• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    15°C 12.0°C / 17.4°C
    0 BF
    87%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 9.1°C / 12.8°C
    2 BF
    86%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 10.0°C / 14.8°C
    1 BF
    73%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 9.9°C / 10.0°C
    1 BF
    75%
  • Αλεξανδρούπολη
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    9°C 8.9°C / 8.9°C
    4 BF
    93%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 8.5°C / 10.4°C
    1 BF
    96%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 5.4°C / 6.8°C
    3 BF
    87%
  • Αγρίνιο
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 10.2°C / 10.2°C
    2 BF
    86%
  • Ηράκλειο
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 14.7°C / 16.1°C
    3 BF
    80%
  • Μυτιλήνη
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 13.9°C / 14.6°C
    3 BF
    88%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    17°C 17.4°C / 17.7°C
    4 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.2°C / 11.2°C
    5 BF
    84%
  • Κεφαλονιά
    Αραιές νεφώσεις
    15°C 14.5°C / 14.5°C
    1 BF
    75%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 10.7°C / 11.7°C
    0 BF
    100%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 9.5°C / 12.2°C
    1 BF
    86%
  • Ρόδος
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 14.8°C / 14.9°C
    1 BF
    91%
  • Χαλκίδα
    Αραιές νεφώσεις
    12°C 11.8°C / 16.5°C
    2 BF
    93%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 12.1°C / 12.1°C
    2 BF
    85%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 9.2°C / 12.8°C
    2 BF
    100%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    6°C 6.0°C / 6.0°C
    1 BF
    92%
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ανθρωποι, προ-άνθρωποι και υπάνθρωποι

  • A-
  • A+

Οτι και αν πιστεύουμε για τους παράγοντες που διέπουν την εξέλιξη της ζωής στη Γη, είτε δεχόμαστε τις θέσεις του Δαρβίνου στον 19ο αιώνα, είτε την αναθεώρησή τους από τον Ζακ Μονό, στο βιβλίο του «Το τυχαίο και η αναγκαιότητα», στον 20ό, είτε αγνοούμε τον πρώτο αλλά και τον δεύτερο, μια αίσθηση παραμένει όταν σκεφτόμαστε τα ανθρώπινα: κάτι το μη ανθρώπινο, κάτι που μοιάζει ίσως με την επιβίωση προ-ανθρώπινων στοιχείων αναδύεται κάθε τόσο από τις διαχρονικές ιδιωτικές και τις δημόσιες συμπεριφορές μας.

Θα μιλήσω εν τάχει για κάποια από τα στοιχεία αυτά: για την τάση των έμβιων όντων-και του ανθρώπου μεταξύ αυτών- να διαφοροποιούνται, να μεταμορφώνονται, να μεταμφιέζονται για να πετύχουν κάποιο στόχο. Εμβια είδη, φυτά είτε και ζώα, αλλάζουν μέσα από διαδικασίες προσαρμογής τη μορφή τους, το χρώμα τους, άλλα χαρακτηριστικά τους. Με στόχο μεταξύ άλλων να προσελκύσουν είτε να αποφύγουν το ενδιαφέρον, να ξεγελάσουν τον επιτιθέμενο εχθρό, είτε να καταστήσουν αποτελεσματική τη δική τους επίθεση. Να καταφέρουν να βρουν τροφή ή/και να μη γίνουν τροφή των άλλων: ψάρια και άλλα θαλάσσια είδη παίρνουν το χρώμα των κοραλλιών, πουλιά με το πέρασμα των γενεών αποχτούν το χρώμα των φυτών του περιβάλλοντος στο οποίο ζουν.

Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι, Ινδοί, Ελληνες, οι προκολομβιανοί πολιτισμοί της Βόρειας και της Νότιας Αμερικής- έβλεπαν στους μύθους, την τέχνη και την τελετουργία τους, ζωόμορφους τους θεούς, τους ήρωες ή/και τους προγόνους τους. Περισσότερο: έπαιρναν όχι μόνο στον κόσμο του συμβολικού αλλά και στην πραγματικότητα χαρακτηριστικά ζώων για να πετύχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Μυθικές αφηγήσεις, αλλά και προϊστορικές αναπαραστάσεις με ρεαλιστικά στοιχεία μάς δείχνουν ότι μεταμφιέζονταν με δέρματα των θηραμάτων που κυνηγούσαν.

Αλλαγή, προσαρμογή, μεταμφίεση πρυτανεύουν και όταν το κυνήγι έχει, με όλες τις έννοιες από την ερωτική μέχρι τη φονική, για επίκεντρό του τον άνθρωπο. Ο προικοθήρας μεταμφιέζεται σε παθιασμένο εραστή, ο επιτιθέμενος εισβάλλει ως αμυνόμενος, ο δικτάτορας ποζάρει ως φίλος του λαού και ο εκμεταλλευτής ως φιλάνθρωπος. Ο σοφιστής- και βέβαια δεν μιλάμε για τον Πρωταγόρα, αλλά για κάποιους μέχρι σήμερα επιγόνους του- προσπαθεί να κάνει «τον ήττονα λόγον κρείττονα» ή πιο απλά το μαύρο άσπρο. Γίνεται μας λέει ο Πλάτων στον Σοφιστή του ένα «δυσθήρευτο» θηρίο που προσπαθεί να ξεφύγει από το κυνήγι της λογικής. Να πρόκειται άραγε για μια ακόμη επιστροφή στο «προανθρώπινο»; Μάλλον όχι. Αυτοί που μεταμφιέζουν τη βία, τον σαδισμό, την πλεονεξία τους με φανταχτερά λόγια δεν επιστρέφουν σε κάποιο παρελθόν κρυμμένο στο DNA. Δεν παλινδρομούν αλλά υποτροπιάζουν. Δεν είναι προ-άνθρωποι αλλά υπάνθρωποι.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ψάρια και άνθρωπος
Πόσο μπορούμε και πόσο πρέπει να τρώμε ψάρια; Με ανακοινώσεις και με εκκλήσεις ειδοποιούμαστε ότι απαγορεύεται να τρώμε όλο και πιο πολλές κατηγορίες ψαριών και θαλασσινών που προέρχονται από υπεραλιευμένες...
Ψάρια και άνθρωπος
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
«Τον διάβασε σαν σκουπίδι»
Ο ρομποτικός κάδος διαχείρισης απορριμμάτων στο κέντρο της Αλεξανδρούπολης, μας λέει ο αντιδήμαρχος της πόλης, τον «διάβασε» σαν σκουπίδι.
«Τον διάβασε σαν σκουπίδι»
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Για να αντέξουμε
Αυτή τη φορά ήταν για κάτι το θετικό και σπάνιο. Για έναν πατέρα που μόνος του μεγαλώνει σε δύσκολες ώρες τα τέσσερα παιδιά του, προσφέροντάς τους την αποδοχή, την καθημερινή φροντίδα και την αγάπη του.
Για να αντέξουμε
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Για τον Κυριάκο Κατζουράκη
19 του Σεπτέμβρη το βράδυ σας τηλεφώνησα –Να πάνε όλα καλά αύριο, είπα. –Ευχαριστώ απάντησες. –Είσαι έτοιμος ρώτησα; –Οχι δεν είμαι, απάντησες. Την σκεφτόμουν την απάντησή σου όλο το βράδυ. Την άλλη μέρα, όταν...
Για τον Κυριάκο Κατζουράκη
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Για τo Φεστιβάλ ΜΙΡ: μία ελεγεία*
Από τη Δευτέρα και για μία εβδομάδα ξεκίνησε το «χειροποίητο», όπως το αποκαλεί η δημιουργός και καλλιτεχνική του διευθύντρια Χριστιάνα Γαλανοπούλου, φεστιβάλ ΜΙΡ. Ενα φεστιβάλ για την ειρήνη.
Για τo Φεστιβάλ ΜΙΡ: μία ελεγεία*
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Made to be a steak
Αυτό που θαυμάζω στους πολιτισμένους Βόρειους είναι πως ό,τι λένε το εννοούν και το κάνουν. Φιλέτο, μπριζόλα, κιμά, όλα. Και γι' αυτό προσοχή. Αν μας κρεμάσουν μετά πολλών επαίνων καμιά καρτέλα στον λαιμό δεν...
Made to be a steak

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας