Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Κριτικό πνεύμα

Κριτικό πνεύμα

  • A-
  • A+

Σχεδόν άπαντες (υποστηρίζουμε ότι) κάνουμε κριτική στα κακώς κείμενα, κυρίως σε όσους παίρνουν αποφάσεις για τις τύχες μας αλλά και σε αυτούς οι οποίοι υποτίθεται τους ελέγχουν (κυβέρνηση και αντιπολίτευση). Κατά πόσον αυτό ισχύει ή λυσιτελεί είναι αλλουνού παπά ευαγγέλιο.

Το να κάνεις κριτική είναι δύσκολο (να υβρίζεις, να καταγγέλλεις, να ελεεινολογείς δεν έχει σχέση με την κριτική, αντιθέτως όλα αυτά «κραυγάζουν» την έλλειψη παιδείας και πολιτισμού, μια ανέξοδη και σαθρή μάχη εντυπώσεων).

Η κριτική απαιτεί αυτογνωσία πρωτίστως και στη συνέχεια υψηλές γνωστικές επιδόσεις. Για τον Οσκαρ Ουάιλντ «αυτεπίγνωση και κριτικό πνεύμα είναι ένα και το αυτό». Επίσης, και αυτό θα ’πρεπε να μας ενδιαφέρει περισσότερο, «η κριτική απαιτεί απείρως περισσότερη καλλιέργεια από τη δημιουργία».

Μεταφέροντας στην καθημερινότητα τις αποφάνσεις του μεγάλου Ιρλανδού αισθητιστή, απογοητευόμαστε -ειδικά εάν η αναγωγή γίνει στους ανθρώπους της πολιτικής και, κυρίως, στη δόλια αντιπολίτευση.

Για να κάνουν κριτική στην κυβέρνηση οφείλουν:

α) Να πατάνε γερά στα πόδια τους, να γνωρίζουν δηλαδή ποιοι είναι

β) Να «κουβαλάνε» περισσότερες γνώσεις από αυτούς που κυβερνάνε, να έχουν δηλαδή επιπλέον εναλλακτικές λύσεις για την άρση του αδιεξόδου και της επιτροπείας στη χώρα και

γ) Να μπορούν να πείσουν για τη σοβαρότητά τους και επίσης για μια γενναία στάση απέναντι στις ευθύνες τους.

Οι καψεροί της αντιπολίτευσης δεν πληρούν καμία από τις προαναφερθείσες προϋποθέσεις. Αλλοι φιλελεύθεροι, άλλοι δεξιοί, κεντροδεξιοί, κεντρώοι, σοσιαλθολούρες, κομμουνιστές· με εξαίρεση (;) τους τελευταίους, οι υπόλοιποι βολοδέρνουν στη σκοπιμότητα των «ιδεολογιών» τους και στην ανυπαρξία πολιτικών λύσεων, αφού άπαντες αναμασάνε μνημονιακές επιταγές...

Αλλά με τι θράσος προβαίνουν σε κριτική. Ανήκουν στην πεζή (;) ερμηνεία της κριτικής: Οποιος δεν μπορεί να δημιουργήσει, κρίνει το έργο των δημιουργών.

Πώς να ήξεραν ότι «η κριτική μάς κάνει πολίτες του κόσμου»; Οτι μας μυεί στη δημιουργική αντιπαράθεση και στον εποικοδομητικό διάλογο; Στη χώρα μας συνήθως μπερδεύουμε την ουσία με το «εγώ», την ελευθερία έκφρασης με την αθεράπευτη στωμυλία, την καλλιέπεια με τη χυδαιολογία. Το επίπεδο της κριτικής και της επικοινωνίας έχει εκφυλιστεί σε μαλλιοτραβήγματα και τσαλαβουτήματα (της γλώσσας, της σκέψης και λοιπά).

Η σοβαρή κριτική είναι εκείνη που αποκαλύπτει τις ατέλειες (και ιδιοτέλειες) των κρινομένων -αυτό είναι ένα βήμα μπροστά για τη βελτίωση της κοινότητας και του δικαίου. Ετσι ανοίγουν ώτα, οφθαλμοί, νους, συναίσθημα· και οι κρίνοντες κρίνονται -πώς αλλιώς;

Τι λείπει; Σε μια ώριμη και ανοιχτή κοινωνία είναι συνθήκη εκ των ων ουκ άνευ η καλλιέργεια του κριτικού πνεύματος μαζί με την έκρηξη του ταμπεραμέντου, την ανύψωση του χιούμορ και την αφθονία του γέλιου· άντε, και την ελευθερία του έρωτα.

ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Η συρρίκνωση της επικοινωνίας
Είναι εντυπωσιακό με πόση ευκολία συρρικνώνεται η επικοινωνία, επικεντρωνόμενη στα πλέον ανούσια και βαρετά φαινόμενα, όπως είναι αυτά που διαδραματίζονται εντός αλλά και εκτός Βουλής. Σαν όλοι να ομονοούμε,...
Η συρρίκνωση της επικοινωνίας
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Για τους πολιτικούς του έρωτα
Σώνει και καλά να παραδεχτούμε ότι είμαστε όλοι μαλάκες, ότι χρειαζόμαστε τον Γερμανό μας, ότι μόνο ένας βούρδουλας μας σώζει. Συνεχίζεται η πλύση εγκεφάλου που μας θέλει ατίθασους, ανοικονόμητους, ραγιάδες,...
Για τους πολιτικούς του έρωτα
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Οχι στις άναρθρες κραυγές
Να σταματήσει πάραυτα ο εμφύλιος που έχει ξεσπάσει τόσο ανάμεσα σε μέλη του ΣΥΡΙΖΑ όσο και ολάκερης της κοινωνίας. Δεν είναι ώρες ετούτες για επίδειξη επαναστατικότητας ή φανατικού ρεαλισμού, δεν υπάρχουν...
Οχι στις άναρθρες κραυγές
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Οι καθηγητές και ο λόγος (τους)
Ο καθείς είναι ελεύθερος να γράφει ό,τι θέλει είτε υπηρετεί την όποια αντικειμενικότητα είτε ηδονίζεται με την υποκειμενικότητά του. Ολοι έχουν αυτό το δικαίωμα, πόσω μάλλον όταν είναι «ειδικοί»,...
Οι καθηγητές και ο λόγος (τους)
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Αιδώς και αρετή
Ουδέποτε ενδιαφέρθηκε η ελίτ για την καλλιτεχνική ματιά στον κόσμο, για τα συναισθήματα, για την ποίηση, ούτε καν για την -εθνικώς- ιδρυτική δύναμη της τελευταίας· τι θα έλεγαν οι κύριοι της ελίτ, αν δεν είχαν...
Αιδώς και αρετή
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Tης αγάπης...
​Εκεί που τα χάνουν οι πολιτικοί και γενικά οι άνθρωποι οι κανονικοί είναι όταν οι αντίπαλοί τους, αντί να τους επιτίθενται, εκδηλώνουν αισθήματα συμπάθειας, ακόμα και φιλίας, ακόμα και αγάπης. Συμβαίνει...
Tης αγάπης...

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας