Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές
EUROKINISSI/ ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ

Οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές

  • A-
  • A+

Ενόχλησε (ελαφρώς, παραδέχομαι) το σημείωμα του Σαββάτου με τίτλο «Ποια Παιδεία». Θεωρήθηκε οιονεί εχθρικό προς τους εκπαιδευτικούς, απαξιωτικό, αφ’ υψηλού και λοιπά. Βεβαίως δεν ήταν, τουλάχιστον όχι στις προθέσεις μου.

Στηλιτεύτηκε κυρίως η απουσία του συναισθήματος, της συγκίνησης (του παιχνιδιού και της χαράς, όπως φάνηκε στο απόσπασμα του Φρόιντ)· ότι κύριος υπεύθυνος για τη διεκπεραιωτική-λειτουργική διαδικασία της διδασκαλίας είναι η Πολιτεία πρωτίστως (οι ειδήμονες) αλλά και όσοι εκπαιδευτικοί δεν ακούνε με προσοχή τους μαθητές και δεν τους μεταδίδουν αυτοπεποίθηση τέτοια που θα τους ωθήσει να αποκτήσουν ενδιαφέρον για τα μαθήματα και να εισαχθούν έτσι στην απαραίτητη πειθαρχία ώστε να τα κατανοήσουν και να τα αγαπήσουν.

Πειθαρχία όχι βίαιη αλλά οικεία βουλήσει (με την έννοια της ευχάριστης προσοχής για την απόκτηση γνώσεων).

Δεν επέμεινα στις δύσκολες πράγματι συνθήκες κάτω από τις οποίες εργάζονται δάσκαλοι-νηπιαγωγοί-καθηγητές, ούτε στους γλίσχρους μισθούς που τους παρέχει η Πολιτεία· ούτε στους τραμπουκισμούς γονέων τινών, ούτε στις απειλές εναντίον τους.

Αναφέρθηκα αποκλειστικά στην έλλειψη παιδαγωγικής που χαρακτηρίζει τους φωστήρες των εκάστοτε «υπευθύνων» των υπουργείων, αλλά και στην εξεταστική εμμονή της διδασκαλίας, που απαιτεί επιδόσεις και όχι γνώση.

Ομολογώ ότι πολλοί έχουμε απαιτήσεις, περισσότερες ίσως απ’ ό,τι θα ‘πρεπε, από τους εκπαιδευτικούς, μια και θεωρούμε ότι έχουν καταλυτική επίδραση στη διαμόρφωση του χαρακτήρα των (εύπλαστων) παιδιών -και ας κουβαλάνε αυτά τα πενιχρά τους βιώματα της προσχολικής, οικογενειακής αγωγής.

Τα βιωματάκια τους είναι ηθικού τύπου, καθαρά γονεϊκά. Χρέος των εκπαιδευτικών είναι να ενδυναμώσει τους μαθητές με πολιτισμό και ιστορικότητα και επιστήμη, και όχι να παίρνουν θέση υπέρ του καλού ή του κακού· πρέπει να λένε και τα δύο και εναπόκειται στους μαθητές (εάν έχουν ενδυναμωθεί όπως είπαμε καταλλήλως) να επιλέξουν το ένα ή το άλλο.

Αυτό απαιτεί ελεύθερα και ανεξάρτητα πνεύματα, και έχουν χρέος οι εκπαιδευτικοί να δώσουν στα παιδιά, μέσα από την εύθυμη, χαρούμενη γνώση, τη δυνατότητα να αναπτύξουν και την ελευθερία και την ανεξαρτησία (και τη δικαιοσύνη).

Εχει δόση αλήθειας (δεν ισχύει για όλους βεβαίως) ότι οι περισσότεροι εκπαιδευτικοί παίρνουν τον μισθό τους παρέχοντας εκπαίδευση και όχι παιδεία, τι να κάνουμε. Το ότι είναι τραγικές οι συνθήκες μες στις οποίες εργάζονται (ορεινές, δύσβατες, ακριτικές περιοχές, αίθουσες με τριάντα παιδιά κ.ά.) δεν αμφισβητείται.

Αλλο αυτό και τελείως διαφορετικό να επικοινωνήσεις με τους μαθητές, να σκύψεις με προσοχή (και στοργή) και να ακούσεις την ταραγμένη καρδούλα τους, να απαλείψεις το σάστισμά τους, την αμηχανία τους, την απομόνωσή τους, την απογοήτευσή τους.

Ποιος, αλήθεια, θέλει μια παιδεία που οδηγεί στη μοναξιά, που δεν βάζει στόχο παρά τη μόρφωση για παραγωγή, για χρησιμότητα, για υλικές απολαβές; Ποιος επιθυμεί μια παιδεία που αποθαρρύνει, που εκδιώκει τον θαυμασμό και στη θέση του βάζει τη φρίκη;

Να ένα μικρό απόσπασμα από την πρώτη διάλεξη του Νίτσε («Μαθήματα για την παιδεία», εκδόσεις «Ροές»): «Στον άνθρωπο γενικά αναγνωρίζεται το δικαίωμα για τόση μόνο μόρφωση όση είναι απαραίτητη προκειμένου να εξυπηρετηθούν τα υλικά συμφέροντά του».

Μας αρέσει ένα τέτοιο δικαίωμα; Εάν ναι, πάω πάσο, αν και το κρίσιμο εξακολουθεί να είναι η επαφή καθηγητών - μαθητών, διότι τότε αρχίζει η παιδεία.

 

ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Τα παιδιά, τότε και τώρα
Λέει ο Φοίβος πώς έδινε εξετάσεις τότε, τη δεκαετία του '60, προς το τέλος, και τα παιδιά μένουν με το στόμα ανοιχτό. Ούτε φροντιστήρια ούτε γονεϊκή φροντίδα, τίποτα. Σχεδόν αρίστευσε στις πανελλήνιες...
Τα παιδιά, τότε και τώρα
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Η επιστροφή του φωτισμένου δάσκαλου
Οι όποιες μεταρρυθμίσεις γίνονται (;) στον ευαίσθητο χώρο της Παιδείας τα τελευταία χρόνια δεν έχουν ωφελήσει σε τίποτε τα γράμματα και τα επαγγέλματα· το ελάχιστο επίπεδο μόρφωσης και η «ειδίκευση» των...
Η επιστροφή του φωτισμένου δάσκαλου
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Ποια Παιδεία
Εχουν άποψη και σχέδιο για την Παιδεία οι άνθρωποι που την κατάντησαν μια εργαλειακή διαδικασία, που την έχουν συρρικνώσει σε σκέτη εκπαίδευση, βαρετή για τα παιδιά, αλλά χρήσιμη για παραγωγή εξειδικευμένων...
Ποια Παιδεία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Το «ξήλωμα» της δημόσιας δωρεάν παιδείας
Είναι προφανές σε όλους μας, μετά και τις αποφάσεις του υπουργείου υπέρ της ιδιωτικής εκπαίδευσης, ότι η ενίσχυση της δημόσιας παιδείας δεν αποτελεί προτεραιότητα για αυτή την κυβέρνηση! Οπότε ποια στάση θα...
Το «ξήλωμα» της δημόσιας δωρεάν παιδείας
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
Μονιμοποίηση της αναπλήρωσης
Μία ακόμη σχολική χρονιά ξεκινάει με μηδενικούς μόνιμους διορισμούς και χιλιάδες αναπληρωτές εκπαιδευτικούς που καλούνται, τελευταία στιγμή, υπό εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, να καταθέσουν αίτηση.
Μονιμοποίηση της αναπλήρωσης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας