Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Υπηρέτες και παράσιτα
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Υπηρέτες και παράσιτα

  • A-
  • A+

Αρκετοί εξεπλάγησαν και κάποιοι ενοχλήθηκαν από τη βράβευση της ταινίας του Κορεάτη σκηνοθέτη Μπονγκ Τζουν Χο «Παράσιτα» από την Αμερικανική Ακαδημία Κινηματογράφου. Τα τέσσερα σημαντικής βαρύτητας βραβεία Οσκαρ που απέσπασε η ταινία (καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας, σεναρίου και διεθνούς ταινίας) σχολιάστηκαν αρνητικά από τον Ντόναλντ Τραμπ, που χαρακτήρισε «άσχημα» τα φετινά κινηματογραφικά βραβεία και αναρωτήθηκε δημόσια πώς είναι δυνατόν να «νίκησε μια ταινία από τη Νότια Κορέα» με την οποία «έχουμε προβλήματα στο εμπόριο».

Βέβαια, τα προβλήματα των ΗΠΑ με τη Ν. Κορέα αφορούν κυρίως τη διευθέτηση ζητημάτων με το υπόλοιπο, βόρειο μισό της κορεατικής χερσονήσου, αυτού που υπέρκειται του «38ου παράλληλου», για να θυμηθούμε και τη σχετική γεωστρατηγική και πολιτική ορολογία που επικρατούσε κατά τον πόλεμο της Κορέας στη δεκαετία του 1950.

Η σχέση αφεντικού – υπηρέτη που αποτελεί τον αφηγηματικό άξονα στα «Παράσιτα» έχει καταγραφεί με απαράμιλλο τρόπο στην ταινία «Ο υπηρέτης» του Τζόζεφ Λόουζι (1963), που βασίζεται σε σεναριακή διασκευή του ομότιτλου μυθιστορήματος του Ρόμπιν Μομ από τον θεατρικό συγγραφέα Χάρολντ Πίντερ. Στην ταινία αυτή, ένας ξεπεσμένος αριστοκράτης αγοράζει ένα σπίτι και προσλαμβάνει έναν υπηρέτη, ο οποίος σταδιακά καταφέρνει να αποκτήσει απόλυτο έλεγχο επί του αφεντικού του. Το σενάριο επιμένει στα ψυχαναλυτικά στοιχεία της σχέσης των δύο ανδρών, παρουσιάζοντάς τα ως αλληγορία μιας ταξικής πάλης.

Ο ένας πόλος είναι μια αμοραλιστική εργατική τάξη που απέχει πολύ από την ταξικά συνειδητοποιημένη, την πολιτικά μαχητική και κοινωνικά πρωτοπόρα ηρωική «εργατιά». Ο δεύτερος πόλος είναι η ξεπεσμένη, παρασιτική αριστοκρατία, που δεν παράγει τίποτα, αλλά αρέσκεται στην κατανάλωση, την τρυφηλή, γοητευτική ζωή της μπουρζουαζίας, σπαταλώντας την κληρονομημένη περιουσία.

Πρόκειται για την «αργόσχολη τάξη», της οποίας τα χαρακτηριστικά ανέλυσε καταλεπτώς και πολύ έγκαιρα ο Θορστάιν Βέμπλεν («Θεωρία της αργόσχολης τάξης», εκδόσεις Κάλβος, 1982), η οποία επιδίδεται επιδεικτικά σε μια επιτηδευμένη, αντιπαραγωγική σπατάλη χρόνου και χρήματος, διοχετεύοντας τη δραστηριότητά της σε μη δημιουργικές ασχολίες, αποκλειστικά για λόγους ευυποληψίας. Η άσκοπη και αχρείαστη κατανάλωση πρέπει να επιδεικνύεται σε κάθε ευκαιρία και κατά τρόπο περίοπτο, ως σήμα κατατεθέν, ενώ η διάθεση χρόνου σε παραγωγικές δραστηριότητες απορρίπτεται, καθώς συνδέεται με τη φτώχεια, την οικονομική ένδεια, την υποταγή.

Η σκηνοθετική μαεστρία του Λόουζι αναδεικνύει τα στοιχεία αυτά, παρουσιάζοντας ένα ατμοσφαιρικό, ψυχολογικό θρίλερ, με τους δύο πρωταγωνιστές να λειτουργούν ως οι δύο αλληλοσυμπληρούμενες όψεις του ίδιου νομίσματος. Αντίστοιχα, η ταινία του Μπονγκ θέτει με τον δικό της τρόπο το ερώτημα ποιοι τελικά είναι τα παράσιτα στη σημερινή πραγματικότητα, αφήνοντας περιθώρια για περισσότερες από μία απαντήσεις.

* (Ph.D.)2, αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής Φυσικής - Υπολογιστικής Ιατρικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Οι έγκλειστοι της Αλτόνα
Με τους κάθε λογής εγκλεισμούς που βιώνουμε αυτόν τον καιρό, θυμήθηκα τη συγκλονιστική ταινία του Βιτόριο Ντε Σίκα «Οι έγκλειστοι της Αλτόνα» (1962), διασκευή του θεατρικού έργου του Ζαν-Πολ Σαρτρ.
Οι έγκλειστοι της Αλτόνα
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Μάτια χωρίς πρόσωπο
Ο δρ Ζενεσιέ, που ειδικεύεται στις μεταμοσχεύσεις προσώπου, γίνεται αιτία, οδηγώντας με υπερβολική ταχύτητα την επιβλητική Σιτροέν DS, να παραμορφωθεί το πρόσωπο της κόρης του, Κριστιάν. Μόνο τα μάτια της...
Μάτια χωρίς πρόσωπο
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Και… πώς τελειώνει;
Υπάρχει μια ταινία που λατρεύω κυριολεκτικά… για το τέλος της. Ενα τέλος που ανατρέπει ολοκληρωτικά αυτό που γυρίστηκε αρχικά, και με συγκινεί πάντα μέχρι δακρύων! Είναι το φιλμ νουάρ «In a Lonely Place» του...
Και… πώς τελειώνει;
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Δημιουργία ή θάνατος
Το συγκλονιστικό αυτό σύνθημα, κραυγή αισιοδοξίας, ακούστηκε στην αίθουσα προβολών μικρού μήκους ταινιών της ταινιοθήκης «Λαΐς» μετά το τέλος της δεκαπεντάλεπτης ταινίας «Να ντύσουμε τους νεκρούς» της...
Δημιουργία ή θάνατος
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Μποντ, Τζέιμς Μποντ
Σκέφτηκα, να κάνω, ένα κείμενο για τον τελευταίο Τζέιμς Μποντ, τον 24ο, που να το τιτλοφορήσω έτσι. Γιατί η νοσταλγία είναι πάντα γοητευτική, επειδή εμείς την κάνουμε γοητευτική∙ της αφαιρούμε αιχμές και...
Μποντ, Τζέιμς Μποντ
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
Τραγικό σινεμά
Οι ταινίες του σκηνοθέτη Σταύρου Ψυλλάκη με εντυπωσίασαν τόσο για τα λιτά εκφραστικά μέσα και την εικαστική δύναμή τους όσο και για τα θέματα με τα οποία καταπιάνεται ο Ελληνας δημιουργός. Θέματα ξεχωριστά,...
Τραγικό σινεμά

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας