• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    4°C -1.2°C / 5.7°C
    1 BF
    72%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    0°C -3.5°C / 2.4°C
    0 BF
    64%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    2°C 1.0°C / 5.7°C
    2 BF
    44%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    -8°C -8.1°C / -8.1°C
    1 BF
    93%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    -5°C -5.1°C / -5.1°C
    1 BF
    86%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    1°C -3.0°C / 1.8°C
    1 BF
    63%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    -6°C -6.6°C / -2.1°C
    1 BF
    79%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    2°C 1.6°C / 4.6°C
    2 BF
    56%
  • Ηράκλειο
    Αραιές νεφώσεις
    7°C 4.9°C / 7.8°C
    4 BF
    82%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    0°C -4.1°C / -0.1°C
    1 BF
    69%
  • Ερμούπολη
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 6.6°C / 8.5°C
    4 BF
    61%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    2°C 1.8°C / 6.6°C
    4 BF
    56%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 7.0°C / 7.0°C
    2 BF
    66%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    -6°C -6.1°C / -2.5°C
    0 BF
    79%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    1°C -2.5°C / 1.7°C
    1 BF
    77%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    5°C 1.8°C / 5.4°C
    2 BF
    49%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    2°C -0.6°C / 5.9°C
    1 BF
    67%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    -1°C -4.7°C / 1.6°C
    2 BF
    69%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    2°C -2.3°C / 2.5°C
    1 BF
    63%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    -6°C -6.2°C / -6.2°C
    1 BF
    69%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η νέα κουλτούρα της σιωπής

  • A-
  • A+

Ενα από τα κύρια χαρακτηριστικά της εποχής του νεοφιλελευθερισμού είναι αναμφίβολα ο φόβος. Αποτελεί πλέον κοινοτοπία να πει κάποιος ότι η υπαρξιακή ανασφάλεια, η εργασιακή αστάθεια και η απειλή της φτώχειας και του αποκλεισμού είναι μόνιμες μήτρες φόβου. Εκατομμύρια άνθρωποι στον πλανήτη βρίσκονται αντιμέτωποι με την έκπτωση σε μια φασματική κατάσταση ημιζωής.

Ομως υπάρχει ακόμα ένας φόβος, εξίσου μεγάλος– αν όχι μεγαλύτερος: η ικανότητά μας να σκεφτούμε διαφορετικά και, κυρίως, με ορίζοντα μια μετά τον καπιταλισμό πραγματικότητα. Η δύναμη των συστημικών ΜΜΕ να συκοφαντούν, να διαστρεβλώνουν και να απορρίπτουν ως εξωπραγματική και ανεφάρμοστη κάθε ιδέα που αντιτίθεται στο σημερινό status quo, είναι τεράστια και χειροπιαστή.

Ο καπιταλισμός έχει κατορθώσει να εξορίσει από την ημερήσια διάταξη κάθε εναλλακτικό σχέδιο, κάθε διαφορετική πρόταση, κάθε μορφή ουτοπίας. Αυτό αντανακλάται σε πολιτικό επίπεδο στο δόγμα «Δεν Υπάρχει Εναλλακτική», ενώ σε πολιτισμικό επίπεδο εκφράζεται τις τελευταίες δεκαετίες με τον πολλαπλασιασμό δυστοπικών έργων στη λογοτεχνία και στον κινηματογράφο, τα οποία, σε τελική ανάλυση –και παρά την αριστουργηματική δομή και πλοκή πολλών απ’ αυτών– ωθούν το κοινό-πολίτες να εσωτερικεύσει τη λογική του μάταιου, της απελπισίας και της προδιαγεγραμμένης ήττας έναντι ενός συντριπτικά υπέρτερου αντιπάλου.

Μια νέα «κουλτούρα της σιωπής» (Πάουλο Φρέιρε) εξυφαίνεται αργά και σταθερά, στο σαθρό έδαφος κρίσεων, εκτάκτων αναγκών και μόνιμης κατάστασης εξαίρεσης. Ο στιγματισμός, η περιθωριοποίηση και ο χαρακτηρισμός ως γραφικού απειλεί όποιον χρησιμοποιήσει όρους του παρελθόντος –ταξικός, εκμετάλλευση, αντίσταση, εξέγερση, επανάσταση κ.λπ.– οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί από τους ιδεολόγους του νεοφιλελευθερισμού «αρχαϊκοί».

Φυσικά πρόκειται για μια φραστική ταχυδακτυλουργία, καθώς οι βασικοί εκπρόσωποι του οικονομικού, κοινωνικού και πολιτισμικού αρχαϊσμού αποδίδουν στους αντιπάλους τους τις δικές τους «ιδιότητες»: ανταγωνισμός, αλληλοεξόντωση, δίκαιο του ισχυρότερου, φυσική επιλογή, κοινωνικός ευγονισμός.

Σε περιόδους οικονομικής και κοινωνικής κρίσης και παρακμής έχει ιδιαίτερη σημασία, όπως έλεγε ο Τρότσκι, να μάθουμε να κολυμπάμε ενάντια στο ρεύμα. Σήμερα περισσότερο από ποτέ χρειαζόμαστε φωνή για να εκφράσουμε όχι μόνο την αντίθεσή μας στον αρπακτικό καπιταλισμό, αλλά και ιδέες, προτάσεις και σχέδια για το μέλλον.

Επεξεργασμένα, συγκροτημένα και με γείωση στην πραγματικότητα γύρω μας. Η συζήτηση για το μέλλον μετά τον καπιταλισμό, η οποία ανακόπηκε βίαια με την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και την κατάρρευση των σταλινικών καθεστώτων, πρέπει να ξαναρχίσει επειγόντως.

Οχι με όρους παρελθόντος και «επιβεβαίωσης» των δικών μας (κομματικών, φατριαστικών ή ατομικών) αληθειών, αλλά παρόντος και μέλλοντος στο φως της ιστορικής εμπειρίας και των ορίων που θέτουν η νέα πραγματικότητα των ανθρώπινων αναγκών και των περιορισμών της Φύσης.

Οι νέες τεχνολογίες παρέχουν δυνατότητες επικοινωνίας και διαμοιρασμού της γνώσης σε πρωτόγνωρο επίπεδο, αρκεί να υπάρχει επιθυμία επικοινωνίας και περιεχόμενο γνώσης για να μοιραστούμε. Η κίβδηλη μετα-αλήθεια των Τραμπ και σία μπορεί και πρέπει να αντιμετωπιστεί με μια νέα κουλτούρα πράξης και αντίστασης στην καταστροφή του κοινωνικού ιστού και του νοήματος της Ιστορίας.

Η παρουσίαση της υποταγής σαν αντίσταση, της προσαρμογής σαν εξέγερση και του κομφορμισμού σαν ατομική πρωτοβουλία είναι βασικό όπλο της ιδεολογίας του κυρίαρχου συστήματος, με στόχο την αδρανοποίηση του νου και την αναπαραγωγή της νοσηρής καθημερινότητάς του.

  

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Το όνειρο της ελευθερίας που έγινε εφιάλτης
Οι μύθοι της αυτοαπασχόλησης και του «εαυτού επιχειρηματία» συγκλίνουν στον μύθο της «επιχειρηματικής κοινωνίας», η οποία ουσιαστικά πριμοδοτεί αυτό που ο Μαρξ είχε περιγράψει ως τον «ατομικό αγώνα για την...
Το όνειρο της ελευθερίας που έγινε εφιάλτης
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Από τη «Φωλιά του κούκου» στον «Τζόκερ», ένας καπιταλισμός δρόμος!
Δύο «στιγμές» της αμερικανικής Ιστορίας που –δοσμένες μέσα από την τέχνη του κινηματογράφου– λένε πολλά για τη μητρόπολη του καπιταλισμού: την έλλειψη ανοχής στο διαφορετικό, τη βίαιη καταστολή της απόκλισης,...
Από τη «Φωλιά του κούκου» στον «Τζόκερ», ένας καπιταλισμός δρόμος!
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Το μέλλον σαν σκουπιδοτενεκές
Ο καπιταλισμός, με κυρίαρχο χαρακτηριστικό το άμεσο και κοντόφθαλμο κέρδος, «καταναλώνει» σήμερα τις νέες γενιές, εξοβελίζοντας τα δικά του σκουπίδια στο μέλλον τους, το οποίο αντιμετωπίζει σαν σκουπιδοτενεκέ...
Το μέλλον σαν σκουπιδοτενεκές
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Στα απόνερα του Νταβός πλένεται η παγκόσμια ελίτ
Η οικονομική και τεχνολογική αλλαγή δημιουργεί πλούτο, όμως οι ισχυροί τον καρπώνονται αποκλειστικά, αφήνοντας το μεγαλύτερο τμήμα της κοινωνίας στην απλή επιβίωση και στη φτώχεια. Δεν μπορούμε να αφήσουμε την...
Στα απόνερα του Νταβός πλένεται η παγκόσμια ελίτ
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Εσωτερική και εξωτερική αποικιοκρατία
Οι γερμανικές ελίτ πιστεύουν ότι η χώρα τους μπορεί να ενισχύεται και να κερδοσκοπεί στο διηνεκές από την αποτυχία, εκπτώχευση και παρακμή των χωρών του Νότου, με άλλοθι την «ασωτία» και την «παρέκκλιση» των...
Εσωτερική και εξωτερική αποικιοκρατία
ΤΑΣΟΣ ΤΣΑΚΙΡΟΓΛΟΥ
Παλιοί και νέοι ολοκληρωτισμοί
Το «ελληνικό πείραμα» των τελευταίων δέκα χρόνων είναι ενδεικτικό του διεθνούς ολοκληρωτισμού, ο οποίος έχει την ικανότητα να αψηφά τη λαϊκή βούληση, να αλλάζει κυβερνήσεις κατά το δοκούν και να καταδικάζει με...
Παλιοί και νέοι ολοκληρωτισμοί

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας