Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Εγκώμιο στη διαχρονική πεζοπορία

Εγκώμιο στη διαχρονική πεζοπορία

  • A-
  • A+

Πώς κανείς να κατατάξει ένα βιβλίο, που δεν είναι καθαυτό βιβλίο ή λεύκωμα ή όποιο άλλο είδος σκαρφιστεί να το ονομάσει. Γιατί εδώ έχουμε κάτι που μοιάζει με «πανδέκτη» στον οποίο συγκεντρώνεται όλη η (φιλο)σοφία γύρω από τον σχεδιασμό των δημόσιων χώρων.

Ναι, εκείνο το κομμάτι της πόλης που έχει τόσο άγρια κακοποιηθεί και περιφρονηθεί στον τόπο μας, επειδή θεωρείται ξέφραγο αμπέλι. Αλλά δεν πρόκειται για ένα σύνολο από νουθεσίες ούτε για βαρετή παράθεση παραδειγμάτων. Δεν είναι καν σκέτο κείμενο, έστω με κάποια εικονογράφηση ώστε να γίνει πιο εύπεπτο. Τότε τι είναι;

Ο Κωνσταντίνος Δεκαβάλλας είναι καταξιωμένος αρχιτέκτονας, πολυταξιδεμένος και με σπάνια καλλιέργεια. Είναι και δάσκαλος που άφησε εποχή στο Πολυτεχνείο αλλά και στο εξωτερικό. Η πείρα τού δίδαξε πως έλειπε η γνώση γύρω από τους δημόσιους χώρους, εκεί που κινούνται οι πεζοί, με αποτέλεσμα να μην ξέρουμε πώς να τους αντιμετωπίσουμε.

Δεινός σκιτσογράφος, άρχισε έτσι να συγκεντρώνει εδώ και δεκαετίες σκίτσα από ταξίδια και βιβλία πάνω στο θέμα. Του πήρε πολλά χρόνια αλλά στο τέλος δημιουργήθηκε έτσι ένα φοβερό αρχείο σχεδίων που οδήγησε σ' αυτήν την έκδοση που τώρα κυκλοφορεί.

Στο βιβλίο «Περπατώντας στην πόλη», αναρίθμητα παραστατικά σκίτσα του ίδιου, από όλο τον κόσμο κι από όλες τις ιστορικές εποχές, συνοδεύονται από σύντομο σχολιασμό, συχνά αιχμηρό. Αν και παντού κυριαρχούν οι εικόνες, δεν πρόκειται για «λεύκωμα» όπως είπαμε, γιατί ο σχολιασμός τους αποτελεί απαραίτητο συμπλήρωμα της κατανόησής τους. Ο Δεκαβάλλας έχει πετύχει εδώ μια σπάνια ισορροπία.

Για να μπορέσει να οργανωθεί όμως το υλικό μέσα σε έναν τέτοιο απέραντο αποδέκτη παραδειγμάτων, ο Δεκαβάλλας αναγκαστικά διακρίνει κατηγορίες χώρων, κατηγορίες αντικειμένων έτσι ώστε να βρεθούν πλάι πλάι ομοειδή αντικείμενα κι ας είναι στην πραγματικότητα κατανεμημένα σε διαφορετικές χώρες και αμέτρητες φορές σε διαφορετικές χρονικές περιόδους.

Τα ιεραρχεί και τα κατατάσσει και μετά ψάχνει με τον πιο σχολαστικό τρόπο να βρει τη σωστή τους κατανομή μέσα στο βιβλίο, ομαδοποιώντας και συσχετίζοντας, συμπληρώνοντας, εκτός από τα σχόλια, με εκτενή κείμενα εισαγωγικά σε κάθε ενότητα. Κι όπως ήδη σημειώθηκε, δεν πρόκειται για απλά, πληροφοριακά κείμενα, αλλά «ψαγμένα», με σπάνια διεισδυτική κριτική διάθεση, κάποτε και με χιούμορ, που μαρτυρούν βαθιά γνώση.

Με άλλα λόγια, το βιβλίο του Δεκαβάλλα είναι ακόμα ένα αρχιτεκτονικό έργο του, είναι ένα αρχιτεκτονημένο έργο του, στο οποίο επιδεικνύει την ίδια προσήλωση και αγάπη στο αντικείμενο όπως θα γινόταν σε κάποιο από τα τόσο φωτεινά κτίριά του. Ετσι, το βιβλίο στην πραγματικότητα είναι ένα πεδίο όπου τα παραδείγματα δημόσιων χώρων συντίθενται σε νέες ομάδες και συσχετίσεις, μέσα από τη δημιουργική πρωτοβουλία του Δεκαβάλλα.

Ο τρισδιάστατος αστικός χώρος, με την επίπονη και συστηματική (για να μην πω, εξίσου ηρωική) δουλειά που έγινε στο εργαστήριο της «Μέλισσας», μετατρέπεται έτσι σε δισδιάστατη σελιδοποίηση βιβλίου, καταλήγοντας σε μια πρωτότυπη σύνθεση γεμάτη κέφι και ζωντάνια, αντανακλώντας τον χαρακτήρα του δημιουργού του.

 

ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Κολάζ και μοντάζ τεκμηρίων στη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία
​Μέχρι το 2010, όταν ολοκλήρωσα τη διατριβή μου για το θέμα, η λογοτεχνία τεκμηρίων είχε ήδη κάνει αισθητή την παρουσία της με πολλούς συγγραφείς να είχαν γράψει πεζογραφήματα στηριγμένα σε εξωλογοτεχνικά...
Κολάζ και μοντάζ τεκμηρίων στη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Βάζοντάς τα με τον εαυτό
Ο Φίλιπ Ροθ γεννήθηκε στο Νιούαρκ του Νιου Τζέρσεϊ τον Μάρτιο του 1933, ο μικρότερος από τους δυο γιους μιας οικογένειας Αμερικανοεβραίων που είχε μεταναστεύσει στις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα. Σε...
Βάζοντάς τα με τον εαυτό
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Ο Τ.Κ. Παπατσώνης και η κριτική της νεοελληνικής λογοτεχνίας
Η επισήμανση μελετητών και κριτικών ότι ο Τάκης Παπατσώνης δεν έδωσε κριτική προσοχή στα νεοελληνικά γράμματα, ενώ, αντιθέτως, επέμεινε, με την ευχέρεια που του παρείχε η ευρυμάθειά του αλλά και η άριστη...
Ο Τ.Κ. Παπατσώνης και η κριτική της νεοελληνικής λογοτεχνίας
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Η άμυνα των ιδεών
Ξαναπιάνοντας το νήμα του προηγούμενου Σαββάτου -όταν σας παρουσιάσαμε τα σημαντικότερα βιβλία φιλοσοφίας και ξένης λογοτεχνίας του 2017- σήμερα συνεχίζουμε με τους τίτλους που ξεχωρίζουν. Εδώ οι ιδέες από τον...
Η άμυνα των ιδεών
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Στις βιβλιοθήκες του κόσμου
Βιβλία που κέντρισαν τον ειδικό ή τον απλό αναγνώστη, βιβλία που διανοίγονται σ’ ένα ευρύ φάσμα ιδεών, έκφρασης, αλλά και συνομιλίας, υπέρβασης ή ρήξης με άλλα βιβλία, βιβλία νεότερων ή παλαιότερων συγγραφέων,...
Στις βιβλιοθήκες του κόσμου
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Είναι πολλά τα μάτια της φαντασίας
Ο Γιώργος Σκαμπαρδώνης είναι καλός μπάρμαν. Παίρνει τα υλικά και τα βάζει σε πολύχρωμα σέικερ λογοτεχνικής ώσμωσης. Η διογκούσα φαντασία μετασχηματίζει λ.χ. τις μικρές αθερίνες σε τεράστια κήτη, αντιστρέφοντας...
Είναι πολλά τα μάτια της φαντασίας

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας