• Αθήνα
    Σποραδικές νεφώσεις
    27°C 25.0°C / 30.0°C
    3 BF
    34%
  • Θεσσαλονίκη
    Σποραδικές νεφώσεις
    31°C 25.6°C / 32.2°C
    3 BF
    45%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 21.1°C / 27.8°C
    2 BF
    44%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    25°C 25.1°C / 25.1°C
    1 BF
    45%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 25.0°C / 25.0°C
    3 BF
    50%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    30°C 30.0°C / 30.6°C
    3 BF
    36%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    26°C 26.0°C / 26.0°C
    3 BF
    29%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    26°C 25.0°C / 27.8°C
    2 BF
    44%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.0°C / 25.6°C
    3 BF
    73%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    2 BF
    69%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 26.0°C / 27.0°C
    3 BF
    32%
  • Σκόπελος
    Ελαφρές νεφώσεις
    27°C 27.0°C / 27.0°C
    2 BF
    50%
  • Κεφαλονιά
    Ελαφρές νεφώσεις
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    3 BF
    88%
  • Λάρισα
    Σποραδικές νεφώσεις
    31°C 31.0°C / 31.1°C
    2 BF
    27%
  • Λαμία
    Σποραδικές νεφώσεις
    28°C 28.0°C / 28.9°C
    3 BF
    32%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    25°C 24.4°C / 25.0°C
    5 BF
    53%
  • Χαλκίδα
    Ελαφρές νεφώσεις
    28°C 26.1°C / 29.4°C
    3 BF
    26%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    24°C 24.0°C / 24.0°C
    2 BF
    64%
  • Κατερίνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    30°C 30.0°C / 30.6°C
    2 BF
    40%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    26°C 26.0°C / 26.0°C
    3 BF
    29%
Από το σύμπτωμα στην απάντηση
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Από το σύμπτωμα στην απάντηση

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

«Να είστε σοφιστές στη σκέψη αλλά όχι στις πράξεις», έχει γράψει ο Ονορέ ντε Μπαλζάκ. Η συμβουλή είναι «βαθιά» -αγαπημένη λέξη του συγγραφέα της Ανθρώπινης Κωμωδίας- και αινιγματική. Ποιο είναι το σύνορο ανάμεσα στη σκέψη και την πράξη; Μήπως μέσα στη σκέψη δεν κυοφορούνται οι πράξεις, τουλάχιστον αυτών που τολμούν να πράττουν; Και από την άλλη, από την εποχή του Πλάτωνα μέχρι και σήμερα, καμιά σκέψη και καμιά δημιουργία δεν μπορεί να θεμελιωθεί αν δεν σπουδάσει τη σοφιστική και δεν αναμετρηθεί μαζί της. Οποιος δεν καταφέρει να βρει μια ισορροπία ανάμεσα στη σκέψη και την πράξη σχετικά με το ζήτημα αυτό, ισορροπία που πρέπει να εφεύρει εκ του μηδενός διότι δεν τη διδάσκουν όσα προηγούνται, θα καταλήξει να αερολογεί καλοπροαίρετα ή να ασχημονεί με έναν κυνισμό που θα τον θεωρεί θεωρητικά δικαιωμένο.

Πέρασα από τη σοφιστική στον κυνισμό. Οχι βέβαια τον ηρωικό κυνισμό του Διογένη, που αψηφούσε τον Αλέξανδρο, αλλά τον σύγχρονο κυνισμό που πρώτοι πρώτοι διδάσκουν σε καθημερινή βάση οι εξουσιαστές και οι εκμεταλλευτές αυτού του κόσμου. Η μετάβαση είναι μάλλον έγκυρη. Αν σοφιστής είναι όχι αυτός που αμφισβητεί το αληθές, το δίκαιο και το ηθικό για λόγους γνωσιολογικής αγωνίας, αλλά ο αχρείος που μαϊμουδίζει την αγωνία αυτή για να κουκουλώσει τις ατασθαλίες του, τότε η σοφιστική αναπόδραστα οδηγεί στον κυνισμό, στην πιο άθλια εκδοχή του.

Οι σκέψεις αυτές δεν είναι, δυστυχώς μάλλον, θεωρητικές. Σε ώρες συνεχιζόμενης οικονομικής, πολιτισμικής και γεωπολιτικής κρίσης, σε ώρες πανδημίας, εξωτερικών απειλών και εσωτερικής διάλυσης, ο κυνισμός, στη χειρότερη εκδοχή του, ευδοκιμεί και η χυδαία σοφιστική γίνεται το στήριγμά του. Δεν είναι ανάγκη να ανατρέξουμε σε μεγάλα κείμενα του παρελθόντος που συνδέουν τη φυσική με την ηθική επιδημία. Το έργο που τις συνδέει κάθε στιγμή γράφεται πλάι μας, όταν, ελπίζω, δεν γράφεται και μέσα μας. Τι να μας κάνουν ο Ομηρος και ο Σοφοκλής, ο Θουκυδίδης και ο Βοκάκιος; Τα σύγχρονα ήθη που εκδηλώνονται στον δημόσιο και τον ιδιωτικό μας βίο τούς έχουν βάλει τα γυαλιά.

Στο πολιτισμικό, στο οικονομικό και στο πολιτικό πεδίο η απροβλημάτιστη εκδήλωση του κυνισμού, η ιδιοτελής αμφισβήτηση κάθε κώδικα, συνιστά ενδημικό φαινόμενο. Σύμπτωμα που, προς έκπληξή μας, αγγίζει όχι μόνο μακρινούς και δακτυλοδεικτούμενους αλλά και κοντινούς που μέχρι χτες αποτελούσαν σημείο αναφοράς μας. Το να αντιληφθούμε τα συμπτώματα δεν συνεπάγεται ότι έχουμε στο τσεπάκι μας το ηθικό εμβόλιο ή ότι το εμβόλιο αυτό δεν θα έχει μοιραίες παρενέργειες. Αλλά, παρ’ όλα ταύτα, είμαστε καταδικασμένοι/ες να ανακαλύψουμε μια απάντηση.

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Η συντέλεια
Ζούμε σε ώρες συνεχούς ανατροπής της ανατροπής, όπου το χτεσινό ίνδαλμα είναι έτοιμο να μετατραπεί στον σημερινό αποδιοπομπαίο τράγο, η διάλυση, ο σαρκασμός, ο κυνισμός, η εμπάθεια, η συκοφαντία είναι τόσο...
Η συντέλεια
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Το εμβόλιο
Ο Βοκκάκιος απαντά στον ζόφο της νόσου, της φυσικής, της ηθικής και της πολιτικής, διά της δημιουργίας. Και στον άλλο ζόφο, τον σημερινό, που πολιορκεί τη ζωή μας, αυτόν που όλες οι λέξεις που χρησιμοποιούμε,...
Το εμβόλιο
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ιστορίες με κάστρα
Από πού βγαίνει η λέξη ευγένεια; Από τους ευγενείς. Οι οποίοι ευγενείς είναι αυτοί που ανήκουν σε καλό γένος. Το ευ σημαίνει καλό, το ξέρουμε, και το γένος επίσης ξέρουμε τι σημαίνει. Τι είχαν δηλαδή αυτοί από...
Ιστορίες με κάστρα
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Αποκάλυψη τώρα
Από τις απανωτές, τις αλλεπάλληλες αποκαλύψεις στην Αποκάλυψη που καραδοκεί, αν δεν έχει κιόλας φτάσει. Με την ελπίδα, που κάποιοι θα τη λοιδορούσαν σαν τρέλα, να δούμε έστω και τώρα στον τρομερό καθρέφτη το...
Αποκάλυψη τώρα
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ad Parnassum
Ο Κωνσταντίνος Δεσποτόπουλος απέδρασε στον Παρνασσό στα εκατόν τρία του χρόνια. «Πλήρης ημερών», θα έλεγαν τα κλισέ. Πόσο πλήρεις μπορούν να είναι ποτέ οι μέρες ενός αγαθού πνεύματος που χρόνια πριν αποδημήσει...
Ad Parnassum
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Φως και γόητρο
Για να γοητεύσεις, μου φαίνεται, πρέπει να μάθεις να απογοητεύεσαι· ο κόσμος είναι γοητευτικός εντούτοις, φινετσάτος, γουστόζικος και όχι μόνο εμμονές και προσκόλληση στην εξουσία. Εχουμε πολλά να ζήσουμε, να...
Φως και γόητρο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας