Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το καθήκον της Αριστεράς
Dreamstime

Το καθήκον της Αριστεράς

  • A-
  • A+

Μέσα στον ορυμαγδό των μνημονίων, αποτέλεσμα του οποίου είναι η περικοπή όλο και περισσότερων δικαιωμάτων και κοινωνικών παροχών, έχουμε σταματήσει κάθε συζήτηση για τις παραμελημένες ανθρώπινες ανάγκες, δηλαδή για εκείνες τις δραστηριότητες που, όπως λέει ο μακαρίτης Γαλλο-αυστριακός φιλόσοφος, Αντρέ Γκορζ, «δεν απορρέουν από οικονομικά κριτήρια και δεν μπορούν να αξιολογηθούν με οικονομικούς όρους».

Βέβαια ο κάθε τεχνοκράτης της εξουσίας μπορεί να αντιτείνει ότι σε καιρούς «δημοσιονομικής δυσπραγίας» δεν μπορεί να γίνεται κουβέντα για ανθρώπινες ανάγκες, αφού εκείνο που επείγει είναι η αντιμετώπιση της κρίσης σε καθεστώς έκτακτων συνθηκών.

Αυτή η αντιμετώπιση όμως γίνεται σήμερα με βάση τις ανάγκες διατήρησης και επέκτασης των προνομίων του χρηματοπιστωτικού τομέα και όχι της κοινωνίας και των ατόμων. Μάλιστα γίνεται με τεράστια σπατάλη πόρων: φυσικών και ανθρώπινων.

Θα μου πείτε, that’s capitalism! Ναι, βέβαια. Αλλά η υπέρβασή του προϋποθέτει την εμπέδωση στην κοινωνική συνείδηση του πόσο μεγάλη πολυτέλεια συνιστά η συνέχιση της σημερινής κατάστασης από άποψη καταστροφής του φυσικού και κοινωνικού περιβάλλοντος.

Σήμερα επιβάλλεται να «ζυμωθεί» η ιδέα μιας όχι μόνο σοσιαλιστικής, αλλά και οικολογικής, αλλαγής, με βασικό οικονομικό κριτήριο το «λιγότερα, αλλά καλύτερα», δηλαδή μια κοινωνία στην οποία οι άνθρωποι θα ζουν καλύτερα, εργαζόμενοι λιγότερο και καταναλώνοντας λιγότερο.

Η συγκεκριμένη λογική σημαίνει καλύτερη ικανοποίηση των υλικών αναγκών «με μια όσο το δυνατόν μικρότερη ποσότητα αγαθών υψηλής αξίας χρήσης και διάρκειας, συνεπώς με την ελάχιστη εργασία, με το ελάχιστο κεφάλαιο και τους ελάχιστους φυσικούς πόρους» (Γκορζ).

Αυτό που επείγει σ’ αυτή τη φάση, παρότι φαινομενικά δείχνει άκαιρο, είναι η συζήτηση γύρω από την ανάγκη να υποταχθεί η οικονομική λογική σε μια οικο-κοινωνική λογική, σ’ αντίθεση με το καπιταλιστικό υπόδειγμα της μεγιστοποίησης του κέρδους και της «αποδοτικότητας».

Το σημερινό μοντέλο παραγωγής καταναλωτών προϊόντων-ιδεών-φαντασιώσεων έχει χρεοκοπήσει, απειλώντας τις ίδιες τις ρίζες της ζωής. Αρα, όπως και σε πολλές άλλες περιόδους-τομές, απαιτείται αυτό που η επιστήμη ονομάζει paradigm shift, αλλαγή παραδείγματος.

Και το καθήκον της όποιας Αριστεράς είναι να υπερβεί αυτή τη δυαδική κοινωνία, αυτή την κοινωνία των δύο ταχυτήτων, και να ενοποιήσει το κοινωνικό σώμα αποκαθιστώντας έναν κοινωνικό ιστό διαλυμένο από τις επιθέσεις του νεοφιλελευθερισμού.

Ο φόβος για το μέλλον, η ιδιώτευση και η απελπισία δεν οφείλονται στην απειλή της κλιματικής αλλαγής ή ενός νέου καταστροφικού πολέμου, αλλά μάλλον στην απουσία προοπτικής και σχεδίου γι’ αυτήν την κοινωνία που συνεχίζει να παραμελεί και να βιάζει τις ανθρώπινες ανάγκες.

 

MEDIA
Εφτά κορυφαίοι διανοούμενοι που μίλησαν στην «Εφ.Συν.»: Ενας γόνιμος διάλογος
Η «Εφ.Συν.» από την πρώτη μέρα λειτουργίας της άνοιξε τις σελίδες της σε στοχαστές απ’ όλο τον κόσμο. Οι συνεντεύξεις πλησιάζουν τις τετρακόσιες. Ακολουθούν αποσπάσματα από επτά σπουδαίους διανοούμενους της...
Εφτά κορυφαίοι διανοούμενοι που μίλησαν στην «Εφ.Συν.»: Ενας γόνιμος διάλογος
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Το σκοτεινό αντικείμενο της νοσταλγίας
Στον βαθμό που τα κράτη χάνουν όλο και περισσότερο την ικανότητα να αποφασίζουν για πράγματα που πρέπει να γίνουν, χάνουν ταυτόχρονα και τη νομιμοποιητική τους δύναμη και υποτάσσονται στις αγορές. Αρα μιλάμε...
Το σκοτεινό αντικείμενο της νοσταλγίας
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Ενάντια στη νεοφιλελεύθερη μοιρολατρία
Η Αριστερά πρέπει να αποποιηθεί την κληρονομιά μιας οικονομίστικης ανάγνωσης των πραγμάτων και να στοχαστεί και να δράσει πολιτικά, εάν θέλει να αποτελέσει μια δύναμη πραγματικής κοινωνικής προόδου και να...
Ενάντια στη νεοφιλελεύθερη μοιρολατρία
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Τζογάρουν και κερδίζουν και στο τέλος... χάνουμε
Το μάθημα που πρέπει να πάρουμε από τη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, σύμφωνα με τον νομπελίστα οικονομολόγο Τζόζεφ Στίγκλιτς, είναι ότι η πρόκληση ήταν -και είναι- πολιτική. Ο Στίγκλιτς σωστά επισημαίνει...
Τζογάρουν και κερδίζουν και στο τέλος... χάνουμε
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Κάποιος να (το) προσέχει το κλίμα
Το περιβάλλον αποτελεί μια ψηφοθηρική πινελιά στα πολιτικά προγράμματα... Η απάντηση στην κλιματική αλλαγή μπορεί να «χωρέσει» είτε αυταρχικές και αντιδημοκρατικές λύσεις από τα πάνω είτε λύσεις δημοκρατικές...
Κάποιος να (το) προσέχει το κλίμα
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Τελικά αντέχουμε τις αποκαλύψεις;
Τα τελευταία χρόνια οι αποκαλύψεις για τις σύγχρονες φιλελεύθερες δημοκρατίες και τον εκφυλισμό τους έχουν τη μορφή κυριολεκτικά χιονοστιβάδας. Κυβερνήσεις που, παραβιάζοντας όλους τους νόμους, παρακολουθούν...
Τελικά αντέχουμε τις αποκαλύψεις;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας