C / 29.8°C
    2 BF
    65%
  • Σκόπελος
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.3°C / 27.7°C
    3 BF
    69%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    2 BF
    57%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.4°C / 28.9°C
    2 BF
    45%
  • Λαμία
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 29.5°C / 31.0°C
    2 BF
    38%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 27.1°C / 27.8°C
    5 BF
    65%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    31°C 30.4°C / 31.7°C
    2 BF
    37%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.6°C / 28.3°C
    2 BF
    63%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 22.7°C / 25.3°C
    3 BF
    73%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 24.1°C / 24.1°C
    2 BF
    57%
ΜΙΣΕΛ ΦΑΪΣ

Δεύτερο αποφασιστικό βήμα…

  • A-
  • A+

-Δυο πεζογραφικά βιβλία αξιανάγνωστα, γραμμένα με παρατηρητική οξύτητα, γλωσσική καθαρότητα και εκφραστική δύναμη.

Μετά την πρώτη συγκρατημένη συλλογή διηγημάτων με τίτλο Εξαφανίσεις (2013), η Ελεάννα Βλαστού επανεμφανίζεται δυναμικά με τη νουβέλα Ο βιογράφος.

Ο κάποτε πανίσχυρος και τώρα άνεργος δημοσιογράφος Θωμάς Καμπέρης συγκεντρώνει στοιχεία για να γράψει μία εκ νέου βιογραφία της μεγάλης οικογένειας Χριστοδούλου, ιδιοκτητών σε τρίτη γενιά της «Κλωστυφάξ», που τα μέλη της είναι υπολογίσιμοι παράγοντες της οικονομίας, της πολιτικής και των ΜΜΕ.

Είναι η δεύτερη φορά που η οικογένεια Χριστοδούλου βιογραφείται. Την πρώτη οικογενειακή τους ιστορία είχε επιχειρήσει, χωρίς την έγκρισή τους, ο επίσης δημοσιογράφος Στρατής Βέλλιος, ο οποίος παρά την εξονυχιστική του έρευνα και την άψογη, αν και λαϊκίζουσα δουλειά του, είχε βγάλει και διάφορα «άπλυτα» στη φόρα, που οι απόγονοι Χριστοδούλου θα επιθυμούσαν να απαλύνουν ή και να εξαλείψουν.

Το ενδιαφέρον που παρουσιάζει η νουβέλα της Βλαστού, κατά τη γνώμη μου, δεν βρίσκεται ούτε στο θέμα, ούτε στα ουσιαστικά στοιχεία, όσα διατρέχουν το βιβλίο της και αναφέρονται άμεσα ή έμμεσα σε όλη την ιστορική και κοινωνική πορεία της Ελλάδας από τα χρόνια της Κατοχής και μέχρι τη σύγχρονη εικόνα της κρίσης∙ δεν βρίσκεται στις ακριβείς χαρακτηρολογικές της παρατηρήσεις και στα πορτρέτα που ζωγραφίζει των μελών της οικογένειας Χριστοδούλου και όχι μόνον∙ δεν βρίσκεται στο με μετρημένες δόσεις διάσπαρτο και καταλυτικό της χιούμορ, αλλά στην αφηγηματική της τεχνική και στη σοφά δουλεμένη πυκνή ύφανση του λόγου της. Βρίσκεται στη δεξιοτεχνία με την οποία διαπλέκει τις πληροφορίες, τα πρόσωπα, τα σχόλια του αφηγητή και δημοσιογράφου. Βρίσκεται, ακόμη, στον γοργό ρυθμό της αφήγησης που παρασύρει σε απολαυστικό διάβασμα.

Παρά το πολυπρόσωπο της νουβέλας, που εμπεριέχει όλες τις προϋποθέσεις να αναπτυχθεί σε μυθιστόρημα, δεν πλήττεται στο ελάχιστο η προσληπτική δυνατότητα που παρέχεται στον αναγνώστη. Την διευκολύνει η εναλλαγή τυπογραφικών στοιχείων και, κυρίως, η προσοχή με την οποία η συγγραφέας, με μία εμβόλιμη φράση, ξεκαθαρίζει την ταυτότητα του ανθρώπου για τον οποίον μιλά ή αυτόν για τον οποίον γίνεται λόγος.

Αξιομνημόνευτο είναι και το καταληκτικό της συμπέρασμα για τον βιογραφικό λόγο, που ενώ φαίνεται να απειλεί τις προθέσεις του βιογράφου, χρειάζεται τη συνδρομή της λογοτεχνίας για να ευδοκιμήσει: «Ο Καμπέρης, βυθισμένος ακόμα στην ίδια πολυθρόνα, αναλογιζόταν πόσο τρομακτικά δύσκολο ήταν να επιχειρήσει κάποιος να γράψει ένα αξιόπιστο οικογενειακό χρονικό. Ακόμα και αν όλοι ήταν ειλικρινείς, θα υπήρχε εκ των πραγμάτων μια αδιαφάνεια, η αδιαφάνεια της ίδιας της ζωής, που μόνον η λογοτεχνία μπορεί να εισχωρήσει και να τη διαπεράσει».

Ο Βαγγέλης Προβιάς μπήκε με σταθερό βηματισμό στη λογοτεχνία με τα Μαύρα παπούτσια της παρέλασης (2014), που ιδιαίτερα επισήμανε η κριτική. Γραφή και ματιά που αισθάνεται πρώτα με την καρδιά και μετά με το μυαλό. Σε έντονα καβαφικό κλίμα απέδειξε πως η δύναμη βρίσκεται στην απλότητα, η οικείωση στο τετριμμένο, η λογοτεχνικότητα στη λεπτομέρεια, η δικαίωση στο τέλος κάθε ιστορίας. Επανέρχεται τώρα με δεκαπέντε διηγήματα, που απαρτίζουν το καινούργιο του βιβλίο: Πλατεία Μεσολογγίου, τα περισσότερα των οποίων διαδραματίζονται στην πόλη γύρω από τη μικρή πλατεία των θαυμάτων και των καθημερινών.

Πρόκειται για τη γνωστή ομώνυμη πλατεία του Παγκρατίου, στην περίμετρο ή στις γωνιές της οποίας εστιάζει το βλέμμα του ο αφηγητής. Σε συμβολική προέκταση θα μπορούσε να είναι η οποιαδήποτε πλατεία, οπουδήποτε της Αττικής ή της Ελλάδας, η οποία δένεται αξεδιάλυτα με τις ζωές των κατοίκων της. Η πλατεία ως ζων οργανισμός που σκέπτεται, ακούει, παρατηρεί. Ο Χρίστος, στο διήγημα «Σιωπή», «Ακούει τον ήχο της σιωπής της.

Ακούει πως συστέλλεται το χειμώνα και αισθάνεται τις διαστολές της το καλοκαίρι. Ακούει την ιστορία της», λίγο πιο κάτω: «Μόνο η ζωντανή πλατεία τα βλέπει και αυτός». Και αλλού: «Η πλατεία αποσύρεται σιγά σιγά, παραμερίζει για να κυκλοφορήσουν οι άνθρωποι».

Το βασικό στοιχείο που θα πίστωνε κανείς στη γραφή του Βαγγέλη Προβιά, εντοπισμένο και στην πρώτη συλλογή του, είναι η «διστακτική τρυφερότητα» με την οποία αγγίζει τις ζωές και τα πάθη των ηρώων του. Υστερα έρχεται η οξεία παρατηρητικότητα, η συντομία και η ακρίβεια στην απόδοση του νοήματος «Οδηγεί αργά, αλλά όχι προσεκτικά. Οδηγεί κουρασμένα. Βρίσκεται σε έναν επαρχιακό δρόμο, επιστρέφει στην Αθήνα, από δουλειά, από αποστολή». Με την αφήγηση στήνει σκηνικά, δημιουργεί ατμόσφαιρα και συντηρεί προσδοκίες.

Εχει έναν διακριτό τρόπο να δηλώνει τον τόπο, τον χρόνο, τα ονόματα των ηρώων του, πολλοί των οποίων υποφέρουν από μοναξιά. Τους κυκλώνει η σιωπή, τους λείπει ο λόγος, αισθάνονται την ανάγκη ομιλίας, συνομιλίας καλύτερα. «Οδηγεί περισσότερο από τρεις ώρες […] Ο ίδιος δεν μπορεί να αντέξει άλλο την ησυχία στο μυαλό του, αυτή την αγριωπή σιωπή».

Συχνά επισκέπτεται τη ζωή των πρωταγωνιστών του και την ανατρέπει η Ιστορία, το πεπρωμένο∙ μέσα από αυτή τη διατύπωση ο συγγραφέας μιλάει για τις κοινωνικές ανακατατάξεις και τις πολιτικές αλλαγές, για την κρίση, την προσφυγιά, τη μετανάστευση.

Η γραφή του Βαγγέλη Προβιά προκαλεί συγκίνηση στον αναγνώστη όχι με τη επιλογή του θέματος αλλά με τη χρήση της γλώσσας και την αισθαντική συνείδηση.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Ξεφλουδίζοντας το πένθος και τη γραφή
Το βραβευμένο βιβλίο (Εθνικό Βραβείο Λογοτεχνίας ΗΠΑ, 2018) της Σίγκριντ Νιούνεζ προκάλεσε κριτικές και συζητήσεις με τον θάνατο και το μελαγχολικό πένθος να είναι από τα βασικά θέματά του.
Ξεφλουδίζοντας το πένθος και τη γραφή
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Κολάζ και μοντάζ τεκμηρίων στη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία
​Μέχρι το 2010, όταν ολοκλήρωσα τη διατριβή μου για το θέμα, η λογοτεχνία τεκμηρίων είχε ήδη κάνει αισθητή την παρουσία της με πολλούς συγγραφείς να είχαν γράψει πεζογραφήματα στηριγμένα σε εξωλογοτεχνικά...
Κολάζ και μοντάζ τεκμηρίων στη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Βάζοντάς τα με τον εαυτό
Ο Φίλιπ Ροθ γεννήθηκε στο Νιούαρκ του Νιου Τζέρσεϊ τον Μάρτιο του 1933, ο μικρότερος από τους δυο γιους μιας οικογένειας Αμερικανοεβραίων που είχε μεταναστεύσει στις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Σε...
Βάζοντάς τα με τον εαυτό
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Ο Τ.Κ. Παπατσώνης και η κριτική της νεοελληνικής λογοτεχνίας
Η επισήμανση μελετητών και κριτικών ότι ο Τάκης Παπατσώνης δεν έδωσε κριτική προσοχή στα νεοελληνικά γράμματα, ενώ, αντιθέτως, επέμεινε, με την ευχέρεια που του παρείχε η ευρυμάθειά του αλλά και η άριστη...
Ο Τ.Κ. Παπατσώνης και η κριτική της νεοελληνικής λογοτεχνίας
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Η άμυνα των ιδεών
Ξαναπιάνοντας το νήμα του προηγούμενου Σαββάτου -όταν σας παρουσιάσαμε τα σημαντικότερα βιβλία φιλοσοφίας και ξένης λογοτεχνίας του 2017- σήμερα συνεχίζουμε με τους τίτλους που ξεχωρίζουν. Εδώ οι ιδέες από τον...
Η άμυνα των ιδεών
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Στις βιβλιοθήκες του κόσμου
Βιβλία που κέντρισαν τον ειδικό ή τον απλό αναγνώστη, βιβλία που διανοίγονται σ’ ένα ευρύ φάσμα ιδεών, έκφρασης, αλλά και συνομιλίας, υπέρβασης ή ρήξης με άλλα βιβλία, βιβλία νεότερων ή παλαιότερων συγγραφέων,...
Στις βιβλιοθήκες του κόσμου

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας