• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.4°C / 29.0°C
    2 BF
    55%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 23.0°C / 26.1°C
    3 BF
    69%
  • Πάτρα
    Αραιές νεφώσεις
    27°C 26.6°C / 32.0°C
    2 BF
    60%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 25.0°C / 25.9°C
    2 BF
    47%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    23°C 22.9°C / 24.6°C
    1 BF
    83%
  • Βέροια
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 22.3°C / 28.0°C
    2 BF
    61%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 22.3°C / 24.4°C
    2 BF
    38%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    29°C 29.1°C / 29.1°C
    3 BF
    61%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.8°C / 27.7°C
    1 BF
    77%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.9°C / 26.8°C
    1 BF
    61%
  • Ερμούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 24.9°C / 28.8°C
    1 BF
    57%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 23.7°C / 24.0°C
    3 BF
    73%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 26.9°C / 26.9°C
    3 BF
    78%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 25.9°C
    4 BF
    47%
  • Λαμία
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    29°C 24.5°C / 30.6°C
    2 BF
    45%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    28°C 28.2°C / 28.8°C
    3 BF
    45%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    27°C 26.5°C / 29.2°C
    3 BF
    51%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.3°C / 24.4°C
    2 BF
    63%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    23°C 23.1°C / 26.7°C
    3 BF
    85%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    25°C 24.6°C / 24.6°C
    1 BF
    49%

Λευτέρης Ξανθόπουλος (1945-2020)

ΦΩΤΟ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Υμνησε τον «ξένο» με ταινίες και λέξεις

  • A-
  • A+

Σταμάτησε να γυρίζει ταινίες το 1991, τότε που η δεύτερη μεγάλου μήκους του, ο «Δραπέτης», επιλέχτηκε στο «Δεκαπενθήμερο των Σκηνοθετών» στις Κάνες. Κι όμως, το Σάββατο, η είδηση του ξαφνικού θανάτου του στα 75 του χρόνια, από επιπλοκές μιας εγχείρησης καρδιάς, που θα πήγαινε καλά, όλοι τον διαβεβαίωναν γι' αυτό, έκανε την κινηματογραφική κοινότητα να νιώσει ότι χάνει ένα από τα καλύτερα μέλη της.

Γιατί ο Λευτέρης Ξανθόπουλος, αυτός ο ζωντανός, αισιόδοξος, γεμάτος σχέδια καλλιτέχνης, ήταν πάντα παρών στον χώρο του σινεμά, με τα ξεχωριστά ντοκιμαντέρ του, ενώ και οι παλιές ταινίες του δεν έπαψαν να βλέπονται, να επηρεάζουν τους νεότερους. Τον αποχαιρέτησαν με ειλικρινή, θερμά λόγια το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου.

Ενιωσε ότι τον χάνει και ο κόσμος του βιβλίου, γιατί ο Λευτέρης, με την πολυκύμαντη, ανήσυχη πορεία του στον χώρο της τέχνης, έγραφε ποίηση, και καλή, από πολύ νωρίς, κάποια στιγμή μάλιστα οι συλλογές του έγιναν πιο πυκνές από τις ταινίες του. Διανοούμενος, με σκέψη ώριμη, μακριά από πυροτεχνήματα και ακρότητες, άφησε πίσω του ένα έργο με πολλές ψηφίδες, καμιά από τις οποίες δεν είναι δίχως αξία.

Σκηνή από την ταινία του «Καλή πατρίδα, σύντροφε»

Με σπουδές νομικής (που δεν τις τελείωσε ποτέ) και κινηματογράφου (πολλά χρόνια στο Λονδίνο και αργότερα στην Αμερική), ο Λευτέρης Ξανθόπουλος κατάφερε να κάνει αμέσως αισθητή την παρουσία του στο σινεμά με την περίφημη πια τριλογία των ντοκιμαντέρ «Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης» (1976), «Ο Γιώργος από τα Σωτηριάνικα» (1978) και «Στα Τουρκοβούνια» (1982). Και σαν να της χρωστούσε ακόμα ένα λιθαράκι, πρόσθεσε την πρώτη του ταινία μεγάλου μήκους, το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ «Καλή πατρίδα, σύντροφε» (1986), που χάρισε στον ίδιο βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου σκηνοθέτη στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και μουσικής στην Ελένη Καραΐνδρου. Θέμα της ταινίας, οι «τελευταίες μέρες» του χωριού Μπελογιάννης, έξω από τη Βουδαπέστη, όταν οι πολιτικοί πρόσφυγες, ο ένας μετά τον άλλον, το εγκαταλείπουν και επιστρέφουν ύστερα από σαράντα τόσα χρόνια εξορίας στην πατρίδα. Το ΠΑΣΟΚ έχει αρχίσει και τους δίνει διαβατήρια.

Είναι φανερό ότι το θέμα της μετανάστευσης και της προσφυγιάς καθορίζει το έργο του. Ο ίδιος το έβλεπε ευρύτερα. Εξηγούσε τον Ιούλιο του 2018 στην «Εφ.Συν.», που είχε δώσει τις τέσσερις πρώτες ταινίες του προσφορά στους αναγνώστες της: «Ολες αυτές είναι ταινίες που μιλούν για τον “ξένο”, αυτόν δηλαδή που δεν ανήκει εκεί που τον βρίσκουμε, δεν ανήκει ούτε στον τόπο που άφησε πίσω του, δεν μπορεί να ταυτιστεί με τον κόσμο γύρω του, παραμένει πάντα στο περιθώριο της ζωής. Ολοι οι χαρακτήρες των ταινιών μου είναι ξένοι, και οι Ελληνες μετανάστες στη Γερμανία και οι εσωτερικοί μετανάστες στα Τουρκοβούνια και οι πολιτικοί πρόσφυγες του Μπελογιάννης. Αλλά και ο καραγκιοζοπαίχτης στον “Δραπέτη” με τον Κώστα Καζάκο, που τον έχει αφήσει πίσω του ο χρόνος, ξένος προς την εποχή του είναι». Απέδιδε την «υπαρξιακή του ανάγκη» να προσεγγίζει ξανά και ξανά το θέμα του «ξένου» στην καταγωγή του από οικογένεια προσφύγων.

Υπαρξιακή του ανάγκη και η ποίηση, η δική του («Αγγελος των πρώτων ημερών», «Σήκωσε το κεφάλι σου πατέρα», «Ανθρωπος μηδενικών αποχρώσεων» κ.ά.) και των άλλων, αφού λάτρευε τον Μίλτο Σαχτούρη και ανάμεσα στα δεκάδες ντοκιμαντέρ και «Παράσκηνιά» του για μορφές της λογοτεχνίας μας (Παύλος Ζάννας, Αλέξης Πανσέληνος, Νίκος Εγγονόπουλος, Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλος κ.ά.) ξεχωρίζει το «Ποιος είναι ο τρελός λαγός (Μίλτος Σαχτούρης)». Η πολιτική του κηδεία γίνεται σήμερα στις 11.30 στο Α' Νεκροταφείο. Αντί στεφάνων, η οικογένειά του ζητά να γίνουν δωρεές στον Σύλλογο της Καβάλας «Πνοή για το Παιδί και την Οικογένεια».


 

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ART - ΝΕΑ
Την Τετάρτη το τελευταίο «αντίο» στον Κωνσταντίνο Τζούμα
Η κηδεία θα γίνει στις 12:00 στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών. Επιθυμία της οικογένειάς του είναι αντί στεφάνων για την κηδεία, να γίνουν δωρεές στο Κέντρο για τα έμφυλα δικαιώματα και την ισότητα «Διοτίμα».
Την Τετάρτη το τελευταίο «αντίο» στον Κωνσταντίνο Τζούμα
ART - ΝΕΑ
Μια οπτικοακουστική ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας
Αποφεύγοντας τη στατικότητα και υιοθετώντας μια καθαρά κινηματογραφική οπτική, ο φακός της σειράς «Εποχές και συγγραφείς» ταξιδεύει σε Ελλάδα και εξωτερικό, για να αποτυπώσει τα τοπία της ζωής και της δράσης...
Μια οπτικοακουστική ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας
ART - ΝΕΑ
Λογοτεχνική εκδήλωση στη Νάξο για τον Γ.-Α. Μαγκάκη και τον Γ. Σεφέρη
Λογοτεχνική εκδήλωση για δύο Ναξιακής καταγωγής σπουδαίους Έλληνες, τον ποινικολόγο, καθηγητή Δικαίου Γιώργο-Αλέξανδρο Μαγκάκη και τον νομπελίστα ποιητή Γιώργο Σεφέρη, θα πραγματοποιηθεί στο Δημοτικό Θέατρο...
Λογοτεχνική εκδήλωση στη Νάξο για τον Γ.-Α. Μαγκάκη και τον Γ. Σεφέρη
ART - ΝΕΑ
Στον «Δαναό» το ντοκιμαντέρ για τον Χρόνη Μπότσογλου
Το CineDoc-Greece αποχαιρετά τον Χρόνη Μπότσογλου με μια τιμητική προβολή του ντοκιμαντέρ του Φρέντυ Βιανέλλη για τη ζωή και το έργο του σπουδαίου ζωγράφου, την Κυριακή 20 Μαρτίου (17.00).
Στον «Δαναό» το ντοκιμαντέρ για τον Χρόνη Μπότσογλου
ART - ΝΕΑ
Πέθανε ο «αναγεννησιακός» πολυ-καλλιτέχνης Αλέξανδρος Ίσαρης
Νοσηλευόταν εδώ και λίγο καιρό με κορονοϊό, ενώ την είδηση του θανάτου του γνωστοποίησε με ανακοίνωση του ο εκδοτικός οίκος Κίχλη, αποχαιρετώντας έναν «άνθρωπο απολύτως αφοσιωμένο στην Τέχνη».
Πέθανε ο «αναγεννησιακός» πολυ-καλλιτέχνης Αλέξανδρος Ίσαρης
ART - ΝΕΑ
Μετά τον εγκλεισμό, η γιορτινή «επανάσταση» των ποιητών
Το Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης Πάτρας, ένα τοπόσημο πολιτισμού, ανανεώνει το ραντεβού του με το κοινό, με τη συμμετοχή 130 ποιητών από 31 χώρες, από σήμερα έως τις 19 Δεκεμβρίου.
Μετά τον εγκλεισμό, η γιορτινή «επανάσταση» των ποιητών

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας