Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Καλοκαίρι - δέκα βλέμματα
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Καλοκαίρι - δέκα βλέμματα

  • A-
  • A+

Για έκτη συνεχή χρονιά το «Ανοιχτό Βιβλίο» φιλοξενεί πρωτότυπες καλοκαιρινές ιστορίες. Ωστόσο, αυτή τη φορά η οικεία πλέον στήλη «Υπό σκιάν» προεκτείνεται και σε πρόσωπα της γραφής, εκτός του αυτονόητου χώρου της πρόζας και της πεζογραφίας. Εξ ου και η συντροφιά του «Υπό σκιάν» εμπλουτίζεται πλέον. Ετσι, εκτός από διηγηματογράφους και μυθιστοριογράφους, θα συμμετέχουν με ιστορίες τους ποιητές, πανεπιστημιακοί και δημοσιογράφοι με αφηγηματικές ροπές και ανησυχίες.

Δέκα λοιπόν συγγραφείς, διαφορετικής ηλικιακής κλίμακας, έγραψαν ευσύνοπτες καλοκαιρινές ιστορίες ειδικά για τους αναγνώστες μας (καθώς αυτές οι σελίδες επιμένουν τόσο στην κριτική πυξίδα όσο και στη λογοτεχνική απόλαυση). Μ’ άλλα λόγια, δέκα συγγραφείς έθεσαν στο κέντρο της μυθοπλασίας τους, σε φόντο υπαίθριο, αστικό ή απροσδιόριστο, την πολυδιάστατη θερινή εμπειρία και μας έστειλαν κείμενα νοσταλγικά, περιπλανητικά, παιγνιώδη, στοχαστικά, ελεγειακά ή ειρωνικά, αλλά και δύσθυμα, ευθέως ενδοσκοπικά ή πλαγίως πολιτικά―δέκα διηγήματα που θα μας συντροφεύσουν ώς τις αρχές Σεπτεμβρίου.

Μισέλ Φάις 

Υπό σκιάν

Πύρα

Το μεσημέρι, με το που φτάσανε στο νησί, ο αέρας έπεσε κι όλα άναψαν. Ωστόσο η γριά Αυγουστίνα που τους περίμενε, τους είχε ετοιμάσει χλιαρή κοτόσουπα για να συνέλθουν απ’ το ταρακούνημα του Κάβο Ντόρο. Η Φανή άδειασε στα γρήγορα το πιάτο της και σηκώθηκε.

«Για πού το ’βαλες μες στην πύρα;», ρώτησε η Αυγουστίνα και μετά η Φανή την άκουσε να ψιθυρίζει αγριεμένη κάτι στους γονείς της. Το αυτί της έπιασε το «Ρουμπίνη».

«Τι είπες για τη Ρουμπίνη;», τη ρώτησε η Φανή και η Αυγουστίνα είπε: «Σιγά μη λερώσω το στόμα μου με δαύτη». Ενα μαύρο πουλί πετάρισε στο στήθος της Φανής. Φεύγοντας άκουσε την Αυγουστίνα να λέει: «Εχει ένα σωρό παιδιά στην ηλικία σου για να κάνεις παρέα».

Η Φανή ήξερε πως η φιλενάδα της την περνούσε δυο χρόνια, για πρώτη φορά όμως σκέφτηκε πως η Ρουμπίνη ήταν κιόλας δεκατριών.

Στο σπίτι της Ρουμπίνης η μάνα της πολεμούσε να φτιάξει την κεραία του ραδιοφώνου. Είπε στη Φανή πως έστειλε την κόρη της να παστρέψει την κέλα των χοίρων. Ηταν μουτρωμένη, δεν της είπε «καλωσόρισες», μόλις που την κοίταξε.

Η Φανή κατηφόρισε τη ρεματιά. Το άρωμα των σύκων που μέστωναν έσμιγε με τη βαριά μυρωδιά της κέλας. Τα τζιτζίκια την ξεκούφαιναν, παρ’ όλα αυτά όσο κατέβαινε τόσο πιο πολύ ξεχώριζε το ηδονικό γρούξιμο της σκρόφας που κυλιόταν στον βούρκο.

Η Ρουμπίνη στεκόταν κι έβλεπε το ζώο, απορροφημένη τόσο που δεν την άκουσε, παρά μόνο όταν η Φανή έφτασε πολύ κοντά.

Το πρόσωπο της Ρουμπίνης φωτίστηκε.

«Ηρθες», είπε μόνο.

Η Φανή είδε το στήθος της που φούσκωνε κάτω από τα κουμπάκια της μπλούζας. Δεν ήξερε τι να πει, όλα ήταν αλλιώτικα.

«Θα ’ρθεις μετά για μπάνιο;», ρώτησε.

Η Ρουμπίνη την κοίταξε σαν να μην είχε πάει ποτέ ο νους της στο μπάνιο. Επειτα είπε: «Δεν μπορώ, δεν μ’ αφήνει η μάνα μου».

«Γιατί;»

Η Ρουμπίνη έξυσε απαλά την γκαστρωμένη κοιλιά της γουρούνας με τα ξυπόλητα δάχτυλά της. «Θα ’χει ίσαμε τέσσερα μωρά», είπε. «Δεν σ' τα ’πε η γριά;»

Η Φανή δεν κατάλαβε αν μιλούσε για τη γουρούνα ή για την ίδια.

«Δεν μ’ αφήνουν να βγω απ’ το σπίτι», είπε η Ρουμπίνη.

«Γιατί;»

Η Ρουμπίνη κοίταξε πίσω από τα πυκνά κλαδιά της συκιάς που ακουμπούσαν στο χώμα.

Κοίταξε και η Φανή κατά κει. Είδε τα φύλλα και τις σκιές τους να τρεμοπαίζουν. Η ερώτηση ήρθε στα χείλη της χωρίς να πολυσκεφτεί: «Εχεις φίλο;»

Η Ρουμπίνη γύρισε και την κοίταξε άφωνη, και της Φανής τής φάνηκε πως κοκκίνισε λίγο. Αλλά μετά χαμογέλασε, όχι όμως με το παλιό της χαμόγελο. Εσκυψε πάλι στο ζώο.

«Τι καταλαβαίνεις απ’ αυτά εσύ», είπε σιγά.

Η Φανή ήθελε να σηκωθεί και να φύγει, και την ίδια στιγμή να μείνει εκεί που ήταν. Ηθελε να κλείσει τ’ αυτιά της αλλά και να τ’ ακούσει όλα. Ηθελε να χαϊδέψει την κοιλιά της σκρόφας και το έκανε με τη μύτη του πέδιλου. Η Ρουμπίνη την έσπρωξε πίσω.

«Το πονάς το ζωντανό», είπε.

Η Φανή θύμωσε.

«Η Αυγουστίνα σε είπε "βρομοθήλυκο"».

Η Ρουμπίνη δεν είπε τίποτα. Εμεινε λίγο σκεφτική και μετά σήκωσε τους ώμους.

Επειτα έφερε έναν κουβά νερό και καθάρισε τη γούρνα και μετά ετοίμασε το πίτουρο.

Η Φανή την παρακολουθούσε σιωπηλή κι ακίνητη. Ακούγονταν μόνο η Ρουμπίνη που δούλευε, τα γρουξίματα της σκρόφας καθώς έτρωγε με το κεφάλι χωμένο στη γούρνα, και οι μύγες. Η Φανή δεν τις έδιωχνε. Τις άφηνε να γυροφέρνουν τις γάμπες της και να τις τσιμπούν.

Οταν η Ρουμπίνη τέλειωσε, σκούπισε τον ιδρώτα της με την άκρη της μπλούζας και την κοίταξε.

«Τι κάθεσαι εκεί;», είπε σαν να την είχε δει μόλις εκείνη τη στιγμή.

Η Φανή δεν απάντησε.

Η Ρουμπίνη πήγε στη συκιά, έκοψε μερικά σύκα και ήρθε κοντά της. Απλωσε το χέρι «Να», είπε.

Εφαγαν σιωπηλές.

Η Ρουμπίνη τής έριξε νερό με το κύπελλο για να πλυθεί απ’ το συκόγαλο και μετά έβγαλε και της έδωσε το μαντίλι που είχε δεμένο στον λαιμό.

«Σκουπίσου», είπε.

Η Φανή είδε ένα μελανό σημάδι στον λαιμό της.

Η Ρουμπίνη την είδε που το κοίταζε. Το άγγιξε με τα δάχτυλα και αφαιρέθηκε για λίγο.

«Δεν πάν’ να κουρεύονται!», μουρμούρισε μετά, μ’ ένα συλλογισμένο, αχνό χαμόγελο.

Κοίταξε τη Φανή και τα μάτια της ήταν κατάμαυρα, αλλά με μια τέτοια λάμψη, σαν να είχε δει τον Θεό. Και τον Διάβολο. Σαν να είχε δει τον Θεό και τον Διάβολο μαζί, σ’ ένα και μόνο πρόσωπο.

Και σαν να μην την ένοιαζε τίποτα μετά απ’ αυτό. Ούτε η μάνα της ούτε κανένας.

 

 

ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Το σύστημα της ελευθερίας και οι φιλόσοφοί του
Σχεδόν μισό αιώνα μετά την εκφώνησή τους, οι διαλέξεις του Ντίτερ Χένριχ για τον γερμανικό ιδεαλισμό στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ το 1973, που κυκλοφόρησαν χρόνια αργότερα στα αγγλικά με τίτλο «Μεταξύ Καντ...
Το σύστημα της ελευθερίας και οι φιλόσοφοί του
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Πέρα από το ανθρώπινο
Η Κλαρίσε Λισπέκτορ γεννήθηκε το 1920 στο Τσετσέλνικ της Ουκρανίας. Θεωρείται κορυφαία συγγραφέας και κύρια εκπρόσωπος του μοντερνισμού (ή μεταμοντερνισμού;) στη βραζιλιάνικη λογοτεχνία. Συγκρίθηκε με τη...
Πέρα από το ανθρώπινο
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Φωτογραφίες για αποτυχημένες σχέσεις
Εγραφα κάποια στιγμή, υπό τη γόνιμη επήρεια του Μιχαήλ Μπαχτίν, ότι ένα μυθιστόρημα θα μπορούσε να γράφεται από πολλούς συγγραφείς, επειδή πολυφωνικό και πολυεστιακό χρειάζεται τη ματιά πολλών ανθρώπων, ώστε...
Φωτογραφίες για αποτυχημένες σχέσεις
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Τραυματικό παρελθόν και επίφοβο παρόν
Τον Χρήστο Μπράβο (1948-1987) τον γνώρισα λίγο μετά την έκδοση της πρώτης ποιητικής συλλογής του (Ορεινό καταφύγιο), το 1983∙ τον είχαμε καλέσει στη ραδιοφωνική εκπομπή «Πορτρέτα Δημιουργών» που επιμελούμαστε...
Τραυματικό παρελθόν και επίφοβο παρόν
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Νωπό νουάρ εκδοτικό τοπίο
Το είδος, γεννημένο από ένα λογοτεχνικό παιχνίδι του Πόου, εδραιωμένο ως ιστορία μυστηρίου και θρίαμβος της λογικής στη Γηραιά Αλβιόνα, μεταμορφώθηκε στη Νέα Γη σε σκληρό καταγγελτικό αφήγημα και, έκτοτε, είτε...
Νωπό νουάρ εκδοτικό τοπίο
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Ενα νέο δημοκρατικό μανιφέστο
Τώρα, προς το τέλος της δεύτερης δεκαετίας του εικοστού πρώτου αιώνα, άλλα φαντάσματα πλανώνται πάνω από την Ευρώπη. Είναι τα φαντάσματα του εθνικισμού, του λαϊκισμού, της Ακροδεξιάς, της ξενοφοβίας, του...
Ενα νέο δημοκρατικό μανιφέστο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας