Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Eνα χωμάτινο πουλί

Mοναχικό, 1966, Bάσω Κατράκη

Mοναχικό, 1966, Bάσω Κατράκη

Eνα χωμάτινο πουλί

  • A-
  • A+

Eκπληκτη, πριν από περίπου ένα χρόνο, διάβασα σε ένα εξαιρετικό άρθρο των «New York Times» πως δύο επιφανή στελέχη του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος των ΗΠΑ, ο Τζεμπ Μπους -δύο φορές κυβερνήτης της Πολιτείας της Φλόριντα, γιος του πρώην προέδρου Τζορτζ- και ο Πολ Ράιαν -γερουσιαστής, υποψήφιος αντιπρόεδρος το 2012, με υποψήφιο πρόεδρο τον Μιτ Ρόμνεϊ, κατά πληροφορίες φίλα διακείμενος στις απόψεις του Κόμματος του Τσαγιού- πρότειναν ως λύση για την αντιμετώπιση της φτώχειας… την αγάπη, τη φιλία, την κατανόηση και την παραδοσιακή οικογένεια.

Ούτε λίγο ούτε πολύ, σε επίσημες ομιλίες τους, άφηναν να εννοηθεί πως αυτό που κάνει τους φτωχούς… φτωχούς δεν είναι η ανεργία, η έλλειψη εκπαίδευσης και ευκαιριών, αλλά το γεγονός ότι δεν έχουν καλούς φίλους και δεν δημιουργούν παραδοσιακές οικογένειες, οι οποίες μέσα από την αγάπη και την κατανόηση γεννούν πλούτο και ευημερία. Δηλαδή, όπως εύστοχα επισήμαινε και ο αρθρογράφος Τσαρλς Μπλόου, «αρκεί να δώσεις δείγματα φιλίας για να πληρώσεις τον λογαριασμό του ηλεκτρικού και να αγκαλιάσεις τον ταμία του σουπερμάρκετ - μετά μπορείς να φύγεις με το καλάθι σου γεμάτο».

Η άποψη ότι η φτώχεια δεν είναι αποτέλεσμα κοινωνικοπολιτικών συνθηκών, διακρίσεων και ανισότητας, αλλά οφείλεται στη στάση που έχει κανείς ως προς τη ζωή, δεν έχει πάψει να υπάρχει. Το αντίθετο: ο φτωχός φταίει που δυστυχεί, διότι δεν είναι αρκετά ανταγωνιστικός, ενδεχομένως δεν είναι αρκετά έξυπνος ή αρκετά εργατικός. Επιπλέον, είναι μοιρολάτρης και άρα δεν αγωνίζεται αρκετά για να αλλάξει την τύχη του. Τώρα, λοιπόν, στα ελαττώματά του προστέθηκε και η αδυναμία του να συνάψει υγιείς φιλικές και οικογενειακές σχέσεις.

Πιθανότατα η αγάπη που βίωσαν στις παραδοσιακές οικογένειές τους να ήταν αυτό που έδωσε την ώθηση στους δύο αυτούς πολιτικούς να ανέλθουν τόσο, και όχι η οικονομική και κοινωνική επιφάνειά τους, που τους επέτρεψε να σπουδάσουν σε μεγάλα πανεπιστήμια, να επιλέξουν τις σπουδές και να κάνουν τους «σωστούς» φίλους από νωρίς. Ποιος ξέρει;

Βέβαια, έρευνα των Πανεπιστημίων Columbia της Νέας Υόρκης και USC της Καλιφόρνια έδειξε πως η ευφυΐα συνδέεται με έμμεσο τρόπο με το εισόδημα (βλ. «Εφ.Συν.», 1/4/2015, «Και η ευφυΐα μετριέται σε χρήμα»). Και αυτό δεν σημαίνει πως τα παιδιά που γεννιούνται σε οικογένειες με χαμηλά εισοδήματα θα υστερούν σε επιδόσεις ή ευφυΐα σε σχέση με τα παιδιά των εύπορων οικογενειών. Ωστόσο, το γεγονός ότι ορισμένα παιδιά μεγαλώνουν σε περιοχές επικίνδυνες, που έχουν δύσκολη πρόσβαση στη διατροφή, στην εκπαίδευση, λόγω χαμηλού οικογενειακού εισοδήματος, επηρεάζει την ανάπτυξη του εγκεφάλου τους. Μια μικρή εισοδηματική ανάσα της τάξης των 5.000 δολαρίων κατ’ έτος αμβλύνει τους παραπάνω παράγοντες και βοηθά σημαντικά στην ομαλή ανάπτυξη του παιδικού εγκεφάλου.

Λογικό, καθώς η φτώχεια είναι μια βίαιη, απαιτητική, στρεσογόνος κατάσταση, που συχνά οδηγεί στην κατάθλιψη και κάποτε στην παραίτηση. Οσοι τη βιώνουν αγωνίζονται καθημερινά -και όχι πάντα με την ίδια επιτυχία- για τα στοιχειώδη: ένα πιάτο φαγητό, μια στέγη για την οικογένεια, κάλυψη των υποχρεώσεων. Και βέβαια ζουν με το άγχος τι θα φέρει το αύριο. Και τα παιδιά όλα αυτά, είτε το καταλαβαίνουμε είτε όχι, τα απορροφούν και στιγματίζονται, όση αγάπη κι αν υπάρχει στην οικογένεια στην οποία γεννήθηκαν, όσο κι αν είναι ικανά να κάνουν καλούς φίλους.

Η κρίση έχει επηρεάσει πολύ τα παιδιά στην Ελλάδα. Η φτώχεια έχει χτυπήσει περίπου τα μισά και, σύμφωνα με τη UNICEF, ένα στα έξι ζει σε συνθήκες στέρησης. Μπορεί κανείς λοιπόν να καταλάβει τι συνεπάγεται αυτή η κατάσταση για το μέλλον τους, ως προς την υγεία, την εκπαίδευση και αργότερα την επαγγελματική αποκατάσταση.

Ο Γιάννης Ρίτσος ζητούσε να φτιάξουμε «ένα χωμάτινο πουλί, να πετάει τη νύχτα, και να κελαηδεί για το παιδί», που είναι «ζωή, τίποτα άλλο». Πόσο εύκολο να το λέει ένας ποιητής… Οσο δύσκολο να το καταλάβει ώστε να δράσει ένας πολιτικός.

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Κρασί σαν ρουμπίνι
Ανοίξαμε το βαρέλι με το κρασί, αυτό που βάλαμε εκεί στις αρχές Οκτωβρίου. Ο μούστος του ήταν από σταφύλι που τρυγήθηκε κάπου στην Αττική, από ελληνικά αμπέλια. Ροδίτης, σαββατιανό και κάτι ακόμα που δεν...
Κρασί σαν ρουμπίνι
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Εχε το νου σου στο παιδί
Ενα δεκάχρονο παιδί κρατά ένα ημιαυτόματο όπλο. Μπροστά στα πόδια του, γονατιστοί και με τα πρόσωπά τους μπροστά στην κάμερα, βρίσκονται δύο άντρες. Δίπλα του στέκεται, ζωσμένος φισεκλίκια και με ένα αυτόματο...
Εχε το νου σου στο παιδί
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Η ανείπωτη αξία της σιωπής
Εν μέσω προεκλογικής περιόδου, και μάλιστα μιας από τις πλέον πολωτικές και γεμάτες φανφάρες κάθε είδους, έμεινα άφωνη. Στην κυριολεξία, εξαιτίας μιας φαρυγγίτιδας που ένα πρωινό μού έκοψε τη δυνατότητα να...
Η ανείπωτη αξία της σιωπής
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Να σου πω τη μοίρα σου
Η εικόνα ήταν πραγματικά εντυπωσιακή και παράταιρη για βράδυ Δευτέρας, λίγο πριν από τα μεσάνυχτα στον ηλεκτρικό. Ο κύριος δεν φορούσε μόνο κορόνα, αλλά ολόκληρη ενδυμασία.
Να σου πω τη μοίρα σου
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Το κίτρινο τετράδιο
Αλίμονο αν έπεφτε σε ξένια χέρια. Δεν είχε σημασία αν ο απρόσκλητος αναγνώστης καταλάβαινε κάτι από τα γραφόμενα. Αυτό που την τρόμαζε στην απώλειά του ήταν ότι μαζί του θα χανόταν και η μνήμη… Και τότε τι θα...
Το κίτρινο τετράδιο
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Καλοκαιρινός απολογισμός
Τρεις μέρες τώρα έκανε μια επώδυνη βουτιά στη μνήμη. Γιατί; Επειδή μήνες πολλούς κοιμόταν και ξυπνούσε με μια μόνο φράση στο στόμα, που την επαναλάμβανε σαν προσευχή κι ας φοβόταν ότι δεν θα εισακουστεί.
Καλοκαιρινός απολογισμός

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας