Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το πορτρέτο της Αθήνας που διαρκώς αλλάζει

Αποψη της έκθεσης με έργα του Αλέξανδρου Τζάννη

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το πορτρέτο της Αθήνας που διαρκώς αλλάζει

  • A-
  • A+
Την έκθεση οργανώνει το Ιδρυμα ΔΕΣΤΕ σε συνεργασία με το New Museum της Νέας Υόρκης.

Η ρήση του Ηράκλειτου «ποταμώ γαρ ουκ έστιν εμβήναι δις τω αυτώ», που σημαίνει ότι δεν μπορεί να μπει κανείς δύο φορές στον ίδιο ποταμό, εμπνέει διαχρονικά και δίνει αφορμή για τον τίτλο της έκθεσης «Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές», που οργανώνει το Ιδρυμα ΔΕΣΤΕ και το New Museum της Νέας Υόρκης στο Μουσείο Μπενάκη-Κτίριο Πειραιώς.

Είναι μια έκθεση για την Αθήνα από καλλιτέχνες που ζουν στην Αθήνα. Περισσότεροι από 30 δημιουργοί κάθε ηλικίας και εθνικότητας, που χρησιμοποιούν διαφορετικά εικαστικά μέσα, φτιάχνουν το πορτρέτο μιας πόλης που διαρκώς αλλάζει, εξελίσσεται, μεταμορφώνεται, με ασίγαστη ενέργεια. Μια ενέργεια, που σύμφωνα με τους διοργανωτές, πυροδότησε η documenta 14 πριν από δύο χρόνια.

«Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές»-Μουσείο Μπενάκη-Κτίριο Πειραιώς

Οι αναρίθμητοι αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι καλλιτεχνών, οι διατομεακές συνεργασίες, το εύρος της παραγόμενης δουλειάς και το πλήθος των εκθεσιακών χώρων, εκδοτικών εγχειρημάτων και εκδηλώσεων που ξεφυτρώνουν παντού στην Αθήνα εντυπωσίασαν τις δύο Αμερικανίδες επιμελήτριες της έκθεσης, Νάταλι Μπελ και Μάργκοτ Νόρτον, από την πρώτη φορά που ήρθαν στην πρωτεύουσα. Δεν ήταν κοντά μας στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου στο Μουσείο Μπενάκη, ωστόσο μέσα από βίντεο μας έκαναν μια κατατοπιστική ξενάγηση στην έκθεση.

Εργο της Αναστασίας Δούκα και στο βάθος της Εύης Καλογηροπούλου. Εγκατάσταση των Λάκη και Αρη Ιωνά / The Callas

Η επιλογή, όπως είπαν, έγινε με βάση τα έργα και όχι τα ονόματα των καλλιτεχνών με τους οποίους συναντήθηκαν πολλές φορές. «Οι καλλιτέχνες της πόλης ήταν οι πρώτοι που παρατήρησαν ότι η Αθήνα είναι υπό διαρκή μετάβαση: ο χαρακτήρας της είναι μη κατασταλαγμένος, πολύπλευρος και ευπροσάρμοστος -και η ειρωνεία είναι ότι ως προς αυτά είναι τελικά σταθερός», λένε.

«Παρ' ότι οι δρόμοι της σφύζουν από ανθρώπους και εμπορικές δραστηριότητες, αυτή η ιδέα της ρευστότητας δεν υφίσταται μόνο στην αστική ενέργεια αλλά και στη νοοτροπία που συναντήσαμε σε συζητήσεις, περφόρμανς, εκθέσεις και στο σκεπτικό του έργου πολλών καλλιτεχνών. Αυτό που πάνω από όλα επιδιώκει το “Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές” είναι να τιμήσει αυτή την ενέργεια και το διαρκώς εξελισσόμενο εικαστικό τοπίο της Αθήνας».

Η έκθεση αρχίζει εντυπωσιακά με έργα των Αλέξανδρου Τζάννη, Εύας Στεφανή και Neritan Zinxhiria, που καταγράφουν τα τοπία της πόλης, τους αρχιτεκτονικούς χώρους και τα καθημερινά χαρακτηριστικά της, ενώ ο Γιώργος Πρίνος αποκαλύπτει στιγμές αστικής ψυχολογικής έντασης στους ανθρώπους στους δρόμους.

Στις επόμενες αίθουσες η Ρένα Παπασπύρου, ο Κώστας Σαχπάζης, η Ιρις Τουλιάτου εστιάζουν στην αρχαιολογία της Αθήνας. Η Κατερίνα Κομιανού δείχνει τους φοίνικες που αφθονούσαν κατά την οθωμανική εποχή στην Ελλάδα και εξαλείφθηκαν εσκεμμένα μετά την ανεξαρτησία ώστε η πρωτεύουσα να δείχνει πιο ευρωπαϊκή. Αλλοι καλλιτέχνες (Πέτρος Μώρης, Ραλλού Παναγιώτου, Σωκράτης Σωκράτους) διερευνούν τις δυνατότητες ενός ιστορικά φορτισμένου υλικού όπως το μάρμαρο.

Τις εμφανείς αλλαγές στην αρχιτεκτονική, τον δημόσιο χώρο και τη δημογραφία από τη μια γενιά στην άλλη δείχνουν άλλα έργα. Από το «Intercontinental (Athens, 1999)» του Βαγγέλη Βλάχου, που καταγράφει τις πόρτες του αθηναϊκού ξενοδοχείου μαζί με φωτογραφίες των πολιτικών και άλλων προσωπικοτήτων που έμειναν εκεί το 1999 -τη χρονιά που το Intercontinental δέχτηκε βομβιστική επίθεση.

Ως το βίντεο «Νeighbours» της Εύης Καλογηροπούλου, που παρουσιάζει μια μάντρα παλαιών μετάλλων στον Βοτανικό, μια περιοχή διαρκών μετασχηματισμών: από αρχαίος ελαιώνας σε βιομηχανική ζώνη, που τώρα περιβάλλεται από καταυλισμούς Ρομά και στρατόπεδα προσφύγων.

Το «ποτάμι» του Ηράκλειτου προσφέρει κι έναν τρόπο προσέγγισης της ταυτότητας σε μια εποχή πολιτικών αγώνων για τον ορισμό του φύλου ή της σεξουαλικότητας. Χαρακτηριστικά είναι τα έργα των Navine G. Khan-Dossos και του Ελληνικού Σωματείου Υποστήριξης Διεμφυλικών, των Παύλου Φυσάκη και Εύας Γιαννακοπούλου.

Προχωράμε στις εσωτερικές μεταμορφώσεις του ατόμου με χιούμορ, παράλογο, φαντασιώσεις (Αγγελος Παπαδημητρίου, Αμαλία Βεκρή, Διονύσης Καβαλλιεράτος) για να οδηγηθούμε στο επίσης εντυπωσιακό κλείσιμο της έκθεσης. Την εγκατάσταση των Λάκη και Αρη Ιωνά/The Callaς με μια μουσική σκηνή διαλυμένη και σκοτεινή, που αναδίδει μια αίσθηση ρομαντισμού ή πανκ μελαγχολίας, υπό τους ήχους του νέου τραγουδιού που έφτιαξε ειδικά για το αφιέρωμα η γνωστή καλλιτεχνική κολεκτίβα. Στο τέλος επαναλαμβάνουν το ρεφρέν «The same river twice» καθώς και τις λέξεις «σιωπή» και «ίαση», υπονοώντας ίσως ότι πολλά μπορεί να κερδίσει κανείς αν δει θετικά μια κατάσταση διαρκούς μετάλλαξης.

Η έκθεση «Στο ίδιο ποτάμι δύο φορές» ακολουθεί την «Τhe Equillibrists/Οι Εξισορροπιστές» του 2016, που είχε επίσης διοργανωθεί σε συνεργασία με το New Museum και ήταν βασισμένη στο πνεύμα του βραβείου ΔΕΣΤΕ για την προώθηση νέων καλλιτεχνών.


INFO: Μουσείο Μπενάκη, Πειραιώς 138, τηλ. 210-3453111. Από 21 Ιουνίου έως 22 Σεπτεμβρίου.

«1821 πριν και μετά»
ART - ΝΕΑ
Το 1821 όπως δεν το έχουμε ξαναδεί
Την επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821 θα την τιμήσουμε δεόντως με τη μεγάλη έκθεση «1821 πριν και μετά» που ετοιμάζει το Μουσείο Μπενάκη.
Το 1821 όπως δεν το έχουμε ξαναδεί
ART - ΝΕΑ
«Κατάληψη» Banksy στην Τεχνόπολη
Το «τρομερό παιδί» της street art, ο προβοκάτορας καλλιτέχνης και ακτιβιστής, ετοιμάζεται να «ξαναχτυπήσει». Αυτή τη φορά στην Αθήνα με την έκθεση «The world of BANKSY. Live the experience», που «ζωντανεύει»...
«Κατάληψη» Banksy στην Τεχνόπολη
ART - ΝΕΑ
Κλειστό, λόγω επέκτασης
​Αν σκοπεύετε να ταξιδέψετε στη Νέα Υόρκη, σπεύσατε, γιατί το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στην καρδιά του Μανχάταν θα κλείσει από τις 15 Ιουνίου και για τέσσερις ολόκληρους μήνες προκειμένου να γίνουν οι εργασίες...
Κλειστό, λόγω επέκτασης
ART - ΝΕΑ
Μεγάλες πόλεις, μικρές ανθρώπινες ιστορίες
Μέσα από 500 αρχαιότητες, πολλές από τις οποίες βγαίνουν πρώτη φορά στο φως, η έκθεση «Κρήτη. Αναδυόμενες Πόλεις: Απτερα - Ελεύθερνα - Κνωσός. Τρεις αρχαίες πόλεις ζωντανεύουν» αποκαλύπτει πτυχές της Ιστορίας...
Μεγάλες πόλεις, μικρές ανθρώπινες ιστορίες
ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ
Σε τριπλό εκθεσιακό ταμπλό
​Η θητεία της καλλιτεχνικής διευθύντριας του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, Κατερίνας Κοσκινά, λήγει και τυπικά σήμερα, ο διαγωνισμός για την πλήρωση της θέσης βρίσκεται σε εξέλιξη, ωστόσο το πρόγραμμα που...
Σε τριπλό εκθεσιακό ταμπλό
ART - ΝΕΑ
Με Μάρω Δούκα και αφιέρωμα στο προσφυγικό
Η χώρα μας δίνει δυναμικά το «παρών» στην Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης, όπου θα παρουσιαστούν 1.000 τίτλοι βιβλίων από 40 και πλέον εκδότες. Θα υπάρχει αφιέρωμα στους «δρόμους επιβίωσης» των προσφύγων, ενώ...
Με Μάρω Δούκα και αφιέρωμα στο προσφυγικό

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας