Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Το σχήμα και το πρόσχημα του μέλλοντος
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Το σχήμα και το πρόσχημα του μέλλοντος

  • A-
  • A+

Με δεδομένο ότι ο Covid-19 υποτίθεται ότι αλλάζει τα πάντα, από τον τρόπο που δουλεύουμε και αμειβόμαστε μέχρι τον τρόπο που ερχόμαστε σε επαφή και συναλλασσόμαστε, αναρωτιέμαι αν πρέπει από τώρα να προχωρήσουμε σε νέα περιοδολόγηση του ιστορικού χρόνου σε π.Π. και μ.Π. εποχή (προ Πανδημίας και μετά Πανδημίαν, ίσως πC και μC, προς τιμήν του κορονοϊού που μας πήδηξε). Αν ισχύει αυτό, παρότι η πλημμυρίδα του Σαββατοκύριακου στις παραλίες φοβούμαι ότι θα το χλευάσει μέχρι εξευτελισμού, τότε θεωρητικά διανύουμε το έτος 1 της νέας περιοδολόγησης. Ζούμε ήδη το καταθλιπτικό restart της ανθρωπότητας. Καταθλιπτικό διότι το προηγούμενο, της χριστιανικής περιοδολόγησης, συνδεόταν τουλάχιστον με μια γέννηση, ενώ τούτο εδώ πατάει σε 302.000 θανάτους, μέχρι στιγμής.

Καθώς οι πάντες έχουν γίνει Νοστράδαμοι, μέντιουμ και καφετζούδες, από τους άρχοντες της στατιστικής του κόσμου μέχρι τους τροφίμους των ΚΑΠΗ, που λαχταρούν να ξαναχαθούν σε αναπολήσεις του παρελθόντος τους κι αγωνίες για το μέλλον των απογόνων τους, αναρωτιέται κανείς τι σχήμα έχει τελικά το μετά Covid-19 μέλλον.

Οι οικονομολόγοι, στις σεάνς με το οικονομικό υπερπέραν, διασκεδάζουν δίνοντας στο μέλλον το σχήμα τεσσάρων γραμμάτων του λατινικού αλφαβήτου: V είναι το υπεραισιόδοξο σενάριο, βάσει του οποίου η παγκόσμια οικονομία θα χτυπήσει οσονούπω με πάταγο στον πάτο κι έπειτα θα εκτιναχθεί σε μια εκρηκτική ανάκαμψη. Το σενάριο υποθέτει ότι ο homo economicus έχει την ελαστικότητα που του επιτρέπει αυτό το θεαματικό γκελ. U είναι το σχήμα που εκπροσωπεί το ρεαλιστικότερο σενάριο, μιας σταδιακής ανάκαμψης μετά την κατάρρευση που προκάλεσε η μεγάλη καραντίνα, με ορίζοντα το 2021. W είναι το σχήμα της διπλής ύφεσης και διπλής εκτίναξης που μπορεί να προκαλέσει μια δριμεία ενδιάμεση αναζωπύρωση της πανδημίας το φθινόπωρο, που ωστόσο κι αυτή επενδύει στις ελαστικές ιδιότητες του είδους. Και L είναι, κατά τους οικονομολόγους πάντα, το σχήμα της απόλυτης καταστροφής.

Το πρόβλημα με όλα τα σχήματα του μέλλοντος είναι ότι βασίζονται σε μια ιστορική παρανόηση και μια επικίνδυνη παρερμηνεία του παρελθόντος. Είναι προσκολλημένα στη λατρεία της μεγέθυνσης, στη γραμμική, επιθετική και χωρίς διακυμάνσεις, φρεναρίσματα και μικρές, αναγκαίες οπισθοχωρήσεις εξέλιξη. Και, τελικά, σε μιαν αντίληψη ότι η ευημερία και ευτυχία των ανθρώπων εξαρτώνται από την αέναη, εκθετική και άνευ ορίων αύξηση του πλούτου των εθνών. Το ενδεχόμενο ο πλούτος αυτός, όπως και όσος είναι τώρα, να φτάνει και να περισσεύει για να ταΐσει τους πεινασμένους, να ντύσει τους γυμνούς, να φροντίσει τους ηλικιωμένους, να περιθάλψει τους ασθενείς, να μορφώσει τους αγράμματους, να διασκεδάσει τους θλιμμένους, να ευθυμήσει τους δυστυχείς θεωρείται περίπου αδιανόητο.

Λογικό, αφού οι κάτοχοι του παρόντος, του μέλλοντος και όλων των ευφάνταστων σχημάτων τους δεν προτίθενται να μοιραστούν ούτε τ’ αποφάγια τους. Ούτε καν τώρα, που η θανάσιμη απειλή από τον μικρόκοσμο της φύσης μπορεί ανά πάσα στιγμή να μετατρέψει τις τεράστιες προσωπικές και εταιρικές τους περιουσίες στο χώμα που θα τους σκεπάσει (ας είναι ελαφρύ...)

Το ενδεχόμενο το σχήμα του μέλλοντος να είναι πλέον συνάρτηση όχι της ανάπτυξης αλλά της απο-ανάπτυξης που έχει ανάγκη ο πλανήτης για να εξακολουθήσει να μπορεί να θρέφει την ανθρωπότητα έχει εξοβελιστεί από βολικά υποκατάστατα αειφορίας και βιωσιμότητας, που στην πραγματικότητα υποκρύπτουν την παραδοσιακή καπιταλιστική εξίσωση «ευημερία = απληστία». Το ταπεινό, κοινότοπο, μελό, το «λαϊκής απογευματινής» –που θα έλεγε και ο κ. Σκέρτσος– αίτημα της δίκαιης αναδιανομής του πλούτου αντιμετωπίζεται ως γραφικότητα.

Κι όμως, αυτό ακριβώς είναι το συμπύκνωμα της πανδημίας και της καραντίνας, αυτό ακριβώς δίνει υλική υπόσταση στην αλληλεγγύη ως του σημαντικότερου εμβολίου επιβίωσης της ανθρωπότητας, αυτό ακριβώς αποκαλύπτει η πανικόβλητη υπόκλιση των τουρμπο-καπιταλιστών και μπουρδο-φιλελεύθερων στο κράτος και στη συντονισμένη διακρατική δράση. Και το ίδιο ακριβώς προδίδει η σπουδή των κατόχων του μέλλοντος για ένα βιαστικό, τσαπατσούλικο και κανιβαλικό restart, με τους ελέφαντες να παλεύουν στο συρρικνούμενο ενδιαίτημά τους και τα ποντίκια να συνθλίβονται κάτω από τις πατούσες τους.

Αν η πανδημία αποδειχθεί το βολικό πρόσχημα ενός δυστοπικού για τους υποτελείς του κόσμου μέλλοντος, το L το βρίσκω μια χαρά ως σχήμα του εγγύς μας μέλλοντος, στο οποίο τη θέση μιας χαοτικά μοιρασμένης ποσότητας θα μπορούσε να πάρει μια δίκαια μοιρασμένη ποιότητα.

💬 Θεωρίες υπεραξίας

Την δύσκολη ζωή μου ασφαλή να κάνω

εγώ στην Τράπεζα του Μέλλοντος επάνω

πολύ ολίγα συναλλάγματα θα βγάλλω.

Κεφάλαια μεγάλ’ αν έχει αμφιβάλλω.

Κι άρχισα να φοβούμαι μη στην πρώτη κρίσι

εξαφνικά τας πληρωμάς της σταματήσει.

Κ. Π. Καβάφη, «Η τράπεζα του μέλλοντος» (1897, από τα «Ανέκδοτα Ποιήματα» 1877-1923, Υψιλον)

[email protected], kibi-blog.blogspot.com

ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ
Ολική αναισθησία
Είτε είμαστε φορείς είτε όχι, είτε νοσούμε είτε όχι, φαίνεται ότι ο COVID-19 έχει βαλθεί να νεκρώσει μία προς μία τις αισθήσεις μας. Οχι μόνο ως βιολογικός εισβολέας στα σώματά μας, αλλά και ως αόρατος...
Ολική αναισθησία
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας δημοσιονομικός ελέφαντας στο σαλόνι μας
Η οικονομική κρίση του COVID-19 εδραιώνει μια μακρά περίοδο κατά την οποία οι δημόσιες δαπάνες αυξάνονται στην ευρωζώνη, και πρόκειται να αυξηθούν περισσότερο.
Ενας δημοσιονομικός ελέφαντας στο σαλόνι μας
ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ
Βγάλτε τα πέρα μόνοι σας
Ο Πατέλης, ο Κυρανάκης και μερικοί ακόμα αμετροεπείς ρέκτες του κανιβαλικού ατομικισμού αποτελούν μάλλον τις πιο γραφικές -τζημέρειες- εκδοχές ενός ευρύτερου φαινομένου που ο κορονοϊός απειλεί να το καταστήσει...
Βγάλτε τα πέρα μόνοι σας
ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ
Συμμετρική κρίση, ασύμμετρη βλακεία
Οχι, ούτε ο Covid-19 είναι ο Κομμουνάρος των ιώσεων που πλήττει τυφλά και ακριβοδίκαια βασιλείς και στρατιώτες, αυτοκράτορες και υποτελείς, νέους και γέρους. Ούτε η οικονομική κρίση που πυροδοτεί ο ιός είναι...
Συμμετρική κρίση, ασύμμετρη βλακεία
ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ
Τι είναι η ζωή μπροστά στο κέρδος!
Το δίλημμα είναι δραματικό: προστατεύουμε τη δημόσια υγεία ή κάνουμε εκπτώσεις γιατί αν παραταθεί κι άλλο η καραντίνα οι συνέπειες για την οικονομία θα είναι καταστροφικές; Οι προβλέψεις είναι μαύρες.
Τι είναι η ζωή μπροστά στο κέρδος!
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ο κορονοϊός θα περάσει, η οικονομική κρίση, όχι
Υπάρχουν τρεις διαφορετικοί δείκτες, οι οποίοι υποδηλώνουν, μάλιστα, πως πρόκειται για τη μεγαλύτερη οικονομική κρίση του τελευταίου τουλάχιστον αιώνα, δηλαδή είναι μεγαλύτερη αυτής του 2008-2009.
Ο κορονοϊός θα περάσει, η οικονομική κρίση, όχι

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας