• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.7°C / 29.0°C
    3 BF
    48%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 23.6°C / 28.5°C
    2 BF
    63%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.0°C / 28.3°C
    1 BF
    65%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    17°C 16.9°C / 21.4°C
    0 BF
    88%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    22°C 21.9°C / 24.1°C
    2 BF
    73%
  • Βέροια
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 23.5°C / 25.0°C
    0 BF
    67%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    21°C 18.7°C / 21.4°C
    0 BF
    64%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.2°C / 26.2°C
    1 BF
    53%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 24.9°C / 27.5°C
    5 BF
    66%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    25°C 24.0°C / 24.9°C
    1 BF
    69%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.4°C / 24.9°C
    4 BF
    69%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.7°C / 25.7°C
    1 BF
    73%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    25°C 25.3°C / 25.3°C
    1 BF
    73%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    22°C 21.9°C / 26.8°C
    0 BF
    68%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    26°C 23.9°C / 26.6°C
    1 BF
    55%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    25°C 25.4°C / 25.8°C
    3 BF
    60%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    26°C 24.9°C / 28.6°C
    0 BF
    46%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    27°C 21.3°C / 26.6°C
    0 BF
    63%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    24°C 23.7°C / 26.2°C
    1 BF
    97%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    19°C 19.1°C / 19.1°C
    1 BF
    81%
EPA / ERNESTO ARIAS

Η αντιπολεμική κραυγή της ρωσικής ποίησης

  • A-
  • A+

«Στη Ρωσία ένας ποιητής είναι περισσότερα από έναν ποιητή. Ηταν ένας πολίτης με ενδιαφέρον για τη θέση των πολιτών».

Με αυτά τα λόγια αποχαιρέτησε τον Γιεβγκένι Γιεφτουσένκο η σύζυγός του, Μαρία Νοβίκοβα.

Ελεύθερο πνεύμα, επαναστάτης στα νιάτα του, αλλά και αντιφατικός -άλλοτε υποστήριζε και άλλοτε εναντιωνόταν στους Σοβιετικούς ηγέτες- ο Γιεφτουσένκο έζησε με τους δικούς του κανόνες και πέθανε ήσυχα στον ύπνο του το βράδυ του Σαββάτου, στο σπίτι του στην Οκλαχόμα, όπου εδώ και δύο δεκαετίες δίδασκε ρωσική και ευρωπαϊκή ποίηση στο Πανεπιστήμιο της Τούλσα. Ηταν 85 ετών.

Ποιητής, πεζογράφος, σεναριογράφος και σκηνοθέτης του κινηματογράφου, ο Γιεφτουσένκο ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής στην Αμερική και αγαπητός στη Ρωσία, την οποία είχε πάντα στην καρδιά του, όπως έλεγε.

Με το έργο του κατήγγειλε τις φρικαλεότητες του πολέμου, τον αντισημιτισμό, τον ολοκληρωτισμό, ακόμα και τον Ιωσήφ Στάλιν μετά τον θάνατό του.

Η διεθνής αναγνώριση ήρθε νωρίς, το 1962, με το «Μπάμπι Γιαρ», ένα ποίημα που μιλάει για το Ολοκαύτωμα 34.000 Εβραίων του Κιέβου από τους ναζί και για τον αντισημιτισμό που εξαπλώθηκε στη Σοβιετική Ενωση.

Αργότερα ο Σοστακόβιτς το περιέλαβε, μαζί με άλλα τρία ποιήματά του, στη 13η Συμφωνία του.

«Δεν το αποκαλώ πολιτική ποίηση», είχε δηλώσει για το «Μπάμπι Γιαρ» ο Γιεφτουσένκο στο Associated Press πολύ αργότερα, το 2007. «Το αποκαλώ ποίηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων, ποίηση που υπερασπίζεται την ανθρώπινη συνείδηση ως τη μεγαλύτερη πνευματική αξία».

Και περιέγραψε πώς έγραψε το ποίημα μέσα σε δύο ώρες, όταν επισκέφτηκε την περιοχή του Κιέβου αναζητώντας ενδείξεις από το Ολοκαύτωμα -ένα σημάδι, έναν τάφο-, όμως δεν βρήκε τίποτα

«Ημουν σοκαρισμένος όταν είδα ότι οι άνθρωποι δεν διατήρησαν καμία μνήμη».

Ο Γιεβγκένι Γιεφτουσένκο γεννήθηκε στη Ζίμα της Σιβηρίας τον Ιούλιο του 1932, πρωτοεμφανίστηκε στα γράμματα το 1949 και εξέδωσε το πρώτο του βιβλίο το 1952, ενώ σπούδαζε στο Ινστιτούτο Λογοτεχνίας Γκόρκι, στη Μόσχα.

Στη Δύση έγινε γνωστός τις δεκαετίες του '50 και του '60, μαζί με τους Βασίλι Αξιόνεφ, Αντρέι Βαζνισιένσκι και Μπέλα Αχμαντούλινα, που υπήρξε η πρώτη του σύζυγός του, επωφελούμενος από τη χαλάρωση των μέτρων λογοκρισίας από τον Χρουστσόφ.

Πολλοί στην πατρίδα του χαρακτήρισαν την ποίηση και τη στάση ζωής του ειλικρινή, για κάποιους ήταν επικίνδυνος και άλλοι είπαν ότι είναι αντιφρονών με όρια.

Το 1965 ένωσε τη φωνή του με την Αννα Αχμάτοβα, τον Ζαν Πολ Σαρτρ και άλλους διανοούμενους εναντίον της δίωξης του Γιόζεφ Μπρόντσκι από τις σοβιετικές αρχές.

Το 1968 συνυπέγραψε κείμενα εναντίον της επέμβασης στην Τσεχοσλοβακία.

Την ίδια χρονιά άρχισε να διδάσκει ποίηση στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης.

Ωστόσο, ο Μπρόντσκι και άλλοι αντιφρονούντες συγγραφείς οι οποίοι, αντίθετα με τον Γιεφτουσένκο, φυλακίστηκαν, αμφισβήτησαν την αληθινή του συνείδηση και τον κατηγόρησαν για διπροσωπία.

«Ρίχνει πέτρες μόνο σε κατευθύνσεις που είναι επίσημα εγκεκριμένες και παραδεκτές», είχε πει ο Μπρόντσκι.

Ο Γιεφτουσένκο έγινε επίτιμο μέλος της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Γραμμάτων το 1987.

Δύο χρόνια αργότερα εκλέχτηκε στο Σοβιετικό Κοινοβούλιο εκπροσωπώντας το Χάρκοβο, όπου υποστήριξε πολιτικά τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ και αργότερα τον Μπόρις Γιέλτσιν, με τον οποίο όμως διαφωνούσε για τον πόλεμο στην Τσετσενία.

Στα ελληνικά κυκλοφορούν τα έργα του «Αρνταμπιόλα» (Κέδρος, 1989) και «Τα βατόμουρα της Σιβηρίας» (Λιβάνης, 1992).

Ακολουθήστε μας στο Google news
ART - ΝΕΑ
«Ενας ποιητής είναι πάνω από όλα η ανθρώπινη φύση στην πιο αγνή της κατάσταση»
Η σπουδαία ποιήτρια, πεζογράφος, δοκιμιογράφος αλλά και ζωγράφος, Ετέλ Αντνάν, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 96 ετών αφήνοντας το στίγμα της με τη στάση ζωής και το έργο της.
«Ενας ποιητής είναι πάνω από όλα η ανθρώπινη φύση στην πιο αγνή της κατάσταση»
ART - ΝΕΑ
«Παυσίπονη σταγόνα η ποίηση, σε έναν ωκεανό λύπης»
Μέχρι που η καρδιά της σταμάτησε να χτυπά, η κορυφαία Ελληνίδα ποιήτρια δεν έπαψε να αγωνιά και να ελπίζει, να παλεύει με τις λέξεις, δίνοντας νόημα στα ασήμαντα της καθημερινής ζωής, εμβαθύνοντας στη φθορά,...
«Παυσίπονη σταγόνα η ποίηση, σε έναν ωκεανό λύπης»
ART - ΝΕΑ
Αινιγματική ιδιοφυΐα της μεταμοντέρνας ποίησης
Ο κορυφαίος Αμερικανός ποιητής των τελευταίων 50 χρόνων, ο βραβευμένος με Πούλιτζερ Τζον Ασμπερι, άφησε την τελευταία του πνοή την Κυριακή στο Χάντσον της Νέας Υόρκης. Ηταν 90 ετών και ο θάνατός του επήλθε από...
Αινιγματική ιδιοφυΐα της μεταμοντέρνας ποίησης
ART - ΝΕΑ
Πέθανε ο ποιητής Γεβγκένι Γεφτουσένκο
Σε ηλικία 84 ετών έφυγε από τη ζωή στον ύπνο του από καρδιακή ανεπάρκεια, στις ΗΠΑ, ο διάσημος Ρώσος ποιητής, ο τελευταίος της μεγάλης γενιάς των Σοβιετικών. Το έργο του επικεντρώνεται στις φρικαλεότητες του...
Πέθανε ο ποιητής Γεβγκένι Γεφτουσένκο
ART - ΝΕΑ
«Αντίο» στη γυναίκα που ταύτισε το όνομά της με την Εθνική Πινακοθήκη
Στα χρόνια της Μαρίνας Λαμπράκη-Πλάκα η Εθνική Πινακοθήκη εκσυγχρονίστηκε και επεκτάθηκε στη Γλυπτοθήκη στο Γουδή, στα παραρτήματα στην Κέρκυρα, στο Ναύπλιο, και στο Μουσείο Καπράλου στην Αίγινα.
«Αντίο» στη γυναίκα που ταύτισε το όνομά της με την Εθνική Πινακοθήκη
ART - ΝΕΑ
Οι Ρώσοι έκλεψαν τον χρυσό των Σκυθών
Πριν από την έκρηξη του πολέμου τα μεγάλα μουσεία της Ουκρανίας προσπάθησαν να φυγαδεύσουν ή να κρύψουν τους θησαυρούς τους σε ασφαλή μέρη, ωστόσο έχουν γίνει καταστροφές σε περισσότερα από 250 πολιτιστικά...
Οι Ρώσοι έκλεψαν τον χρυσό των Σκυθών

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας