Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Οι φουστανέλες της Εθνικής Αντίστασης

Α. Τάσσος, «Η απελευθέρωση της Αθήνας», 1982, λιθογραφική επανεκτύπωση έγχρωμης ξυλογραφίας του 1945

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οι φουστανέλες της Εθνικής Αντίστασης

  • A-
  • A+
Μια εξαιρετική έκθεση από τη συλλογή Χρήστου Π. Μοσχανδρέου, με 120 σπάνια χαρακτικά, ζωγραφικά έργα, αφίσες και λευκώματα, που αποτυπώνουν ανάγλυφα την περίοδο της Κατοχής, της Αντίστασης και της Απελευθέρωσης.

Μορφές της Κατοχής που συγκλονίζουν, γυναίκες και παιδιά που λιμοκτονούν, μάνες σε απόγνωση, μπλόκα των Γερμανών, φυλακισμένοι και εκτελέσεις, ανάπηροι πολέμου αλλά και μαυραγορίτες.

Εικόνες ρεαλιστικές μα και συμβολικές, με έμπνευση από τους «Ελεύθερους πολιορκημένους» του Διονύσιου Σολωμού, από τον Ρήγα Φεραίο, τον Αθανάσιο Διάκο. Σε μια αφίσα του ΕΑΜ, ο σπουδαίος φωτογράφος Σπύρος Μελετζής έχει απαθανατίσει έναν παπά αρματωμένο και η λεζάντα γράφει: «Νέοι Παπαφλέσσηδες κ’ ∆ιάκοι ρίχτηκαν στον αγώνα του Εθνους».

«Χαράγματα μνήμης 1941-1944: Από τη συλλογή του Χρήστου Π. Μοσχανδρέου»-Βίλα Ζωγράφου

Σε μια άλλη, πάλι, του Εντγκαρ Λόνγκμαν, ένας τσολιάς λογχίζει το τέρας με τη σβάστικα και του φωνάζει: «Εξω από την Ελλάδα». Ενώ στην ξυλογραφία του Α. Τάσσου μικροί-μεγάλοι, με γαλανόλευκες και κόκκινες σημαίες γιορτάζουν την «Απελευθέρωση της Αθήνας»...

Περισσότερα από 120 χαρακτικά, ζωγραφικά έργα, αφίσες και λευκώματα, που δημιουργήθηκαν μέσα στην Κατοχή ή και λίγο αργότερα και καταγράφουν τα δεινά του ελληνικού λαού, αλλά και την αντίσταση απέναντι στον κατακτητή, περιλαμβάνονται στην έκθεση «Χαράγματα μνήμης 1941-1944: Από τη συλλογή του Χρήστου Π. Μοσχανδρέου» που εγκαινιάστηκε στους χώρους της Βίλας Ζωγράφου.

Αριστερά, αφίσα του Edgar Longman, «Εξω από την Ελλάδα», 1944. Δεξιά, αφίσα «1941-44: Νέοι Παπαφλέσσηδες κ’ ∆ιάκοι ρίχτηκαν στον αγώνα του Εθνους. ΕΑΜ»

Μια έκθεση που συνδιοργανώνεται από τη Βουλή των Ελλήνων και τον Δήμο Ζωγράφου και παρουσιάζει τη συλλογή του Ζωγραφιώτη Χρήστου Μοσχανδρέου με σπάνια εικαστικά και εκδοτικά τεκμήρια που αποτυπώνουν ανάγλυφα την περίοδο της Κατοχής, της Αντίστασης και της Απελευθέρωσης.

Γιος του Πάνου Μοσχανδρέου, ιδρυτικού μέλους του ΕΑΜ στο Μεσολόγγι, ο συλλέκτης Χρήστος Μοσχανδρέου επί 35 χρόνια έψαχνε και συγκέντρωνε υλικό εκείνης της εποχής, ωθούμενος από μια «εσωτερική ανάγκη να διαφυλάξω την οικογενειακή παράδοση και να τιμήσω τις θυσίες των ανθρώπων της οικογένειάς μου», όπως σημειώνει ο ίδιος στον κατάλογο της έκθεσης. «Επί μια ολόκληρη τριανταπενταετία ηχούν στην ψυχή μου αφηγήσεις για τον ξάδελφό μου Βασίλη Μοσχανδρέου, 18χρονο μαθητή που εκτελέστηκε από τους Γερμανούς κατακτητές, και τον αδελφό του, Θανάση, που σκοτώθηκε στα σκοτεινά χρόνια λίγο αργότερα. Ηθελα να τους τιμήσω, μαζί με τον μεγαλύτερό μου αδελφό Ανδρέα, αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, ο οποίος έφυγε από τη ζωή το 2006, αφού έπραξε και εκείνος το καθήκον του. Συμμετείχε στη σύνθεση που έλαβε την απόφαση για τις αποζημιώσεις στις οικογένειες των θυμάτων του Ολοκαυτώματος του Διστόμου».

Ο τίτλος της έκθεσης είναι «χαράγματα», καθώς τα περισσότερα έργα είναι «χαρακτικά, δημιουργίες καλλιτεχνών αποφοίτων της Σχολής Καλών Τεχνών, αλλά και αυτοδίδακτων», σημειώνει η Ελλη Δρούλια, διευθύντρια της Βιβλιοθήκης της Βουλής. «Εργα χαραγμένα στην τραυματική συλλογική μνήμη που περνά από γενιά σε γενιά. Χαράγματα που έχουν την έννοια και την αίσθηση του ανεξίτηλου πόνου, του βασανισμού, της θυσίας και του αγώνα για ελευθερία».

Καλλιτέχνες όπως οι Σπύρος Βασιλείου, Κώστας Γραμματόπουλος, Χρήστος Καγκαράς, Αντώνης Κανάς, Βάσω Κατράκη, Γιάννης Κεφαλληνός, Αλέκος Κοντόπουλος, Λουκία Μαγγιώρου, Δημήτρης Μεγαλίδης, Κώστας Πλακωτάρης, Α. Τάσσος είναι ορισμένοι από τους δημιουργούς αυτών των ιστορικών έργων.

«Η Τέχνη, ακόμα και όταν πραγματεύεται τα πιο σκληρά θέματα, ανακουφίζει και εκτονώνει συναισθήματα», επισημαίνει στον κατάλογο της έκθεσης ο Πρόεδρος της Βουλής Νίκος Βούτσης. «Η αρμονία και η ομορφιά της λειτουργεί παρηγορητικά. Συγχρόνως, θυμίζει και προειδοποιεί. Τα φασιστικά μορφώματα και το ρεύμα που αναπτύσσεται τα τελευταία χρόνια σε όλη την Ευρώπη και την Ελλάδα μπορεί να απομονωθούν αν έργα, όπως αυτής της έκθεσης "Χαράγματα μνήμης 1941-1944", χαραχθούν μέσα μας και λειτουργήσουν σαν ασπίδα μνήμης, αποτρέποντας την επανάληψη παρόμοιων ολοκληρωτικών φαινομένων που οδηγούν αναπόδραστα σε μονοπάτια βίας κατά των αδύναμων κοινωνικών ομάδων, στοχοποιώντας τον "Αλλο", τον "διαφορετικό"».


Info: Βίλα Ζωγράφου (Γεωργ. Ζωγράφου 15). Μέχρι 10 Νοεμβρίου, είσοδος ελεύθερη. Ωρες λειτουργίας: Δευτέρα-Παρασκευή: 10.00-13.00 & -21.00. Σάββατο-Κυριακή: 11.00-13.00 & 18.00-20.00.

ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
To σφυράκι θα χτυπήσει... στο διαδίκτυο
Μέσα σε αυτό το ιδιαίτερο κλίμα, το Greek Sale του διεθνούς οίκου Bonhams ανανέωσε το ραντεβού του για τις 18 Νοεμβρίου, με υψηλής ποιότητας και διαχρονικής αξίας έργα ελληνικής ζωγραφικής.
To σφυράκι θα χτυπήσει... στο διαδίκτυο
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
«Ακόμα και στις γκαλερί δεν υπακούω σε κανόνες καλής συμπεριφοράς»
Ο γνωστός street artist, που δεν αποκαλύπτει το πρόσωπό του, χωρίς να εγκαταλείπει τον δρόμο, εκθέτει στην G.E. Kapopoulos τα καρουζέλ του, με ρομαντισμό και αδρεναλίνη.
«Ακόμα και στις γκαλερί δεν υπακούω σε κανόνες καλής συμπεριφοράς»
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
«Οι καλλιτέχνες να γίνουν πιο ανθρώπινοι»
Σε ένα βιβλιαράκι που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Gutenberg καταγράφονται οι σκέψεις του επιδραστικού ακτιβιστή καλλιτέχνη, ο οποίος είχε βρεθεί στη Λέσβο και την Ειδομένη, για την προσφυγική κρίση, τα...
«Οι καλλιτέχνες να γίνουν πιο ανθρώπινοι»
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
«Χωρίς αγκαλιά είμαστε ακυρωμένοι»
Πώς θα σας φαινόταν αν μια γυναίκα, στη μέση του δρόμου, φορώντας ιατρική μάσκα και γάντια, με τα χέρια ανοιχτά και με μια ταμπέλα πάνω της που γράφει «Free hugs», σας πρόσφερε μια αγκαλιά;
«Χωρίς αγκαλιά είμαστε ακυρωμένοι»
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Τα φώτα νέον του Στήβεν Αντωνάκου και η λάμψη της ρωσικής πρωτοπορίας
Οι απρόσμενες, παράλληλες αναζητήσεις του Ελληνα εικαστικού, ο οποίος εμπνεύστηκε από τη Νέα Υόρκη, και των Ρώσων δημιουργών που ακολούθησαν το πνεύμα της Οκτωβριανής Επανάστασης.
Τα φώτα νέον του Στήβεν Αντωνάκου και η λάμψη της ρωσικής πρωτοπορίας
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Βλέπουμε έναν πίνακα με την ταχύτητα που κάνουμε scroll down
«Συνθήκες προσαρμογής» είναι ο τίτλος της νέας έκθεσης του 40χρονου καλλιτέχνη, που εγκαινιάστηκε στην Γκαλερί Ζουμπουλάκη. Πρόκειται για ζωγραφικά έργα, κυρίως ακρυλικά σε καμβά και έργα σε χαρτί, των...
Βλέπουμε έναν πίνακα με την ταχύτητα που κάνουμε scroll down

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας