• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 16.4°C / 20.7°C
    2 BF
    40%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    19°C 16.0°C / 20.5°C
    2 BF
    43%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.1°C / 18.7°C
    3 BF
    55%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    14°C 13.9°C / 16.4°C
    1 BF
    67%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    17°C 16.9°C / 16.9°C
    2 BF
    72%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    20°C 16.0°C / 19.8°C
    2 BF
    36%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    12°C 12.4°C / 16.2°C
    2 BF
    47%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    12°C 12.4°C / 12.4°C
    2 BF
    51%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 16.1°C / 17.8°C
    2 BF
    73%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    19°C 17.3°C / 18.9°C
    1 BF
    45%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 17.8°C / 18.4°C
    5 BF
    55%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.9°C / 17.9°C
    3 BF
    61%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 15.9°C / 15.9°C
    0 BF
    88%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    15°C 14.9°C / 15.7°C
    2 BF
    58%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    16°C 13.5°C / 15.6°C
    0 BF
    55%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.8°C / 19.9°C
    1 BF
    58%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    15°C 13.8°C / 19.3°C
    0 BF
    54%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    18°C 16.3°C / 18.3°C
    1 BF
    73%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.0°C / 20.5°C
    2 BF
    80%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    12°C 12.5°C / 12.5°C
    2 BF
    53%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

«Σαν παλιά φωτογραφία αγαπημένων προσώπων»

  • A-
  • A+
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΕΤΖΙΚΩΦ - «ΕΝΔΥΜΑΤΑ ΚΑΙ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ». Ο γνωστός ζωγράφος, σκηνογράφος και ενδυματολόγος μόλις κυκλοφόρησε ένα μεγάλο άλμπουμ με 200 σχέδια πάνω στα οποία «κεντάει» με τέμπερα εκφραστικές φιγούρες με περίτεχνες παραδοσιακές φορεσιές του 19ου αιώνα από όλη την Ελλάδα, μαζί με 23 διηγήματα που έγραψε ειδικά γι’ αυτές.

Καταξιωμένος ζωγράφος, σκηνογράφος και ενδυματολόγος, ο Γιάννης Μετζικώφ μάς συστήνεται τώρα και ως διηγηματογράφος, συνδυάζοντας όλες τις ιδιότητες με τον δικό του μοναδικό τρόπο, πάντα με ομορφιά, αγάπη και συναίσθημα, σε ένα ογκώδες και πολυτελές λεύκωμα που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Καπόν και με την υποστήριξη του Ιδρύματος Γεωργίου και Βικτωρίας Καρέλια. «Ενδύματα και διηγήματα» είναι ο εύηχος τίτλος και στις σελίδες του ξεδιπλώνονται περισσότερες από 200 ζωγραφιές: σχέδια με μολύβι πάνω στα οποία «κεντάει» με τέμπερα, εκφραστικές φιγούρες με περίτεχνες παραδοσιακές φορεσιές του 19ου αιώνα από όλη την Ελλάδα, μαζί με 23 διηγήματα που έγραψε ειδικά γι’ αυτές.

Ο Γιάννης Μετζικώφ έψαξε να βρει την πηγή της έμπνευσής του στα κοστούμια καθώς η δουλειά του για το θέατρο έχει αναφορές στην ελληνική παράδοση. Αλλά δεν είχε στο μυαλό του μια λαογραφική μελέτη. «Δεν είμαι λαογράφος, συγκινημένος είμαι», ήταν τα λόγια του, όταν τον συναντήσαμε, προχθές, στο «Βιβλιοπωλείο της Ραχήλ». Ωστόσο, πολύμηνη έρευνα στη Βιβλιοθήκη της Βουλής, «σε χιλιάδες βιβλία τα οποία χρειάστηκε να τα διασταυρώσω για να μην αυθαιρετήσω», παλιές φωτογραφίες που βγήκαν από τα κασελάκια, προσωπικές μνήμες ήταν τα υλικά με τα οποία έπλασε περίτεχνες εικόνες και αφηγήσεις τόπων, ανθρώπων και ενδυμάτων. Τρία χρόνια ζωγράφιζε και έναν χρόνο αφιέρωσε στο γράψιμο («με παρότρυνση της Ιωάννας Παπαντωνίου», υπογραμμίζει), ενώ προς το τέλος «δούλευα και τα δύο παράλληλα, ακόμα και στο νοσοκομείο, καθώς πέρασα μια μεγάλη περιπέτεια υγείας», μας εκμυστηρεύεται.

Ο ίδιος βλέπει «τα σχέδια και τα διηγήματα μαζί σαν εικονογραφία μιας άγνωστης για μας ζωής, σαν το καθρέφτισμα ενός απολεσθέντος σύμπαντος», όπως διαβάζουμε στο βιβλίο, σε μια συζήτηση -αντί προλόγου- με την Ιριδα Κρητικού. «Καθώς τα έφτιαξα έτσι ώστε να αλληλοστηρίζονται ενδύματα και γεγονότα, μου φαίνεται ότι τίποτα τελικά δεν σε φέρνει περισσότερο κοντά στον άνθρωπο, όσο μια αναφορά γύρω από τα ίδια του τα ρούχα, τα ρούχα που φοράει και που προσδιορίζουν το ποιος είναι ή το ποιος θα ‘θελε να είναι. Είτε είναι ρούχα ταπεινά, χειροφτιαγμένα και φτωχά ή δείγματα πολύτιμα, αρχοντικές ενδείξεις εξουσίας, ή ένα πλήθος από αριστουργηματικά πονήματα βελόνας που φτιάχτηκαν μονάχα να ντύσουν μ’ ομορφιά τις κορυφαίες ώρες της ζωής».

Το μαύρο του μολυβιού είναι κυρίαρχο στις εικόνες, όπως και στο εξώφυλλο, ενώ με χρώμα τονίζονται κάποια στοιχεία. Ενα θυμιατό δίπλα σε μια γυναίκα από την Επισκοπή Ημαθίας, υφάσματα από Πομάκες της Ξάνθης, το κόκκινο ξύλινο αλογάκι που κρατάει ένα αγοράκι στην Κλεισούρα Καστοριάς, το ανοιξιάτικο στεφάνι μιας κοπέλας από την Αράχοβα. Αλλες προσφέρουν ρόδια από τα Ιωάννινα, πίτα από την Καρδίτσα, βλέπουμε όμως και τις σημαίες των Μεσολογγιτών ή τους Σεβντίκιους από τη Σμύρνη με τουφέκι.

«Δεν ήθελα να κάνω επιτηδευμένα πράγματα, αλλά να δείξω τους ανθρώπους όπως τους θυμόμαστε από φωτογραφίες, καλοντυμένους και σοβαρούς. Σαν μια παλιά φωτογραφία αγαπημένων προσώπων», λέει ο ίδιος. «Αυτό το βιβλίο το έφτιαξα με την αγάπη μου για το ελληνικό κοστούμι και σημασία έχει ότι υπάρχουν ισχυρά δεσίματα με το παρελθόν, ακόμα και σήμερα». Ο Μετζικώφ έσκυψε στον ενδυματολογικό κόσμο που έθρεψαν τα ήθη, η νοοτροπία, οι συναλλαγές, η σκέψη, οι συνήθεις και η ευαισθησία των Ελλήνων. «Τα ενδύματα περνούσαν από γενιά σε γενιά», συνεχίζει. «Και δεν υπήρχε τότε το καρκίνωμα της πρωτοτυπίας. Το ίδιο ένδυμα είχαν η γιαγιά, οι κόρες, οι εγγονές στη συνέχεια, με μικρές τροποποιήσεις. Και είχε ισχυρή κοινωνική βάση, ξεχώριζες αν αυτή που το φορούσε ήταν νέα ή ηλικιωμένη, πλούσια ή φτωχή, αν έμενε στα βουνά ή στον κάμπο».

Το ίδιο ανεπιτήδευτα, με «γλώσσα λαϊκιά, έτσι όπως μιλάνε στην επαρχία», ο Μετζικώφ αφηγείται τις 23 ιστορίες του, με εναλλασσόμενο δέος και χιούμορ, για προξενιά και πολέμους, θανάτους, γάμους, γέννες και φονικά. «Είναι μυθοπλασία, όμως υπάρχει και γερή βάση σε ιστορικά γεγονότα. Το ιστορικό γεγονός είναι η φόδρα του ρούχου», λέει, ενώ γελώντας δηλώνει «παραμυθάς». «Πλάθω για τις κόρες μου παραμύθια και όταν μου ζητούν να τα ξαναπώ δεν μπορώ να τα θυμηθώ...».

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Το «Τσίκι-Τσίκι» του Αλέξη Ακριθάκη και το καμένο Μάτι του Βασίλη Βρεττού
Δεν πρόλαβε να μπει ο Σεπτέμβριος και το Μουσείο Μπενάκη υποδέχεται το φθινόπωρο με ένα πλούσιο εκθεσιακό πρόγραμμα και στα τέσσερα κτίριά του
Το «Τσίκι-Τσίκι» του Αλέξη Ακριθάκη και το καμένο Μάτι του Βασίλη Βρεττού
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Ιπτάμενος, τζέντλεμαν και... Dagada
Ο λόγος για τον πολυσχιδή, καινοτόμο Θάνο Μούρραη-Βελλούδιο (1895-1992), έναν άνθρωπο-ορχήστρα, ο οποίος συνέλαβε την τέχνη αλλά και την Ιστορία ως αέναο παιχνίδι και διαρκή δοκιμασία, ενώ έζησε μια πλούσια σε...
Ιπτάμενος, τζέντλεμαν και... Dagada
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Τρεις εραστές της τέχνης και της Ελλάδας
Η έκθεση με τίτλο «Γκίκας, Craxton, Leigh Fermor: η γοητεία της ζωής στην Ελλάδα», που ανοίγει σήμερα τις πύλες της στο κοινό, στο Μουσείο Μπενάκη (κεντρικό κτίριο), αντανακλά μέσα από τα κείμενα του Λι Φέρμορ...
Τρεις εραστές της τέχνης και της Ελλάδας
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Ταξίδι μέσα από τα κλικ των φωτορεπόρτερ
Aν περάσετε από τον Εθνικό Κήπο ή το Μέγαρο Μουσικής, αν κάνετε τη βόλτα σας στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, αν σκοπεύετε να ταξιδέψετε...
Ταξίδι μέσα από τα κλικ των φωτορεπόρτερ
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Οι «Τέσσερις Εποχές», μια φιστικιά και το αιγινήτικο τοπίο
Την έκθεση με τίτλο «PISTACIA VERA - Τέσσερις Εποχές», που περιλαμβάνει σχέδια με κάρβουνο σε χαρτί, παρουσιάζει στον νέο εικαστικό χώρο «ΕΓΙΝΑ ΑΙΓΙΝΑ@ATHENS» στην Αθήνα ο Σπύρος Παντελάκης.
Οι «Τέσσερις Εποχές», μια φιστικιά και το αιγινήτικο τοπίο
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Ενας ηδονιστής, κοσμοπολίτης δημιουργός με ελληνική ψυχή
Η έκθεση «John Craxton. Μία ελληνική ψυχή» περιλαμβάνει συνολικά 90 έργα, πολλά από αυτά άγνωστα έως τώρα και προερχόμενα από το Craxton Estate, χωρισμένα σε τέσσερις ενότητες, που καλύπτουν όλες τις περιόδους...
Ενας ηδονιστής, κοσμοπολίτης δημιουργός με ελληνική ψυχή

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας