Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το μάτι της αμερικανικής ιστορίας
EPA/LUKAS LEHMANN
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το μάτι της αμερικανικής ιστορίας

  • A-
  • A+

Υπάρχουν πολλοί τρόποι να καταγράφει κανείς την ιστορία: με κείμενα, με ντοκουμέντα, με μαρτυρίες. Ο Ρόμπερτ Φρανκ ήταν τα μάτια της αμερικανικής ιστορίας. Ο εμβληματικός φωτογράφος και avant-garde κινηματογραφιστής, που περιπλανήθηκε στη χαώδη χώρα και με μια Leica στα χέρια κατέγραψε τους Αμερικανούς, πέθανε σε ηλικία 93 ετών. Επί δεκαετίες απαθανάτισε συγκλονιστικά και όπως κανείς άλλος το περιθώριο της αμερικανικής καθημερινότητας, αποθέωσε τον ασπρόμαυρο ρεαλισμό, κάλυψε το κενό ανάμεσα στο αμερικανικό όνειρο και την πραγματική ζωή, οριοθέτησε από την αρχή τους κανόνες του φωτορεπορτάζ.

Δημιουργός του αριστουργηματικού λευκώματος «Τhe Americans» και καλλιτέχνης με καίρια επίδραση σε γενιές φωτογράφων, ζωγράφων, κριτικών και συγγραφέων, ο Ρόμπερτ Φρανκ γεννήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 1924, στη Ζυρίχη της Ελβετίας.

Μεγάλωσε σε μια γερμανική οικογένεια Εβραίων βιομηχάνων και σχετικά νωρίς, κοντά στα 12, άρχισε να παθιάζεται με τη φωτογραφία. Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο ο Φρανκ μετανάστευσε στην Αμερική, όπου αρχικά εργάστηκε ως φωτογράφος μόδας στο Harper's Bazaar και το Life.

Πολύ γρήγορα, όμως, εγκατέλειψε τις χλιαρές φωτογραφήσεις, για να κάνει το road trip των ονείρων του διασχίζοντας την Αμερική. Ο φίλος του και συγγραφέας Τζακ Κέρουακ ήταν εκείνος που τον παρακίνησε αλλά κι εκείνος που μερικά χρόνια μετά υπέγραφε την εισαγωγή στο επικό λεύκωμα «Οι Αμερικανοί», που κυκλοφόρησε στη Νέα Υόρκη το 1959 (η πρώτη έκδοση είχε βγει στο Παρίσι ένα χρόνο νωρίτερα, καθώς στις Ηνωμένες Πολιτείες οι εκδότες υπήρξαν πολύ διστακτικοί απέναντί του) και με 83 λήψεις άλλαξε την ιστορία της φωτογραφίας.

AP Photo/Kathy Willens, File

Οι φωτογραφίες του Φρανκ ήταν γήινες, δεν εξιδανίκευαν τη γη της επαγγελίας, παρουσίαζαν την καθημερινή ζωή των Αμερικανών εργατών, υπερήλικα ζευγάρια, ανθρώπους στα μέσα μεταφοράς, στα χωράφια, στα καταστήματα. «Είχα κουραστεί από τον ρομαντισμό, ήθελα να παρουσιάσω αυτό που έβλεπα, ανόθευτο και απλό», έλεγε για τις 28.000 φωτογραφίες που είχε ως υλικό για τους «Αμερικανούς».

Ενώ κάποτε σε συνέντευξή του στους New York Times είχε αποκαλύψει: «Η μητέρα μου συχνά με ρωτούσε: “Γιατί φωτογραφίζεις πάντα φτωχούς ανθρώπους;”. Δεν ήταν αλήθεια αυτό, απλώς συμπαθούσα περισσότερο τους ανθρώπους που αγωνίζονταν. Είχα μια μόνιμη δυσπιστία απέναντι σε εκείνους που όριζαν τους κανόνες».

Μυθιστορηματική μορφή και βραβευμένος με το Διεθνές Βραβείο Φωτογραφίας του Ιδρύματος Erna and Victor Hasselblad, το 1966, ο Φρανκ κουβαλούσε μια αφόρητη προσωπική ιστορία, καθώς η κόρη του, Aντρεα, σκοτώθηκε στα 20 σε αεροπορικό δυστύχημα στη Γουατεμάλα (1974) και 20 χρόνια αργότερα ο γιος του Πάμπλο, που έπασχε από σχιζοφρένεια, αυτοκτόνησε.

«Το είδος της φωτογραφίας που έκανα, έχει πια τελειώσει. Είναι παλιό», δήλωνε στην Guardian το 2004. «Δεν έχει πλέον κανένα νόημα για μένα. Δεν εισπράττω καμία ικανοποίηση. Μας κυριεύουν άλλωστε τόσες πολλές εικόνες πια...».

ART - ΝΕΑ
Πέθανε ο σπουδαίος φωτογράφος Ρόμπερτ Φρανκ
Σε ηλικία 95 ετών έφυγε από τη ζωή ο σπουδαίος φωτογράφος και κινηματογραφιστής Ρόμπερτ Φρανκ. Με το φωτογραφικό του λεύκωμα «Οι Αμερικανοί» θεωρήθηκε ότι άλλαξε τη φύση της φωτογραφίας, καθώς κατόρθωσε μέσα...
Πέθανε ο σπουδαίος φωτογράφος Ρόμπερτ Φρανκ
ART - ΝΕΑ
Το αποτύπωμα ενός δολοφόνου στην ποπ κουλτούρα
Οχι, ο Τσαρλς Μάνσον δεν υπήρξε μόνο ένα πρόσωπο πάνω στο οποίο αποτυπώθηκε ο τρόμος, το βίαιο πέρασμα από την ξεγνοιασιά της δεκαετίας του '60 στην απόλυτη φρίκη. Ο διαβόητος Αμερικανός serial killer, που...
Το αποτύπωμα ενός δολοφόνου στην ποπ κουλτούρα
ART - ΝΕΑ
Ο κριτικός που θεοποίησε τον Σέξπιρ
Ο κορυφαίος Αμερικανός κριτικός λογοτεχνίας, ο επιδραστικός Χάρολντ Μπλουμ, που το έργο του θαυμάστηκε αλλά και επικρίθηκε έντονα, άφησε την τελευταία του πνοή τη Δευτέρα, σε νοσοκομείο στο Νew Haven. Hταν 89...
Ο κριτικός που θεοποίησε τον Σέξπιρ
ART - ΝΕΑ
Πέθανε η σπουδαία συγγραφέας Τόνι Μόρισον
Σε ηλικία 89 ετών έφυγε από τη ζωή η σημαντική Αμερικανίδα συγγραφέας και βραβευμένη με Νόμπελ Λογοτεχνίας και Πούλιτζερ, Τόνι Μόρισον. Το κοινό την αγάπησε για την επική δύναμη των κειμένων της, τους...
Πέθανε η σπουδαία συγγραφέας Τόνι Μόρισον
Καρλ Λάγκερφελντ (1933- 2019)
ART - ΝΕΑ
Η μόδα αποχαιρετά τον Κάιζερ
Ο μέγας Κάιζερ της μόδας (προσωνύμιο που χρωστά στη γερμανική του καταγωγή), που πέθανε τη Δευτέρα το βράδυ στο Αμερικανικό Νοσοκομείο του Παρισιού σε ηλικία 83 (ή 85 κατά άλλους) ετών
Η μόδα αποχαιρετά τον Κάιζερ
ART - ΝΕΑ
Πέθανε ο πρωταγωνιστής της διασημότερης φωτογραφίας στον κόσμο
Σε ηλικία 95 ετών απεβίωσε ο ναύτης, ο πρωταγωνιστής του «φιλιού της Τάιμς Σκουέρ», της φωτογραφίας-σύμβολο του τέλους του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Το φιλί αυτό πέρασε στην αιωνιότητα χάρη στη φωτογραφία του...
Πέθανε ο πρωταγωνιστής της διασημότερης φωτογραφίας στον κόσμο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας