• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 26.4°C / 30.8°C
    3 BF
    38%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.0°C / 28.6°C
    2 BF
    52%
  • Πάτρα
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.7°C / 29.0°C
    2 BF
    57%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    20°C 19.9°C / 19.9°C
    1 BF
    88%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 28.9°C / 28.9°C
    2 BF
    48%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    24°C 22.0°C / 25.7°C
    4 BF
    75%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    18°C 17.0°C / 18.4°C
    4 BF
    68%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    21°C 20.7°C / 20.7°C
    0 BF
    57%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.8°C / 28.2°C
    4 BF
    57%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    29°C 27.9°C / 28.9°C
    2 BF
    51%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 26.4°C / 26.8°C
    5 BF
    57%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    28°C 24.0°C / 27.7°C
    1 BF
    51%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 27.9°C / 27.9°C
    0 BF
    74%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 25.9°C / 26.2°C
    3 BF
    50%
  • Λαμία
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 26.5°C / 26.5°C
    1 BF
    74%
  • Ρόδος
    Αίθριος καιρός
    28°C 26.8°C / 27.7°C
    5 BF
    76%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    29°C 26.4°C / 31.0°C
    2 BF
    30%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 26.3°C / 26.3°C
    3 BF
    54%
  • Κατερίνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 26.2°C / 27.7°C
    3 BF
    67%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 17.4°C / 17.4°C
    0 BF
    94%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Κομμάτια από το σώμα της γλώσσας

  • A-
  • A+

Φτερόποδη η γλώσσα της κι εμείς λαχανιασμένοι, ερασιτέχνες και «γιατροί», ειδήμονες και ξένοι. Γλώσσα γεννά την ποίηση [κι όχι απ’ τη μύγα ξύγκι]. Θεράποντες και ποιητές χάνουνε την αυδή τους στη μάταιη προσπάθεια για επιβολή δική τους. Πώς μπήκε η λαϊκότητα στης γλώσσας τις τροπές; [Η ποίηση έχει πρόσβαση και στις νοικοκυρές]. Νοικοκυρά εμάλωσε με τον υδραυλικό της κι οι λέξεις την κατεύθυναν να ψάλει τον καημό της. Το ποίημα των λέξεων γεννάται απροσδοκήτως και άσ’ τα ποιητάρια να βρίζουν αυθορμήτως.

Οταν πεθαίνει ο ποιητής πεθαίνει η χώρα όλη -κι εκείνη που εξεγείρεται κι εκείνη στη φορμόλη. Θάλασσες και βουνά είναι το άγαλμά του, μα πιότερο τα σωθικά στέκει το μέλημά του -δικά του και της χώρας του, του χρόνου και του πόνου μα και της άφατης χαράς και των ορδών του δρόμου· του δρόμου του απανδόκευτου που τις γραμμές ραγίζει, του τρένου εκείνου που περνά μες στις καρδιές και σφύζει -όχι από ζωή, όχι από γλεντοκόπια, αλλά από βάσανα πολλά κι από σκληρά αποτόπια.

Ιδού το σώμα της ποίησης, ιδού ο υλισμός της: σ’ ακριβοθώρητα στενά, οι λέξεις λογισμός της. Λέξεις πρωτοφανέρωτες όσο κι αν είναι ίδιες, μ’ εκείνες των υπόλοιπων, ας είν’ και καταιγίδες. Να ξαναρθούν, να μη χαθούν οι λέξεις των ποιητών μας, μπας και ξυπνήσει και χαρεί το δόλιο σωθικό μας -βροντόφωνο κι αγέρωχο απέναντι στο δήθεν και όχι μεγαλόφωνο ενταύθα και εκείθεν. Το χαμογέλιο των παιδιών το βλέπουνε ποιητές κι αγγέλοι το αναπέμπουνε στο αύριο και στο χθες. Ομηρος και Αρχίλοχος φαίνονται πρόγονοί τους και δίπλα τους και σαρκαστές εμείς κι οι απόγονοί τους.

Ετσι τραβάει η ποίηση, μ’ εχθρούς απέναντί της· δεν την αντέχουνε, θαρρείς, την τόση αναλαμπή της. Γραφειοκράτες τη γελούν, πολιτικοί τη φτύνουν κι ακόμη εκείνη στέκεται στη ζώνη του υπευθύνου. Κι όταν ο κόσμος σκοτεινιάζει απ’ τη μεγάλη λήθη, προβάλλουν τα ποιήματα σαν γυναικεία στήθη. Χυμοί ζωής ατέλειωτοι και ας πεθαίνουμε όλοι -ξαναγεννιούνται, διάολε, της γης οι αποστόλοι. Η γλώσσα και οι λέξεις της είναι το ριζικό μας, μαζί τους στέκει ο χορός, μαζί το μουγκρητό μας.

...Λοιπόν έχει γούστο· κάθε φορά που πεθαίνει ένας ποιητής να τον αποχαιρετούσαμε με έναν οιονεί ποιητικό τρόπο -ας είναι και ελαφρύς [αφελής]. Ισως ξεδιαλύναμε το παράδοξο: πώς, ένας άνθρωπος του περιθωρίου [εκεί έχουμε κατατάξει τους ποιητές] μπορεί κι εκφράζει, σχεδόν ιδανικά, την πλειονότητα [την κοινωνία]; Λέω ίσως γιατί δεν βλέπω κάτι τέτοιο να απασχολεί εμάς τους υπόλοιπους η ποιητική διάσταση του χρόνου [και του χώρου]. Να ζήσουμε ποιητικά, όπως επιθυμούσε ο Χέλντερλιν, δεν μάθαμε, δεν ξέρουμε. Μήπως κάποιος, κάτι, να μας ξεστραβώσει ώστε να αρχίσουμε να διαβάζουμε τους ποιητές μας;

Λοιπόν, με αφορμή τον θάνατο της Κικής Δημουλά, δυο λόγια γι’ αυτήν από τον Παναγιώτη Κονδύλη: «Στα ερασιτεχνικά μου μάτια η δική σας ποίηση πρώτα απ’ όλα είναι γλώσσα που δεν έχει ούτε αρχή ούτε τέλος, μόνο κόβει κάθε τόσο από το σώμα της κομμάτια και τα δένει σε ποιήματα χωρίς η ίδια να ελαττώνεται - αδυνατίζει ποτέ».

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Γιατί χρειαζόμαστε ποιητές με καρδιά
Λίγο πριν από το Πάσχα έλαβα από τον καθηγητή Γιώργο Βέλτσο μια ανέκδοτη ποιητική του συλλογή -και τον ευχαριστώ από εδώ θερμά-, προφανώς για να με απαλλάξει κάπως από τον πόνο μου ή για να λειάνει το ανάγλυφο...
Γιατί χρειαζόμαστε ποιητές με καρδιά
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Εναντίον της εξορίας της λογοτεχνίας
Η λογοτεχνία είναι άρρηκτα συνυφασμένη με τη διδασκαλία της μητρικής μας γλώσσας, έχει κατά βάση εθνικό και πολιτισμικό χαρακτήρα και συνδέεται αμεσότατα με την ιδιαιτερότητα της πολιτισμικής μας παράδοσης.
Εναντίον της εξορίας της λογοτεχνίας
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Ροκανίζοντας ο καθένας τον πόνο του
Ας είναι λοιπόν τούτες οι μέρες μέρες ανά(σ)τασης του του ελληνικού λαού, μέρες αναγέννησης αλλά και επίδειξης σθένους εκ μέρους εκείνων των πολιτικών κομμάτων που ευαγγελίζονται τη βελτίωση της ζωής των απλών...
Ροκανίζοντας ο καθένας τον πόνο του
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Για το ρίγος του λόγου, ο λόγος [της ποίησης]
Ενα ξόρκι είναι η ποίηση· τίποτα άλλο. Ούτε πολέμους αποτρέπει ούτε στον καπιταλισμό μπορεί να αντισταθεί -για δες! Οργισμένη, καταγγελτική ποίηση -μα, πόσο καλόβολη, πόσο αμέριμνη απέναντι στον πόνο και τον...
Για το ρίγος του λόγου, ο λόγος [της ποίησης]
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Η Σαπφώ σήμερα
Ο έρωτας στο κέντρο της ζωής της Σαπφώς αλλά και του κόσμου όλου, διότι είναι ακτινοβόλος, συναρπαστικός αλλά και ακατανίκητος.
Η Σαπφώ σήμερα
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Μεθυσμένοι χωρίς ούτε στάλα να πιούμε
Συνεισφέρω στον εορτασμό υψιπετείς στίχους τεσσάρων «κολασμένων» ποιητών του Μεσοπολέμου, συνεπαρμένους απ’ το μεθύσι της τρέλας, των παθών και των καταχρήσεων.
Μεθυσμένοι χωρίς ούτε στάλα να πιούμε

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας