Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Ο εκφυλισμός της (μικρής) οθόνης
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο εκφυλισμός της (μικρής) οθόνης

  • A-
  • A+

Tώρα με τον οίκοι περιορισμό λόγω κορονοϊού-19, στην πλειονότητα των τηλεοπτικών εκπομπών, λόγου είτε θεάματος (χωρίς πλέον ζωντανές αθλητικές μεταδόσεις), αντί να ψυχαγωγούμαστε, να παίρνουμε μια ανάσα, ψυχοπλακωνόμαστε.

Ιδίως στα κινηματογραφικά φιλμ, νομίζεις πως οι καναλάρχες (μηδέ της κρατικής τηλοψίας εξαιρουμένης) έχουνε στοιχηματίσει ποιος θα μας τρομάξει ή θα μας μελαγχολήσει (ενίοτε μετά δακρύων) περισσότερο, ποιος πρώτος, στο μεγάλο ρινγκ της τηλεθέασης, θα μας ρίξει (τους τηλεθεατές) νοκ άουτ!

Βρήκα κι εγώ ευκαιρία, για να αμυνθώ στον… τηλεϊό (ουδέν κακόν αμιγές καλού) να το γυρίσω στο διάβασμα, δίνοντας κάπως περισσότερη έμφαση σε δύο «υποκείμενες νόσους» μου: την αθηναιογραφία και το χρονογράφημα. Ευκαιρία και κει, τα εκατό χρόνια θανάτου του «πατέρα του χρονογραφήματος» (και πρώτου προέδρου της Ενώσεως Συντακτών) Ιωάννη Κονδυλάκη. «Πατέρα του χρονογραφήματος» -δηλαδή γενάρχη- χαρακτήρισε τον Κονδυλάκη έτερος μεγάλος του είδους, ο Παύλος Νιρβάνας.

Ο Νιρβάνας λοιπόν, ενστάσεις ανάλογες με αυτές που διατυπώνω σήμερα για τη μικρή οθόνη, είχε για τη μεγάλη οθόνη, τον κινηματογράφο, αλλά τον ομιλούντα (που τότε μόλις ξεκινούσε και… ελληνο-γαλλοπρεπώς τον έλεγαν… παρλάν!)· ο ίδιος ήταν λάτρης του βωβού. Τους λόγους εκθέτει –εύθυμα και σοβαρά, και ταιριάζουν γάντι στις μέρες μας!– τις μέρες μιας άλλης κρίσης, της μεγάλης οικονομικής του 1929, του «κραχ» (γερμανική κι αυτή η λέξη, πανάθεμά τη!), σε «διάλογο» με οπαδό του ομιλούντος, Εστία, 6 Οκτωβρίου 1929, με τίτλο «Ο εκφυλισμός της οθόνης»!

«“Είσθε υπέρ του βωβού ή υπέρ του ομιλούντος κινηματογράφου;”. “Γιατί σας παρακαλώ ονομάζετε βωβόν τον κινηματογράφο, που είχαμε ώς τώρα, και θα τον νοσταλγήσωμεν γρήγορα -να μου το θυμηθήτε- αν τον χάσωμεν;”. “Διότι απλούστατα, είνε βωβός. Μήπως ομιλούν τα πρόσωπα;”. “Δεν ομιλούν είπατε; Ιδού η μεγάλη πλάνη και η μεγάλη συκοφαντία. Δεν ομιλούν, κύριε, τα πρόσωπα της παντομίμας, που προσπαθούν να συνεννοηθούν με νεύματα και χειρονομίας. Τα πρόσωπα του κινηματογράφου, όχι μόνο ομιλούν, αλλά και ομιλούν με εκλεκτόν τρόπον:

Δεν λένε ποτέ ανοησίες, όπως τα πρόσωπα του φωνηέντος θεάτρου, δεν φλυαρούν ποτέ περί πραγμάτων περιττών, δεν κάνουν πνεύμα υπόπτου ποιότητος, δεν διαπράττουν καλαμπούρια, δεν εκστομίζουν σαχλαμάρες με αξιώσεις φιλοσοφίας. Και όμως, συνεννοούνται μεταξύ των θαυμάσια”. “Μεταξύ των μπορεί, αλλά δεν συνεννοούνται με τον θεατήν”. “Λάθος κάνετε, κύριε. Αν δεν συνεννοούντο με τον θεατήν, ο θεατής θα έπαιρνε το καπελλάκι του και θα επήγαινε περίπατον. Και όμως, είδατε με πόσην προσοχήν παρακολουθεί το δράμα. Προσπαθεί να μη χάση ούτε λέξιν. Και είνε τόσον βέβαιον αυτό, ώστε κανείς θεατής κινηματογράφου δεν ανέχεται να ομιλούν δίπλα του (…)”».

Και καταλήγει (προφητικά!) ο «εχθρός του ομιλούντος κινηματογράφου»: «Αύριον θα αρχίσουν να ομιλούν και οι ήρωες της οθόνης, όπως ομιλούν και οι ήρωες της σκηνής. Και τότε οι κουφοί, που είνε ήδη οι ευτυχέστεροι από τους θεατάς του θεάτρου, θα είνε και οι ευτυχέστεροι των θεατών της εκφυλισμένης οθόνης».

ΥΓ.: Παρλάν, εβδομαδιαίο περιοδικό, κυρίως κινηματογραφικό, εκδόθηκε το 1931, άγνωστο μέχρι πότε (εδώ το εξώφυλλο του τεύχους 33), εκδότης Θ. Μακρής. Η εικονιζόμενη Λιλ Ντάγκοβερ ήταν Γερμανίδα ηθοποιός, αστέρι στην εποχή της. Ευχαριστούμε για το εξώφυλλο (φωτογραφία) τον συλλέκτη, συγγραφέα και φίλο Λάκη Δόλγερα.

ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ
Μετά από 72 μέρες στις 6 το απόγευμα
Μας αποχαιρέτησαν την Τρίτη, με συγκίνηση, ελπίδα και ευχές, οι εθνικοί ενημερωτές επί της πανδημίας του κορονοϊού-19, κύριοι Τσιόδρας (εμπειρογνώμων, εκπροσωπών το Υγείας) και Χαρδαλιάς (του Προστασίας του...
Μετά από 72 μέρες στις 6 το απόγευμα
ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ
Οχι και σε πάνελ περί κορονοϊού ο «θαυματοποιός»!
Μα είναι, σας παρακαλώ, τέτοιες ώρες να βλέπουμε και ν’ ακούμε μπαρούφες; Κλεισμένοι στα σπίτια, με μόνο, οι πιο πολλοί, ιδίως οι γηραιότεροι, «παράθυρο στον κόσμο» την τηλεόραση, διψώντας για καλή, κατανοητή...
Οχι και σε πάνελ περί κορονοϊού ο «θαυματοποιός»!
ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΗΜΑ
Τελευταία πινελιά για τον Βαγγέλη
Με ενοχλεί η κοινοτοπία: «Πέθανε πλήρης ημερών». Ο Βαγγέλης Γκούφας έφυγε πλήρης έργου. Αθηναίος, βαρβακιόπαις, απόφοιτος Φιλοσοφικής, ΕΑΜίτης, Μακρονησιώτης, δημοσιογράφος, διαφημιστής, συγγραφέας,...
Τελευταία πινελιά για τον Βαγγέλη
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Γέφυρα τριών γενεών
Σήμερα συμπληρώνονται 70 χρόνια από τη μέρα, 5 Μαρτίου 1946, που ο Ουίνστον Τσώρσιλ σάλπισε, στο Φούλτον του Μιζούρι, την έναρξη του ψυχρού πολέμου, με το περίφημο «Σιδηρούν παραπέτασμα». Στις 22 Μαρτίου 2016...
Γέφυρα τριών γενεών
ART - ΝΕΑ
Εξομολόγηση Σκορσέζε σε καραντίνα
Με ένα εντυπωσιακό scoop ολοκλήρωσε η Μέρι Μπίαρντ, η πιο διάσημη καθηγήτρια Κλασικών Σπουδών του Ηνωμένου Βασιλείου, τη σειρά εκπομπών της «Lockdown Culture» στην τηλεόραση του BBC Two.
Εξομολόγηση Σκορσέζε σε καραντίνα
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Κορονοϊός και «κανονικότητα»
Η χώρα μας έχει ώς εδώ μια αναμφισβήτητα επιτυχημένη πορεία στην αντιμετώπιση του νέου κορονοϊού. Η πορεία αυτή βοήθησε να καταλάβουμε τα νέα δεδομένα της ζωής μας.
Κορονοϊός και «κανονικότητα»

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας