Αθήνα, 34°C
Αθήνα
Αίθριος καιρός
34°C
35.4° 32.5°
2 BF
34%
Θεσσαλονίκη
Αίθριος καιρός
34°C
35.5° 32.3°
1 BF
36%
Πάτρα
Αίθριος καιρός
31°C
33.0° 31.0°
3 BF
40%
Ιωάννινα
Ελαφρές νεφώσεις
31°C
30.9° 30.9°
2 BF
37%
Αλεξανδρούπολη
Αίθριος καιρός
32°C
31.9° 31.9°
2 BF
55%
Βέροια
Αίθριος καιρός
32°C
32.3° 32.0°
2 BF
25%
Κοζάνη
Ελαφρές νεφώσεις
28°C
30.1° 28.4°
1 BF
23%
Αγρίνιο
Αίθριος καιρός
30°C
30.2° 30.2°
1 BF
31%
Ηράκλειο
Αίθριος καιρός
27°C
29.1° 26.6°
0 BF
82%
Μυτιλήνη
Αίθριος καιρός
30°C
30.1° 29.4°
3 BF
53%
Ερμούπολη
Αίθριος καιρός
32°C
32.4° 29.8°
4 BF
37%
Σκόπελος
Αίθριος καιρός
34°C
33.7° 31.2°
0 BF
36%
Κεφαλονιά
Αίθριος καιρός
34°C
33.9° 33.9°
4 BF
31%
Λάρισα
Αίθριος καιρός
33°C
33.0° 32.9°
1 BF
26%
Λαμία
Αίθριος καιρός
36°C
35.6° 32.5°
1 BF
32%
Ρόδος
Αίθριος καιρός
29°C
28.8° 28.8°
4 BF
74%
Χαλκίδα
Αίθριος καιρός
33°C
35.0° 32.3°
2 BF
19%
Καβάλα
Σποραδικές νεφώσεις
29°C
29.3° 29.3°
2 BF
58%
Κατερίνη
Αίθριος καιρός
33°C
34.7° 33.1°
3 BF
36%
Καστοριά
Σποραδικές νεφώσεις
29°C
29.2° 29.2°
2 BF
26%
ΜΕΝΟΥ
Τετάρτη, 17 Ιουλίου, 2024
Γιάννης Η. Χάρης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
ΓΙΑΝΝΗΣ Η. ΧΑΡΗΣ

Αναγορεύεται επίτιμος διδάκτορας Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών

Αύριο γίνεται η τελετή αναγόρευσης του παρεμβατικού αρθρογράφου, στιλίστα της γλώσσας, καυστικού σχολιαστή και βέβαια μεταφραστή του Κούντερα.

Ενεργός διανοούμενος, οξυδερκής παρατηρητής του δημοσίου βίου, παρεμβατικός αρθρογράφος, στιλίστας της γλώσσας και καυστικός σχολιαστής είτε στο έντυπο, είτε ακόμα και στο σοσιαλμιντιακό σύμπαν. Η σκέψη, η κρίση, το σχόλιο του Γιάννη Η. Χάρη έχει πάντα ενδιαφέρον ακόμα κι αν κάποιος δεν συμφωνεί μαζί του. Αλλωστε αυτή είναι η αποστολή των διανοουμένων, ειδικά αυτή την εποχή που πολλά κακώς (ή σπανιότερα και καλώς) κείμενα περνούν απαρατήρητα: να επισημαίνει, να στηλιτεύει, να πυροδοτεί την κουβέντα, ακόμα και να εξοργίζει. Αυτός υπήρξε ακατάβλητα ο «δικός μας» Γιάννης Χάρης όσα χρόνια συνεργάστηκε με την «Εφημερίδα των Συντακτών», διατηρώντας τη στήλη «Ασκήσεις Μνήμης» (2012-2022) για γλωσσικά αλλά και ευρύτερα πολιτικά-κοινωνικά-πολιτιστικά (ακανθώδη) ζητήματα. Κι όταν επέλεξε ν’ αποσυρθεί για να αφοσιωθεί στο σπουδαίο μεταφραστικό του έργο, αυτός παρέμεινε: τον παρακολουθούμε τακτικότατα στη σελίδα του στο Facebook- απολαυστικός ακόμα κι όταν μας κατακεραυνώνει.

Ετσι αλιεύσαμε και την είδηση που εκείνος ανακοίνωσε με χιούμορ κι εμάς μας χαροποίησε ιδιαίτερα. Και ιδού:

«Ο Γιάννης Η. Χάρης, Μεταφραστής-Συγγραφέας, θα αναγορευθεί Επίτιμος Διδάκτορας του Τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών, την Τρίτη 11 Ιουνίου και ώρα 19:00 στην Αίθουσα Τελετών “Οδυσσέας Ελύτης”. Το έργο και την προσωπικότητα του τιμώμενου θα παρουσιάσει ο αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Φιλολογίας, Θ. Μαρκόπουλος, ενώ θα ακολουθήσει η αναγόρευση του τιμώμενου σε Επίτιμο Διδάκτορα του Τμήματος Φιλολογίας από την Πρόεδρο, Καθηγήτρια Ευφ. Καρακάντζα. Η περιένδυση του τιμώμενου θα πραγματοποιηθεί από τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου, Καθηγητή Χ. Μπούρα. Η εκδήλωση της επιτιμοποίησης θα ολοκληρωθεί με την ομιλία του Γ.Η. Χάρη με τίτλο: “Παιχνίδια και ακροβασίες της γλώσσας: Η εξέλιξη της γλώσσας μέσα από τα 'λάθη' της”».

Οφειλόμενη αλλά και απροσδόκητη τιμή σ’ έναν ιδιοσυστασιακό των ελληνικών γραμμάτων. Να θυμίσουμε το εξαιρετικά ενδιαφέρον έως... πολυπλοκότητας βιογραφικό του.

Ο Γιάννης Η. Χάρης γεννήθηκε το 1953 στην Αθήνα. Οπως ο ίδιος έγραφε στο αποχαιρετιστήριο στην «Εφ.Συν.» σημείωμα στη στήλη του («Αντίο; Στο επανιδείν; Ή και τα δύο;», 30/4/22): «[...] 1971 λοιπόν, στα 18, βρίσκομαι στην εγκυκλοπαίδεια Ελλάς-Μπριτάνικα, που δεν εκδόθηκε ποτέ, άντρο αντιστασιακών και το πρώτο μου μεγάλο σχολείο, μια και το κανονικό το είχα εγκαταλείψει, χωρίς να το τελειώσω: δάσκαλός μου, ο Μαρωνίτης.

»Επειτα, εκδόσεις Ολκός, με τον Αντώνη Καρκαγιάννη και αργότερα τον Δήμο Μαυρομάτη, στα βαθιά, διορθώσεις, επιμέλεια μετάφρασης, μετάφραση, και το βραχύβιο, τολμηρό περιοδικάκι “Τώρα”.

»Μέρες Νομικής σε λίγο, μετά Πολυτεχνείο, μεταπολίτευση. Τον πρώτο κιόλας μήνα, ομάδα ανασυντακτών στο τότε ΕΙΡ: μεταγραφή των ειδήσεων από την καθαρεύουσα στη δημοτική: ιστορική απόφαση, ιστορικές στιγμές, δύσκολα πιστευτές τώρα. Με την πρώτη κυβερνητική παρέμβαση την επομένη των εκλογών, που παύει τη διοίκηση Χορν-Μπακογιάννη, παραιτούνται διάφοροι διευθυντές διαφόρων τμημάτων, μαζί κι ο δικός μας Νάσος Δετζώρτζης, από κοντά κι οι περισσότεροι από μας, στο τσακ γλιτώσαμε την επείσακτη Αννα Παναγιωταρέα, γνωστή πλέον Εκπρόσωπο Τάφου.

»Στο μεταξύ, συνεργαζόμαστε με τον Ε. Χ. Κάσδαγλη στα πρώτα Ανθολόγια του Δημοτικού, στον Ολκό έρχεται ο Αγγελος Ελεφάντης, αρχίζει η ωραία περιπέτεια του περιοδικού “Ο Πολίτης”, έρχεται και ο “Σύγχρονος κινηματογράφος”. Ο κόσμος όλο και μεγαλώνει.

»Η συνεργασία με τον Κάσδαγλη γίνεται μονιμότερη από το 1978, με το Μορφωτικό Ιδρυμα της Εθνικής Τράπεζας. Σταθμός για μένα, τα “Οράματα και θάματα” του Μακρυγιάννη, έκδοση, όπως επιγράφεται, Αγγελου Παπακώστα, του κατόχου του χειρογράφου, για την οποία δουλέψαμε εξαντλητικά, αναθεωρώντας τα πάντα, ο κορυφαίος νεοελληνιστής Λίνος Πολίτης, ο παλαιογράφος Αγαμέμνων Τσελίκας και η αφεντιά μου, αυτοσχέδιος... παλαιογράφος εντέλει [...].

»Αρχές της δεκαετίας του ’80, περιοδικό “Αντί”, κείμενα για τη γλώσσα, για μεταφράσεις κ.ά.: δεν έγραφαν πολλοί την εποχή εκείνη, αλλά και αργότερα, για τον πανίσχυρο τότε –και σήμερα αυτογελοιοποιούμενο– Μπαμπινιώτη, ούτε για μεγαλόσχημους μεταφραστές με στρεβλή αίσθηση της γλώσσας.

»Προς τα τέλη της δεκαετίας, μαζί μ’ ένα συναρπαστικό δεκάχρονο ταξίδι στον κόσμο της βυζαντινής μουσικής [σ.σ. σπούδασε βυζαντινή μουσική κοντά στον Σίμωνα Καρά και μετείχε στην Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία του Λυκούργου Αγγελόπουλου], δεκαπέντε χρόνια διδασκαλία ελληνικών σε αμερικανικά κολεγιακά προγράμματα τύπου “Ερασμος” –άλλη σαγηνευτική εμπειρία.

»Παράλληλα, τύχη ανέλπιστη, ο Ελύτης: σε στενή συνεργασία, ο δεύτερος τόμος με τα πεζά του, τα τελευταία έργα του, ποιητικά (σ.σ. εκδόσεις Ικαρος) και άλλα, ενώ σχεδιάζαμε καταλεπτώς τη συγκεντρωτική έκδοση της ποίησής του, που μπήκε όμως μπροστά και εκδόθηκε μετά τον θάνατό του.

»Και μαζί ο Κούντερα, δεν ξέρω πώς να την πω κι αυτή την τύχη: μετάφραση όλων των καινούριων του βιβλίων και αναμετάφραση των παλιών, πάντα με την πολύτιμη βοήθειά του: 13 συνολικά έργα, ένα, η “Συνάντηση”, βραβεύτηκε από το ΕΚΕΜΕΛ [σ.σ. το «αείμνηστο» Ευρωπαϊκό Κέντρο Μετάφρασης Λογοτεχνίας και Επιστημών]

»Απροσδόκητα βρέθηκα και στα “Νέα” με τη στήλη “Μικρά Γλωσσικά”, απ’ όπου οι δύο τόμοι “Η γλώσσα, τα λάθη και τα πάθη”· ακολούθησε, στην ίδια εφημερίδα, η στήλη “Τα αδέσποτα”, με ελεύθερη θεματολογία, απ’ όπου τέσσερα τομίδια, με γενικό τίτλο “Στοιχήματα” [...]

»Ηταν η ώρα της “Εφημερίδας των Συντακτών”, με την οποία κλείνω τυπικά τον κύκλο των εργασιών μου [...] Δούλεψα σκληρά, αλλά υπήρξα και τυχερός, φεύγω γεμάτος...».

Να επισημάνουμε ορισμένα πράγματα: ο Γιάννης Χάρης από το 1994 μεταφράζει το συνολικό έργο του Μίλαν Κούντερα. ξαναμεταφράζοντας (για την «Εστία») και τα παλαιότερα μυθιστορήματα του πολυεπίπεδου Τσέχου, πολιτογραφημένου Γάλλου σπουδαίου λογοτέχνη και διανοητή, ύστερα από επιθυμία του ίδιου -άλλωστε με τον Χάρη διατηρούσαν φιλική σχέση μέχρι τον θάνατό του, πέρυσι τον Ιούλιο-, με βάση τις αναθεωρημένες γαλλικές μεταφράσεις, που επέχουν θέση πρωτοτύπου.

Σε δική του επιμέλεια έχουν κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις «Πατάκη» οι «Δέκα μύθοι για την ελληνική γλώσσα» (2001, 9η έκδ. 2009), ενώ το δίτομο έργο (που συγκέντρωνε τα «Μικρά Γλωσσικά» των «Νέων») «Η γλώσσα, τα λάθη και τα πάθη» πρωτοκυκλοφόρησε από τις εκδόσεις «Πόλις» (2003, 2008) κι επανεκδόθηκε από τον Γαβριηλίδη (2015, 2017). Επίσης από τις εκδόσεις Γαβριηλίδη κυκλοφόρησε η αποθησαύριση της έτερης στήλης του στα «Νέα» («Τα αδέσποτα»), «Στοιχήματα. Εθνικισμός, ρατσισμός, μετανάστευση»(2013) και «Στοιχήματα, Δ' Πολιτική και ιδεολογία» (2014). Πρόσφατα (2024) ο Χάρης μετέφρασε και εξέδωσε («Εστία») το πολύτιμο, αν όχι και προφητικό, κείμενο του Κούντερα «Πράγα, ένα ποίημα που χάνεται», το οποίο είχε πρωτοδημοσιευτεί στο περιοδικό Le débat το 1980, πέντε χρόνια μετά τον εκπατρισμό του Κούντερα και την εγκατάστασή του στη Γαλλία, «κείμενο υπεράσπισης της κουλτούρας του “μικρού έθνους”[...]».

● Η εκδήλωση αναγόρευσης του Γιάννη Η. Χάρη θα μεταδοθεί και διαδικτυακά.

Google News ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS
Αναγορεύεται επίτιμος διδάκτορας Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών

ΣΧΕΤΙΚΑ ΝΕΑ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΕ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας