• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    26°C 23.8°C / 27.3°C
    2 BF
    45%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 21.0°C / 24.8°C
    1 BF
    73%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    26°C 23.0°C / 26.6°C
    1 BF
    58%
  • Ιωάννινα
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.9°C / 14.9°C
    1 BF
    100%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    23°C 22.9°C / 22.9°C
    0 BF
    88%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    23°C 21.0°C / 22.6°C
    2 BF
    71%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    17°C 15.9°C / 19.0°C
    1 BF
    72%
  • Αγρίνιο
    Σποραδικές νεφώσεις
    22°C 22.2°C / 22.2°C
    2 BF
    63%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 22.7°C / 25.8°C
    3 BF
    62%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    4 BF
    70%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    26°C 24.8°C / 26.4°C
    4 BF
    53%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    4 BF
    75%
  • Κεφαλονιά
    Σποραδικές νεφώσεις
    26°C 26.0°C / 26.0°C
    0 BF
    65%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    23°C 21.8°C / 22.9°C
    0 BF
    73%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    22°C 21.5°C / 21.7°C
    1 BF
    78%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 27.1°C / 27.8°C
    2 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    23°C 22.2°C / 26.5°C
    2 BF
    51%
  • Καβάλα
    Αραιές νεφώσεις
    25°C 24.9°C / 24.9°C
    2 BF
    70%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    23°C 22.7°C / 23.9°C
    2 BF
    73%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    16°C 16.3°C / 16.3°C
    1 BF
    88%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οι ιδέες ανάμεσα στη λάμψη και στο σκότος

  • A-
  • A+

Οσο μπορώ να θυμηθώ η λέξη ιδεολογία είχε για μένα παλιά μια θετική χροιά. Δεν ήξερα τίποτε για το ρεύμα των ιδεολόγων στα τέλη του 18ου αιώνα και την άποψή τους -που την παραθέτω εδώ απλουστεύοντάς την- ότι οι ιδέες θα κατόρθωναν να φωτίσουν τον κόσμο και να ελέγξουν τις σκοτεινές πτυχές των ψυχών και των κοινωνιών. Αισιόδοξη μάλλον πρόγνωση που το σκοτεινό θέαμα της ανθρωπότητας των επομένων αιώνων, περιλαμβανομένου και του τρέχοντος, δεν μοιάζει να επιβεβαιώνει.

Η δική μου πρώτη επαφή με τη λέξη ιδεολογία ήταν απλή. Πίστευα ότι η λέξη αυτή χαρακτήριζε ανθρώπους που αγωνίζονταν και υπέφεραν για τις ιδέες τους - που, αν και αυτό δεν λεγόταν ρητά, θα πρέπει να ήταν απαγορευμένων αριστερών αποχρώσεων. Και μάλιστα, αν δεν κάνω λάθος, θυμάμαι να τη χρησιμοποιούν πιο πολύ κάποιοι άλλοι που έχοντας οι ίδιοι την κατάλληλη πείρα ζωής προτιμούσαν μάλλον να μην υποφέρουν για χάρη τέτοιων ιδεών ή και γενικότερα να μη ζαλίζουν και πολύ το κεφάλι τους με ιδέες. Ωστόσο, μάλλον ένιωθαν ότι η -συνήθως χαμηλόφωνη- αναγνώριση πως ο τάδε υπέφερε διότι ήταν «ιδεολόγος» άγγιζε και τους ίδιους σαν κάποιους που δεν είχαν μεν αυταπάτες για τη ζωή, αλλά είχαν την ανωτερότητα να κατανοούν και τους αιθεροβάμονες.

Δεν θα μιλήσω εδώ γι' αυτούς που θέλουν ή δεν θέλουν να πεθάνουν για ιδέες, ούτε για άλλους που θέλουν να σκοτώσουν γι' αυτές. Και αυτό που με απασχολεί δεν είναι το μεταμοντέρνο ρεύμα που εκπορεύτηκε από δυτικά κέντρα σκέψης -κάποτε με καλές προθέσεις- για να κηρύξει ότι οι ιδέες του αληθούς, του δικαίου και του ωραίου είχαν πεθάνει. Η φρίκη των παγκόσμιων πολέμων και των ομολογημένων και ανομολόγητων δικτατοριών που δεν σταμάτησαν ποτέ, ο ξεδιάντροπος κυνισμός και η γενικευμένη μεταμφίεση προσώπων, λέξεων και πράξεων κάνουν τις θεωρητικές συζητήσεις περί των ιδεών να μοιάζουν παρωνυχίδες.

Μέσα στις σημερινές συνθήκες οι «ιδεολογίες» δεν προβληματίζουν. Ο χτεσινός ναζιστής μπορεί ήδη από καιρό να δηλώνει και να υμνείται ως αγωνιστής της ελευθερίας. Ο χτεσινός σταλινικός να εμφανίζεται και να συγκινεί ως ανθρωπιστής. Ενα μέλος μιας εθνότητας να εγκληματεί ενταγμένο στις γραμμές οργάνωσης που επαγγέλλεται τον αφανισμό των συμπατριωτών του. Και μία -τουλάχιστον- παγκόσμια δύναμη, που έχει για κύρια πηγή πλούτου και εξουσίας τον κάθε κηρυγμένο και ακήρυκτο πόλεμο, να κόπτεται για την ειρήνη. Πικρή εμπειρία μάς δίδαξε από καιρό ότι οι ιδέες δεν φτάνουν για να φωτίσουν τον κόσμο. Αλλά το να βυθίζονται οι ιδέες στο σκοτάδι ισοδυναμεί με την καταστροφή του.

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
«Το έγκλημα του αιώνα»
Αυτή που αν η μία είτε οι τρεις παιδοκτονίες αποδειχτούν, θα αποτελεί μια –ακόμη– εφιαλτική εγκληματική υπόθεση.
«Το έγκλημα του αιώνα»
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ο Απρίλης είναι ο μήνας…
Παιδιά σε ένα υπόγειο με λερωμένα χέρια και με γερασμένα πρόσωπα. Οχι, μην πιστεύεις τα μάτια τους που μας κατηγορούν. Δεν φταίμε εμείς που έγινε ό,τι έγινε.
Ο Απρίλης είναι ο μήνας…
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Το «μοντέλο»
Πρέπει να σταματήσει αμέσως αυτή η καταστροφή. Αλλιώς θα είμαστε τα επόμενα θύματα μιας θηριωδίας που, πέρα από ρητορικές και στρατόπεδα, γίνεται όλο και πιο πολύ παγκόσμιο μοντέλο.
Το «μοντέλο»
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Η ώρα των λογαριασμών
Η κυβέρνηση θυμήθηκε το «ανήκομεν εις την Δύσιν» και τέθηκε με ενθουσιασμό στην πρώτη γραμμή των αντιρωσικών δυνάμεων, στέλνοντας και όπλα στην Ουκρανία, και απαγόρευσε ρωσικές πολιτισμικές εκδηλώσεις. Ολα...
Η ώρα των λογαριασμών
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Πότε θα ανήκουμε και στον εαυτό μας;
Η εξωτερική πολιτική της Ελλάδας προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στα δυο γνωστά σλόγκαν: Το ένα είναι η «πολυδιάσταστη εξωτερική πολιτική». Το άλλο το «ανήκομεν εις την Δύσιν». Θα αξιωθούμε άραγε κάποτε να...
Πότε θα ανήκουμε και στον εαυτό μας;
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Τα πάντα ρει;
Είναι αλήθεια ότι τα πάντα συνεχώς αλλάζουν; Ή μήπως η ίδια πανάρχαια επιθετικότητα, καταστροφική και αυτοκαταστροφική, επιστρέφει συνεχώς, οδηγώντας την ανθρωπότητα ένα βήμα πιο κοντά στον όλεθρο;
Τα πάντα ρει;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας