Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το μετέωρο βήμα της Διεθνούς Εκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης

Ολοκληρώθηκε χθες η δέκατη τρίτη διοργάνωση

ΜΟΤΙΟΝΤΕΑΜ/ΒΑΣΙΛΗΣ ΒΕΡΒΕΡΙΔΗΣ

Το μετέωρο βήμα της Διεθνούς Εκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης

  • A-
  • A+

Μια αξιόλογη διοργάνωση, που έγινε από το Ελληνικό Ιδρυμα Πολιτισμού μέσα σε μόλις 40 μέρες, αφού το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου πια δεν υπάρχει, έχει μπροστά της πολλές εκκρεμότητες και σημαντικά διλήμματα. Το μέλλον της βέβαιο ως προς τη βούληση και τις καλές προθέσεις. Ταυτόχρονα και αβέβαιο ως προς τη χρηματοδότηση, τον χαρακτήρα, τον ρόλο της, ακόμη και την πόλη όπου θα πραγματοποιείται.

Μπορεί ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης να θέλει πολύ να κάνει τη Διεθνή Εκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης παιδί της πόλης και η διοργάνωση να περάσει στα χέρια του δήμου. Και μπορεί ο πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, Κώνσταντίνος Τσουκαλάς, να έκλεισε την Πέμπτη στα εγκαίνια συναινετικά το μάτι στον παλιό του φίλο Γιάννη Μπουτάρη, αλλά η αλήθεια είναι πως την όποια απόφαση θα πάρει το υπουργείο Πολιτισμού και μόνον αυτό.

Μια άλλη μεγάλη αλήθεια είναι επίσης ότι λεφτά... δεν υπάρχουν και θα πρέπει να αναζητηθούν. Ωραία η σκέψη του περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας Απόστολου Τζιτζικώστα να εντάξει στο ΕΣΠΑ 2014-2020 τη διοργάνωση της έκθεσης, αλλά όπως φαίνεται δεν το γνώριζε κανείς άλλος εκτός από τον ίδιο... Και τι ρόλο άραγε θα ήθελε να διεκδικήσει για την Περιφέρεια στην έκθεση;

Το τοπίο προσπάθησε να ξεδιαλύνει, όσο μπορούσε, ο αντιπρόεδρος του ΕΙΠ Ηλίας Νικολακόπουλος, σε μια ειλικρινή συζήτηση με ορισμένους δημοσιογράφους. Και φαίνεται πως είπε τα πράγματα με το όνομά τους.

«Η έκθεση στήθηκε μέσα σε 40 μέρες, με περικοπές που δεν έγιναν αντιληπτές όσον αφορά τη διοργάνωση. Εχω την αίσθηση ότι δεν φαίνονται στο αποτέλεσμα της έκθεσης οι περικοπές εξόδων που υπήρξαν», είπε. Για το μέλλον της, ωστόσο, όσον αφορά την πορεία που θα ακολουθήσει, ο Ηλίας Νικολακόπουλος δεν έδειξε την ίδια σιγουριά. «Θεωρούμε ότι πρέπει να συνεχίσει οπωσδήποτε στη Θεσσαλονίκη.

Θέλουμε όμως χρόνο για να συζητήσουμε με τους φορείς και να δούμε πού θα καταλήξει το υπουργείο Πολιτισμού. Αρα τίποτε δεν είναι προκαθορισμένο», ανέφερε.

Για τις φωνές που θέλουν την έκθεση να γίνεται στην Αθήνα, όπου δεν υπάρχει αντίστοιχη διεθνούς χαρακτήρα διοργάνωση, απάντησε ότι «θεωρούμε πως ο θεσμός πρέπει να συνεχίσει οπωσδήποτε στη Θεσσαλονίκη. Προσωπικά είμαι εντελώς κατά του αθηνοκεντρισμού».

Για το... φλερτ του Μπουτάρη με την έκθεση, ο αντιπρόεδρος του ΕΙΠ αποκάλυψε ότι στην πραγματικότητα «το ίδρυμα δεν έχει κουβεντιάσει καθόλου ακόμη με τον Δήμο Θεσσαλονίκης ούτε αν μπορεί ούτε αν πρέπει να αναλάβει».

Ενώ για την εξαγγελία Τζιτζικώστα περί εξασφαλισμένης χρηματοδότησης από το ΕΣΠΑ σχολίασε: «Καταλαβαίνω πως και η Περιφέρεια θα επιθυμούσε να εμπλακεί».

Ο κ. Νικολακόπουλος ξεκαθάρισε ότι το ΕΙΠ «δεν απεκδύεται την αρμοδιότητά του, αλλά θα αναζητήσει την πιο αποδοτική λύση», κάτι που χρονικά προσδιόρισε μέσα στο επόμενο δίμηνο. «Η κληρονομιά του ΕΚΕΒΙ είναι βραχνάς για το ίδρυμα από πολλές απόψεις και κυρίως την οικονομική», είπε.

Δύο συγγραφείς, δύο κόσμοι

■ Η Γιαέλ Νταγιάν, κόρη του θρυλικού Ισραηλινού στρατηγού και πολιτικού Μοσέ Νταγιάν, έχοντας χαράξει τη δική της σημαντική πορεία ως πρώην βουλευτής και συγγραφέας αλλά και ακτιβίστρια για την ειρήνη, μίλησε για τον... «Αλλο», όπως τον αντιλαμβάνεται μέσα από το συγγραφικό έργο της.

«Εμεις οι Ισραηλινοί χρησιμοποιούμε ως μέσο σύγκρισης το δικό μας μεγάλο τραύμα και με αυτό πάντα συγκρίνουμε τους εαυτούς μας με τους άλλους. Ο όρος “άλλος” είτε για πολιτικούς είτε για πρόσφυγες είναι πολύ... πολιτικά ορθός. Με την αρνητική έννοια.

»Οταν μιλάμε για τον “άλλον” δεν δίνουμε σημασία στο αν είναι ή δεν είναι ίσος με μας. Μια γυναίκα δεν είναι ίση με έναν άντρα, ένας ομοφυλόφιλος με έναν στρέιτ, ένας μουσουλμάνος με έναν χριστιανό. Συχνά μιλάμε για τον “άλλον” με μια αίσθηση ανωτερότητας.

»Στην εβραϊκή παράδοση αυτό υπάρχει σε μεγάλο βαθμό, ότι οι Εβραίοι είναι ο εκλεκτός λαός. Οι Ευρωπαίοι την περίοδο της αποικιοκρατίας ένιωθαν ότι είναι εκλεκτοί λαοί. Ισως και ο Homo Sapiens να θεωρούσε τον Νεάντερταλ κατώτερο. Αυτό θέλω να διατυπώσω στο τελευταίο μου βιβλίο. Οτι συχνά ο “άλλος” είναι αυτός που με μισεί, δεν είναι αυτός με τον οποίο πρέπει να συμφιλιωθώ.

»Στο τελευταίο μου βιβλίο, τα απομνημονεύματα μου, βλέπω τον εαυτό μου σαν στρατιώτη στους πολέμους του Ισραήλ, αλλά και σαν μητέρα και γιαγιά που πηγαίνει σε διαδηλώσεις για την Ειρήνη και τα δικαιώματα των Παλαιστινίων. Το μήνυμα είναι ότι οι άλλοι είναι μέσα μας», είπε.

■ «Κλείστε το facebook και ανοίξτε επιτέλους ένα... book. Κανονικό. Δεν είναι όλα ιδανικά, όπως τα παρουσιάζουν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Δεν είναι όλοι επιτυχημένοι. Σημαντικότερο όλων είναι αποτυχία», τόνισε ο 60χρονος Σκοτσέζος συγγραφέας των μπεστ σέλερ Φίλιπ Κερ. Σχεδόν ανατρεπτικός, ο συγγραφέας της «Τριλογίας του Βερολίνου» αποκάλυψε ότι έγραψε σε ηλικία δέκα ετών ένα... πορνογράφημα, επηρεασμένος από τον «Εραστή της λαίδης Τσάτερλι».

Προέτρεψε τους επίδοξους συγγραφείς: «Να γράφετε κρυφά, για τον εαυτό σας. Οταν το έργο σας εκδοθεί, ε, τότε ανακοινώστε το. Αλλιώς, αν δεν εκδοθεί, θα γλιτώσετε το να γίνετε περίγελος των συναδέλφων σας».

Αθήνα ή Θεσσαλονίκη;

«Είναι γεγονός ότι τόσο εγώ όσο και αρκετοί ακόμη συνάδελφοι θα προτιμούσαμε η έκθεση να διοργανώνεται στην Αθήνα» λέει ο Αργύρης Καστανιώτης, του γνωστού εκδοτικού οίκου.«Αφενός διαβούμε σε καιρούς οικονομικής κρίσης. Πολλοί οίκοι έχουν κλείσει, άλλοι έχουν κλονιστεί κι άλλοι απλώς αντιμετωπίζουν προβλήματα λόγω της εποχής.

Το κόστος για να συμμετέχει κανείς σε μια έκθεση στη Θεσσαλονίκη δεν είναι αμελητέο (μεταφορά βιβλίων, στήσιμο περιπτέρου, υπάλληλοι). Αφετέρου εκτιμώ ότι στην Αθήνα η έκθεση θα αποκτούσε κι έναν άλλον, πιο διεθνή και επιχειρηματικό χαρακτήρα.

Στη Θεσσαλονίκη δεν έρχονται ξένοι εκδότες για να συζητήσουμε συνεργασίες, ούτε εμπορικοί επισκέπτες. Γίνονται απλώς κάποιες παρουσιάσεις βιβλίων. Δεν έρχονται καν βιβλιοπώλες. Είναι δύσκολο να κλείσεις μια δουλειά. Εξάλλου η Αθήνα δεν έχει διεθνή έκθεση βιβλίου, μόνο φεστιβάλ με καθαρά εμπορικό χαρακτήρα. Πιστεύω ότι η έκθεση θα αναπτυσσόταν καλύτερα στην Αθήνα».

Σε καιρούς οικονομικής κρίσης ο Βασίλης Βαρδάκας και ο Βλάσης Μαρωνίτης τόλμησαν να στήσουν, το 2012, έναν μικρό αλλά καλά οργανωμένο και επιτυχημένο εκδοτικό οίκο, τον key books.

«Για μας η συμμετοχή στην έκθεση είναι αυτονόητη. Δεν γίνεται να είσαι επαγγελματίας του χώρου και να μη συμμετέχεις. Εντάξει, μπορεί να μην έχει και πολύ επιχειρηματικό χαρακτήρα, ούτε να έρχονται οι ξένοι εκδότες, αλλά αυτούς θα τους βρεις στην έκθεση της Φρανκφούρτης» λέει ο Βλάσης Μαρωνίτης.

Οι δύο νέοι εκδότες θέλουν την έκθεση στη Θεσσαλονίκη. «Δεν βρίσκουμε το κόστος και τόσο δυσβάσταχτο. Η έκθεση είναι αυτό που είναι, γιατί έγινε εδώ. Στη Θεσσαλονίκη πρέπει να μείνει. Τώρα, αν υπάρχει χώρος για μια άλλη διοργάνωση με πιο επιχειρηματικό χαρακτήρα στην Αθήνα, αυτό είναι κάτι άλλο...» λένε.

Συνεχιστής των θεσσαλονικιώτικων εκδόσεων Μπαρμπουνάκη και βιβλιοπώλης ταυτόχρονα ο Αλέξανδρος Μπαρμπουνάκης, είναι από αυτούς που «βάζουν πλάτη» σε κάθε διοργάνωση της πόλης η οποία αφορά το βιβλίο και τις εκδόσεις. Είναι άλλωστε και εκλεγμένος δημοτικός σύμβουλος, οπότε θεωρεί αυτονόητη τόσο την παραμονή της έκθεσης στη Θεσσαλονίκη όσο και την εμπλοκή του δήμου σε αυτή.

«Η έκθεση πρέπει να μείνει εδώ. Οι Αθηναίοι συνάδελφοι συμμετέχουν, δεν απέχουν. Εκείνο που έχει σημασία πια είναι ο Δήμος Θεσσαλονίκης να μπορέσει να παίξει έναν καθοριστικό ρόλο στη διοργάνωση. Αυτή τη φόρμουλα πρέπει τώρα να βρούμε για να εξελίξουμε τον θεσμό. Δεν λέω ότι δεν υπάρχουν ζητήματα, ούτε ότι η έκθεση είναι όπως θα έπρεπε να είναι. Θα δούμε όμως τι ακριβώς θέλουμε και θα το κάνουμε. Για μένα πρέπει να έχει και εμπορικό χαρακτήρα.

»Ούτως ή άλλως ο διεθνής χαρακτήρας που μπορεί να έχει είναι περιορισμένος. Νομίζω ότι το παιχνίδι των ξένων συμφωνιών στο πλαίσιο μιας έκθεσης βιβλίου έχει χαθεί. Οποιος θέλει κάτι τέτοιο πάει στη Φρανκφούρτη. Εξάλλου η Ελλάδα είναι μικρή αγορά για τις εκδόσεις. Και στην Αθήνα να γινόταν, δεν πιστεύω ότι αυτό θα άλλαζε.

»Από την άλλη, η έκθεση γίνεται στη Θεσσαλονίκη και έρχονται ξένοι συγγραφείς και διανοούμενοι από το εξωτερικό, έρχεται πολιτισμός. Οι εκδηλώσεις αυτές δεν θα έρχονταν στην πόλη χωρίς την έκθεση» επισημαίνει.

ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Δημιουργική αναστάτωση στη Θεσσαλονίκη
Το βιβλίο πάει Θεσσαλονίκη. Ανοίγει αύριο τις πύλες της στους χώρους τής ΔΕΘ η 13η Διεθνής Εκθεση Βιβλίου που θα διαρκέσει έως και την Κυριακή, με περισσότερες από 300 συμμετοχές εκδοτών - 214 Ελλήνων και 80...
Δημιουργική αναστάτωση στη Θεσσαλονίκη
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Τα δάκρυα δεν ταιριάζουν στον «Ραγιά»
Επί πενήντα πέντε χρόνια ήταν το αποκούμπι των βιβλιόφιλων. Η κρίση το τσάκισε. Πριν πολτοποιηθεί, το πολύτιμο στοκ του ξεπουλιέται σε χαμηλές τιμές. Οι Θεσσαλονικείς σπεύδουν συγκινημένοι, κυρίως για να...
Τα δάκρυα δεν ταιριάζουν στον «Ραγιά»
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Ευρωπαίοι συγγραφείς στη Θεσσαλονίκη
Συνάντηση Ευρωπαίων συγγραφέων με τίτλο «Θεσσαλονίκη - Ξαναβρίσκοντας την πολυπολιτισμικότητα: Μεσόγειος, σύνορο και γέφυρα σε εποχή κρίσης» διοργανώνουν ο Δήμος Θεσσαλονίκης και το λογοτεχνικό περιοδικό...
Ευρωπαίοι συγγραφείς στη Θεσσαλονίκη
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
100 κείμενα-αποκρίσεις στην πανδημία και στην εποχή μετά
Πρωτόγνωρες είναι οι συνθήκες που ζούμε και που μας έχει επιβάλει η πανδημία και ο καθένας από εμάς με όσα εργαλεία διαθέτει, έννοιες, βιβλία, σκέψεις, προσπαθεί να κατανοήσει αυτό που συμβαίνει και τι θα...
100 κείμενα-αποκρίσεις στην πανδημία και στην εποχή μετά
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Γιεγιέδες, μεγαλοεκδότες και πράκτορες στη δίνη των Ιουλιανών
Ο Θεσσαλονικιός συγγραφέας στο νέο του μυθιστόρημα «Casa Μπιάφρα», που παίρνει το όνομά του από το πρώτο κοινόβιο της πόλης, στήνει έναν πολύχρωμο κόσμο που μπλέκεται το καλοκαίρι του 1965 σε πολιτικές...
Γιεγιέδες, μεγαλοεκδότες και πράκτορες στη δίνη των Ιουλιανών
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Ο Τσάπλιν, ο Χίτλερ και «Ο μεγάλος δικτάτορας»
Οταν ο φίρερ αντέγραψε την εμφάνιση του «ανθρωπάκου» για να εμπνεύσει στο πλήθος συμπάθεια και πώς ο θρυλικός ηθοποιός τον διακωμώδησε στην κορυφαία ταινία του.
Ο Τσάπλιν, ο Χίτλερ και «Ο μεγάλος δικτάτορας»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας