Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Λογική είναι η εξέγερση ενάντια στη «μοίρα»

Τοιχογραφία σε δημοτικό σχολείο της αυτόνομης εξεγερμένης κοινότητας των Ζαπατίστας στο Μεξικό. Πάνω στο βιβλίο αναγράφεται: «Η αυτόνομη εκπαίδευση δημιουργεί διαφορετικούς κόσμους, όπου ταιριάζουν πολλοί αληθινοί κόσμοι με τις αλήθειες»

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Λογική είναι η εξέγερση ενάντια στη «μοίρα»

  • A-
  • A+

Ανακοινώνονται σήμερα οι βαθμολογίες των Πανελληνίων, οι οποίες εν μέρει θα καθορίσουν το επαγγελματικό μέλλον χιλιάδων μαθητών που μαζί με τις οικογένειές τους έχουν περάσει την έρημο της προετοιμασίας και των εξετάσεων.

Φυσικά και για κάθε νέο το επάγγελμα στο οποίο θα καταλήξει είναι κάτι εξαιρετικά σημαντικό, όμως πραγματικά είναι κρίμα να εξαντλούνται 16, 17 ή 18 χρόνια μόνο για να διεκδικήσει κάποιος μία (καλή) θέση στην αγορά εργασίας. Το εξεταστικοκεντρικό σύστημα εκπαίδευσης –είναι γνωστό αυτό– προάγει μόνο την ηθική τού «ο σκοπός αγιάζει τα μέσα».

Ως μέσα νοούνται εδώ η αποστήθιση, η παπαγαλία και η θυσία της κριτικής σκέψης και γνώσης.

Η εκπαίδευση θα πρέπει να δίνει έναν προορισμό ζωής στα παιδιά, ο οποίος δεν είναι ο πολιτισμός, ούτε καν αυστηρώς η κοινωνία ως θεσμός. Προορισμός είναι οι όμοιοι, οι συνάνθρωποι. Το να μάθουμε τι εστί συμβίωση.

«Η πραγματικότητα των ομοίων μας προϋποθέτει ότι όλοι πρωταγωνιστούμε στην ίδια ιστορία. Αυτοί μας λένε πράγματα, και η ακρόασή τους δίνει σημασία στην ιστορία που και εμείς λέμε με τη σειρά μας... Κανείς δεν είναι υποκείμενο όντας μόνος του, απομονωμένος, αλλά είναι πάντα υποκείμενο μεταξύ υποκειμένων».

Η τελευταία αυτή φράση του Φερνάντο Σαβατέρ δίνει το πλαίσιο που πρέπει να διέπει την εκπαίδευση: να μας κάνει υποκείμενα της ζωής μας, με συνείδηση των επιθυμιών, των στόχων και των περιορισμών μας. Να μας καλλιεργεί την ενσυναίσθηση, την κατανόηση ότι «Homo sum, humani nihil a me alienum puto», ότι δηλαδή είμαστε άνθρωποι και τίποτα από τα ανθρώπινα δεν πρέπει να μας είναι ξένο.

Οι άνθρωποι είμαστε συγγραφείς και πρωταγωνιστές του προσωπικού μας σεναρίου σ’ ένα σκηνικό που δεν έχουμε επιλέξει και το οποίο πολλές φορές είναι εχθρικό.

Ομως, η εξελικτική ιστορία του είδους μας –και όχι μόνο– δείχνει ότι η συνεργασία και η αλληλεγγύη είναι πιο αποδοτικές και παραγωγικές από τον ατομικισμό, τον ανταγωνισμό και τη σύγκρουση.

Ο πολιτισμός που τα παιδιά καλούνται να κατακτήσουν είναι αποτέλεσμα της σύμπραξης και της αλληλεπίδρασης δισεκατομμυρίων όντων που έγραψαν την κοινή ιστορία μας.

Οι καλύτερες στιγμές αυτής της ιστορίας οφείλονται στη συνέργεια και οι χειρότερες στον ανταγωνισμό. Αυτό το σπουδαίο δίδαγμα χάνεται πίσω από την ομίχλη του σχολικού ανταγωνισμού, ο οποίος αποδίδει τους νέους στην κοινωνία όχι ως αυτόνομα και δημιουργικά όντα εν μέσω ομοίων, αλλά σαν μεμονωμένα άτομα, εγωιστικά και φιλάρεσκα ή ηττοπαθή και καταθλιπτικά.

Η βαθμοθηρία και η υποταγή στην αυθεντία είναι η μυωπική ματιά που θολώνει τον ορίζοντα των νέων, οι οποίοι δεν μπορούν να δουν με καθαρό βλέμμα και κριτική σκέψη το μέλλον το δικό τους και της κοινωνίας σαν σύνολο.

Η λογική, η οποία είναι ένα κοινό ανθρώπινο γνώρισμα, ενοποιεί την ανθρωπότητα και μας προστατεύει από τις προλήψεις, τον ανορθολογισμό και την τυφλή πίστη. Είναι δημοκρατική, γιατί δεν προϋποθέτει καμία διαφοροποίηση, ενώ αποτελεί και μια πρακτική εξέγερση ενάντια στη «μοίρα».

Καθένας είναι αυτό που δείχνει ότι μπορεί να είναι με μόνο τον ζήλο και τις ικανότητές του και όχι με βάση κάποιες «ρίζες»: βιολογικές, οικογενειακές, φυλετικές, εθνικές κ.λπ.

Καλή τύχη, λοιπόν, στα παιδιά που διαγωνίστηκαν και φέτος, αλλά ακόμα περισσότερο καλή και πολλή δουλειά, ώστε να βρουν τον δρόμο που οδηγεί στον εαυτό τους και στους άλλους.

ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Λατινικά - Κοινωνιολογία: 0-1
Η μελέτη των «κλασικών» πολιτισμών, μας βοηθά να ξεφύγουμε από μια τεράστια παγίδα: όσο λιγότερο γνωρίζουμε ελληνικά και λατινικά, τόσο λιγότερο διαβάζουμε τη συγκεκριμένη λογοτεχνία, με αποτέλεσμα να μιλάμε...
Λατινικά - Κοινωνιολογία: 0-1
ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΚΟΥΓΙΟΥΜΟΥΤΖΗΣ
Ο υποψήφιος κι ο άνθρωπος
Δεν είναι και λίγο πράμα να είσαι υποψήφιος στη θετική κατεύθυνση· υψηλό το επίπεδο, μεγάλος ο ανταγωνισμός, πολλές οι ώρες των μαθημάτων. Πάνω απ’ όλα, ο στόχος Πιέζουμε κυρίως όσους δείχνουν να «τραβάνε»,...
Ο υποψήφιος κι ο άνθρωπος
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Η ζωή δεν έχει οδηγίες χρήσεως
Η αδιαφορία για τις αιτίες των πραγμάτων, η επικράτηση της ασημαντότητας, η επιδεικτική άγνοια και πολύ χειρότερα η ημιμάθεια αποτελούν το τοξικό περιβάλλον της καθημερινότητας, μέσα στο οποίο καθίσταται όλο...
Η ζωή δεν έχει οδηγίες χρήσεως
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Μάθε να πουλάς τον εαυτό σου
Αυτό που ζητούν να συντηρηθεί εκείνοι που νιώθουν αυτονόητα ότι ανήκουν στους «επίλεκτους», είναι ένα εκπαιδευτικό σύστημα που βασίζεται στις (ταξικές) ανισότητες κάθε είδους και διασφαλίζει την επαγγελματική...
Μάθε να πουλάς τον εαυτό σου
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Τι έχει να πει η φιλοσοφία στα παιδιά μας;
Η εκπαίδευση των παιδιών να δέχονται την αβεβαιότητα και την ενδεχομενικότητα της Ιστορίας σε απόλυτη συνάρτηση με τις δικές τους πράξεις, θα άξιζε τον πειραματισμό στο σημερινό –κατά τ’ άλλα– ανάπηρο σχολείο
Τι έχει να πει η φιλοσοφία στα παιδιά μας;
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Να εμβολιαστούμε κατά της συνωμοσιολογικής σκέψης
Τώρα η Ιταλία αφήνει στους γονείς το ελεύθερο να μην εμβολιάζουν τα παιδιά τους, αφήνοντας ανοιχτή την πόρτα σε σημαντικές απειλές για τα ίδια, αλλά και τη δημόσια υγεία. Βασικό επιχείρημα είναι ότι οι γιατροί...
Να εμβολιαστούμε κατά της συνωμοσιολογικής σκέψης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας