Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
  • Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    12°C 10.6°C / 13.9°C
    2 BF
    76%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 11.0°C / 13.3°C
    1 BF
    71%
  • Πάτρα
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 5.6°C / 13.3°C
    1 BF
    87%
  • Ιωάννινα
    Αραιές νεφώσεις
    6°C 2.8°C / 8.0°C
    1 BF
    76%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 12.3°C / 12.3°C
    2 BF
    79%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.7°C / 12.2°C
    0 BF
    61%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    9°C 9.0°C / 9.0°C
    2 BF
    46%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 8.0°C / 13.3°C
    1 BF
    87%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    11°C 10.0°C / 13.0°C
    3 BF
    71%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 15.0°C / 15.0°C
    3 BF
    77%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 14.0°C / 14.4°C
    4 BF
    77%
  • Σκόπελος
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 13.9°C / 13.9°C
    2 BF
    38%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 12.2°C / 12.2°C
    1 BF
    64%
  • Λάρισα
    Ελαφρές νεφώσεις
    7°C 7.0°C / 7.0°C
    2 BF
    70%
  • Λαμία
    Ελαφρές νεφώσεις
    12°C 11.0°C / 12.2°C
    2 BF
    46%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 13.0°C / 13.3°C
    1 BF
    71%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    10°C 7.2°C / 12.0°C
    1 BF
    62%
  • Καβάλα
    Σποραδικές νεφώσεις
    10°C 8.0°C / 11.1°C
    2 BF
    93%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.7°C / 12.2°C
    1 BF
    97%
  • Καστοριά
    Αραιές νεφώσεις
    9°C 9.0°C / 9.0°C
    2 BF
    46%
Ανθρωποι, προ-άνθρωποι και υπάνθρωποι
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ανθρωποι, προ-άνθρωποι και υπάνθρωποι

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Οτι και αν πιστεύουμε για τους παράγοντες που διέπουν την εξέλιξη της ζωής στη Γη, είτε δεχόμαστε τις θέσεις του Δαρβίνου στον 19ο αιώνα, είτε την αναθεώρησή τους από τον Ζακ Μονό, στο βιβλίο του «Το τυχαίο και η αναγκαιότητα», στον 20ό, είτε αγνοούμε τον πρώτο αλλά και τον δεύτερο, μια αίσθηση παραμένει όταν σκεφτόμαστε τα ανθρώπινα: κάτι το μη ανθρώπινο, κάτι που μοιάζει ίσως με την επιβίωση προ-ανθρώπινων στοιχείων αναδύεται κάθε τόσο από τις διαχρονικές ιδιωτικές και τις δημόσιες συμπεριφορές μας.

Θα μιλήσω εν τάχει για κάποια από τα στοιχεία αυτά: για την τάση των έμβιων όντων-και του ανθρώπου μεταξύ αυτών- να διαφοροποιούνται, να μεταμορφώνονται, να μεταμφιέζονται για να πετύχουν κάποιο στόχο. Εμβια είδη, φυτά είτε και ζώα, αλλάζουν μέσα από διαδικασίες προσαρμογής τη μορφή τους, το χρώμα τους, άλλα χαρακτηριστικά τους. Με στόχο μεταξύ άλλων να προσελκύσουν είτε να αποφύγουν το ενδιαφέρον, να ξεγελάσουν τον επιτιθέμενο εχθρό, είτε να καταστήσουν αποτελεσματική τη δική τους επίθεση. Να καταφέρουν να βρουν τροφή ή/και να μη γίνουν τροφή των άλλων: ψάρια και άλλα θαλάσσια είδη παίρνουν το χρώμα των κοραλλιών, πουλιά με το πέρασμα των γενεών αποχτούν το χρώμα των φυτών του περιβάλλοντος στο οποίο ζουν.

Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι, Ινδοί, Ελληνες, οι προκολομβιανοί πολιτισμοί της Βόρειας και της Νότιας Αμερικής- έβλεπαν στους μύθους, την τέχνη και την τελετουργία τους, ζωόμορφους τους θεούς, τους ήρωες ή/και τους προγόνους τους. Περισσότερο: έπαιρναν όχι μόνο στον κόσμο του συμβολικού αλλά και στην πραγματικότητα χαρακτηριστικά ζώων για να πετύχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Μυθικές αφηγήσεις, αλλά και προϊστορικές αναπαραστάσεις με ρεαλιστικά στοιχεία μάς δείχνουν ότι μεταμφιέζονταν με δέρματα των θηραμάτων που κυνηγούσαν.

Αλλαγή, προσαρμογή, μεταμφίεση πρυτανεύουν και όταν το κυνήγι έχει, με όλες τις έννοιες από την ερωτική μέχρι τη φονική, για επίκεντρό του τον άνθρωπο. Ο προικοθήρας μεταμφιέζεται σε παθιασμένο εραστή, ο επιτιθέμενος εισβάλλει ως αμυνόμενος, ο δικτάτορας ποζάρει ως φίλος του λαού και ο εκμεταλλευτής ως φιλάνθρωπος. Ο σοφιστής- και βέβαια δεν μιλάμε για τον Πρωταγόρα, αλλά για κάποιους μέχρι σήμερα επιγόνους του- προσπαθεί να κάνει «τον ήττονα λόγον κρείττονα» ή πιο απλά το μαύρο άσπρο. Γίνεται μας λέει ο Πλάτων στον Σοφιστή του ένα «δυσθήρευτο» θηρίο που προσπαθεί να ξεφύγει από το κυνήγι της λογικής. Να πρόκειται άραγε για μια ακόμη επιστροφή στο «προανθρώπινο»; Μάλλον όχι. Αυτοί που μεταμφιέζουν τη βία, τον σαδισμό, την πλεονεξία τους με φανταχτερά λόγια δεν επιστρέφουν σε κάποιο παρελθόν κρυμμένο στο DNA. Δεν παλινδρομούν αλλά υποτροπιάζουν. Δεν είναι προ-άνθρωποι αλλά υπάνθρωποι.

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Made to be a steak
Αυτό που θαυμάζω στους πολιτισμένους Βόρειους είναι πως ό,τι λένε το εννοούν και το κάνουν. Φιλέτο, μπριζόλα, κιμά, όλα. Και γι' αυτό προσοχή. Αν μας κρεμάσουν μετά πολλών επαίνων καμιά καρτέλα στον λαιμό δεν...
Made to be a steak
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Το άγνωστο αριστούργημα
Στο «Αγνωστο αριστούργημα» του Μπαλζάκ, ο Φρενχόφερ, ο μέγας ζωγράφος που αναζητά την απόλυτη τελειότητα, αποκαλύπτει το «αριστούργημά» του. Ομως έργο πια δεν υπάρχει. Τη θέση του έχει πάρει η ρευστότητα μιας...
Το άγνωστο αριστούργημα
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Τα ταξίδια του Γκιούλιβερ
Το μικρό και το μεγάλο. Δύο διαφορετικοί κόσμοι από αυτούς που συνοψίζονται στα ταξίδια του Γκιούλιβερ. Ο μικρός και ο μεγάλος στους οποίους ταξιδεύει, που τον κάνουν να αυξομειώνεται και ο ίδιος σε σχέση με...
Τα ταξίδια του Γκιούλιβερ
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Τα βήματά σου ο δρόμος
Τώρα που μας λένε πως χάσαμε τον δρόμο μας. Τώρα που μας λένε πως μόνον αυτοί ξέρουν ποιος είναι ο δρόμος ο σωστός. Πού οδηγεί όχι τις επενδύσεις, το πλεόνασμα, την ανάπτυξη που μας περιμένει, λένε, στην άλλη...
Τα βήματά σου ο δρόμος
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Καλλιτεχνικές οφθαλμ-απάτες
Η τέχνη και ειδικά το στοιχείο της αναπαράστασης γίνονται μέρος αφηγήσεων, όπου δύσκολα μπορεί κανείς να διακρίνει το μυθώδες από το ιστορικό στοιχείο. Ωστόσο, δεν είναι οι καλλιτέχνες που πρωταγωνιστούν στο...
Καλλιτεχνικές οφθαλμ-απάτες
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Το λαδόξιδο
Το όλον ήταν τετραθέσιο. Μια πολύ ελαφριά κατασκευή από ξύλο ή από μέταλλο, συνήθως φτωχική και κάποτε πολυτελής. Μια θέση για το λάδι, μια για το ξίδι και δυο πιο μικρές για το αλάτι και το πιπέρι. Χρώμα...
Το λαδόξιδο

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας