Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Φωτογραφικό ταξίδι στις «Ελληνικές θάλασσες»

«Κάλυμνος» του Δημήτρη Χαρισιάδη, 1950

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Φωτογραφικό ταξίδι στις «Ελληνικές θάλασσες»

  • A-
  • A+

Είσαι ξένος και ξεκινάς την εξόρμησή σου προς κάποιο ελληνικό νησί από τον Διεθνή Αερολιμένα «Ελευθέριος Βενιζέλος». Ή φτάνεις στο αεροδρόμιο και έχεις μπροστά σου ένα ταξίδι στο εσωτερικό της χώρας, σε παραθαλάσσιες πόλεις με λιμάνια.

Μάλλον δεν υπάρχει καλύτερη εισαγωγή στις ομορφιές και την ουσία της Ελλάδας από την έκθεση «Ελληνικές θάλασσες. Ενα φωτογραφικό ταξίδι στον χρόνο», που υπάρχει με την ευθύνη και τη διοργάνωση του Μουσείου Μπενάκη σε ειδικό χώρο, έστω και με τη μορφή βιντεοπροβολών. Διότι οι φωτογραφίες, όλες από τα Φωτογραφικά Αρχεία του Μουσείου, αλλά και από ιδιωτικές συλλογές της Ελλάδας και του εξωτερικού, είναι ανεκτίμητης καλλιτεχνικής αξίας.

Η έκθεση είναι μια επιλογή από την ομότιτλη, μεγάλη διοργάνωση στην Πειραιώς 138, στα τέλη του 2014, τότε που ο αείμνηστος διευθυντής του μουσείου Αγγελος Δεληβορριάς έλεγε: «Ο κόσμος θα θελήσει να έρθει ξανά και ξανά. Κάθε μία από αυτές τις φωτογραφίες σηματοδοτεί πράγματα σημαντικά: τον χώρο, τον χρόνο, τη συνείδησή μας, την αισθητική μας, τις μνήμες μας. Γι' αυτόν τον λόγο πιστεύω ότι πρέπει να φύγει για το εξωτερικό, να τη δει η Ευρώπη και η Αμερική».

Ε, λοιπόν, ας φανταστούμε ότι με τις βιντεοπροβολές στο «Ελ. Βενιζέλος» οι φωτογραφίες ξεκινάνε ένα μεγάλο ταξίδι, που ούτε θα μπορούσαν να το φανταστούν. Ειδικά οι πολύ παλιές, αυτές από τον 19ο αιώνα, τότε που οι Ελληνες φωτογράφοι και οι ξένοι συνάδελφοί τους επισκέφτηκαν ή έζησαν μεγάλες χρονικές περιόδους στην Ελλάδα, προσέγγισαν τα θαλασσινά μας τοπία, τα λιμάνια, αλλά και τον τρόπο ζωής των ανθρώπων σε νησιώτικες και παραθαλάσσιες περιοχές.

Σε μια φωτογραφία των αδελφών Ρωμαΐδη, τραβηγμένη το 1885, βλέπουμε από ψηλά την Καστέλα. Τη ίδια χρονιά ο Bartolomeo Borri κατέγραψε το λιμάνι της Κέρκυρας. Το λιμάνι της Σύρου, όπως ήταν το 1905, με τα μεγάλα ιστιοφόρα του και στο βάθος τα εμπορικά με τα φουγάρα, διασώθηκε σε μια υπέροχη φωτογραφία της Μαίρης Παρασκευά, της πρώτης Ελληνίδας φωτογράφου. Η ίδια καλλιτέχνις χαρίζει στην έκθεση μία ακόμα ξεχωριστή εικόνα, από τη Μύκονο του 1905, παιδάκια με σηκωμένα φουστάνια και παντελόνια να μπαίνουν στα νερά.

Υπάρχουν κι άλλοι επώνυμοι δημιουργοί στην έκθεση. Ο Δημήτρης Χαρισιάδης με το «Ναύπλιό» του από το 1936, το Μπούρτζι στο βάθος και σε πρώτο πλάνο, επιβλητικό ένα καΐκι. Αλλά και με το γλυκό παιδάκι στην «Κάλυμνο» του 1950, που σηκώνει περήφανο ένα σφουγγάρι σχεδόν ίσα με το μπόι του. Ο Πέτρος Καλονάρος λικνίζεται «Στη βάρκα» με μια οικογένεια, γονείς και παιδάκια, και δεν αντέχει να μη σηκώσει τη φωτογραφική του μηχανή να την απαθανατίσει σοβαρή, ενώ φεύγει (ή μήπως φτάνει;) στο νησί της. Η Βούλα Παπαϊωάννου αυτή τη φορά δεν έχει βασανισμένα πρόσωπα μιας φτωχής μεταπολεμικής υπαίθρου, αλλά μας δείχνει πόσο σπουδαία φωτογράφος τοπίων ήταν, με το ηλιοβασίλεμα στη «Βουλιαγμένη» της (1935-1940), τους ψαράδες με τα δίχτυα στην «Αίγινα» (1950-55) και τα κύματα να σπάνε, ο αέρας να πετάει ψηλά τον αφρό τους σε ακρογιαλιά της «Σκύρου».

Και όσο πλησιάζουμε στο σήμερα τα τοπία και οι άνθρωποι αλλάζουν, αλλά πάντα η θάλασσα είναι μια ανοιχτή πρόσκληση. Στη «Μύκονο» του Λουκά Μπενάκη, από το 1965, η νεαρή κοπέλα με το μπικίνι κάθεται στον μόλο και κοιτάζει το πλοίο που φεύγει...

Info: Μέχρι 31 Δεκεμβρίου

  δεν

 

ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
«Οι άνθρωποι του Δεσποτικού»
Το Δεσποτικό, το νησάκι που βρίσκεται δυτικά της Αντιπάρου, είναι πλούσιος σε ευρήματα τόπος. Ο Μανώλης Κορρές το έχει χαρακτηρίσει «μικρή Δήλο» λόγω του αρχαϊκού ιερού που ήταν αφιερωμένο στον Απόλλωνα, είχε...
«Οι άνθρωποι του Δεσποτικού»
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Φανταστικά τοπία από πηλό
Πανέμορφα, ιδιαίτερα, με πολλές δυνατότητες και, κυρίως, με τη σφραγίδα μιας ζωγράφου, που κάποτε αποφάσισε να ασχοληθεί με την κεραμική τέχνη, στην αρχή ζωγραφίζοντας απλώς καλούπια του εμπορίου, αλλά στη...
Φανταστικά τοπία από πηλό
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Οι 100 όψεις ενός μύθου
Πριν από 100 χρόνια, τον Δεκέμβριο του 1917, η γαλλική αστυνομία μπούκαρε στην γκαλερί Berthe Weill και σφράγισε (προσωρινά) μια έκθεση για να προστατεύσει τα χρηστά ήθη από το τρίχωμα των εφηβαίων στα...
Οι 100 όψεις ενός μύθου
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Αγιοι και ήρωες του Νίκου Κούνδουρου
Ηταν ένα από τα τελευταία πράγματα που θέλησε και περίμενε στη ζωή του ο Νίκος Κούνδουρος: να γίνει στο Ιστορικό Αρχείο-Μουσείο Υδρας μια έκθεση ζωγραφικής του. Η ιδέα, που πρωτόπεσε στο τραπέζι το 2015, να...
Αγιοι και ήρωες του Νίκου Κούνδουρου
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Θρίαμβος με ένα «ναυάγιο»
O Nτάμιεν Χιρστ το έκανε πάλι το θαύμα του. «Θα καταγραφεί στα βιβλία της Ιστορίας ως ιδιοφυΐα; Φαίνεται πολύ πιθανό ύστερα από αυτήν την τιτάνια επιστροφή του σε τέτοια φόρμα», γράφει στην «Γκάρντιαν» ο...
Θρίαμβος με ένα «ναυάγιο»
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Σεξ, κατάσκοποι και νοσταλγία
Στην εποχή της σεξουαλικής επανάστασης αλλά και της επανάστασης του μοντερνισμού μάς μεταφέρει η έκθεση του Ράεντ Γιασίν «The Future is Nostalgic» στην γκαλερί Kalfayan. Ο 38χρονος Λιβανέζος εικαστικός και...
Σεξ, κατάσκοποι και νοσταλγία

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας