Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Μαξίμ Βενγκέροφ: με δύναμη από τη Ρωσία

Ο Βενγκέροφ παίζει το «Κοντσέρτο για βιολί» του Μπραμς υπό τον Στέφανο Τσιαλή

© Θωμάς Δασκαλάκης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Μαξίμ Βενγκέροφ: με δύναμη από τη Ρωσία

  • A-
  • A+

Στο φετινό Φεστιβάλ Αθηνών η φίλτατη ΚΟΑ συμμετείχε με μία και μοναδική συμφωνική συναυλία κλασικής μουσικής (16/7/2019). Με στόχο να προσελκύσει αυξημένο ακροατήριο στο Ηρώδειο κάλεσε και πάλι έναν διάσημο ξένο μουσικό, τον Μαξίμ Βενγκέροφ· αυτή τη φορά, τουλάχιστον, γλιτώσαμε από την Αργκεριχ με τους «φίλους» της και τις επαναληπτικές, άνευ ενδιαφέροντος, επιλογές ρεπερτορίου της! Ευτυχώς, η παρουσία του κορυφαίου, ακμαίου Ρώσου βιολιστή υπήρξε ασυζητητί μία από τις πιο απολαυστικές στιγμές του φετινού καλοκαιριού – αν όχι και ολόκληρης της καλλιτεχνικής περιόδου! Η ζωντανή εμφάνιση καλλιτεχνών τέτοιου διαμετρήματος συνιστά –ειδικά στη νοτιοβαλκανική Ελλάδα– ανεκτίμητα χρειαζούμενο παράδειγμα.

Από την ευθύβολα καρφωτή, στιβαρή, γεμάτη αυτοπεποίθηση είσοδό του στο πρώτο μέρος φάνηκε ότι ο 44χρονος Σιβηριανός βιολιστής συλλαμβάνει απόλυτα το ιδιαίτερο στίγμα της μουσικής τού Μπραμς: λάβρα ρομαντικό, αρρενωπό, φλογερά συναισθηματικό και, συνάμα, δομικά αυστηρό. Καθ’ όλη τη ροή του κοντσέρτου ο Βενγκέροφ υπήρξε αδιαφιλονίκητος ηγέτης της εκτέλεσης, σύροντας τους σε πλήρη εγρήγορση μουσικούς της ΚΟΑ σε μια συναρπαστικά φορτισμένη συμπορεία. Το παίξιμό του απέδιδε αβίαστα, εύστοχα και πειστικά τις έντονες, αλλεπάλληλες μεταπτώσεις της μουσικής από εξωστρεφείς παραγράφους συναρπαστικά μαχητικής διαπάλης με την ορχήστρα σε άλλες όπου βιολί και ορχήστρα καταλάγιαζαν και αναδιπλώνονταν σε συμφιλιωτική, ονειρική αναπόληση.

Ο ήχος του υπήρξε ορθοτονικά ασφαλής, μεγάλος, στιβαρός αλλά και γλυκύς, φωτεινός, με σφριγηλό βιμπράτο και θαυμαστά ωραίο πλάσιμο της μελωδικής γραμμής ειδικά στις πολύ αργές παραγράφους. Αληθινά καθηλωτικής έντασης αλλά και συναρπαστικής ευρηματικότητας ήταν η ιδιαίτερα εκτενής καντέντσα του εναρκτήριου Allegro ma non troppo, όπως και η συντομότερη του καταληκτικού μέρους. Ανταποκρινόμενος στο ενθουσιώδες χειροκρότημα του ακροατηρίου, ο Βενγκέροφ πρόσφερε εκτός προγράμματος τη διάσημη «Σαραμπάντα» από την «Παρτίτα αρ.2» του Μπαχ. Δυστυχώς, μετά το διάλειμμα επίμονο ψιλόβροχο ματαίωσε τη συνέχεια της κατά τα φαινόμενα άριστα προετοιμασμένης συναυλίας στο μισογεμάτο/μισοάδειο Ηρώδειο...

Κάποιες σκέψεις και παρατηρήσεις

Τα τελευταία χρόνια ο Στέφανος Τσιαλής, καλλιτεχνικός διευθυντής της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, στρέφει συστηματικά τις λιγοστές –πιο λίγες δεν έχει!– θερινές συναυλίες του αθηναϊκού συμφωνικού συνόλου στο Ηρώδειο όλο και πιο εκτός του κλασικού ρεπερτορίου, στα ρηχά πιασάρικων soundtracks ή –ακόμη χειρότερα– στα αγοραία εδάφη της συμφωνικά διασκευασμένης ροκ.

Στις 24/6/2019, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, η ΚΟΑ έπαιξε χολιγουντιανά soundtracks του Σπίλμπεργκ (24/6/2019), ενώ στις 18/9/2019, σε συνέχεια παλαιότερων επιτυχημένων διοργανώσεων, προγραμματίζει να συμπράξει με τη Φιλαρμονική της Πράγας σε πολυδιαφημιζόμενη συναυλία με τίτλο «Classic Rock» όπου θα ακουστεί ένα «εκρηκτικό playlist με τα καλύτερα ροκ τραγούδια όλων των εποχών: Pink Floyd, Rolling Stones, AC/DC, Metallica, Scorpions, Genesis…». Ασφαλώς οι λόγοι γι’ αυτήν την επιλογή δεν μπορεί να είναι καλλιτεχνικοί: τέτοιες συναυλίες ουδεμία χρήσιμη εμπειρία προσφέρουν στους κλασικούς μουσικούς και, επιπλέον, διώχνουν το φυσικό κοινό της ορχήστρας. Ως τώρα, αυτή η έκδηλα λαϊκιστική εκτροπή ουδένα αρμόδιο φαίνεται να ενοχλεί… Ομως έτσι ένα μείζον, εθνικό ιστορικό σύνολο καταλήγει να χάνει βαθμιαία κάθε αυτοπεποίθηση αλλά και συναίσθηση για τον λόγο ύπαρξής του.

Είμαι ο τελευταίος που θα είχε αντίρρηση για ένα αναψυκτικό ρεπερτοριακό ξεστράτισμα εάν η ΚΟΑ είχε επιδείξει προηγουμένως υπερβάλλοντα ζήλο στην παρουσίαση βασικού ρεπερτορίου (για το βαθύ ιστορικό/εθνικό ας μη μιλήσουμε) ή αν πρότεινε κάτι έκτακτο και μοναδικό για το Φεστιβάλ Αθηνών ή αν συνέχιζε να δίνει τακτικές συναυλίες στο Ηρώδειο –είτε, έστω, αλλού– κατά τους μήνες Ιούνιο, Ιούλιο και Σεπτέμβριο. Ούτε είναι αποδεκτή η δικαιολογία ότι τα καλοκαίρια οι πνευστοί της ΚΟΑ συμμετέχουν σε εκπαιδευτικά προγράμματα και σκορπάνε για να χαρίσουν δείγματα της τέχνης τους σε κατοίκους παραμεθόριων νησιών.

Δόξα τω θεώ (της Μουσικής), υπάρχει τεράστιο ρεπερτόριο σημαντικών και πασίγνωστων έργων για έγχορδα, τα οποία, όμως –με την αντίστροφη δικαιολογία!– οι έγχορδοι της ΚΟΑ ουδέποτε παίζουν! Βεβαίως, η αποχώρησή της ΚΟΑ ή ο αποκλεισμός των τακτικών συναυλιών της από το Ηρώδειο –αυτοβούλως είτε σιωπηρά επιβεβλημένος– έχει να κάνει με το τι έχει καταλήξει γενικότερα να είναι το λεγόμενο Φεστιβάλ Αθηνών. Αλλά αυτό είναι μια διαφορετική συζήτηση για την οποία δεν φαίνεται να υπάρχει ούτε χώρος ούτε πρόθεση να γίνει κάποτε.

Ο Βενγκέροφ παίζει το «Κοντσέρτο για βιολί» του Μπραμς υπό τον Στέφανο Τσιαλή

ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Πολιτιστική διπλωματία με ελάχιστη μουσική ουσία
Απογοητευτικά αδιάφορη ήταν η συναυλία κατά την οποία ο Ρικάρντο Μούτι διηύθυνε στο Ηρώδειο τη «Συμφωνία αρ. 9» του Μπετόβεν (9/7/2019). Η εκδήλωση έφερε τον υπότιτλο «Οι δρόμοι της φιλίας».
Πολιτιστική διπλωματία με ελάχιστη μουσική ουσία
ART - ΝΕΑ
Υπέροχος, φιλέλληνας και αλληλέγγυος
Η μαραθώνια, χωρίς διάλειμμα, συναυλία του Γιο-Γιο Μα, με το κοινό σε άκρα προσήλωση. Για τον Κινεζοαμερικανό τσελίστα οι «Σουίτες» του Μπαχ συνιστούν κομμάτι της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς και διά...
Υπέροχος, φιλέλληνας και αλληλέγγυος
ΤΕΧΝΕΣ
Ο Πέτρου και η Καμεράτα: το μπαρόκ μας!
Για τη φετινή συμμετοχή τους στο Φεστιβάλ Αθηνών οι Μουσικοί της Καμεράτας και οι χορωδοί της Armonia Atheneaεπέλεξαν ένα εμβληματικό αριστούργημα της λυρικής τέχνης του 18ου αιώνα, την «Αλτσίνα» του Χέντελ.
Ο Πέτρου και η Καμεράτα: το μπαρόκ μας!
ART - ΝΕΑ
Η διάσημη Παριζιάνα εταίρα στο Ηρώδειο
«Τραβιάτα» από την Εθνική Λυρική Σκηνή ● Είναι η πρώτη φορά που η ΕΛΣ ανεβάζει την όπερα του Βέρντι στο Ηρώδειο και η πρώτη φορά που σκηνοθετεί όπερα ο διευθυντής του Μπαλέτου της, Κωνσταντίνος Ρήγος.
Η διάσημη Παριζιάνα εταίρα στο Ηρώδειο
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Βάγκνερ και η επιβλητική μεσόφωνος Μισέλ ντε Γιανγκ
Αναντίστοιχα μέτρια προσέλευση κόσμου για τη σημασία και το βάρος της παρουσίας της είχε η συναυλία που έδωσε στο Ηρώδειο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, η αγγλική Ορχήστρα Φιλαρμόνια υπό τον Εσα Πέκα...
Βάγκνερ και η επιβλητική μεσόφωνος Μισέλ ντε Γιανγκ
ΜΟΥΣΙΚΗ - ΧΟΡΟΣ
Γιορτάζοντας την Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής στο Ηρώδειο
Την Πέμπτη, 21/6/2018, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα της ΕΡΤ υπό τον Αναστάσιο Συμεωνίδη έδωσε στο κατάμεστο Ηρώδειο μια δωρεάν συναυλία, συμμετέχοντας στον εορτασμό της...
Γιορτάζοντας την Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής στο Ηρώδειο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας