Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ολη η ιστορία του ΜΕΤ σε μια έκθεση
AP Photo/Bebeto Matthews
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ολη η ιστορία του ΜΕΤ σε μια έκθεση

  • A-
  • A+
Επειτα από πεντάμηνη καραντίνα, το εμβληματικό μουσείο ζωντανεύει ξανά. Από το περασμένο Σάββατο άνοιξε τις πύλες του τηρώντας αυστηρά υγειονομικά πρωτόκολλα, με τη μεγάλη έκθεση «Making the Met, 1870-2020», εστιάζοντας στις μεγάλες στιγμές που δημιούργησαν και μεταμόρφωσαν το DNA του.

Tεράστιες ουρές σχηματίστηκαν έξω από το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης που άνοιξε το περασμένο Σάββατο για πρώτη φορά έπειτα από πεντάμηνη καραντίνα, για να γιορτάσει τα 150 χρόνια από την ίδρυσή του, δίνοντας σήμα επανεκκίνησης των τεχνών στη δοκιμαζόμενη από τον Covid-19 Νέα Υόρκη. Επισκέπτες με χαμόγελα αισιοδοξίας πίσω από τις μάσκες περίμεναν υπομονετικά να περάσουν τις πύλες του, ενώ μέσα πινακίδες υπενθύμιζαν πως έπρεπε να τηρούνται οι απαραίτητες αποστάσεις και σε πολλά σημεία υπήρχαν αντισηπτικά.

Το ΜΕΤ, το μεγαλύτερο μουσείο στις Ηνωμένες Πολιτείες, υποδεχόταν μέχρι πρότινος περίπου 7 εκατομμύρια επισκέπτες τον χρόνο από όλο τον κόσμο, οι οποίοι θαύμαζαν τις πολύτιμες συλλογές του με δύο εκατομμύρια έργα, που χωρίζονται σε 17 τμήματα: από ελληνορωμαϊκή, μεσαιωνική, ισλαμική, ασιατική, αφρικανική, μέχρι μοντέρνα και σύγχρονη τέχνη, από φωτογραφίες, ενδύματα και μουσικά όργανα μέχρι πανοπλίες. Παρότι δέχτηκε μεγάλο πλήγμα από την πανδημία, με απώλεια εσόδων 150 εκατομμυρίων ευρώ, με προβλεπόμενη μείωση των επισκεπτών από τους 15.000 σε 7.000 τα Σάββατα, αλλά και με απολύσεις του προσωπικού κατά 20%, το υποβλητικό μουσείο στην 5η λεωφόρο του Μανχάταν γιορτάζει τα 150 χρόνια του με τη μεγάλη έκθεση «Making the Met, 1870-2020».

Είναι μια έκθεση για το πώς φτιάχτηκε το ΜΕΤ, για τους ιδρυτές και τους ευεργέτες του, για τους χορηγούς, τους δωρητές, τους διευθυντές και τους επιμελητές που το διαμόρφωσαν και το εξέλιξαν. Πώς το 1866 μια ομάδα πολιτικών, επιχειρηματιών και καλλιτεχνών ενώθηκαν για να δημιουργήσουν ένα μουσείο τέχνης για τη Νέα Υόρκη, το οποίο σήμερα προσεγγίζει εγκυκλοπαιδικά 5.000 χρόνια ανθρώπινης δημιουργικότητας. «Η έκθεση επικεντρώνεται στις μεγάλες στιγμές που διαμόρφωσαν και άλλαξαν το DNA του μουσείου», δηλώνει η αναπληρώτρια διευθύντρια και επιμελήτρια της έκθεσης, Αντρεα Μπάγερ, στο Artnet. Εστιάζει σε 10 σημεία καμπής, που αρχίζουν χρονολογικά από τα πρώτα αποκτήματα, τα οποία αποτέλεσαν τα θεμέλια της εγκυκλοπαιδικής συλλογής του, ώς τις μεγάλες δωρεές και τις επιμελητικές πρωτοβουλίες».

Ομως και η εμπειρία του lockdown είναι ένα σημείο καμπής που οδηγεί στο 11ο βήμα, κατά την άποψή της. «Αυτή η συνθήκη μας έκανε να σκεφτούμε ποιοι είμαστε, πού είμαστε και πού πηγαίνουμε», τονίζει η ίδια. «Αλλωστε, ένα από τα πρώτα αποκτήματα του μουσείου, το 1871, έναν χρόνο μετά την ίδρυσή του, ήταν ο πίνακας του Αντονι βαν Ντάικ «Η Αγία Ροζαλία μεσολαβεί για την πανώλη που έπληξε το Παλέρμο» (1624), προσφορά Νεοϋορκέζων οι οποίοι είχαν ταξιδέψει στην Ευρώπη με σκοπό να βρουν έργα τέχνης για το νεοσύστατο μουσείο. Ο πίνακας έχει σχέση με την πανούκλα, ο Βαν Ντάικ βρισκόταν στο Παλέρμο όταν η πόλη χτυπήθηκε από πανούκλα, ενώ το λείψανο της Αγίας Ροζαλίας μεταφέρθηκε στην πόλη και οι άνθρωποι προσεύχονταν σε αυτήν». «Ξαφνικά, αυτό το έργο αποκτά άλλη σημασία», τονίζει η Μπάγερ, «μας δίνει την ελπίδα που οδηγεί στην αντίπερα όχθη».

Ουρές στην είσοδο και αποστάσεις στους εσωτερικούς χώρους

AP Photo/Bebeto Matthews

Τα πρώτα χρόνια του ΜΕΤ αντιπροσωπεύονται στην ενότητα «The Founding Decades», που ανοίγει με μια λίθινη κεφαλή του 6ου π.Χ. αι. από την Κύπρο και αποτελεί μέρος της συλλογής του πρώτου διευθυντή του μουσείου, του στρατηγού Λουίτζι Πάλμα ντι Σένσολα, μια αμφιλεγόμενη σήμερα προσωπικότητα, ο οποίος έκανε ερασιτεχνικές ανασκαφές στην Κύπρο από το 1865 μέχρι το 1876. Μάλιστα έστειλε περισσότερα από 35.000 αντικείμενα στη Νέα Υόρκη, τα οποία αποτέλεσαν τη βάση για τη φημισμένη συλλογή αρχαιοτήτων του ΜΕΤ.

Στις αρχές του 20ού αιώνα οι αίθουσες του μουσείου εμπλουτίστηκαν με υφάσματα, μουσικά όργανα, έργα σε χαρτί -ξεχωρίζουν ιδιαίτερα τα έργα των δασκάλων Εντουάρ Βιγιάρ και Αλμπρεχτ Ντίρερ-, με τη φιλοσοφία «Τέχνη για όλους». Την ίδια εποχή, όπως αποκαλύπτει η ενότητα «Princely Aspirations», οι διαχειριστές του με επικεφαλής τον τραπεζίτη Τζ. Π. Μόργκαν έχουν μεγαλεπήβολα σχέδια, επιδιώκοντας να φέρουν στο μουσείο «θησαυρούς» απ’ όλο τον κόσμο. Σημαντικό ήταν το κληροδότημα του εμπόρου Μπέντζαμιν Αλτμαν, που περιελάμβανε σπουδαία έργα τέχνης της Χρυσής Ολλανδικής Εποχής, ανάμεσά τους Βερμέερ και Ρέμπραντ. Για τους σύγχρονους επιμελητές που μελετούν την απεικόνιση των μαύρων στις ευρωπαϊκές συλλογές ζωγραφικής, έχει ιδιαίτερη σημασία η «Βηθεσδά» του Ρέμπραντ, όπως λέει η Μπάγερ. Ενα θέμα από τη Βίβλο με τη Βηθεσδά να παίρνει το μπάνιο της και τον βασιλιά Δαυίδ να την κατασκοπεύει, ενώ πίσω της βρίσκεται μια Αφρικανή γυναίκα.

Ωθηση στο τμήμα των ιμπρεσιονιστών έδωσε η Λουιζίν Χαβμίγιερ, συλλέκτρια και φεμινίστρια, η οποία με τον σύζυγό της συγκέντρωσε 112 έργα του Εντγκάρ Ντεγκά και άλλων πρωτοποριακών Ευρωπαίων, καθώς και έργα σε γυαλί και ασιατική τέχνη. Εμβληματικό και το ζεύγος Ράιτσμαν, που με το κληροδότημά του μεταμόρφωσε τρία διαφορετικά τμήματα: Ευρωπαϊκή Γλυπτική και Διακοσμητικές Τέχνες, Ευρωπαϊκή ζωγραφική-σχέδια-χαρακτικά και το Ινστιτούτο Κοστουμιών.

Εμφαση δίνεται ασφαλώς και στις αρχαιολογικές ανασκαφές του ΜΕΤ που διαμόρφωσαν τις συλλογές του - η πρώτη έγινε το 1906. Ενα από τα «καμάρια» του είναι το μνημειακό αιγυπτιακό άγαλμα της Χατσεψούτ (περίπου 1479-1458 π.Χ.), το οποίο εκτίθεται μπροστά από ένα παράθυρο που άνοιξε για πρώτη φορά μετά από 25 χρόνια και έχει θέα τον οβελίσκο του Σέντραλ Παρκ.

Ενα άλλο μεγάλο κεφάλαιο του ΜΕΤ ήταν η προσπάθεια δημιουργίας μιας εθνικής αφήγησης για την αμερικανική τέχνη, με σπουδαίους ζωγράφους αλλά και τεχνίτες που εντρύφησαν στις διακοσμητικές τέχνες. Αμερικανοί καλλιτέχνες ήταν πρόθυμοι να δώσουν τα έργα τους στο μουσείο, όπως ο Τζον Σίνγκερ Σάρτζεντ, που πρόσφερε σε εξαιρετικά καλή τιμή το γοητευτικό «Πορτρέτο της κυρίας Χ».

AP Photo/Bebeto Matthews

Από την άλλη, το μουσείο ήταν αρκετά συντηρητικό σχετικά με την αβάν-γκαρντ ζωγραφική και γλυπτική, λέει η υπεύθυνη της έκθεσης, ωστόσο με δωρεά του Λέοναρντ Λόντερ εμπλουτίστηκε η κυβιστική περίοδος, ενώ τώρα παρουσιάζεται για πρώτη φορά και η τελευταία δωρεά του δισεκατομμυριούχου, ο πίνακας του Πάμπλο Πικάσο «Γυναίκα σε πολυθρόνα».

Συνοψίζοντας τις προοπτικές για το μέλλον, η Αντρεα Μπάγερ τονίζει πως το ΜΕΤ θα δώσει έμφαση σε έργα γυναικών καλλιτεχνών, αυτόχθονων Αμερικανών, αλλά και μαύρων, όπως ο Τζέικομπ Λόρενς για τον οποίο οργανώνεται αφιέρωμα. Ο διευθυντής του μουσείου, Μαξ Χολάιν, «ενδιαφέρεται πολύ για τις διαπολιτισμικές πρωτοβουλίες, όλα όσα διαλύουν τα εμπόδια -γεωγραφικά, χρονολογικά και ούτω καθεξής», τονίζει η ίδια. Να δούμε αν το ΜΕΤ θα επιχειρήσει να αποτινάξει από πάνω του την «ιμπεριαλιστική πολιτική» του περασμένου αιώνα, ιδιαίτερα σε σχέση με ιταλικές, κυπριακές, ελληνικές αρχαιότητες, αλλά και έργα αφρικανικής τέχνης και της Ωκεανίας, που προέρχονται από λαθρανασκαφές ή αποκτήθηκαν με αμφιλεγόμενο τρόπο.

ART - ΝΕΑ
Κατακόρυφη πτώση εσόδων και επισκεπτών
Πρωτοφανής η κρίση στα ευρωπαϊκά μουσεία που παρά το γεγονός ότι άνοιξαν τις πόρτες τους για το κοινό η επιφυλακτικότητα λόγω του κορονοϊού παραμένει μεγάλη.
Κατακόρυφη πτώση εσόδων και επισκεπτών
ART - ΝΕΑ
Στα μουσεία μας... online
«Μένουμε σπίτι», αλλά μπορούμε να περάσουμε τις ελεύθερες ώρες μας διαδικτυακά, συντροφιά με τις εικαστικές τέχνες και τις μεγάλες εκθέσεις, να ανακαλύψουμε στα σάιτ των μουσείων μας τις ελκυστικές συλλογές...
Στα μουσεία μας... online
ART - ΝΕΑ
Το Met γίνεται 150 ετών
H Nέα Υόρκη έχει τεθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, λόγω κορονοϊού, ωστόσο το Metropolitan Museum of Art ετοιμάζεται στις 13 Απριλίου να γιορτάσει τα 150 χρόνια του.
Το Met γίνεται 150 ετών
ART - ΝΕΑ
Μια «Καρυάτιδα» για τον Κώστα Μπακογιάννη
Η Art Athina, η καθιερωμένη έκθεση σύγχρονης τέχνης του Πανελλήνιου Συνδέσμου Αιθουσών Τέχνης, ολοκληρώνεται σήμερα με επιτυχία στο Ζάππειο Μέγαρο, έχοντας προσελκύσει το ενδιαφέρον χιλιάδων επισκεπτών
Μια «Καρυάτιδα» για τον Κώστα Μπακογιάννη
ART - ΝΕΑ
Οι Κυκλάδες της Προϊστορίας και της Μυκηναϊκής Εποχής
Για πρώτη φορά το κοινό θα δει τα ευρήματα από τον μυκηναϊκό θολωτό τάφο στην Αγία Θέκλα, στην έκθεση «Από τον κόσμο του Ομήρου», στο Μουσείο Μαρμαροτεχνίας στον Πύργο Τήνου. Από την Αρχαιολογική Συλλογή...
Οι Κυκλάδες της Προϊστορίας και της Μυκηναϊκής Εποχής
ART - ΝΕΑ
Κλειστό, λόγω επέκτασης
​Αν σκοπεύετε να ταξιδέψετε στη Νέα Υόρκη, σπεύσατε, γιατί το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στην καρδιά του Μανχάταν θα κλείσει από τις 15 Ιουνίου και για τέσσερις ολόκληρους μήνες προκειμένου να γίνουν οι εργασίες...
Κλειστό, λόγω επέκτασης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας