• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 24.1°C / 26.8°C
    2 BF
    64%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 23.5°C / 28.1°C
    3 BF
    46%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    23°C 22.0°C / 23.3°C
    1 BF
    76%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    19°C 17.9°C / 18.8°C
    1 BF
    70%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.5°C / 23.9°C
    2 BF
    73%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 22.7°C / 25.0°C
    0 BF
    57%
  • Κοζάνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 20.4°C / 21.4°C
    2 BF
    37%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    21°C 20.7°C / 20.7°C
    2 BF
    79%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.0°C / 26.0°C
    1 BF
    83%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 24.6°C / 25.9°C
    2 BF
    57%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.8°C / 24.8°C
    3 BF
    83%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.6°C / 24.7°C
    1 BF
    69%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 24.9°C
    2 BF
    69%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.9°C / 25.7°C
    2 BF
    46%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    25°C 23.5°C / 25.6°C
    2 BF
    47%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.8°C / 27.8°C
    2 BF
    47%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 24.5°C / 26.8°C
    2 BF
    37%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 23.3°C / 23.3°C
    2 BF
    64%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.6°C / 26.7°C
    2 BF
    79%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 20.7°C / 20.7°C
    0 BF
    57%

Ο συγγραφέας Μανώλης Λαμπρίδης, αριστερά το εξώφυλλο του βιβλίου

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Μπάρκο προς τη θύμηση»

  • A-
  • A+
Λίγες ώρες πριν από την πρώτη παρουσίαση του βιβλίου του ο Καρπαθιώτης συγγραφέας μάς ταξιδεύει στη θάλασσα της μνήμης, της ιστορίας, των φυσιογνωμιών και της ντοπιολαλιάς του νησιού του.

Στο πρώτο του βιβλίο, με τίτλο «“Ταξιάρχης” - Μπάρκο προς τη θύμηση» (εκδόσεις Περίπλους-Διονύσης Βίτσος, 2022), ο γεννημένος το 1946 στην Κάρπαθο Μανώλης Λαμπρίδης μάς μεταφέρει στο νησί του την εποχή της ιταλικής κατοχής (που στα Δωδεκάνησα διήρκεσε από το 1912 έως το 1944) και μας διηγείται τη ζωή καθημερινών ανθρώπων με έμφυτη θυμοσοφία – ηρωικές φιγούρες που ποτέ δεν έμαθαν πόσο ηρωική ήταν η ζωή τους.

Μαθαίνουμε, μέσα από τους επιβάτες του πλοίου «Ταξιάρχης», πώς ζούσαν οι Καρπαθιώτες κάτω από την μπότα του Μουσολίνι, πώς ονειρευόταν ο καθένας την απαλλαγή του από κάθε ζυγό (πατρικό, κοινωνικό, στρατιωτικό κ.λπ.), πώς καρτερούσαν την επαφή με την υπόλοιπη Ελλάδα για να μάθουν τα νέα του κόσμου, μια και στο νησί ούτε εφημερίδες πήγαιναν.

Η ντοπιολαλιά και οι ναυτικοί όροι (υπάρχει επεξηγηματικό Γλωσσάρι), μέσα από τη μαεστρία του συγγραφέα, ζωντανεύουν τη γλώσσα του βιβλίου και είναι σαν να βρισκόμαστε κι εμείς κάπου δίπλα στον Κοσμά τον καφετζή, τους ναυτικούς Μανωλιό, καπετάν Μιχάλη και Χαδιώτη και να τους ακούμε να μας διηγούνται την ανάγκη τους για ελευθερία, να κανακεύουν τη θάλασσα, να μονολογούν τα τόσα μοναχικά βράδια στην τιμονιέρα.

Μας δίνεται, επίσης, η ευκαιρία να μάθουμε για ένα sui generis μητριαρχικό κατάλοιπο που επικρατούσε στο νησί: η κανακαρά, η πρωτότοκη κόρη δηλαδή, έπαιρνε όλη την περιουσία. Διαβάζουμε: «Αν τύχει και είσαι πρωτοκόρη κανακαρά, σου ’χουν τον παράδεισο χτισμένο. Αν είσαι δεύτερη, τρίτη, δουλεύεις για την πρώτη στον τρύγο, στο θέρος, στην τσάπα, παντού όπου κατοικεί η κόλαση. Και η πρωτοκόρη στον θρόνο της».

● Αυτό το έθιμο, να παίρνει η πρωτότοκη όλη την περιουσία, εσείς στο βιβλίο το χαρακτηρίζετε απάνθρωπο.

Ναι, είναι απάνθρωπο, γιατί αδικεί τα υπόλοιπα παιδιά της οικογένειας. Δεν μπορεί η πρώτη κόρη, επειδή παίρνει το όνομα της γιαγιάς, να γίνεται τύραννος για όλους τους υπόλοιπους και να την υπηρετούν! Βέβαια εννοείται ότι διαφωνώ και με το να παίρνει ο πρωτότοκος τα περισσότερα και τα κορίτσια της οικογένειας ψίχουλα! Είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Δυστυχώς, αυτό το έθιμο κράτησε μέχρι τη δεκαετία του 1970 στο νησί.

● Το νησί σας γνώρισε «πολυεθνική» κατοχή. Πέρασαν Τούρκοι, Ιταλοί και Αγγλοι. Πώς βίωσαν οι Καρπαθιώτες αυτή τη συνθήκη;

Οι Καρπαθιώτες συμβιβάστηκαν κάπως με τους Ιταλούς. Ελεγαν «Καλύτερα οι Ιταλοί από τους Τούρκους»… Το μη χείρον βέλτιστον δηλαδή. Βέβαια, υπήρχαν αντιδράσεις και πρώτα πρώτα από τους δασκάλους, γιατί οι Ιταλοί είχαν απαγορεύσει να μαθαίνουν τα παιδιά ελληνικά. Κάποιοι δάσκαλοι φυλακίστηκαν, άλλοι εξορίστηκαν. Τρεις νέοι 17 χρόνων που κατέβασαν την ιταλική σημαία στη Ρόδο, επειδή ήταν ανήλικοι δεν τους εκτέλεσαν, αλλά τους έκλεισαν στη φυλακή.

Υπήρχε ένα δυναμικό εναντίον των Ιταλών και μάλιστα στις 5 Οκτωβρίου του 1944 εξεγέρθηκαν οι Καρπαθιώτες και τους έδιωξαν. Στις 10 Οκτωβρίου του 1944, την είδηση της εξέγερσης, όπως αναφέρω σε ξεχωριστό κεφάλαιο στο βιβλίο μου, επειδή δεν υπήρχε ασύρματος στο νησί, τη μετέφεραν στην εξόριστη ελληνική κυβέρνηση (στο Κάιρο) εφτά ψυχωμένοι άντρες, ανάμεσα στους οποίους και ο πατέρας μου, οι οποίοι πήγαν με την «Ιμμακολάτα» –μια βάρκα μόλις εφτά μέτρων με μηχανή– στην Αλεξάνδρεια, σε ένα ταξίδι που κράτησε εξήντα ώρες. Αν αυτό δεν είναι ηρωισμός, τότε τι είναι;

Θα ήθελα, όμως, να αναφέρω και κάτι που μου είχε κάνει εντύπωση όταν ήμουν μικρός: Σε μια από τις «αποσπερίες», όπως τις λέγαμε εμείς, δηλαδή που μαζευόμασταν τα βράδια σε ένα σπίτι, ρωτάει η μία γειτόνισσα την άλλη «Μωρή Πελαγία, πότε εγεννήθηκες;» και εκείνη της απαντάει «Εγώ εγεννήθηκα επί Τουρκίας. Μ’ εσού [Εσύ];». «Εγώ γεννήθηκα επί Ιταλίας», της ανταπαντά. Δηλαδή, καμία από τις δύο δεν έλεγε χρονολογία γέννησης, αλλά μόνο επί ποιας κατοχής βρισκόταν το νησί. Αυτό το λέω για να δείξω πόσο είχε περάσει ως βίωμα αυτή η κατάσταση στο νησί.

● Στο βιβλίο σας, τονίζετε την αλληλεγγύη που υπήρχε μεταξύ των κατοίκων. Σήμερα πώς τα βλέπετε τα πράγματα;

Χωρίς να θέλω να φανώ ισοπεδωτικός, θα έλεγα ότι σήμερα η αλληλεγγύη είναι μηδέν. Τόσο κατηγορηματικά! Ξεχωρίζουν, βέβαια, κάποιοι που δεν το βάζουν κάτω και συνεχίζουν να συμπεριφέρονται ανθρώπινα, αλλά οι περισσότεροι κοιτάνε μόνο τον εαυτό τους…


📌Info: Η παρουσίαση του βιβλίου «“Ταξιάρχης” - Μπάρκο προς τη θύμηση» θα γίνει στην Κάρπαθο σήμερα Δευτέρα 8 Αυγούστου, στις 19.30, στο Πολυχρονιάδειο Μέγαρο Αρκάσας. Το βιβλίο θα παρουσιάσουν ο Μηνάς Αλ. Αλεξιάδης, ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, ο Μηνάς Βιντιάδης, δημοσιογράφος-συγγραφέας, ο Αθανάσιος Γκολέμης, δημοσιογράφος, και ο αρχιμανδρίτης Αμβρόσιος Μαναρουλάς. Την παρουσίαση θα συντονίσει η δημοσιογράφος Φωτεινή Λαμπρίδη.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Το δύσκολο ταξίδι των εφημερίδων
Το βιβλίο του Βλάση Δ. Αλμπάνη «Οι δρόμοι των εφημερίδων - Η ιστορία της διακίνησης του ελληνικού Τύπου από το 1875 μέχρι σήμερα» είναι μια εξιστόρηση του αγώνα για να φτάσει ο Τύπος και στο τελευταίο χωριό...
Το δύσκολο ταξίδι των εφημερίδων
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Το μέγα ζήτημα: Υπαρξη - Ανυπαρξία
Μια νέα, μοναδική μετάφραση/απόδοση των Ορφικών Υμνων κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Υδροπλάνο. Η μετάφραση/απόδοση του Ανδρέα Χ. Ζούλα είναι μοναδική γιατί ακολουθεί και τηρεί απολύτως τον κανόνα της...
Το μέγα ζήτημα: Υπαρξη - Ανυπαρξία
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Στοιχεία θεολογίας του μοντερνισμού
Το 1958 ο Αρης Κωνσταντινίδης ολοκλήρωσε το «Ξενία» της Ανδρου. «Τρίτων» το όνομά του. Μια επιλογή απόλυτα συμβατή με τη θαλασσοδαρμένη αυτή περιοχή στη Χώρα της ανεμόεσσας Ανδρου, που είναι διαρκώς...
Στοιχεία θεολογίας του μοντερνισμού
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Εμείς: o δυστοπικός κόσμος του Γιεβγκένι Ζαμιάτιν
Ο Γιεβγκένι Ζαμιάτιν στο «Εμείς» δεν κάνει κριτική σε κάποιο καθεστώς αλλά σε αρχές και μορφές οργάνωσης που καταργούν την ελευθερία στο όνομα μιας εξουσιαστικής δομής που θεωρεί ότι έχει a priori δίκιο.
Εμείς: o δυστοπικός κόσμος του Γιεβγκένι Ζαμιάτιν
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Συζήτηση με τη Ρέα Γαλανάκη
Το νέο μυθιστόρημα της Ρέας Γαλανάκη «Εμμανουήλ και Αικατερίνη» παρουσιάζεται την Τετάρτη 29 Ιουνίου στον κήπο του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων στις 8 μ.μ. με τον Νίκο Μπακουνάκη να συντονίζει τη συζήτηση.
Συζήτηση με τη Ρέα Γαλανάκη

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας