• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 8.6°C / 11.3°C
    3 BF
    78%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 6.0°C / 9.2°C
    2 BF
    75%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    10°C 8.7°C / 10.0°C
    4 BF
    77%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    4°C -0.1°C / 3.8°C
    1 BF
    76%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 6.9°C
    4 BF
    87%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 5.0°C / 7.1°C
    1 BF
    78%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    1°C 1.4°C / 1.4°C
    2 BF
    87%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    6°C 5.9°C / 5.9°C
    2 BF
    82%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 13.0°C / 13.8°C
    3 BF
    96%
  • Μυτιλήνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.2°C / 11.2°C
    3 BF
    64%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    13°C 13.3°C / 13.4°C
    2 BF
    76%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 7.3°C / 7.3°C
    5 BF
    79%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.6°C / 11.6°C
    2 BF
    69%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 6.9°C / 8.4°C
    2 BF
    87%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 8.4°C / 8.8°C
    3 BF
    77%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    16°C 14.8°C / 16.0°C
    2 BF
    90%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    9°C 8.8°C / 11.5°C
    4 BF
    76%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 9.4°C / 9.4°C
    1 BF
    75%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 6.7°C / 7.8°C
    2 BF
    82%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    1°C 0.9°C / 0.9°C
    1 BF
    87%

Ο Γιάννης Μόραλης στο εργαστήριό του στην Αθήνα, 1975

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Σεργιάνι... στην καθημερινότητα του Γιάννη Μόραλη

  • A-
  • A+
«Χώρος ιδιωτικός» είναι ο τίτλος της έκθεσης που αναπαριστά το αθηναϊκό εργαστήριο του κορυφαίου ζωγράφου, περιλαμβάνοντας προσωπικά του αντικείμενα, ζωγραφικά υλικά και βέβαια περισσότερα από 100 έργα του.

Αριστοκρατικός, κομψός, ευγενικός, σεμνός, πνευματώδης, ο Γιάννης Μόραλης, κορυφαίος Ελληνας ζωγράφος του 20ού αιώνα και αγαπημένος δάσκαλος της Καλών Τεχνών, που διαμόρφωσε γενιές καλλιτεχνών, σπάνια έδινε συνεντεύξεις - απέφευγε τη δημοσιότητα.

Οι παλαιοί Κολωνακιώτες τον θυμούνται να κατηφορίζει από το σπίτι του στην οδό Δεινοκράτους, όπου διατηρούσε και το ατελιέ του, προς την γκαλερί Ζουμπουλάκη, φορώντας μια μπεζ καπαρντίνα, μπερεδάκι και κρατώντας, τα τελευταία χρόνια της ζωής του, μπαστούνι. Αυτά τα χαρακτηριστικά, προσωπικά του αντικείμενα παρουσιάζονται από χθες στο Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού, σε μια αναπαράσταση του αθηναϊκού εργαστηρίου του που έγινε ειδικά για την έκθεση «Χώρος ιδιωτικός».

Λάτρης της ομορφιάς και της αρμονίας ήταν ο Γιάννης Μόραλης (1916-2009). Κι αυτό αντανακλάται στον πιο ιδιωτικό καλλιτεχνικό του χώρο από το 1960, στο αθηναϊκό εργαστήριό του, όπου περνούσε τις περισσότερες ώρες της ημέρας, ανάμεσα σε καβαλέτα, σχεδιαστήρια, πάγκους, πολυάριθμα βιβλία τέχνης και έπιπλα σχεδιασμένα από τον ίδιο.

«Αυτοπροσωπογραφία», 1932. Λάδι σε καμβά

Ολα αυτά, αλλά και καμβάδες, σωληνάρια με μπογιές, πινέλα, παλέτες, φύλλα με προσχέδια, όπως ακριβώς τα είχε αφήσει, γίνονται τώρα προσιτά στους επισκέπτες της έκθεσης, μαζί με προσωπικά του αντικείμενα: τα γυαλιά, οι ταμπακέρες και οι πίπες του, ένα δαχτυλίδι-οικογενειακό κειμήλιο. Σε μια προθήκη η κάρτα που είχε στείλει στη μητέρα του όταν ήταν φαντάρος, ζωγραφισμένη από τον ίδιο: το πρόσωπό του σε μια κόκκινη καρδιά που την τρυπά η ελληνική σημαία και μια άγκυρα, και δίπλα ένας βαθύς αναστεναγμός «Αχ! Βαχ!». Το χιούμορ δεν έλειπε από τον σπουδαίο ζωγράφο κι αυτό αποδεικνύει ένα ακόμη έκθεμα: οι καρτ-βιζίτ που είχε κάνει όταν ήταν πλέον καταξιωμένος και περιζήτητος, όπου με δικά του γράμματα ενημέρωνε τους ενδιαφερόμενους: «Δεν φιλοτεχνώ πλέον προσωπογραφίες»!

Η έκθεση που αναδίδει την αύρα του αθηναϊκού ατελιέ του Μόραλη -γιατί είχε και ένα άλλο στην Αίγινα, όπου έμενε τα καλοκαίρια, σχεδιασμένο από τον φίλο του αρχιτέκτονα Αρη Κωνσταντινίδη- οργανώνεται σε συνεργασία με τη νεοσύστατη Εταιρεία Μελέτης, Ερευνας και Προβολής της Νεοελληνικής Τέχνης-Εργαστήριο Γιάννης Μόραλης.

Οπως είπε η πρόεδρός του Χριστίνα Μόραλη, ανιψιά του καλλιτέχνη, σε χθεσινή συνάντηση με τα ΜΜΕ, «έχει στόχο να προστατέψει, να καταγράψει, να μελετήσει και να προβάλει κάθε τεκμήριο που έχει σχέση με τον Γιάννη Μόραλη». Η έδρα είναι στην οδό Δεινοκράτους 9 στο εργαστήριο του Γιάννη Μόραλη, που ανακαινίστηκε πρόσφατα, ωστόσο ακόμα δεν είναι επισκέψιμο. Ευχής έργον να γίνει και ο πλήρης κατάλογος των έργων του, που είχε ξεκινήσει, με εντολή στη διαθήκη του, το Μορφωτικό Ιδρυμα Εθνικής Τραπέζης.

Ακόμη δύο ενότητες περιλαμβάνει η έκθεση για τον πρωτοποριακό ζωγράφο της γεωμετρικής αφαίρεσης, με περισσότερα από 100 έργα, πολλά από τα οποία, ιδίως τα πρώιμά του, παρουσιάζονται για πρώτη φορά. Η πρώτη ενότητα αναφέρεται στην οικογένεια και την παιδική και νεανική του ηλικία στην Αρτα όπου γεννήθηκε και από μικρός άρχισε να σχεδιάζει, ζηλεύοντας τη θεία του που ζωγράφιζε. Το 1927 μετακομίζει με την οικογένειά του στην Αθήνα στο Παγκράτι και μόλις στα 15 του γίνεται δεκτός στη Σχολή Καλών Τεχνών. Ενα παιδικό τετράδιό του με τοπία στην ακροθαλασσιά και καρικατούρες, οι προσωπογραφίες της αδελφής του Ολγας και του αδελφού του Γιώργου, ο πρώτος του έρωτας, η Λίντα, μια αυτοπροσωπογραφία του από το 1929, σκηνές στην εξοχή αλλά και τοπία με επιρροές από τον δάσκαλό του Παρθένη ξεχωρίζουν ανάμεσα στα εκθέματα.

«Η αδελφή μου, Ολγα», 1934. Λάδι σε καμβά

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και μια σειρά με έργα μικρών διαστάσεων με πολεμική θεματολογία, που φιλοτέχνησε το 1941, έπειτα από παραγγελία των Ταχυδρομικών Υπηρεσιών, και απεικονίζουν ένστολους όλων των Σωμάτων, όπως έναν αεροπόρο να χαιρετά πριν από την απογείωση κι έναν ναύτη που κρατά οβίδα.

Η τρίτη και τελευταία εκθεσιακή ενότητα επικεντρώνεται στη «μετάβαση στην ωριμότητα» και στις σχέσεις του με φίλους και συνεργάτες, όπως οι Γιάννης Τσαρούχης, Χρήστος Καπράλος, Νίκος Νικολάου, Γιάννης Παππάς, Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Νίκος Εγγονόπουλος, Αγλαΐα Λυμπεράκη, Ναταλία Μελά, κ.ά. Πολυτάλαντος καλλιτέχνης, στράφηκε τη δεκαετία του '50 στις τέχνες που είχαν «λαϊκή απήχηση», δημιούργησε εξώφυλλα δίσκων και βιβλίων, κοστούμια και σκηνικά, συνεργάστηκε μεταξύ άλλων με τον Μάνο Χατζιδάκι, τον Μίκη Θεοδωράκη, τον Κάρολο Κουν.

Στην έκθεση παρουσιάζονται και μελέτες για ζωγραφικές, κεραμικές και ανάγλυφες συνθέσεις, καθώς και λιθογραφίες και ταπισερί, που έκανε ήδη από τη δεκαετία του '60, για τα ξενοδοχεία Χίλτον, Μον Παρνές, Corfu Palace, τον ΟΛΠ, το κέντρο αναψυχής «Διόνυσος», την Τράπεζα της Ελλάδος, κ.ά. - έργα που δείχνουν το πέρασμά του από τον ιδιωτικό στον δημόσιο χώρο.

Την έκθεση έχει σχεδιάσει ο Σπύρος Νάσαινας. Η επιμέλεια είναι της Νίκης Δάφνη και του Τάσου Κουτσουρή, οι οποίοι υπογράφουν και τα κείμενα του καταλόγου μαζί με τον Κωνσταντίνο Φιολάκη και τον διευθυντή του Μουσείου Μπενάκη, Γιώργη Μαγγίνη.


📌 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ: Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού, Κουμπάρη 1. Τηλ. 210 3671000/benaki.org. Μέχρι 8 Ιανουαρίου 2023.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Κοσμοσυρροή και ρεκόρ επισκέψεων για την Art Athina
Η νέα εικαστική παραγωγή σύγχρονων καλλιτεχνών, καταξιωμένων και ανερχόμενων, που ζουν στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό παρουσιάστηκε μέσα από τις προτάσεις 80 αιθουσών τέχνης.
Κοσμοσυρροή και ρεκόρ επισκέψεων για την Art Athina
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Κάθε φορά που ο Καβάφης «επέστρεφε» στον καμβά
Η νέα έκθεση του Ανδρέα Γεωργιάδη με τίτλο «Επέστρεφε» γεννήθηκε μέσα στη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη, διαβάζοντας Καβάφη και ανακαλύπτοντας υλικό από τη ζωή και το έργο του ποιητή.
Κάθε φορά που ο Καβάφης «επέστρεφε» στον καμβά
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
«Πλάθοντας το άυλο» στον ορίζοντα του Αιγαίου
Σχεδόν πενήντα χρόνια δημιουργίας καλύπτει η αναδρομική έκθεση για την Αλεξάνδρα Αθανασιάδη, που θα παρουσιαστεί σαν μια ενιαία εικαστική εγκατάσταση στο Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στη Χώρα της Ανδρου, από 3...
«Πλάθοντας το άυλο» στον ορίζοντα του Αιγαίου
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Ενας ηδονιστής, κοσμοπολίτης δημιουργός με ελληνική ψυχή
Η έκθεση «John Craxton. Μία ελληνική ψυχή» περιλαμβάνει συνολικά 90 έργα, πολλά από αυτά άγνωστα έως τώρα και προερχόμενα από το Craxton Estate, χωρισμένα σε τέσσερις ενότητες, που καλύπτουν όλες τις περιόδους...
Ενας ηδονιστής, κοσμοπολίτης δημιουργός με ελληνική ψυχή

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας