Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Αν λοιπόν αυτό είναι μαρξισμός...
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Αν λοιπόν αυτό είναι μαρξισμός...

  • A-
  • A+

Μην είστε ντροπαλοί: αναλάβετε την ευθύνη γι’ αυτό που μπορείτε να κάνετε και κάντε το. Θέστε τα ερωτήματα για τη Δικαιοσύνη, αλλά σε σύνδεση με την πρακτική.
Αμφισβητήστε την εξουσία. Κανένα δόγμα, ποτέ. Μην επιτρέψετε στον εαυτό σας να υστερεί από το ιστορικά εφικτό! Και καταλάβετε ότι η πρόοδος δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς αγώνα και θυσία. Αν αυτό είναι ο μαρξισμός, τότε πρέπει όλοι να είμαστε μαρξιστές

Την προτροπή αυτή περιλαμβάνει η απάντηση του μεγάλου Γερμανού κοινωνιολόγου Βόλφγκανγκ Στρεκ, στην ερώτηση «διακόσια χρόνια από τη γέννηση του Μαρξ, γιατί να είναι κανείς σήμερα μαρξιστής;» που του υποβάλλει ο Δημοσθένης Παπαδάτος για το ηλεκτρονικό περιοδικό marginalia.gr.

Το μονοπάτι που μας προτρέπει να ακολουθήσουμε είναι αυτό της ανάληψης ευθύνης, της πρωτοβουλίας, της αμφισβήτησης, του αντιδογματισμού, της προοπτικής και της αγωνιστικότητας. Αποτελεί σύνοψη ενός αναγκαίου σχεδίου για την προσωπική και συλλογική ανάπτυξη, η οποία μπορεί να επιτευχθεί με τον συνδυασμό θεωρίας και πράξης, με την προσθήκη του αναγκαίου ρίσκου και της επιβαλλόμενης τόλμης για ρήξεις.

Το μόνο που θα πρόσθετα στις παρατηρήσεις αυτές του Στρεκ θα ήταν δίπλα στο «ιστορικά εφικτό» και το «ιστορικά αναγκαίο», καθώς το πρώτο, υπό καθεστώς νεοφιλελεύθερης βαρβαρότητας, έχει περιοριστεί σχεδόν στο μηδέν, φράζοντας κυριολεκτικά τον δρόμο για το μέλλον.

Αλλωστε αυτός ήταν από την αρχή ο στόχος του νεοφιλελευθερισμού, ο οποίος συνοψίστηκε στο θατσερικό δόγμα «δεν υπάρχει εναλλακτική», δηλαδή η προσπάθεια να πειστούν οι πολίτες ότι ο μόνος δυνατός ορίζοντας της ανθρωπότητας είναι η οικονομία της αγοράς και η εκφυλισμένη (και υποταγμένη στις αγορές) φιλελεύθερη δημοκρατία.

Το να θέσεις ερωτήματα για τη Δικαιοσύνη, μας λέει ο Στρεκ, είναι ένα θεωρητικό καθήκον το οποίο μπορεί σήμερα να αναλάβει μια συλλογική διανόηση, αλλά μόνο σε σύνδεση με την πρακτική δράση. Χρειάζεται με άλλα λόγια να επανενωθούν το κεφάλι (οι διανοούμενοι) με το σώμα (τους εργαζόμενους και τους αγώνες τους), το μυαλό με την καρδιά, η λογική με το πάθος και τελικά η θεωρία με την πράξη. Απαιτείται να κλείσει το ιστορικό χάσμα ανάμεσα στη διανοητική και τη χειρωνακτική εργασία, ανάμεσα στην κοινοτική κουλτούρα του χωριού και στις αξίες του άστεως, ανάμεσα στο «πεδίο της βιωμένης εμπειρίας» (παρελθόν) και στον «ορίζοντα της προσμονής» (μέλλον).

Στην ίδια απάντηση ο Στρεκ απευθύνεται και στους συναδέλφους του, προτρέποντάς τους «να σκεφτόμαστε για τα μεγάλα ερωτήματα της ανθρώπινης ελευθερίας και της ανθρώπινης ανάπτυξης όχι μόνο ως κοινωνικοί επιστήμονες, αλλά και ως υπεύθυνοι πολίτες». Μια αναγκαία αντιδιαστολή ανάμεσα στον τεχνοκράτη, ο οποίος γίνεται συχνά υποχείριο ιδιοτελών συμφερόντων, και στον συνειδητό πολίτη, δηλαδή στον εκπρόσωπο του δημόσιου συμφέροντος, της κοινωνίας ως όλου.

Αυτές οι λίγες επισημάνσεις του Γερμανού στοχαστή αποτελούν τον οδικό χάρτη μιας ποθούμενης, αλλά και χιμαιρικής χειραφέτησης του ανθρώπου, η οποία πάντως μας διατηρεί ζωντανούς και διασφαλίζει την αξιοπρέπεια του είδους μας.

«Αν λοιπόν αυτό είναι μαρξισμός, τότε πρέπει όλοι να είμαστε μαρξιστές».

  

ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Τι έχει να πει η φιλοσοφία στα παιδιά μας;
Η εκπαίδευση των παιδιών να δέχονται την αβεβαιότητα και την ενδεχομενικότητα της Ιστορίας σε απόλυτη συνάρτηση με τις δικές τους πράξεις, θα άξιζε τον πειραματισμό στο σημερινό –κατά τ’ άλλα– ανάπηρο σχολείο
Τι έχει να πει η φιλοσοφία στα παιδιά μας;
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Μίσος για το «έτος 1789»
Μία από τις πρώτες δηλώσεις μετά την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία ήταν αυτή του Γκέμπελς, ότι «το έτος 1789 διαγράφεται από την Ιστορία», θέση που υιοθέτησαν οι περισσότεροι από τους ακροδεξιούς ηγέτες αλλά...
Μίσος για το «έτος 1789»
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Τι μπορεί να μας πει σήμερα ο Επίκτητος;
Ο στωικός φιλόσοφος Επίκτητος κατά έναν τρόπο είναι ένας προφήτης του κόσμου που έρχεται και ένας αντίλαλος του κόσμου που φεύγει. Μας καλεί να κατακτήσουμε κυρίως το εσωτερικό κάστρο και να αποβάλουμε τους...
Τι μπορεί να μας πει σήμερα ο Επίκτητος;
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Γιατί τα παιδιά μας δεν μαθαίνουν Ιστορία;
Συνηθισμένο θέμα διαφόρων ρεπορτάζ κατά καιρούς είναι η άγνοια που μαστίζει τους εφήβους και τα νέα παιδιά για ιστορικά γεγονότα και κρίσιμες περιόδους της Ιστορίας μας: η αρχαία Ελλάδα, η Επανάσταση του 1821,...
Γιατί τα παιδιά μας δεν μαθαίνουν Ιστορία;
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Ρεαλισμός, βολονταρισμός και ψευδαισθήσεις
Η καθοριστική γερμανική επιμονή για ελάφρυνση του χρέους με σκληρή επιτήρηση και δικαίωμα βέτο της γερμανικής Βουλής, αλλά και τα ήδη υπογεγραμμένα από ελληνικής πλευράς για εποπτεία μακράς διάρκειας αποτελούν...
Ρεαλισμός, βολονταρισμός και ψευδαισθήσεις
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Το παρελθόν και το μέλλον μιας αυταπάτης
Εάν ο κομμουνιστικός μεσσιανισμός ενείχε ένα θρησκευτικό στοιχείο, δηλαδή τη λύτρωση στο μέλλον, η αστική αντίληψη για τα πράγματα ενέχει ένα επίσης βιβλικό περιεχόμενο, αντιδραστικό, με ορίζοντα το παρελθόν:...
Το παρελθόν και το μέλλον μιας αυταπάτης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας